Ngân hàng thế giới world bank

Zoellick, tuyên bố Ngân hàng Thế giới đã cứu giúp cuộc sống của 13 triệu người từ nguồn vốn của Hiệp hội phát triển quốc tế IDA hỗ trợ trực tiếp cho các mục tiêu MDG cho những nước nghèo

NGÂN HÀNG THẾ GIỚI (WORLD BANK)

1 Lịch sử hình thành và phát triển của hệ thống Ngân hàng thế giới:

1.1.Lịch sử hình thành:

Năm 1944 Ngân hàng tái thiết và phát triển quốc tế (IBRD)sau này là Ngân hàng thế giới và Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) được thành lập tại Bretton Woods với sự tham dự của nhiều đại diện trên thế giới

Năm 1946 Eugene Meyer được bổ nhiệm giữ chức chủ tịch Ngân hàng; Ngân hàng bắt đầu đi vào hoạt động

Năm 1947 John McCloy từ chức chủ tịch Ngân hàng, Eugene R.Black là người được

bổ nhiệm thay thế, ông cũng là vị chủ tịch có nhiệm kì dài nhất tại Ngân hàng thế giới

Năm 1952 Nhật Bản và CHLB Đức gia nhập NHTG

Năm 1956 Thành lập Công ty tài chính Quốc tế (IFC)

Năm 1960 Thành lập Hiệp hội phát triển quốc tế (IDA)

Năm 1962 Khoản vay đầu tiên dành cho giáo dục được cấp cho Tunisie để xây dựng các trường học

Năm 1966 Thành lập Trung tâm Quốc tế giải quyết tranh chấp đầu tư (ICSID)

Năm 1980 Khoản tín dụng đầu tiên để điều chỉnh cơ cấu đã được cấp cho Thổ Nhĩ Kì CHDC Nhân Dân trung Hoa trở thành thành viên của Ngân hàng tái thiết và phát triển quốc tế và Hiệp hội phát triển quốc tế

Năm 1982 Quỹ tiền tệ quốc tế và Ngân hàng giúp dỡ Mexico do quốc gia này rơi vào khủng hoảng

Năm 1988 Thành lập tổ chức bảo lãnh đầu tư đa phương (MIGA)

Năm 1991 Trung Quốc là con nợ lớn nhất của Hiệp hội phát triển quốc tế (IDA) Năm 1992 Liên Bang Nga và 12 nước Cộng hòa thuộc Liên Xô cũ trở thành thành viên của IBRD VÀ IDA

Năm 1996 IBRD VÀ IMF và các nhà tài trợ đã khởi xướng sáng kiến giúp đỡ các nước nghèo nợ nần chồng chất (HIPC)

Năm 1997 IBRD phối hợp với IMF thực hiện cứu trợ các quốc gia Châu Á sau cuộc khủng hoảng tài chính

Năm 1999 IBRD và IMF đưa ra các chiến lược chống đói nghèo, sáng kiến HIPC được đẩy mạnh để thúc đẩy việc giảm nợ cho các nước nghèo

Năm 2000 Sau gần 20 năm tỷ lệ thành công của các dự án của Ngân hàng đạt 75% Năm 2000 cho đến những năm gần đây, Ngân hàng thế giới tiếp tục những hoạt động

có ích hướng đến cộng động thế giới New York, ngày 20/9/2010―Trong diễn văn khai mạc đọc trước lãnh đạo của các quốc gia trên thế giới tại phiên họp toàn thể Đại hội Đồng Liên Hợp Quốc về Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ (MDG), Chủ tịch Nhóm Ngân hàng Thế giới, Robert B Zoellick, tuyên bố Ngân hàng Thế giới đã cứu giúp cuộc sống của 13 triệu người từ nguồn vốn của Hiệp hội phát triển quốc tế IDA

hỗ trợ trực tiếp cho các mục tiêu MDG cho những nước nghèo nhất kể từ năm 2000

và sẽ tăng gấp đôi nỗ lực để huy động các nguồn vốn đầu tư mới trong nông nghiệp, giáo dục và y tế nhằm san bằng những cách biệt mục tiêu phát triển thiên niên kỷ trong vòng 5 năm tới

Được ký kết vào năm 2000, những mục tiêu phát triển thiên niên kỷ này cam kết các nước đang phát triển, các nhà tài trợ và các đối tác khác xóa bỏ đói nghèo cùng cực và cải thiện phúc lợi kinh tế và con người cho người nghèo trên toàn thế giới vào năm

2015 “Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ là trọng tâm trong sứ mạng của Nhóm Ngân hàng Thế giới và công việc hàng ngày của chúng tôi Từ năm 2000, nguồn vốn IDA

đã giúp cứu sống 13 triệu người" ông Zoellick tuyên bố trong một bài phát biểu

chuẩn bị trong phiên khai mạc Hội nghị Cấp cao về MDG tại Liên hiệp quốc

1.2. Quá trình phát triển:

Sau khi được thành lập vào năm 1944, Ngân hàng thế giới chính thức hoạt động với đơn xin vay vốn đầu tiên của Chilê, Tiệp Khắc, Đan Mạch, Pháp, Luxemburg và Ba Lan vào năm 1946 Tuy mới thành lập nhưng hoạt động của Ngân hàng đã góp phần giải quyết khó khăn cho các quốc gia thành viên Tuy nhiên, để được vay vốn của IBRD quốc gia đó phải là thành viên của Ngân hàng vì vậy năm 1956 Công ty tài chính quốc tế (IFC) chính thức thành lập để hổ trợ về vấn đề nợ vay đối với các quốc gia khác

Năm 1958, IMF và Hội đồng quản tri của IBRD đưa ra đề nghị thành lập Hiệp Hội Phát triển Quốc Tế (IDA) với mục đích là tổ chức này sẽ cho vay tín dụng với các quốc gia đang phát triển có thu nhập thấp Tháng 9 năm 1960 IDA được thành lập và đến cuối tháng 3 năm 2000 IDA có 161 thành viên Khi đề cập đến NHTG người ta thường nhắc đến hai định chế: IBRD và IDA, trong đó IBRD cung cấp vốn vay và hỗ trợ cho các nước đang phát triển, các nước có thu nhập trung bình, các nước nghèo có khả năng trả nợ; IDA chủ yếu hỗ trợ cho hơn 80 nước nghèo nhất thế giới

Trong quá trình phát triển WB giữ vai trò rất quan trọng trên trường quốc tế, cùng với các nước thành viên và các tổ chức khác WB đang thực hiện mục tiêu phát triển thiên niên kỷ mới cho đến năm 2015 gồm các vấn đề về giáo dục, sức khỏe và vệ sinh

2 Cơ cấu tổ chức:

2.1.Cơ cấu của Ngân hàng thế giới:

• Hội đồng thống đốc:

Hội đồng thống đốc là cơ quan đại diện cao nhất, mỗi nước thành viên cử đại diện làm thành viên của Hội đồng thống đốc Năm 1974 Ủy Ban Phát triển thành lập và có

trách nhiệm tư vấn cho Hội đồng thống đốc của IMF và WB về các vấn đề về cấp vốn cho các nước đang phát triển

Các chức năng quyền hạn do Hội đồng thống đốc thực hiện chủ yếu là: phê chuẩn việc kết nạp nước thành viên mới, tăng hoặc giảm cổ phần ngân hàng, đình chỉ tư cách nước thành viên, giải quyết tranh chấp nảy sinh do các giám đốc điều hành giải thích khác nhau về hiệp định của ngân hàng, phê chuẩn hiệp định chính thức ký kết với các tổ chức quốc tế khác, quyết định việc phân phối thu nhập ròng của ngân hàng, phê chuẩn việc tu chỉnh hiệp định ngân hàng

Hội đồng thống đốc mỗi năm họp một lần, thường họp chung với Hội đồng thống đốc của tổ chức Quỹ tiền tệ quốc tế vào tháng 9 hoặc tháng 10 hàng năm Ngoài hội nghị hằng năm ra, Hội đồng thống đốc hoặc Ban giám đốc điều hành thấy cần thiết thì có thể mở hội nghị đặc biệt

• Ban Giám Đốc điều hành:

Năm Giám Đốc điều hành được bổ nhiệm từ các nước hội viên có số cổ phần lớn như:

Mỹ, Nhật, Đức,Pháp và Anh; những Giám Đốc điều hành còn lại sẽ được bầu chọn.Nhiệm kỳ của Giám Đốc điều hành là hai năm

Ban giám đốc điều hành là cơ quan phụ trách tổ chức nghiệp vụ hàng ngày của ngân hàng, thực hiện chức năng, quyền hạn do Hội đồng thống đốc giao phó Ban giám đốc điều hành phụ trách xử lý nghiệp vụ ngân hàng, cho nên nó phải thực hiện mọi quyền hạn mà Hội đồng quản trị ngân hàng giao cho Ngân hàng tái thiết và phát triển quốc

tế quy định Hội đồng giám đốc điều hành có 12 người, uỷ viên Hội đồng giám đốc điều hành không kiêm nhiệm uỷ viên Hội đồng quản trị

Các giám đốc điều hành và phó giám đốc điều hành thường trú tại trụ sở ngân hàng Ngoài hội nghị thường kỳ hoặc hội nghị chính thức ra, khi cần thiết còn có thể triệu tập hội nghị bất thường Hội đồng giám đốc điều hành tổ chức hội nghị thảo luận chuyên đề, thảo luận một cách tự do, đề mục thảo luận liên quan tới các vấn đề dịch

vụ tư vấn, viện trợ kỹ thuật và “Báo cáo phát triển thế giới” hằng năm, mỗi năm một lần

• Các tổng giám đốc

Các tổng giám đốc của WB đều do đương kim tổng thống Hoa Kỳ chỉ định, và sau đó thường được Đại hội đồng bầu chọn và không có sự phản đối Điều này ngược với các giám đốc của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) luôn là người châu Âu

• Eugene Meyer (tháng 6 đến tháng 12 năm 1946)

• John J McCloy (4, 1947–6, 1949)

• Eugene R Black (1949–1963)

• George D Woods (1, 1963–3, 1968)

• Robert S McNamara (4, 1968–6 1981)

• Alden W Clausen (7,1981–6, 1986)

• Barber B Conable (7, 1986–8, 1991)

• Lewis T Preston (9, 1991–5,1995)

• James Wolfensohn (5, 1995–6 2005)

• Paul Wolfowitz (6, 2005-6, 2007)

• Robert Zoellick (6, 2007-6, 2012)

• Jim Yong Kim [7,2012 -)

• Phó tổng giám đốc:

Nhà kinh tế trưởng của Ngân hàng Thế giới (tên gọi đầy đủ của chức vụ này là "Phó tổng giám đốc phụ trách phát triển và kinh tế học, nhà kinh tế trưởng") là cấp bậc quản lý cao nhất về chuyên môn trong Ngân hàng Thế giới Người mang chức vụ này

là một trong những nhân vật có ảnh hưởng nhất tới kinh tế thế giới, và thường là

những học giả kinh tế xuất chúng mới được mời giữ chức vụ này Chức vụ này bắt đầu có từ năm 1982

• Anne Krueger - giai đoạn 1982-1986

• Stanley Fischer - 1988-1990

• Lawrence Summers - 1991-1993

• Joseph E Stiglitz - 1997–2000

• Nicholas Stern - 2000–2003

• François Bourguignon - 2003–nay

• Chủ tịch:

Chủ tịch do BGĐĐH lựa chọm với nhệm kỳ 5 năm; Chủ tịch tham gia các cuộc họp với Hội đồng thống đốc và Ủy Ban Phát triển; phụ trách về nhân sự của IBRD và IDA, chủ trì các cuộc họp của BGĐĐH; duy trì mối liên hệ với các nước thành viên, các GĐĐH, các cơ quan thông tin và các tổ chức khác; hỗ trợ cho Chủ tịch là các Tổng giám đốc.Chủ tịch Ngân hàng thế giới từ ngày thành lập, năm 1946, tới nay đều

là người Mỹ

Chức năng chủ yếu của Ngân hàng thế giới là huy động vốn của một số nước phương Tây để trợ giúp cho các quy hoạch và hạng mục ưu tiên trọng điểm của các nước nghèo đang phát triển Vì vậy, ngân hàng còn có hai phó chủ tịch cao cấp, một người quản công tác tài vụ của ngân hàng, một người chủ quản công tác nghiệp vụ của ngân hàng

• Cán bộ của nhóm WB:

Khoảng hơn 10.000 nhân viên từ các quốc gia khác nhau làm việc tại trụ sở chính tại Washington D.C và hàng ngàn nhân viên làm việc tại các văn phòng đại diện ở các nước thành viên.WB có hơn 40 văn phòng đặt tại các nước WB có quan hệ chặt chẽ với IMF

Nhiệm vụ chủ yếu của các văn phòng đại diện này là phối trợ các nước khu vực sở tại lựa chọn và chuẩn bị các dự án cần ngân hàng cho vay vốn Ngoài ra, Ngân hàng thế giới còn cử đoàn đại diện không thường trú tại năm nước Bănglađét, ấn Độ,

Inđônêxia, Pakixtan, Arập Xêút; đại diện thường trú tại thủ đô 20 nước: Cabun

(Apganixtan), Lapaxơ (Bôlivia), Bugiumbara (Burunđi), Yaunđê (Camơrun), Bôgôta (Côlômbia), Ađiabêba (Êtiôpia), Acra (Gana), Bamacô (Mali), Cátmandư (Nêpan), Lagốt (Nigiêria), Lima (Pêru), Kigari (Ruanđa), Đaca (Xênêgan), Môgađixiô

(Xômali), Côlômbô (Xrilanca), Khắc tum (Xuđăng), Đaét Xalam (Tandania),

Uygađugu (Thượng Vonta), Kinxaxa (Daia) và Luxaca (Dămbia) Nhiệm vụ chung của các đoàn đại diện và của các đại diện thường trú này là xúc tiến những công việc giúp đỡ đặc biệt có liên quan tới các dự án của các chính phủ vay vốn của Ngân hàng thế giới

Ngoài việc tiếp xúc với các chính phủ hữu quan thông qua các văn phòng đại diện, các phái đoàn hoặc đại diện thường trú, Ngân hàng thế giới còn giữ mối liên hệ thường xuyên với các chính phủ các nước hữu quan thông qua các giám đốc điều hành thường trú của Ngân hàng

2.2. Tổ chức của WB:

Nhóm Ngân hàng Thế giới bao gồm năm tổ chức tài chính thành viên, đó là Ngân hàng Quốc tế Tái thiết và Phát triển, Hội Phát triển Quốc tế, Công ty Tài chính Quốc

tế, Trung tâm Quốc tế Giải quyết Mâu thuẫn Đầu tư, và Cơ quan Đảm bảo Đa phương

27/12/1945 với trách nhiệm chính là cấp tài chính cho các nước Tây Âu để họ tái thiết

kinh tế sau Chiến tranh thế giới II và sau này là cho phát triển kinh tế ở các nước nghèo Sau khi các nước này khôi phục được nền kinh tế, IBRD cấp tài chính cho các nước đang phát triển không nghèo

cho các nước nghèo

tư tư nhân ở các nước nghèo

như một diễn đàn phân xử hoặc trung gian hòa giải các mâu thuẫn giữa nhà đầu tư nước ngoài với nước nhận đầu tư

FDI vào các nước đang phát triển

3 Chức năng, vai trò của WB:

Chức năng của WB được phân công cho các tổ chức thành viên thực hiện

IBRD và IDA đi vay (phát hành trái phiếu) và cho các nước thành viên vay lại (hiện

WB có 188 nước thành viên) Không phải nước thành viên nào cũng được vay WB

Cá nhân và công ty không được WB cho vay Chính phủ của những nước đang phát triển nhưng có thu nhập quốc dân trên đầu người trên 1305 USD/năm được vay của IBRD Các khoản vay này có lãi suất chỉ cao hơn lãi suất mà WB đã đi vay một chút Chính phủ của các nước nghèo, có thu nhập quốc dân trên đầu người dưới 1305 USD/năm (trong thực tế là dưới 805USD/năm) được vay của IDA Các khoản vay sẽ không đòi lãi suất và có thời hạn lên tới 35-40 năm

Trong hai thập kỳ đầu kể từ khi được thành lập, IBRD đã dành hơn 2/3 tổng giá trị các khoản cho vay của mình cho các dự án phát triển năng lượng và giao thông vận tải

Trong hai thập niên 1960 và 1970, các dự án phát triển cơ sở hạ tầng vẫn quan trọng nhất, song hoạt động của IBRD và IDA đã rất đa dạng, từ hỗ trợ giáo dục, y tế, dinh dưỡng,kế hoạch hóa gia đình, đến hỗ trợ phát triển nông thôn và hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ Các hoạt động của IBRD và IDA đều trực tiếp liên quan đến giúp đỡ người nghèo và mang hình thức hỗ trợ tài chính lẫn kỹ thuật

Từ thập niên 1980, ngoài đầu tư vào vốn vật chất và vốn con người, IBRD và IDA bắt đầu cho vay để cải cách cơ cấu kinh tế và điều chỉnh chính sách ở các nước đang phát triển

Phản ứng nhạy bén và chú trọng xóa nghèo là các mục tiêu hiện này của IBRD và IDA

IFC cho các dự án tư nhân ở các nước đang phát triển vay theo giá thị trường nhưng là vay dài hạn hoặc cấp vốn cho họ Sự tham gia của IFC như một sự bảo đảm đối với các nhà đầu tư khác quan tâm tới dự án và khuyến khích họ đầu tư vào dự án

MIGA cung cấp những bảo đảm trước các rủi ro chính trị (rủi ro phi thương mại) để các nhà đầu tư nước ngoài yên tâm đầu tư trực tiếp vào các nước đang phát triển 3.2. Vai trò của WB:

WB huy động vốn từ các quốc gia thành viên phát triển để hỗ trợ cho các nước nghèo, đang phát triển vay lại , giúp các nước này xóa đói, giảm nghèo, ổn định kinh tế, giáo dục, y tế, môi trường.Phát triển hệ thống an sinh xã hội trên thế giới thông qua hoạt động:

Thiết kế và tài trợ cho các dự án phát triển;

Hỗ trợ kỹ thuật, tư vấn về chính sách và các báo cáo phân tích;

Điều phối viện trợ

Các hỗ trợ dưới các hình thức cho vay ưu đãi, hỗ trợ kỹ thuật và tư vấn của IDA cho các quốc gia đang phát triển chiếm vai trò chủ đạo giữa các nước này với nhóm WB Bên cạnh hỗ trợ về tài chính, vai trò tư vấn về chính sách để thực hiện thành công Chương trình tín dụng điều chỉnh cơ cấu và các chương tín dụng hỗ trợ giảm nghèo của WB được đánh giá rất cao Với vị trí quan trọng trên trường quốc tế, WB đã làm tốt vai trò điều phối và kêu gọi tài trợ để các nước đang phát triển đẩy mạnh sự tăng trưởng kinh tế qua đó tăng uy tín của các nước này trong cộng đồng tài chính quôc tế, thu hút đầu tư nước ngoài

Nhóm ngân hàng thế giới mang một sứ mệnh lớn là đấu tranh chống đói nghèo trên toàn thế giới thông qua hình thức là cung cấp vốn và kiến thức chuyên môn cho chính phủ các nước đang phát triển

4 Hoạt động của WB:

4.1.Hoạt động của WB trên thế giới:

Trong quá trình hoạt động, WB đã tài trợ cho trên 6.000 dự án phát triển ở khoảng

140 nước trên thế giới với hơn 300 tỷ đôla, chủ yếu là các dự án đẩy mạnh tăng trưởng kinh tế và giảm đói nghèo ở các nước Đông Á, tăng sản lượng lương thực ở Nam Á, điều trị y tế và cải thiện cơ bản giáo dục ở Châu Phi, giúp giải quyết khủng hoảng nợ những năm 1980 ở Mỹ La Tinh, và nhiều dự án khác trên thế giới

Nỗ lực của WB là đấu tranh chống đói nghèo và thúc đẩy phát triển và ổn định về kinh tế, giáo dục và các mặt an sinh xã hội Trong những năm qua, WB đã giúp tăng

tỷ lệ biết chữ ở Ấn Độ, bảo vệ rừng nhiệt đới ở Brazil, chống HIV/AIDS ở các nước Châu Phi, phục hồi hệ sinh thái ở Croatia và tăng quyền tự chủ cho người dân nông thôn ờ Indonexia nhằm xây dựng và thực thi các dự án phát truển cộng đồng

Trường hợp điển hình về hoạt động của WB trong thời gian qua:

Brazil: Bảo vệ rừng nhiệt đới Amazon