Tiết học hôm nay giúp các em ôn tập lại các kiến thức về nội dung, nghệ thuật của từng văn bản.. I.Bảng tóm tắt các văn bản đã học: I.Bảng tóm tắt các văn bản đã học: Tên văn bản loại 1
Trang 1Ngày soạ25/3/2011 Ngày dạy : 28 /3/2011 Tuần 31
Tiết 117: ÔN TẬP TRUYỆN VÀ KÝ
I Mục tiêu:Giúp HS
1.Kiến thức:-Nắm được nội dung cơ bản và những nét đặc sắc nghệ thuật của các tá
phẩm truyện, kí hiện đại đã học
Hình thành được những hiểu biết sơ lược về các thể truyện, ký trong loại hình tự sự
2.Kĩ năng: -Hệ thống hóa, so sánh, tổng hợp kiến thức về truyện và kí đã được học.
Trình bày được những hiểu biết và cảm nhận mới, sâu sắc của bản thân về thiên nhiên, đất nước, con người qua các truyện, kí đẫ học
3.Thái độ: Giáo dục HS lòng tự hào dân tộc
II.Chuẩn bị:
1.Giáo viên: Soạn bài Tìm đọc tài liệu liên quan
2 Học sinh: Soạn và chuẩn bị bài ở nhà.
III.Tiến trình bài dạy:
1.Ổn định lớp: Kiểm diện sĩ số
2.Kiểm tra bài cũ: Nêu ý nghĩa của văn bản “ Lao xao” của Duy Khán.? :
3 Bài mới:* Giới thiệu bài: Trong chương trình học kỳ II, các em đã học về các thể
truyện, ký Tiết học hôm nay giúp các em ôn tập lại các kiến thức về nội dung, nghệ thuật của từng văn bản
Hoạt động I: Bảng tóm tắt : GV kẻ
bảng, HS phát biểu điền vào bảng
I.Bảng tóm tắt các văn bản đã học:
I.Bảng tóm tắt các văn bản đã học:
Tên văn
bản
loại
1.Bài học
đường đời
đầu tiên
( Trích Dế
Mèn phiêu
lưu kí )
Tô Hoài Truyện
(đoạn trích )
Dế Mèn có vẻ đẹp cường tráng nhưng tính tình xốc nổi, kiêu căng, trêu chị Cốc gây ra cái chết cho thảm thương cho Dế Choắt và Dế Mèn đã rút ra bài học đường đời đầu tiên cho mình
Tả loài vật sinh động
Kể theo ngôi thứ nhất tự nhiên, ngôn ngữ chính xác, giàu tính tạo hình
2.Sông
nước Cà
Mau
( Trích
Đất rừng
Phương
Đoàn Giỏi
Truyện dài
Cảnh sông nước Cà Mau có vẻ đẹp rộng lớn, hùng vị, đầy sức sống và cảnh chợ Năm Căn tấp nập, trù phú họp ngay trên sông
Tả bao quát đến cụ thể
Dùng từ ngữ giàu hình ảnh
Trang 23.Bức tranh
của em gái
tôi
Tạ Duy Anh
Truyện ngắn
Tài năng hội hoạ, tâm hồn trong sáng và lòng nhân hậu ở người em gái đã giúp cho người anh vượt lên lòng tự áivà sự tự ti của mình
Tả diễn biến tâm lý nhân vật qua cách kể theo ngôi thứ nhất rất tinh tế
4.Vượt thác
(Trích Quê
nội)
Võ Quảng
Truyện (đoạn trích)
Hành trình ngược sông Thu Bồn vượt thác của con thuyền
do dượng Hương Thư chỉ huy
Cảnh sông nước và hai bên bờ, sức mạnh và vẻ đẹp của con người trong cuộc vượt thác
Phối hợp tả cảnh thiên nhiên và tả người lao động
5.Buổi học
cuối cùng
An-
phông-xơ Đô-đê( Pháp )
Truyện ngắn
Buổi học tiếng Pháp cuối cùng của lớp học trường làng vùng
An -dát bị Phổ chiếm đóng và hình ảnh thầy giáo Ha 0
Nghệ thuật miêu tả ngoại hình, cử chỉ lời nói và tâm trạng nhân vật
6.Cô Tô
( trích)
Nguyễn Tuân
của cảnh sắc thiên nhiên vùng đảo Cô Tô và nét sinh hoạt của người dân trên đảo
Miêu tả tinh tế ngôn ngữ điêu luyện chính xác, giàu hình ảnh và cảm xúc
7.Cây tre
Việt Nam
( trích )
Thép Mới
thân thiết của nhân dân Việt Nam trong cuộc sống hằng ngày, trong lao động và chiến đáu.Cây tre đã trở thành biểu tượng của đát nước và con người Việt Nam
Chi tiết, hình ảnh chọn lọc mang ý nghĩa biểu tượng Lời văn giàu cảm xúc
8.Lòng yêu
nước
( Trích bài
báo Thử
lửa )
I-li-a Ê-ren-bua
Tuỳ bút- chính luận
Lòng yêu nước khởi nguồn là lòng yêu những vật bình thường gần gũi, từ tình yêu gia đình, quê hương.Lòng yêu nước được thử thách và bộc lộ mạnh mẽ trong cuộc chiến đấu bảo vệ tổ quốc
Hình ảnh chọn lọc dẫn chứng cụ thể thuyết phục
9.Lao xao
(Trích Tuổi
thơ im
lặng )
Duy Khán
Hồi kí
tự truyện(
đoạn trích )
Miêu tả các loài chim ở đồng quê, qua đó bộc lộ vẻ đẹp, sự phong phú của thiên nhiên làng quê và bản sắc văn hóa dân gian
Sử dụng yếu tố văn hoá dân gian Kết hợp tả, kể nhận xét, bình luận
Hoạt động II: Đặc điểm của truyện II.Đặc điểm của truyện và ký :
Trang 3HS trình bày đặc điểm của 2 thể loại
trên?
* Ghi nhớ : SGK Học sinh đọc lại
một lần
- Dựa vào sự tưởng tượng , sáng tạo của người viết trên cơ sở quan sát, tìm hiểu đời sống con người
- Truyện thường có nhận vật, cốt truyện, lời
kể
2/ Ký :
- Kể về những gì có thực, đã từng xảy ra Thường không có cốt truyện
Tên tác phẩm
hoặc đoạn trích
chuyện
1.Bài học
đường đời đầu
tiên ( Trích Dế
Mèn phiêu lưu
kí )
Truyện (đoạn trích )
-có -kể theo trình tự thời gian
2.Sông nước
Cà Mau
( Trích Đất
rừng Phương
Nam)
An , thằng Cò
Thằng An
3.Bức tranh
của em gái tôi
-kể theo trình tự thời gian
Anh trai, Kiều Phương
Anh trai
4.Vượt thác
(Trích Quê nội)
Truyện dài (đoạn trích)
Dượng Hương Thư
Hai chú bé Cục
và Cù Lao
5.Buổi học cuối
cùng
-kể theo trình tự thời gian
Ph răng , Ha -men
Ph răng
6.Cô Tô ( trích) Kí-tùy bút Không có cốt
truyện
Tôi, anh hùng Châu Hòa Mãn,
Tác giả
7.Cây tre Việt
Nam ( trích )
Bút kí-thuyết minh phim
Không có cốt truyện
8.Lòng yêu
nước
( Trích bài báo
Thử lửa )
Tuỳ bút- chính luận
Không có cốt truyện
Nhan dân các dân tộc trong các nước Liên bang Xô Viết
Ngôi thứ ba
9.Lao xao
(Trích Tuổi thơ
im lặng )
Hồi kí tự truyện( đoạn trích )
Không có cốt truyện
Các loài hoa, ong , bướm, chim
tôi
Trang 44 Củng cố: GV củng cố nội dung ơn tập
5.Dặn dị: - Nhớ nội dung và nghệ thuật của tác phẩm truyện, kí hiện đại đã học.
-Nhớ đặc điểm giống nhau và khác nhau gữa truyện và kí
-Nhận biết được truyện và kí
IV.Rút kinh nghiệm:
****************************************
Ngày soạn : 25/3/2011
Ngày dạy : 28 /3/2011 Tiết 118 :
Tiếng Việt: CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN KHƠNG CĨ TỪ LÀ
I.Mục tiêu:Giúp HS
1.Kiến thức: Nắm được khái niệm câu trần thuật đơn khơng cĩ từ “ là”
-Biết vận dụng câu trần thuật đơn khơng cĩ từ là khi nĩi và viết
2.Kĩ năng: -Nhận diện và phân tích đúng cấu tạo của kiểu câu trần thuật đơn khơng cĩ từ
là
-Đặt được câu trần thuật đơn khơng cĩ từ là
3.Thái độ: Giáo dục HS gĩp phần làm giá đẹp thêm tiếng Việt
II.Chuẩn bị:
1.Giáo viên: Soạn và lấy nhiều ví dụ, tìm tài liệu liên quan
2 Học sinh: Soạn và chuẩn bị bài ở nhà
III.Tiến trình bài dạy:
1.Ổn định lớp: Kiểm diện sĩ số
2.Kiểm tra bài cũ : Thế nào là câu trần thuật đơn cĩ từ “là” ? Cho ví dụ ?
- Nêu các kiểu câu trần thuật đơn cĩ từ “ là” Đặt câu và chỉ rõ câu đĩ thuộc kiểu nào ?
3 Bài mới: * Giới thiệu bài: Để miêu tả hành động, trạng thái , đặc điểm của sự vật nêu ở
chủ ngữ hoặc để thơng báo về sự xuất hiện tồn tại, tiêu biến của sự vật thì dùng kiểu câu
trần thuật đơn khơng cĩ từ “ là” Bài học hơm nay các em sẽ tìm hiểu kiểu câu đĩ
Hoạt động I : Câu trần thuật đơn khơng cĩ từ
là
Học sinh đọc ví dụ
Hãy xác định chủ ngữ, vị ngữ ở từng câu
Vị ngữ của các câu trên do những từ hoặc cụm từ
I Đặc điểm của câu trần thuật đơn khơng cĩ từ “ là”
1/ Ví dụ :
a/ Phú ơng / mừng lắm ( cụm tính từ ) b/ Chúng tơi / tụ hội ở gĩc sân ( cụm động
Trang 5Chọn những từ hoặc cụm từ thích hợp điền vào
trước vị ngữ: không, không phải, chưa, chưa phải
Học sinh đọc mục ghi nhớ
.Hoạt động II: Câu miêu tả và câu tồn tại
Giáo viên chép ví dụ lên bảng
Học sinh đọc ví dụ
Học sinh xác định chủ ngữ và vị ngữ trong từng
câu
Hãy cho biết câu nào là câu miêu tả? Câu nào là
câu tồn tại
Học sinh đọc đoạn văn rồi điền câu thích hợp
vào chỗ trống
Điền câu b
Học sinh đọc mục ghi nhớ
Hoạt động III: Luyện tập
Bài 1 GV chuẩn bị trên bảng phụ HS thực hiện
Hai học sinh đổi bài nhau rồi sửa lỗi
- Phú ông / không mừng lắm
- Chúng tôi / không tụ hội ở góc sân
- Khi biểu thị ý phủ định vị nhữ kết hợp với các từ không , chưa
2/ Ghi nhớ : SGK
II Câu miêu tả và câu tồn tại 1/ Ví dụ :
a/ Đằng cuối bãi, hai cậu bé con / tiến lại -> câu miêu tả
CN VN b/ Đằng cuối bãi, tiến lại / hai cậu bé con -> câu tồn tại
VN CN
2/ Ghi nhớ : SGK III Luyện tập Bài 1.Xác định CN, VN trong các câu dưới đây Cho biết câu nào là câu miêu
tả , câu nào là câu tồn tại.
Bài 2 : Viết một đoạn văn từ năm đến bảy
câu tả cảnh trường em, trong đó có sử dụng ít nhất là một câu tồn tại
Bài 1
a (1) Bóng tre / trùm lên âu yếm làng ,bản, xóm , thôn ( câu miêu tả )
C V
(2) Dưới bóng tre của ngàn xưa, thấp thoáng / mái đình , mái chùa cổ kính.( câu tồn tại )
V C
(3) Dưới bóng tre xanh, ta / gìn giữu một nền văn hóa lâu đời ( câu miêu tả )
b (1) Bên hiên hàng xóm tôi có / cái hang của Dế Choắt ( câu tồn tại )
V C
(2 Dế Choắt / là tên tôi đã đặt cho nó một cách chế giễu và trịnh thượng thế.( câu miêu
tả )
C V
c (1) Dưới gốc tre, tua tủa / những mầm măng ( câu tồn tại )
V C
(2) Măng / trồi lên nhọn hoắt như một mũi gai khổng lồ xuyên qua đát lũy mà trỗi dậy
(câu miêu tả )
C V
4 Củng cố: Học sinh nêu đặc điểm của câu trần thuật đơn không có từ là.
Trang 65.Hướng dẫn tự học:
-Nhớ đặc điểm của câu trần thuật đơn không có từ là
-Nhận diện câu trần thuật đơn không có từ là và các kiểu cấu tạo của nó
Học bài, làm bài tập vào vở Soạn :Ôn tập văn miêu tả
IV.Rút kinh nghiệm:
Ngày soạn : 28/3/2011
Ngày dạy : 31 /3/2011 Tiết 119 :
ÔN TẬP VĂN MIÊU TẢ HƯỚNG DẪN LÀM BÀI VĂN SỐ 7 : MIÊU TẢ SÁNG TẠO
I.Mục tiêu:Giúp HS
1.Kiến thức: Nắm vững đặc điểm và yêu cầu của một bài văn miêu tả Củng cố và hệ
thống hóa các bước, các biện pháp và kĩ năng cơ bản để làm bài văn miêu tả
2.Kĩ năng: Nhận biết và phân biệt được đọan văn miêu tả, đọan văn tự sự
-Rèn kĩ năng làm văn miêu tả :
+quan sát, nhận xét, so sánh và liên tưởng
+Lựa chọn trình tự miêu tả hợp lí
+Xác định đúng những đặc điểm tiêu biểu khi miêu tả
3.Thái độ: Thêm yêu mến cảnh vật và con người xung quanh.
II.Chuẩn bị:
1.Giáo viên: Soạn và lấy nhiều ví dụ, tìm tài liệu liên quan
2 Học sinh: Soạn và chuẩn bị bài ở nhà
III.Tiến trình bài dạy:
1.Ổn định lớp: Kiểm diện sĩ số
2.Kiểm tra bài cũ : Kiểm tra bài sọan của học sinh
3 Bài mới:
* Giới thiệu bài: Giáo viên nêu yêu cầu của tiết học : Ôn tập văn miêu tả
I.Hoạt động I : Thế nào là văn miêu tả
- Thế nào là văn miêu tả ?
- Hãy nhắc lại các đối tượng miêu tả đã
học
- Khi viết văn miêu tả cần chú ý điều gì ?
I.Hệ thống hóa kiến thức : 1/ Thế nào là văn miêu tả 2/ Đối tượng miêu tả
a/ Tả cảnh b/ Tả người
3/ Yêu cầu đối với người viết văn miêu tả
- Vận dụng tốt kỹ năng quan sát, tưởng tượng, liên tưởng, so sánh
Trang 7HS nhắc lại các bước làm bài văn miêu
tả
- Học sinh nhắc lại dàn ý bài văn miêu
tả ?
Hoạt động II: Luyện tập
-GV chia nhóm 4 nhóm là 4 bài tập
- Gọi học sinh đọc rồi nhận xét
- Giáo viên hướng dẫn học sinh lập dàn ý
- Học sinh lập dàn ý
- Giáo viên gọi hai học sinh đọc – Giáo
viên nhận xét
- Học sinh đọc mục ghi nhớ
trình tự
4/ Các bước làm bài văn miêu tả :
-Xác định đối tượng cần tả
-Quan sát , lựa chọn những chi tiết tiêu biểu -Trình bày kết quả quan sát theo một trình tự hợp lí
5.Dàn ý một bài văn miêu tả :
-Mở bài : giới thiệu đối tượng cần tả
-Thân bài : tả chi tiết đối tượng
-Kết bài : nêu suy nghĩ của bản thân về đối tượng cần tả
II.Luyện tập : Bài 1 :
Tả cảnh mặt trời mọc trên biển đảo Cô Tô
- Lựa chọn những chi tiết đặc sắc, hình ảnh dặc sắc, thể hiện được linh hồn của cảnh vật
- Phép so sánh liên tưởng mới mẻ, độc đáo
- Ngôn ngữ phong phú, biết diễn đạt một cách sống động, sắc sảo
- Thể hiện rõ tình cảm và thái độ của tác giả với đối tượng được tả
Bài 2 : Lập dàn ý cho đè bài :Tả quang cảnh
đầm sen vào mùa hoa nở a.Mở bài : Giới thiệu đầm sen ( ở đâu ? mùa nào ? )
b.Thân bài :
- Tả khái quát về đầm sen ( vị trí, diện tích, màu sắc )
- Tả cụ thể đầm sen : + Lá, hoa, hương thơm ; … + Màu sắc , ánh sáng, bầu trời, nước, không khí c.Kết bài : Cảm nghĩ về đầm sen
Bài 3: Tả một em bé bụ bẫm , ngây thơ đang tập noí, tập đi
 Mở bài : giới thiệu em bé là con nhà ai? Tên
họ, tháng tuổi, quan hệ với em?
b Thân bài : Tả chi tiết : -Em bé tập đi ( chân, tay, mắt, dáng đi, ) -Em bé tập nói ( miệng, môi, lưỡi, mắt, )
c Kết bài : -Hình ảnh chung về em bé
Thái độ của mọi người đối với em
Trang 8HS đọc kĩ hai đoạn trích "Bài học đường
đời đàu tiên " và truyện ngắn "Buổi học
cuối cùng "
-HS chỉ ra trong mỗi bài đoạn văn miêu tả,
một đoạn văn tự sự Căn cứ vào đau mà
em nhận ra điều đó ?
Chỉ ra một vài liên tưởng, ví von, so sánh
mà em cho là độc đáo và thú vị của hai tác
giả trong hai bài văn trên ?
* Căn cứ để phân biệt :
-Hành động kể hay hành động tả ?
-Tả, kể về ai ?
-Chân dung hay việc là, hành động
-Phổ biến là động từ hay tính từ ?
HS rút ra ghi nhớ
Bài 4 :
Ghi nhớ ( SGK)
HƯỚNG DẪN LÀM BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 7- VĂN MIÊU TẢ SÁNG TẠO
HS tham khảo các đề bài SgK/ 122, chú ý bài viết có 3 phần : mở bài, thân bài, kết bài Đặc biệt để miêu tả sinh động càn phải biết liên tưởng, tưởng tượng, ví von, so sánh, nhân hóa…
4 Củng cố: Học sinh ghi nhớ.
5.Hướng dẫn tự học :
Nhớ các bước làm một bài văn miêu tả
-Nhớ dàn ý của bài văn miêu tả
-Lập dàn ý và viết một bài văn miêu tả
-Học bài, làm bài tập vào vở.
Chuẩn bị viết bài một tiết văn miêu tả sáng tạo
IV.Rút kinh nghiệm:
………
………
………
*******************************************