bài giảng chuẩn mực sử dụng từ

Sử dụng từ đúng tính chất ngữ pháp.1.. Sử dụng từ đúng tính chất ngữ pháp.1.. Sử dụng từ đúng tính chất ngữ pháp.1.. Sử dụng từ đúng tính chất ngữ pháp.1.. * Cách chữa : Đất nước phải gi

I Sử dụng từ đúng âm, đúng chính tả.

1 Ví

dụ: ?

Các từ in đậm dùng sai như thế nào? Hãy sửa sai cho từ đó?a Một số người sau một thời gian đầu vào

làm ăn, nay đã khấm khá.

? Nguyên nhân sai của việc dùng từ này?

- Do lẫn lận giữa các phụ âm đầu: v-d, b-t…

vùi dùi

b Em bé biết nói bập bẹ tập tẹ

2 Nhận xét:

1 Ví

dụ: ?

Các từ in đậm dùng sai như thế nào? Hãy sửa sai cho từ đó?

c Đó là những sung sướng nhất trong đời em.

khoảng khắc khoảnh khắc

- Do liên tưởng hình thức ngữ âm sai nên

phát âm sai.

2 Nhận xét:

? Nguyên nhân sai của việc dùng từ này?

II Sử dụng từ đúng nghĩa.

1 Ví

dụ: ? Hãy phát hiện lỗi sai của các từ in đậm? Sửa lại cho đúng?

a Đất nước ta ngày càngsáng sủa tươi đẹp.

sâu sắc

b Ông cha ta đã để lại cho chúng ta những câu tục ngữ để chúng ta vận dụng trong thực tế cao cả

c Con người phải lương tâm biết có

2 Nhận xét: ? Nguyên nhân sai của việc dùng từ này?

- Do không nắm vững khái niệm của từ.

III Sử dụng từ đúng tính chất ngữ pháp.

1 Ví

dụ: ? Hãy chữa các từ ngữ, câu văn sau cho đúng ngữ

pháp?a Nước sơn làm đồ vật thêm hào quang.

2 Nhận xét: ? Câu văn này sai chổ nào? Vì sao?

- Hào quang là danh từ không thể đặt ở vị trí

cụm tính từ.

* Chữa đúng: Nước sơn làm đồ vật thêm hào nhoáng.

III Sử dụng từ đúng tính chất ngữ pháp.

1 Ví

dụ: ? Hãy Chữa câu văn sau cho đúng ngữ pháp?

b Ăn mặc của chị thật là giản dị.

* Chữa đúng: Cách ăn mặc của chị thật giản dị.

2 Nhận xét: ? Lí giải vì sao em chữa như vậy?

- Vì ăn mặc là động từ nếu ở vị trí chủ ngữ thì trước nó phải thêm từ: cách

III Sử dụng từ đúng tính chất ngữ pháp.

1 Ví

dụ: ?

So sánh cách dùng từ của hai câu văn sau?

C 1 Bọn giặc đã chết với nhiều thảm hại: máu chảy thành sông ở Ninh Kiều, thây chất đầy nội ở Tuỵ Động, Trần Hiệp phải bêu đầu…

C 2 Bọn giặc đã chết rất thảm hại: máu chảy

thành sông ở Ninh Kiều, thây chất đầy nội ở

Tuỵ Động, Trần Hiệp phải bêu đầu…

2 Nhận xét: Dùng quan hệ từ không thích hợp.

III Sử dụng từ đúng tính chất ngữ pháp.

1 Ví

dụ: ? Hãy chữa câu văn sau cho đúng ngữ pháp?

d Đất nước phải giàu mạnh thực sự chứ không phải là sự giả tạo phồn vinh

2 Nhận xét: ? Vì sao sai?

- Vì như vậy là không phù hợp với trật tự từ Tiếng Việt : DT luôn đi trước ĐT.

* Cách chữa : Đất nước phải giàu mạnh thực sự chứ không phải là sự phồn vinh giả tạo.

IV Sử dụng từ đúng sắc thái biểu cảm, hợp phong cách.

1 Ví dụ: ? Trao đổi với bạn câu này sai như thế nào?

a Quân Thanh do Tôn Sĩ Nghi lãnh đạo sang xâm lược nước ta.

2 Nhận xét: ? Cho biết sắc thái biểu cảm của từ lãnh đạo là gì?

- Tôn trọng, đề cao.

* Cách chữa : Quân Thanh do Tôn Sĩ Nghi cầm đầu

sang xâm lược nước ta.

IV Sử dụng từ đúng sắc thái biểu cảm, hợp phong cách.

1 Ví dụ: ? Trao đổi với bạn câu này sai như thế nào?

b Con hổ dùng cái vuốt nhon hoắt cấu vào người, vào mặt viên Nhưng viên vẫn rán sức quần nhau với chú hổ.

2 Nhận xét: ? Từ chú hổ có hợp phong cách khi nó đang muốn ăn thịt Viên hay không?

*Cách chữa : Con hổ dùng cái vuốt nhon hoắt cấu vào người, vào mặt viên Nhưng viên vẫn rán sức quần

nhau với nó.

V Khụng lạm dụng từ dịa phương, từ Hỏn Việt.

Chú giống con bọ hung

Một đơn vị bộ đội trên đường hành quân, đến Quảng Bình, vào nghỉ tại nhà một ông cụ Cụ già thăm hỏi từng chiến sĩ và chăm chú nhìn vào một chiến sĩ da ngăm đen, rồi nói một cách rất tự nhiên:

- Chú này giống con bọ hung.

Người chiến sĩ là dân Bắc Bộ, không hiểu tiếng địa

phương, lấy làm bối rối

Sau đó mới hiểu ý nghĩa của câu nói ấy là : Chú “

này giống con của bố ghê ”

V Không lạm dụng từ địa phương, từ Hán Việt

V Không lạm dụng từ địa phương,

từ Hán Việt :

1 Ví dụ: Việc sử dụng

từ Hán Việt trong những

ví dụ sau đây

có hợp lí không?

VD1: nào phải người xa, Cùng chung bác mẹ, một nhà cùng thân Yêu nhau như thể chân tay,

hòa thuận, hai thân vui vầy.

Huynh đệ

Huynh đệ

Lạm dụng từ Hán Việt, làm câu văn thiếu tự nhiên

Anh em

Anh em

Em có nhận xét

gì về câu nói này?

VD2:Nhà ga ở mô rứa eng?( nhà

ga ở đâu vậy anh)?

Sử dụng quá nhiều từ địa phương gây khó hiểu.

2 Lưu ý : Chỉ dùng với những mục đích

nghệ thuật như:

-Tạo màu sắc địa phương.

-Tạo lời văn trang trọng, cổ kính, tao nhã.

CỦNG CỐ

SỬ DỤNG TỪ

Đúng âm, đúng

Chính tả. Đúng nghĩa

Đúng tính chất ngữ pháp

Đúng sắc thái biểu cảm, hợp tình Huông giao tiếp.

Không lạm dụng từ địa phương, HV.

- Khắc sâu về chuẩn mực sử dụng từ, rèn

kĩ năng nói, viết dùng từ chuẩn mực.

- Đọc lại các bài làm và sửa từ sai cho

đúng.

- Soạn bài : Ôn tập văn bản biểu cảm.