Đúng sắc thái Không lạm Đúng tính chất biểu cảm, hợp tình dụng từ địa ngữ pháp Huông giao tiếp... HÃY CHỌN BÔNG HOA MÌNH YÊU THÍCH ĐI!..[r]
Trang 1
PHÒNG GD& ĐT ĐÔNG HẢI
TRƯỜNG THCS LONG ĐIỀN TIẾN
THIẾT KẾ BÀI DỰ THI
NGỮ VĂN 7
Giáo viên biên soạn:
LÊ TRUNG HIẾU
THIẾT KẾ BÀI DỰ THI
NGỮ VĂN 7
PHÂN MÔN: TIẾNG VIỆT
Giáo viên biên soạn:
LÊ TRUNG HIẾU
Trang 2Câu 1 : Thế nào là chơi chữ? Nêu tác dụng của chơi chữ và cho ví dụ?
Chơi chữ là lợi dụng đặc sắc về âm, về nghĩa của từ
Tác dụng là để tạo sắc thái ví dỏm, hài hước, làm cho
câu văn hấp dẫn và thú vị.
Câu 2: Câu tục ngữ này sử dụng lối chơi chữ nào? Nêu tác dụng của phép tu từ này?
Nuôi lợn ăn cơm nằm, Nuôi tằm ăn cơm đứng.
A Dùng từ đồng âm.
B Dùng Lối trại âm.
C Dùng từ trái nghĩa.
D Dùng lối nói láy.
KIỂM TRA BÀI CŨ
Trang 3Tiết 61: CHUẨN MỰC SỬ DỤNG TỪ
I Sử dụng từ đúng âm, đúng chính
tả :
1 Ví dụ:
a Một số người sau một thời gian
dùi đầu vào làm ăn, nay đã khấm khá.
sướng nhất trong đời em.
Dùi đầu Vùi đầu
Các từ in đậm sai như thế nào? Hãy chữa lại cho đúng
Tập tẹ Bập bẹ
Khoảng khắc Khoảnh khắc
Nguyên nhân nào mà người viết thường mắc lỗi?
Phát âm sai( viết sai chính tả).
Lẫn lộn từ gần âm
Do liên tưởng hình thức ngữ âm sai.
2 Nguyên nhân mắc lỗi:
- Phát âm sai
- Lẫn lộn từ gần âm
- Do liên tưởng hình thức ngữ âm
sai
Bài học rút ra là
gì?
Khi nói, viết phải dùng đúng âm, đúng chính tả
Trang 4
Sài Gòn đương chẻ Tôi thì đương dà Ba trăm năm xo với ba ngàn năm tuổi của đất lước thì cái đô thị lày còn suân trán Sài gòn cứ trẻ hoài như cây tơ đương độ lõn là, trên đà thay ra , đổi thịt, miễn là cư dân ngày nay và cả ngày mai biết cách tưới tiêu, trăm bón, chân
trọng giữ gìn cái đô thị ngọc ngà lày.
Trích “Sài Gòn tôi yêu” – Vũ Bằng
Hãy tìm những từ sai lỗi chính tả
trong đoạn văn sau
Sài Gòn đương trẻ Tôi thì đương già Ba trăm năm so
với ba ngàn năm tuổi của đất nước thì cái đô thị này còn
xuân chán Sài Gòn cứ trẻ hoài như cây tơ đương độ nõn
nà , trên đà thay da , đổi thịt, miễn là cư dân ngày nay và
cả ngày mai biết cách tưới tiêu, chăm bón, trân trọng
giữ gìn cái đô thị ngọc ngà này.
THẢO LUẬN NHÓM
Trang 5Tiết 61: CHUẨN MỰC SỬ DỤNG TỪ
II.Sử dụng từ đúng nghĩa:
chân sau đây dùng sai như thế nào?
a Đất nước ta ngày càng
b Ông cha ta đã để lại cho chúng
ta những câu tục ngữ để chúng ta vận dụng trong thực tế.
c Con người phải lương tâm.
Sáng sủa chỉ sự trong sáng, chưa phù hợp câu nói về tình hình đất nước
Cao cả là cao quý đến mức không còn có thể hơn, nên dùng chưa phù hợp đặc điểm câu tục ngữ
Biết là nhận rõ được người,
sự vật hay một điều gì đó hoặc có khả năng làm được việc gì đó
Em hãy thay thế những từ sai bằng những từ cho phù hợp hơn.
sáng sủa
cao cả
biết
tươi đẹp
có
2 Nguyên nhân mắc lỗi:
Em hãy cho biết nguyên nhân nào mà người viết thường mắc những lỗi trên?
- Không phân biệt được các từ đồng
nghĩa.
Bài học rút ra
từ 3 ví dụ trên
là gì?
Dùng từ là phải dùng đúng nghĩa.
Trang 6Tiết 61: CHUẨN MỰC SỬ DỤNG TỪ
III Sử dụng từ đúng tính chất ngữ
pháp của từ :
màu đỏ dùng sai như thế nào?
a Nước sơn làm cho đồ vật thêm .
hào quang
Hào quang là danh từ không thể sử dụng làm vị ngữ như tính từ.
b của chị thật là giản dị.
Ăn mặc là động từ không thể dùng như danh từ
ăn mặc
c Bọn giặc đã chết thảm hại
máu chảy thành sông ở NinhKiểu,
….Lí Khánh phải bỏ mạng.
Thảm hại là tính từ không dùng như danh từ.
d Đất nước phải giàu mạnh thực sự chứ không phải là sự giả tạo phồn vinh .
Nói sự giả taọ phồn vinh là trái với quy tắc trật tự từ tiếng Việt( danh từ luôn đi trước ĐT).
b Thêm từ “cách” vào trước ăn
mặc.
Với nhiều
Em hãy tìm cách chữa lại cho đúng?
hào nhoáng.
Cách
rất
vào.
phồn vinh giả tạo
giả tạo.
2 Nguyên nhân dùng sai:
Em hãy cho biết nguyên nhân dùng
từ sai?
Dùng sai tính chất ngữ pháp;
Không nắm được đặc điểm ngữ
pháp của từ
Qua ví dụ trên,
em hãy cho biết khi nói, viết phải dùng
từ như thế nào?
Dùng từ phải đúng tính chất ngữ pháp.
Trang 7Tiết 61: CHUẨN MỰC SỬ DỤNG TỪ
IV Sử dụng từ đúng sắc thái biểu
cảm, hợp phong cách.
1 Ví dụ:
Các từ gạch chân sai như thế nào? Hãy
lí giải vì sao
sai?
a Quân Thanh do Tôn Sĩ Nghị
sang xâm lược nước ta lãnh đạo
b Con hổ dùng những cái vuốt nhọn hoắt cấu vào người, vào mặt Viên{…} Nhưng Viên vẫn rán sức quần nhau với chú hổ.
Từ lãnh đạo chỉ người cầm đầu( có ý tốt), đối với bọn xâm lược phải dùng từ này
Từ chú hổ ở đây không ổn định
vì chú đặt trước danh từ chỉ động vật mang tính chất đáng yêu Nhưng con hổ đang tấn công người rất đáng ghét thì không nên dùng chú hổ.
Em hãy tìm
từ thích hợp
để thay thế các từ đó?
cầm đầu
nó.
Tìm nguyên nhân dùng từ không chính xác qua các
ví dụ trên?
2 Nguyên nhân dùng sai:
Dùng sai sắc thái biểu cảm; Không
hợp với phong cách.
Qua việc dùng từ trên, em rút
ra bài học gì?
Dùng từ phải đúng sắc thái biểu cảm và hợp với phong cách.
Trang 8Tiết 61: CHUẨN MỰC SỬ DỤNG TỪ
V Không lạm dụng từ địa phương,
từ Hán Việt :
từ Hán Việt trong những ví
dụ sau đây có hợp lí không?
VD1: nào phải người xa,
Cùng chung bác mẹ, một nhà cùng thân Yêu nhau như thể chân tay,
hòa thuận, hai thân vui vầy.
Huynh đệ
Huynh đệ
Lạm dụng từ Hán Việt, làm câu văn thiếu tự nhiên
Anh em
Anh em
Em có nhận xét
gì về câu nói này?
VD2:Nhà ga ở mô rứa eng?( nhà
ga ở đâu vậy anh)?
Sử dụng quá nhiều từ địa phương gây khó hiểu.
2 Lưu ý : Chỉ dùng với những mục đích
nghệ thuật như:
-Tạo màu sắc địa phương.
-Tạo lời văn trang trọng, cổ kính, tao nhã.
Trang 9•Lưu ý : Chỉ dùng với mục đích nghệ thuật:
+ Tạo ra màu sắc địa phương.
+ Tạo cho lời văn trang trọng, cổ kính, tao nhã.
• Nhận xét : lạm dụng từ Hán Việt làm cho câu văn
thiếu tự nhiên.
nhi đồng trẻ em
b Ga mô ri eng ? (Nhà) ga ở đâu vậy anh?
- Sử dụng quá nhiều từ địa phương sẽ gây khó hiểu.
O du kích nhỏ giương
cao súng
Thằng Mỹ lênh khênh
bước cúi đầu.
( Tố Hữu)
Trang 10CỦNG CỐ
SỬ DỤNG TỪ
Đúng âm, đúng
Chính tả. Đúng nghĩa
Đúng tính chất ngữ pháp
Đúng sắc thái biểu cảm, hợp tình Huông giao tiếp.
Không lạm dụng từ địa phương, HV.
Trang 11HÃY CHỌN BÔNG HOA MÌNH YÊU THÍCH
ĐI!
Trang 12- Học bài : Các chuẩn mực khi sử dụng từ
-Soạn : Chuẩn bị ôn tập Văn biểu cảm
Trang 13Trong cuộc họp lớp, Lan đã được các bạn nhất trí……… làm lớp trưởng.
đề cử
1 2 3 4
TRÒ CHƠI Ô CHỮ
Em hãy điền từ thích hợp vào chỗ trống
Trang 14T I Ê N P H O N G
TRÒ CHƠI Ô CHỮ
Hãy điền từ thích hợp vào chỗ trống
Lớp 7A luôn………trong hoạt động nhà trường tiên phong
1 2 3 4 5 6 7 8 9
Trang 15Mặt dù còn một số………., nhưng so với năm học
cũ, lớp 7B đã tiến bộ vượt bậc.
TRÒ CHƠI Ô CHỮ
Em hãy điền từ thích hợp vào chỗ trống
điểm yếu
1 2 3 4 5 6 7