Ca lâm sàng số 18 suy tim
Trang 1Ca lâm sàng số 18: Suy Tim
Nhóm 9
Trang 2Ca lâm sàng số 18: Suy tim
Thông tin bệnh nhân
Tên: Nguyễn Tiến X
Bệnh thiếu máu cục bộ cơ tim 10 năm nay
Nhồi máu cơ tim 1 năm về trước
Tăng huyết áp đã 10 năm
Trang 3Ca lâm sàng số 18: Suy tim
Tiền sử dùng thuốc
Các thuốc bệnh nhân đang sử dụng như sau:
Bisoprolol 5mg, mỗi ngày uống 1 viên, dùng hàng ngày
Aspirin 75mg, mỗi ngày uống 1 viên, dùng hàng ngày
Isosorbid mononitrat 60mg, mỗi ngày uống 1 viên, dùng hàng ngày Glyceryl trinitrat 400mg, xịt 1-2 nhát/lần, khi cần thiết
+ Nhịp tim: 90 nhịp/phút, nhịp không đều
+ Phù hai chi dưới, phù trắng mềm, ấn lõm
+ Ran nổ 2 bên phổi
Trang 4Ca lâm sàng số 18: Suy tim
Kết quả cận lâm sàng
+ X-quang ngực: bóng tim to
+ Điện tâm đồ: bình thường
Kết quả xét nghiệm sinh hóa máu:
Na+ 132 mmol/L (135-145 mmol/L)
K+ 4,3 mmol/L (3,5-5,0 mmol/L)
Ure 17 mmol/L (2,5-7,5 mmol/L)
Creatinin 169 micromol/L (35-125 micromol/L)
Cholesterol toàn phần 3,9 mmol/L (<4 mmol/L)
Glucose 4,4 mmol/L (4-10 mmol/L)
Bilirubin 12 micromol/L (0-17 micromol/L)
ALT 30 units/L (0-50 units/L)
Phosphatase kiềm 65 units/L (30-135 units/L)
Các xét nghiệm đánh giá chức năng tuyến giáp cũng được tiến hành và đều cho kết quả bình thường Các xét nghiệm huyết học cho kết quả bình thường
Trang 51.1 Khả năng tiềm ẩn dẫn đến suy tim
Nhồi máu cơ tim cũ
Tăng huyết áp mạn tính gây phì đại thất trái và thiếu máu cục bộ mức độ vi mạch
Thiếu máu cục bộ cơ tim mạn tính với biểu hiện rối loạn vận động vùng và giảm chức năng tâm thu thất trái
Rượu là nguyên nhân thường nhân dẫn đến thiếu vitamin B1
Hút thuốc gây tổn thương tới mạch máu, làm giảm lượng ôxy trong máu và khiến tim đập
nhanh hơn
Nhịp tim không đều
Tuổi già làm tăng thêm tác động của suy tim
Trang 6TIÊU CHUẨN FRAMINGHAM GIÚP CHẨN ĐOÁN SUY TIM
→ Chẩn đoán xác định : 1 tiêu chuẩn chính kèm 2 tiêu chuẩn phụ hay 2 tiêu chuẩn chính
-Tràn dịch màng phổi -Dung tích sống (VC) giảm khoảng -1/3 bình thường
-Nhịp tim nhanh > 120 lần/phút
Trang 71.2 Những dấu hiệu chứng tỏ bệnh nhân bị suy tim
- Hình ảnh tim to trên X quang
- Ure và creatinin tăng ( Biểu hiện suy thận)
Trang 82.1 Phân loại suy tim theo NYHA
(Hội tim mạch học New York)
Mức suy tim độ I
-Có bệnh tim
- Không có triệu chứng cơ năng
- Sinh hoạt và hoạt động thể lực gần như bình thường
Mức suy tim độ III
-Triệu chứng cơ năng xuất hiện khi gắng sức ít
Trang 92.2 Phân loại suy tim trên lâm sàng
Dựa vào mức độ khó thở và mức độ gan to, áp dụng chủ yếu suy tim phải và suy tim toàn bộ
- Gan to dưới bờ sườn vài cm
Mức độ suy tim III
Trang 102.3 Phân độ suy tim theo giai đoạn của AHA/ACC ( Hội tim mạch Mỹ/ Trường môn Tim mạch Mỹ)
• Nguy cơ cao của suy tim
• Có triệu chứng cơ năng
• Suy tim giai đoạn cuối
• Suy tim kháng trị
• Cần can thiệp đặc biệt
Trang 113 A/ Chọn thuốc:
Thuốc lợi tiểu nên được sử dụng đầu tiên khi cần kiểm soát ngay lập tức biểu hiện phù liên quan đến suy tim cấp Bệnh nhân này bên cạnh suy tim cấp còn kèm suy thận, vì vậy lợi tiểu quai (Furosemid) là một lựa chọn phù hợp
Bệnh nhân với chức năng thận bình thường nên bắt đầu với 20mg Furosemid nhưng ông
X là người lớn tuổi, chức năng thận suy giảm và còn có dấu hiệu suy thận ( ure và creatinine máu tăng )
Bắt đầu sử dụng Furosemid với liều 40mg*2 lần/ngày (8h sáng và 2h chiều) để duy trì lượng ure, creatinine trong máu và cân nặng.
Mục đích của sử dụng Furosemid để làm giảm khó thở và làm bệnh nhân cảm thấy dễ chịu hơn
Trang 12Lưu ý khi sử dụng Furosemid
Trang 13Lưu ý khi sử dụng Furosemid
Huyết áp :
Đảm bảo kiểm soát HA ở gần với giá trị HA bình thường
Tránh tụt HA quá mức
Giữ ở mức trên 100/60 mmHg
HA cần cần được theo dõi thường xuyên ( trước và sau khi uống vài giờ
Giai đoạn cấp tính: kiểm tra 4-5 lần/ngày
Theo dõi HA bằng thiết bị điện tử tùy bệnh nhân
Nhịp tim:
- Giao động trong giới hạn bình thường (60-90 nhịp/phút)
- Nếu dùng lợi tiểu quá mức có thể làm tăng nhịp tim do cơ chế bù trừ
Cân nặng
- Theo dõi hằng ngày -> không bị mất dịch quá mức
- Kiểm soát không giảm cân quá 1kg/ngày
- Giảm cân quá mức là biểu hiện của quá liều thuốc lợi tiểu
Cân bằng dịch
- Kiểm soát chặt chẽ lượng dịch đưa vào và bài tiết
- Giai đoạn su tim cấp: giảm ứ trệ tuần hoàn và giảm thể tích dịch lưu hành
Kết hợp thuốc lợi tiểu và hạn chế lượng dịch đưa vào cơ thể người bệnh
Ure và các chất điện giải
- Na+, K+, ure và creatinin cần được theo dõi chặt chẽ hàng ngày
- Kiểm soát ở mức bình thường và tránh làm giảm nồng độ các chất điện giải quá mức
- Các yếu tố điện giải khác như Mg2+, Ca2+ cũng cần được kiểm soát thường xuyên
Trang 15Mục tiêu tổng thể của liệu pháp điều trị bằng thuốc trong điều trị suy tim cấp:
Đảm bảo lựa chọn thuốc lợi tiểu đúng với liều dùng và số lần dùng phù hợp
Giảm tình trạng sung huyết, cải thiện các triệu chứng của bệnh nhân do ứ đọng dịch như: khó thở, phù mắt cá, giảm áp lực tĩnh mạch cảnh
Kiểm soát cân nặng như một yếu tố để đánh giá lượng dịch mất ra ngoài
Duy trì huyết áp và nhịp tim trong giới hạn bình thường cho phép
Kiểm soát nồng độ ure và các chất điện giải để đảm bảo nằm trong giới hạn bình thường
Trang 16Sau khi triệu chứng suy tim được kiểm soát ổn định liệu bệnh nhân có cần được điều trị với loại thuốc
nào nữa không?
Thuốc ức chế men chuyển (ACEI) được dùng cho bệnh nhân suy tim có suy giảm chức năng
tâm thu tâm thất trái
Tên thuốc Liều khởi đầu trong suy tim Liều duy trì tối đa Số lần dùng trong ngày
Trang 18Tác dụng phụ của thuốc ACEI
Trang 19“ Hạ huyết áp đầu” là tác dụng phụ rất thường xảy khi bắt đầu
dùng ACEI
Điều này còn dễ xảy ra hơn khi bệnh nhân đã dùng thuốc lợi tiểu quai liều cao
Bắt đầu từ liều ACEI thấp nhất và theo dõi huyết áp
Không dừng thuốc lợi tiểu vì có thể gây phù phổi hồi quy
Trang 20Chống chỉ định của ACEI
Trang 21Thận trọng khi dùng ACEI
Trang 23Sử dụng thuốc chẹn beta trong điều trị suy tim?
Trước đây thuốc chẹn beta không dùng trong điều trị suy tim nhưng ngày nay theo những thử nghiệm lâm sàng thì cho thấy chẹn beta có hiệu quả trong điều trị suy tim
Lợi ích Rủi ro ngắn hạn
_ Cải thiện sự sống còn _ Cải thiện việc kiểm soát suy tim _ Giảm nhập viện
_ Cải thiện chất lượng cuộc sống
_ Có thể làm xấu đi tình hình suy tim _ Rối loạn nhịp Brady
_ Dẫn thất kéo dài _ Huyết áp thấp _ Suy giảm chức năng thận
Trang 24Thử nghiệm lâm sàng Hiệu quả của thuốc chẹn beta đã được đánh giá thông qua hơn 20 thử nghiêm lâm sàng ngẫu nhiên có đối chứng trên hơn 20000 bệnh nhân suy tim
Tất cả các bênh nhân này đều có giảm LVEF (EF<35-45%) và đều được điều trị bằng một thuốc lợi tiểu và một thuốc ức chế men chuyển, có hoặc không kèm theo digitalis.
3 thử nghiêm quan trọng đánh giá hiệu quả của chẹn beta (bisoprolol, carvedilol, metoprolol) so với placebo (CIBIT II, COPERNICUS và MERIT-HF) tiến hành trên 9000
bệnh nhân suy tim từ nhẹ đến nặng cho thấy chẹn beta
+ Làm giảm tỷ lệ tử vong do suy tim (mức giảm nguy cơ tương đối (RRR) khoảng 34% ở mỗi thử nghiệm)
+ Làm giảm nhập viện trong vòng 1 năm kể từ khi bắt đầu điều trị (RRR 28-36%)
+ Giảm nguy cơ tuyệt đối (ARR) của tỷ lệ tử vong sau 1 năm điều trị ở các bệnh nhân suy tim từ nhẹ đến trung bình trong hai thử nghiệm CIBIT II và MERIT-HF là 4,3% (tương đương số bệnh nhân cần điều trị để tránh xảy ra 1 trường hợp tử vong trong 1 năm-NNT là 23)
Trong thử nghiệm COPERNICUS, đối với các bệnh nhân suy tim nặng , các kết quả tương tự là ARR=7,1% và NNT=14 Nghiên cứu CIBIT II thực hiện trên 2647 bệnh nhân suy tim độ III hoặc IV cho thấy sau 18 tháng, bisoprolol làm giảm tử vong do mọi nguyên nhân là 32% và giảm đột tử 44%
Nghiên cứu MDC cho thấy Metoprolol giúp giảm tử vong và giảm chỉ định ghép tim ở bệnh nhân bệnh cơ tim giãn
Nghiên cứu SENIORs trên 2128 bệnh nhân cao tuổi (>70 tuổi) dùng Nevivolol cho thấy thuốc làm giảm tử vong hoạc nhập viện (RRR=14%)
Trang 26Với chi phí quá cao cho việc điều trị suy tim, vậy việc phòng ngừa nhờ
vào lối sống lành mạnh là hết sức cần thiết
Trang 27Chế độ ăn giàu năng lượng, đặc biệt hạn chế chất béo
Không hút thuốc lá
Hạn chế rượu bia, thức uống chứa cafein
Sau khi ra viện bệnh nhân cần có lối sống như thế nào?
Không được gắng sức nặng hoặc làm việc nặng, chơi thể thao đòi hỏi gắng sức nhiều
Không được ăn mặn
Tránh căng thẳng, lo âu kéo dài
Tuân thủ điều trị suy tim do bác sĩ chỉ định.
Nên cân nặng hằng ngày, đo huyết áp, theo dõi lượng nước tiểu hằng ngày để báo bác sĩ điều chỉnh
thuốc.
Trang 28Cám ơn cô và các bạn đã chú ý lắng nghe
Thank you