Hành vi vi phạm về nhập khẩu rượu

Những văn bản pháp luật điều chỉnh về hoạt động nhập khẩu rượu Hiện nay, hoạt động nhập khẩu rượu ở Việt Nam diễn ra khá phổ biến, các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực này được

ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT

- -BÀI TIỂU LUẬN

HỌC PHẦN: XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH

TRONG LĨNH VỰC THƯƠNG MẠI

ĐỀ TÀI: HÀNH VI VI PHẠM VỀ NHẬP KHẨU RƯỢU

Giảng viên giảng dạy: Học viên:

PGS.TS Nguyễn Duy Phương Nguyễn Bá Nghĩa

Lớp: Cao học LKT K4

Huế, 5/2016

MỤC LỤC

2

ĐẶT VẤN ĐỀ

1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong đời sống của con người, từ xưa cho tới nay, rượu không chỉ là một loại đồ uống phổ biến trên thế giới mà nó còn là văn hóa ẩm thực, một nét văn hóa rất riêng của mỗi quốc gia Ở Việt Nam trước đây, rượu được sản xuất chủ yếu từ hạt gạo, rượu gạo được xem là quốc hồn, quốc túy của người Việt; nhưng ngày nay, rượu được sản xuất với nhiều nguyên liệu khác nhau, phong phú và đa dạng về chủng loại Theo đó, đời sống càng tăng cao, con người càng có nhu cầu về rượu theo tiêu chuẩn ngày càng cao, rượu sản xuất trong nước dường như không còn đáp ứng được những tiêu chuẩn này, người ta cần những loại rượu từ nước ngoài, hiện đại và sang trọng hơn Điều này thúc đầy việc nhập khẩu rượu ở nước ta ngày càng phát triển nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu thụ rượu ngoại của người dân.

Theo số liệu của Tổng cục Thống kê Việt Nam, từ năm 2010 trở lại đây, tình hình nhập khẩu rượu ở Việt Nam có xu hướng tăng nhanh, nhất là đối với mặt hàng rượu vang nhập khẩu tăng trung bình 10%/năm, điều này chứng tỏ Việt Nam là một thị trường nhập khẩu rượu lớn Tuy nhiên, nhập khẩu rượu là hoạt động kinh doanh có điều kiện, chỉ những doanh nghiệp đủ điều kiện mới được thực hiện hoạt động này; do đó, kinh doanh rượu nhập khẩu là một lĩnh vực hấp hẫn, tính lợi nhuận cao nên dễ dẫn đến những hành

vi vi phạm trong lĩnh vực nhập khẩu rượu.

Vậy có những hành vi vi phạm gì trong hoạt động nhập khẩu rượu, chế tài xử lý đối với những hành vi này như thế nào?

Để làm rõ những vấn đề này,sau đây tôi xin được nghiên cứu và phân tích đề tài:“ Hành vi vi phạm về nhập khẩu rượu”.

2 Mục đích nghiên cứu

Thông qua việc nghiên cứu đề tài này, tôi muốn làm rõ những hành vi vi phạm trong nhập khẩu rượu và các chế tài xử lý đối với các hành vi này.

3 Phạm vi và đối tượng nghiên cứu

Hành vi vi phạm về nhập khẩu rượu là một đề tài lớn, tuy nhiên trong phạm vi nghiên cứu và đối tượng hướng đến, tôi muốn làm rõ những vấn đề liên quan đến hành vi vi phạm về nhập khẩu rượu ở Việt Nam hiện nay.

4 Phương pháp nghiên cứu

Vì đề tài hành vi vi phạm nhập khẩu rượu là một đề tài lớn, nên trong quá trình thực hiện, ngoài những kiến thức và hiểu biết của bản thân; tôi đã tiến hành hành sử dụng tổng hợp một loạt các phương pháp sau: phân tích,

tổng hợp, so sánh, liệt kê, trích dẫn, phương pháp phân tích quy nạp nhằm làm

rõ nội dung cần nghiên cứu

5 Kết cấu bài tiểu luận

Kết cấu của bài tiểu luận có những nội dung chính sau đây:

Thứ nhất, phần đặt vấn đề;

Thứ hai, phần giải quyết vấn đề;

Thứ ba, phần kết luận;

Thứ tư, phần tài liệu tham khảo.

Trong quá trình thực hiện đề tài, chắc hẳn sẽ không tránh được những thiếu sót và hạn chế, tôi mong có được sự góp ý và những bổ sung cần thiết của giảng viên để cho bài viết được hoàn thiện và chính xác hơn.

Tôi xin chân thành cảm ơn!

GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

1 Những quy định chung của pháp luật về nhập khẩu rượu

1.1 Những văn bản pháp luật điều chỉnh về hoạt động nhập khẩu

rượu

Hiện nay, hoạt động nhập khẩu rượu ở Việt Nam diễn ra khá phổ biến, các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực này được điều chỉnh bởi những văn bản pháp luật sau:

15/2012/QH13;

Thứ hai, Nước CHXHCN Việt Nam, Nghị định số 81/2013/NĐ-CP, quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành luật xử lý vi phạm hành chính; Thứ ba, Nước CHXHCN Việt Nam, Nghị định số 185/2013/NĐ-CP, quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng;

Thứ tư, Nước CHXHCN Việt Nam, Nghị định số 94/2012/NĐ-CP, về sản xuất, kinh doanh rượu;

quy định chi tiết một số điều của Nghị định 94/2012/NĐ-CP về sản xuất, kinh doanh rượu.

1.2 Quy định của pháp luật về nhập khẩu rượu ở Việt Nam hiện nay

Theo quy định tại điều 20, nghị định số 94/2012/NĐ-CP, về sản xuất, kinh doanh rượu, thì việc nhập khẩu rượu từ nước ngoài vào Việt Nam phải đáp ứng được những điều kiện sau:

Thứ nhất, rượu nhập khẩu bao gồm rượu thành phẩm đóng chai, hộp, thùng để tiêu thụ ngay và rượu dưới dạng bán thành phẩm và phụ liệu dùng

để pha chế thành rượu thành phẩm tại Việt Nam;

Thứ hai, rượu nhập khẩu phải có chứng từ nhập khẩu hợp pháp theo quy định hiện hành và thực hiện quy định về dán tem rượu nhập khẩu theo quy định tại Điều 15 của Nghị định này;

6

Thứ ba, rượu nhập khẩu phải ghi nhãn hàng hoá theo quy định tại Điều

14 của Nghị định này và các quy định khác của pháp luật có liên quan;

Thứ tư, chỉ có doanh nghiệp có Giấy phép kinh doanh phân phối sản phẩm rượu mới được nhập khẩu trực tiếp rượu và phải chịu trách nhiệm về chất lượng, an toàn thực phẩm của rượu nhập khẩu Doanh nghiệp nhập khẩu rượu bán thành phẩm và phụ liệu dùng để pha chế thành rượu thành phẩm chỉ được bán cho các doanh nghiệp có Giấy phép sản xuất rượu;

Thứ năm, doanh nghiệp có Giấy phép sản xuất rượu công nghiệp được phép nhập khẩu trực tiếp hoặc ủy thác nhập khẩu rượu bán thành phẩm và phụ liệu để pha chế thành rượu thành phẩm;

Thứ sáu, rượu nhập khẩu phải được đăng ký bản công bố hợp quy tại cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam trước khi nhập khẩu và phải được cấp

“Thông báo kết quả xác nhận thực phẩm đạt yêu cầu nhập khẩu” đối với từng

lô hàng theo các quy định hiện hành;

Thứ bảy, rượu chỉ được nhập khẩu vào Việt Nam qua các cửa khẩu quốc

tế Ngoài các chứng từ xuất trình cho cơ quan hải quan khi làm thủ tục nhập khẩu theo quy định, thương nhân nhập khẩu phải xuất trình thêm Giấy chỉ định hoặc ủy quyền là phân phối, nhà nhập khẩu của chính hãng sản xuất, kinh doanh hoặc hợp đồng đại lý của hãng sản xuất, kinh doanh mặt hàng đó.

1.3 Áp dụng các hình thức xử lý đối với hành vi vi phạm về nhập khẩu

rượu 1.3.1 Áp dụng các hình thức phạt hành chính

1.3.1.1 Hình thức xử phạt chính

Theo quy định tại điều 4, khoản1 và khoản 2, Nghị định số 185/2013/NĐ-CP, quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng đối với các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực thương mại sẽ bị xử phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền

Hình thức xử phạt cảnh cáo là hình thức xử phạt chính chỉ được áp dụng đối với hành vi vi phạm hành chính có quy định hình thức xử phạt cảnh cáo và đối với cá nhân, tổ chức vi phạm có tình tiết quy định tại Điều 22 Luật Xử lý vi phạm hành chính.

Hình thức phạt tiền là hình thức xử phạt chính và mức tiền phạt quy định tại Nghị định này là áp dụng đối với hành vi vi phạm hành chính do cá nhân thực hiện Trường hợp hành vi vi phạm hành chính do tổ chức thực hiện thì phạt tiền gấp hai lần mức tiền phạt quy định đối với cá nhân Cụ thể hình thức phạt tiền đối với hành vi nhập khẩu rượu được quy định tại điều 41, khoản 1,2,3 nghị định số 185/2013/NĐ-CP như sau:

Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với hành vi nhập khẩu rượu khi chưa có đăng ký bản công bố hợp quy và được cấp “Thông báo kết quả xác nhận thực phẩm đạt yêu cầu nhập khẩu” theo quy định.

Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với một trong các hành vi vi phạm sau đây:

Nhập khẩu trực tiếp hoặc ủy thác nhập khẩu rượu bán thành phẩm và phụ liệu để pha chế thành rượu thành phẩm mà không có giấy phép kinh doanh phân phối sản phẩm rượu hoặc giấy phép sản xuất rượu công nghiệp theo quy định;

Bán rượu bán thành phẩm hoặc phụ liệu dùng để pha chế thành rượu thành phẩm nhập khẩu cho đối tượng không có giấy phép sản xuất rượu Phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng đối với một trong các hành vi vi phạm sau đây:

Nhập khẩu rượu không qua các cửa khẩu quốc tế theo quy định;

Nhập khẩu rượu mà không có Giấy chỉ định hoặc ủy quyền là phân phối, nhà nhập khẩu của chính hãng sản xuất, kinh doanh hoặc hợp đồng đại lý của hãng sản xuất, kinh doanh mặt hàng đó theo quy định

1.3.1.2 Hình thức phạt bổ sung

8

Theo quy định tại khoản 4, điều 41, nghị định số 185/20103/NĐ-CP, đối với hành vi vi phạm nhập khẩu rượu ngoài áp dụng hình phạt chính, thể thể

áp dụng một hoặc tất cả những hình thức phạt bổ sung dưới đây:

Tịch thu tang vật đối với hành vi vi phạm quy định tại khoản 2 và 3 Điều này;

Tước quyền sử dụng giấy phép kinh doanh phân phối sản phẩm rượu hoặc giấy phép sản xuất rượu công nghiệp từ 01 tháng đến 03 tháng đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm b khoản 2 và khoản 3 Điều này trong trường hợp vi phạm nhiều lần hoặc tái phạm.

1.3.2 Áp dụng các hình thức xử lý khác

Theo quy định tại điều 24, nghị định số 94/2012/NĐ-CP, về sản xuất, kinh doanh rượu thì khi có hành vi vi phạm trong hoạt động nhập khẩu rượu xảy

ra, ngoài áp dụng các hình thức xử phạt hành chính trên, thì những đối tượng có hành vi vi phạm về nhập khẩu rượu có thể bị áp dụng các hình thức

xử lý sau:

Thứ nhất, xử lý kỉ luật;

Thứ hai, truy cứu trách nhiệm hình sự;

Thứ ba, trường hợp gây ra thiệt hại thì phải bồ thường.

2 Thực trạng về nhập khẩu rượu ở Việt Nam hiện nay

2.1 Tình hình nhập khẩu rượu ở Việt Nam hiện nay

Theo nhận định của nhiều chuyên gia, thì Việt Nam là thị trường tiêu thụ rượu bia lớn nhất Đông Nam Á, điều này tác động lớn đến hoạt động nhập khẩu rượu từ nước ngoài vào Việt Nam Nhất là từ khi hiệp định TPP đi vào hiện thực mà trong đó Việt Nam là thành viên, sẽ mở ra nhiều cơ hội lớn cho rượu ngoại tràn vào thị trường nước ta.

Trong thời gian qua, hoạt động nhập khẩu rượu vào Việt Nam diễn ra khá phổ biến, vì mặt hàng rượu ngoại luôn đem lại lợi nhuận cao, biến nó trở thành một ngành kinh doanh hấp dẫn Do đó, tình hình nhập khẩu rượu vào Việt Nam có xu hướng tăng nhanh và tăng cao.

Theo số liệu của Tổng cục thống kê cho thấy , đối với mặt hàng nhập khẩu là rượu vang kể từ năm 2004 đến nay, rượu vang nhập khẩu đã tăng khoảng 25%/năm Riêng năm 2010, tổng kim ngạch nhập khẩu rượu vang đạt 53,2 triệu USD, tăng 85% so với năm 2009 Trong đó, Pháp dẫn đầu trong các quốc gia cung cấp rượu vang tại thị trường Việt Nam, kế đến là vang Chile, Ý, Tây Ban Nha, Mỹ Số lượng rượu vang đến từ những nước này cứ tăng dần hằng năm.

Trên thực tế, tốc độ tăng nhập khẩu rượu vang Pháp, Italia vào Việt Nam năm qua lên tới 20%, bất chấp kinh tế khó khăn Việt Nam đang được nhiều công ty rượu vang Pháp, Italia nhắm đến bởi đây là thị trường tiêu thụ rượu vang tốt nhất châu Á với tốc độ tăng trưởng 10%.

Trong những năm qua, Pháp luôn là nước cung cấp rượu vang hàng đầu cho Việt Nam Năm 2012, rượu vang nhập khẩu từ Pháp chiếm 14,3% lượng rượu nhập khẩu của Việt Nam.

Đứng thứ hai trong lĩnh vực phân phối rượu vang tại Việt Nam là các nhà nhập khẩu đến từ Chile Theo số liệu thống kê của Hải quan Chile, năm

2012, nước này xuất sang Việt Nam lượng rượu vang trị giá 10 triệu USD Hiện có 30 công ty sản xuất rượu vang của Chile xuất khẩu sản phẩm sang Việt Nam.

Rượu vang Italia cũng đang ngày càng có chỗ đứng tại Việt Nam, chiếm 2,5% lượng rượu nhập khẩu của Việt Nam trong năm 2012, tăng 19,7% so với năm 2011 6 tháng đầu năm 2013, lượng nhập khẩu rượu vang Italia tăng gấp đôi lên 1,2 triệu euro từ mức 600.000 euro của năm 2012.

2.2 Tình hình vi phạm trong lĩnh vực nhập khẩu rượu ở Việt Nam

thời gian qua

Như đã nêu ra ở phần trên, hoạt động nhập khẩu rượu vào Việt Nam ngày càng có xu hướng tăng mạnh, dó đó, dẫn đến tình hình vi phạm trong hoạt động nhập khẩu rượu gia tăng.

10

Có thể thấy, tình hình vi phạm về nhập khẩu rượu xảy ra nhiều vào thời gian cuối năm, đó là dịp lễ tết, nhu cầu tiêu thụ rượu cao Theo thống kê của cục hải quan, trong thời gian qua, các hành vi vi phạm về nhập khẩu rượu chủ yếu xảy ra ở những hành vi sau:

Thứ nhất, hành vi gian lận thuế xuất nhập khẩu;

Thứ hai, hành vi nhập khẩu rượu lậu, rượu kém chất lượng;

Thứ ba, hành vi khai báo giá không trung thực hoặc khai báo giá thấp hơn so với chất lượng rượu nhập khẩu.

3 Những hạn chế và giải pháp đối với hành vi vi phạm hập khẩu rượu

3.1 Hạn chế

Hiện nay, trong công tác xử lý đối với các hành vi vi phạm nhập khẩu rượu đã đạt được những thành tựu nhất định, song vẫn gặp không ít khó khăn, hạn chế, cụ thể:

Thứ nhất, hành vi nhập khẩu rượu vào Việt Nam diễn ra nhiều, khó kiểm soát, tình trạng rượu lậu tuồn qua các cửa khẩu quốc tế còn đáng kể;

Thứ hai, hành vi vi phạm nhập khẩu rượu liên quan đến thuế xuất nhập khẩu khó xử lý, các đối tượng thường khai giá không trung thực dẫn đến khó khăn trong việc tính thuế; rồi các hành vi gian lận thuế, không khai báo hàng hóa vẫn còn tồn tại;

Thứ ba, cơ sở vật chất kỹ thuật, trang thiết bị kiểm tra chất lượng rượu còn chưa đồng bộ, hạn chế gây khó khăc trong công tác kiểm tra, giám sát các hành vi vi phạm có thể xảy ra;

Thứ tư, các mức xử phạt hành chính còn tương đối nhẹ, trong khi lợi nhuận từ việc nhập khẩu rượu ngoại lại rất lớn, dó đó các đối luôn tìm mọi cách để có thể lách luật.

3.2 Nguyên nhân

Những hạn chế trên xuất phát từ những nguyên nhân khách quan và chủ quan.

Nguyên nhân khách quan do hệ thống pháp luật còn chưa hoàn thiện, các đối tượng vẫn tìm ra kẻ hở để lách luật; trang thiết bị trong công tác kiểm tra, xử lý đối với hành vi nhẩu khẩu rượu còn nhiều hạn chế, thiếu sót; hành vi

vi phạm ngày càng tinh vi và phức tạp hơn;

Nguyên nhân chủ quan xuất phát từ chính năng lực, trách nhiệm của mỗi cá nhân, cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong khâu quản lý và xử lý các hành vi vi phạm.

3.3 Giải pháp nhằm khắc phục những hạn chế

12

Trong thời gian tới, để khắc phục được những hạn chế đã nêu ra, chúng ta cần có những biện pháp cụ thể và kịp thời, sau đây tôi xin đề xuất một số giải pháp sau:

Thứ nhất, về mặt pháp lý;

Tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật liên quan điều chỉnh hoạt động nhập khẩu rượu, các pháp luật liên quan đến thuế xuất nhập khẩu Phải chăng pháp luật nên tăng các hình thức xử phạt, mức phạt hành chính đối với các hành vi vi phạm nhằm nâng cao tính răn đe, ngăn ngừa các hành vi vi phạm có thể xảy ra.

Thứ hai, về khâu quản lý, giám sát, xử phạt đối với hành vi nhập khẩu rượu; Cần nâng cao hơn nữa trình độ chuyên môn, trách nhiệm của cá nhân, cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong liên quan đến hoạt động nhập khẩu rượu Hiện đại hóa những trang thieetss bị cần thiết cho hoạt động kiểm tra, giám sát đối với rượu nhập khẩu.

Thứ ba, về mặt thực tiễn;

Nhà nước cần có các biện pháp nhằm siết chặt hoạt động nhập khẩu rượu từ nước ngoài vào Việt Nam Giáo dục, nâng cao tính tôn trọng, chấp hành pháp luật của các chủ thể liên quan trong lĩnh vực nhập khẩu rượu.

3.4 Quan điểm của cá nhân

Hiện nay, quy định của pháp luật về lĩnh vực nhập khẩu rượu khá chặt chẽ, theo quy định mới của Bộ Công thương khi doanh nghiệp khi nhập khẩu rượu phải có giấy chỉ định, giấy uỷ quyền của chính hãng sản xuất kinh doanh Quy định này đã hạn chế được nhiều hành vi vi phạm nhập khẩu rượu lậu, rượu giả Nhà nước có những quy định như vậy là cần thiết, song cũng nên đảm bảo lợi ích chính đáng cho các chủ thể kinh doanh mặt hàng rượu, quy định này sẽ tác động không nhỏ đến các nhà đầu tư xuất khẩu, nhập khẩu rượu vào Việt Nam.

Trong thời gian tới, chúng ta nên sử dụng tổng hợp những biện pháp cần thiết nhằm ổn định tình hình nhập khẩu rượu vào nước ta, đối với các hành vi

vi phạm về nhập khẩu rượu, ngoài những biện pháp xử phạt hành chính, nhà nước còn nên sử dụng dụng biện pháp thích đáng khác đối với những đối tượng có hành vi vi phạm trong lĩnh vực nhập khẩu rượu.

14