Tuần 30 - NV 9 - CT Đphương

Mục tiêu cần đạt: 1.Kiến thức: -Cảm nhận được ý nghĩa triết lý mang tính trải nghiệm về cuộc đời và con người mà tác giả gửi gắmtrong truyện.. H:Tình huống ấy đã giúp tác giả thể hiện

Tuần 30

Tiết 136-137 Hướng dẫn đọc thêm: BẾN QUÊ

(Nguyễn Minh Châu)

S:24/03/2011 G:30/03/2011

A Mục tiêu cần đạt:

1.Kiến thức:

-Cảm nhận được ý nghĩa triết lý mang tính trải nghiệm về cuộc đời và con người mà tác giả gửi gắmtrong truyện

-Những tình huống nghịch lí,những hình ảnh giàu ý nghĩa biểu tượng trong truyện

-Những bài học mang tính triết lí về con người và cuộc đời,nhưng vẻ đẹp bình dị và quý giá từ những điều gần gũi xung quanh ta

2.Kĩ năng:

-Đọc - hiểu một văn bản tự sự có nội dung mang tính triết lí sâu sắc.

-Nhận biết và phân tích những đặc sắc của nghệ thuật tạo tình huống,miêu tả tâm lí nhân vật,hình ảnh biểu tượng, trong truyện

3 Thái độ : Giáo dục học sinh tình yêu quê hương, bắt đầu từ những điều gần gũi, bình thường

xung quanh chúng ta

C Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học:

1.Kiểm tra bài cũ: GV kiểm tra sự chuẩn bị ở nhà của HS

2 B ài mới :

HĐ1: Giới thiệu bài

HĐ2: Hướng dẫn HS đọc – tìm hiểu

chung.

*MT:HS hiểu sơ giản về tác giả bài

thơ Đọc - hiểu, nắm được kết cấu của

văn bản.

-HS đọc chú thích *

-Qua phần chú thích, em hiểu gì về vị

trí của nhà văn Nguyễn Minh Châu

trong văn học thời kháng chiến chống

Mỹ và thời kỳ đổi mới?

* GV giới thiệu thêm

H:Em hiểu gì về truyện ngắn “bến

-Trong thời kì đổi mới: trăn trở, tìm tòi, đổi mới mạnh

mẽ về tư tưởng và nghệ thuật

-Hàng loạt truyện ngắn của ông trong những năm 80(thời kỳ đầu của đổi mới) được xem là hiện tượng vănhọc nổi bật ở chặng đầu thời kỳ đổi mới

II Đọc – Tìm hiểu cấu trúc:

H:Cảm nhận ban đầu của em về “Bến

quê”?

H:Em hiểu thê nào là tình huống

truyện? tác dụng của nó?

H:Trong “Bến quê, Nhĩ được đặt

trong tình huống như thế nào?

H:Tại sao nói đó là tình huống trớ

trêu, nghịch lý nhưng không trái với

tự nhiên?

H:Tình huống ấy đã giúp tác giả thể

hiện những điều gì về khắc họa nhân

H:Qua cái nhìn và cảm nhận của Nhĩ,

em cảm thấy cảnh vật thiên nhiên

được miêu tả theo trình tự nào?

H:Cụ thể từng chi tiết được miêu tả

như thế nào?

H:Em nhận xét gì về cảm nhận của

nhân vật Nhĩ qua cách miêu tả ấy?

H:Đọc những câu trả lời của Nhĩ:

Đêm qua … gì không? Và hôm nay là

ngày thứ mấy? Và thái độ im lặng của

Liên, người đọc cảm thấy hình như

anh đã nhận ra điều gì về bản thân?

H:Đọc lại 2 câu nói của Nhĩ và Liên:

anh cứ yên tâm …, Suốt đời anh chỉ

làm khổ em …, có hề sao đâu, miễn là

anh sống … qua 1 số cử chỉ và thái độ

của chị đối với chồng, qua những nét

mà lần đầu tiên, nhìn để ý thấy ở

Liên(áo vá, những ngón tay gầy

guộc), em hiểu Nhĩ cảm nhận về Liên

như thế nào?

H:Vì sao Nhĩ lại nảy sinh khao khác

được đặt chân lên bãi bồi bên kia

sông vào chính buổi sáng hôm ấy ?

Hãy tìm đặt câu thể hiện nội nội dung

về sự nhận thức chỉ đến khi con người

từng trải? Nhĩ nhờ con sang sông để

làm gì? Ước vọng của anh có thành

công không? Vì sao?

H:Từ đây anh Nhĩ rút ra một quy luật

nào nữa trong cuộc đời con người ?

H:Phân tích hành động cử chỉ khác

+ Nhân vật Nhĩ ở vào một hoàn cảnh đặc biệt

Tình huống của truyện chính là ở cái điều rất trớ trêunhư một nghịch lý: “Nhĩ đi không sót xó xỉnh nào …trái đất” mà cuối đời căn bệnh quái ác lại buộc chặtanh vào gường bệnh

+Tình huống ấy lại dẫn đến tình huống thứ hai cũngđầy nghịch lý: “Nhĩ phát hiện vẻ đẹp lạ lùng của cái bãibồi bên kia sông, ngay trước của nhà mình”

+Lưu ý người đọc nhận thức về cuộc đời: cuộc sống và

số phận con người chứa đầy những điều bất thường,những nghịch lý, ngẫu nhiên vượt ra ngoài những dựđoán, ước muốn và toan tính

+Mở ra nội dung triết lý, mang tính tổng kết những trảinghiệm của cả đời người qua những suy ngẫm củanhân vật: có những điều bình thường, gần gũi, giản dịnhưng có khi phải đến cuối đời, trong hoàn cảnh trớtrêu con người mới nhận ra

III Đọc – hiểu nội dung:

1 Những cảm xúc và suy nghĩ của nhân vật Nhĩ:

a) Cảm nhận của Nhĩ về vẻ đẹp của thiên nhiên trongmột buổi sáng đầu thu được nhìn từ khung cửa sổ:-Từ gần đến xa tạo thành một không gian có chiềurộng, chiều sâu: bằng lăng ( ngoài cửa sổ) à sôngHồng à vòm trời à bãi bồi bên kia sông

-Những chùm bằng lăng … đậm sắc hơn; dòng sôngmàu đỏ nhạt như rộng thêm; vòm trời như cao hơn; bờbãi màu vàng thau xem màu xanh non …

 cảm nhận tinh tế, cảnh vật vừa quen vừa lạ, tưởng chừng như lần đầu tiên cảm thấy tất cả vẻ đẹp và sự giàu có của nó.

b Những suy ngẫm của Nhĩ từ hoàn cảnh của mình

mà phát hiện quy luật giống như nghịch lý của đờingười:

- như bằng trực giác, Nhĩ đã nhận ra thời gian của đờimình chẳng còn bao lâu nữa

-Nhĩ nhận ra tất cả tình thương của sự tần tảo và đức hisinh thầm lặng của Liên Chính trong những ngày cuốiđời này Nhĩ mới thực sự thấu hiểu với lòng biết ơn sâusắc người vợ

 Điều khao khát ấy chính là sựthức tỉnh về những giá trị bền vững, bình thường

và sâu xa của cuộc sống, sự thức tỉnh này chỉ đếnvới người ta ở cái độ từng trải

“Họa chăng chỉ có anh …

… không bao giờ giải thích hết”

c Nhĩ nhờ con sang bên kia sông thay mình, cảm nhậnthay mình Ở đây, anh lại gặp một nghịch lý nữa: đứacon không hiểu được ước muốn của cha … à lờchuyện đó ngay

Từ sự việc ấy, Nhĩ đã nghiệm ra được quy luậtphổ biến của đời người “… con người ta trên đường

thường, kì quặc của Nhĩ ở cuối

truyện? Điều đó có tý nghĩa gì?

( HS đọc lại “chợt ông cụ già …

ra hiệu cho một người nào đó )

H:Có thể tóm tắt như thế nào về nhân

vật Nhĩ? (tuổi tác, nghề nghiệp, cuộc

đời cụ thể …)

* Gợi ý : Khó biết được những yếu

tố trên vì tác giả chú tâm tả rõ :

nhân vật Nhĩ không phải là nhân vật

số phận, nhân vật tính cách)

H:Em cảm nhận gì về những đặc sắc

nghệ thuật của truyện ngắn “Bến

quê”?

H:Theo em, những hình ảnh trong

truyện là hình ảnh thực hay mang ý

nghĩa biểu tượng?

H:Thế nào là hình ảnh biểu tượng?

H:Tách riêng mỗi hình ảnh (không

xem xét trong cả hệ thống hình ảnh và

không đặt vào sự quy chiếu của tác

phẩm) nó có toát lên ý nghĩa biểu

tượng không?

- Hình ảnh bãi bồi, bến sông và toàn

bộ khung cảnh thiên nhiên?

-Những bông hoa bằng lăng cuối

-Hành động này còn có ý nghĩa khái quát hơn: đó là ý

muốn thức tỉnh mọi người về những cái vòng vèo, chùng chình mà chúng ta đang sa vào trên đường đời,

để dứt ra khỏi nó, để hướng tới những giá trị đích thực, vốn rất giản dị, gần gũi và bền vững.

d Nhân vật Nhĩ là nhân vật tư tưởng Nhà văn gởigắm qua nhân vật nhiều điều quan sát, suy ngẫm,triết lý về cuộc đời và con người Những chiêmnghiệm, triết lý đã được chuyển hóa vào trong đờisống nội tâm nhân vật với những tâm trạng dưới sựtác động của hoàn cảnh được miêu tả tinh tế, hợp lý

2 Những đặc sắc nghệ thuật:

- Hầu như mọi hình ảnh đều mang 2 lớp nghĩa: nghĩathực và nghĩa biểu tượng Hai lớp nghĩa này gắn bóthống nhất khiến cho các hình ảnh không bị tước đi giátrị tạo hình và sức gợi cảm để chỉ trở thành hình ảnhước lệ

- Ý nghĩa biểu tượng chỉ toát lên khi phải xem xét cả

hệ thống hình ảnh và đặt vào sự auy chiếu của tácphẩm

IV Tổng kết:

-Đặt nhân vật vào tình huống có tính nghịch lý

-Phát hiện ra những điều có tính quy luật

-Thức tỉnh về những giá trị và vẻ đẹp đích thực củađời sống ở những cái gần gũi bình thường mà bềnvững

D Dặn dò: -Về nhà học bài - Soạn bài: "Ôn tập tiếng Việt"

Tuần 30

Tiết 136-137 Hướng dẫn đọc thêm: BẾN QUÊ

(Nguyễn Minh Châu)

S:24/03/2011 G:30/03/2011

A Mục tiêu cần đạt:

1.Kiến thức:

-Cảm nhận được ý nghĩa triết lý mang tính trải nghiệm về cuộc đời và con người mà tác giả gửi gắmtrong truyện

-Những tình huống nghịch lí,những hình ảnh giàu ý nghĩa biểu tượng trong truyện

-Những bài học mang tính triết lí về con người và cuộc đời,nhưng vẻ đẹp bình dị và quý giá từ

những điều gần gũi xung quanh ta

2.Kĩ năng:

-Đọc - hiểu một văn bản tự sự có nội dung mang tính triết lí sâu sắc.

-Nhận biết và phân tích những đặc sắc của nghệ thuật tạo tình huống,miêu tả tâm lí nhân vật,hình ảnh biểu tượng, trong truyện

3 Thái độ : Giáo dục học sinh tình yêu quê hương, bắt đầu từ những điều gần gũi, bình thường

xung quanh chúng ta

C Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học:

1.Kiểm tra bài cũ: GV kiểm tra sự chuẩn bị ở nhà của HS

2 B ài mới :

HĐ1: Giới thiệu bài:Truyện ngắn Bến quê của Nguyễn Minh Châu chứa đựng những suy ngẫm,

trải nghiệm sâu sắc của nhà văn về con người và cuộc đời, thức tỉnh ở mọi người sự trân trọng những vẻ đẹp và giá trị bình dị, gần gũi của gia đình quê hương.

HĐ2: Hướng dẫn HS đọc – tìm hiểu chung.

*MT:HS hiểu sơ giản về tác giả bài thơ Đọc -

hiểu, nắm được tình huống của văn bản.

-HS đọc chú thích *

-Qua phần chú thích, em hiểu gì về vị trí của nhà

văn Nguyễn Minh Châu trong văn học thời

kháng chiến chống Mỹ và thời kỳ đổi mới?

* GV giới thiệu thêm

H:Em hiểu gì về truyện ngắn “bến quê”?

* GV cung cấp thêm

* GV đọc một đoạn, 2 HS đọc tiếp

-Yêu cầu HS tóm tắt, GV bổ sung

H:Xác định nhân vật chính của truyện?

H:Nhân vật chính xuất hiện trong cảnh ngộ đặc

biệt nào?

H: Sự việc trong “Bến quê” được tổ chức theo

cách nào?

H:Cảm nhận ban đầu của em về “Bến quê”?

H:Em hiểu thế nào là tình huống truyện? tác

dụng của nó?

H:Trong “Bến quê, Nhĩ được đặt trong tình

huống như thế nào?

H:Tại sao nói đó là tình huống trớ trêu, nghịch

lý nhưng không trái với tự nhiên?

I Tìm hiểu chung:

1 Tác giả, tác phẩm:Nguyễn Minh Châu

(1930-1989)

- Quê Quỳnh Lưu, Nghệ An

- Ông gia nhập quân đội năm 1950, sau trở thànhmột nhà văn quân đội

- Là cây bút văn xuôi tiêu biểu cho thời kì khángchiến chống Mĩ

- Tác phẩm tiêu biểu: Tiểu thuyết: Cửa sông, dấuchân người lính Truyện ngắn:Mảnh trăng cuốirừng, bức tranh

Truyện ngắn Bến quê in trong tập truyện cùng tên,xuất bản năm 1985

2 Đọc , giải nghĩa từ 3 Tóm tắt truyện:

- Nhân vật Nhĩ từng đi khắp trái đất, nhưng cuốiđời lại bị cột chặt bên giường bệnh bởi một cănbệnh hiểm nghèo

- Lúc đó anh lại phát hiện ra vùng đất bên kia sông,

H:Tình huống ấy đã giúp tác giả thể hiện những

điều gì về khắc họa nhân vật và chủ đề tác

phẩm?

HĐ3: Hướng dẫn HS đọc hiểu nội dung văn

bản:

*MT:Cảm nhận được ý nghĩa triết lý mang tính

trải nghiệm về cuộc đời và con người mà tác giả

gửi gắm trong truyện

-HS (đọc) theo dõi phần “Ngoài cửa sổ …

những bậc gỗ lồi lõm” hình dung cảm xúc và

suy nghĩ của nhân vật Nhĩ về cảnh sắc thiên

nhiên …

H:Qua cái nhìn và cảm nhận của Nhĩ, em cảm

thấy cảnh vật thiên nhiên được miêu tả theo

trình tự nào?

H:Cụ thể từng chi tiết được miêu tả như thế

nào?

H:Em nhận xét gì về cảm nhận của nhân vật

Nhĩ qua cách miêu tả ấy?

H:Đọc những câu trả lời của Nhĩ: Đêm qua …

gì không? Và hôm nay là ngày thứ mấy? Và

thái độ im lặng của Liên, người đọc cảm thấy

hình như anh đã nhận ra điều gì về bản thân?

H:Đọc lại 2 câu nói của Nhĩ và Liên: anh cứ

yên tâm …, Suốt đời anh chỉ làm khổ em …, có

hề sao đâu, miễn là anh sống … qua 1 số cử chỉ

và thái độ của chị đối với chồng, qua những nét

mà lần đầu tiên, nhìn để ý thấy ở Liên(áo vá,

những ngón tay gầy guộc), em hiểu Nhĩ cảm

nhận về Liên như thế nào?

H:Vì sao Nhĩ lại nảy sinh khao khác được đặt

chân lên bãi bồi bên kia sông vào chính buổi

sáng hôm ấy ? Hãy tìm đặt câu thể hiện nội nội

dung về sự nhận thức chỉ đến khi con người

từng trải? Nhĩ nhờ con sang sông để làm gì?

Ước vọng của anh có thành công không? Vì

sao?

H:Từ đây anh Nhĩ rút ra một quy luật nào nữa

trong cuộc đời con người ?

H:Phân tích hành động cử chỉ khác thường, kì

quặc của Nhĩ ở cuối truyện? Điều đó có tý

nghịch lí của đời người

4 Tìm hiểu tình huống truyện:

Hai tình huống cơ bản:

- Nhĩ bị liệt toàn thân nằm trên giường bệnh

- Nhĩ phát hiện ta vẻ đẹp của bãi bồi bên sông vàngười thân

Tạo ra một chuỗi tình huống nghịch lý, tác giảmuốn lưu ý người đọc đến một nhận thức về cuộcđời: cuộc sống và số phận của con người chứ đựng

 Nhĩ cảm nhận bằng cảm xúc tinh tế tất cả đềuthân thuộc bình dị ai cũng biết nhưng với Nhĩ thìmới mẻ xa lạ nên Nhĩ thèm vụng khát khao đượclặn ngụp, được đặt chân, được sờ mó vào tất cả.+ Cảm nhận về con người:

- Lần đầu tiên Nhĩ nhận thấy sự âu yếm yêu thươngcủa vợ: Nhĩ phát hiện Liên mặc áo rách, bước chântiếng nói quen thuộc điều đó có từ lâu ở Liênnhưng hôm nay Nhĩ mới thấm thía nó cần thiết biếtbao cho một người bệnh

- Cậu con trai của Nhĩ giống bố từ nhỏ bây giờ Nhĩmới phát hiện ra

- Những đứa trẻ hàng xóm ngoan ngoãn thân thiệnbây giờ Nhĩ mới thấy chúng đáng yêu làm sao vàrất cần cho Nhĩ

- Cụ Khuyến ngày nào cũng ân cần thăm hỏi nụcười hồn hậu có từ lâu ở người nông dân bây giờNhĩ mới thấy

 Tất cả những con người ấy đều bình dị họ tạonên vẻ đẹp sức sống của Bến quê đến bây giờ sứctàn lực kiệt Nhĩ

mới được gần gũi quả là một nghịch lý làm cho Nhĩnuối tiếc khát thèm

2 Vẻ đẹp của Bến quê:

- Đây chính là vẻ đẹp chung của thiên nhiên và conngười qua cảm nhận tinh

tế nhưng muộn màng của nhân vật Nhĩ

- Vẻ đẹp thân thuộc bình dị của quê hương và conngười Việt Nam

- Nguyễn Minh Châu cảm nhận bằngmột nét riêng với những khám phá sáng tạo hoàntoàn mới lạ

nghĩa gì?

( HS đọc lại “chợt ông cụ già … ra hiệu

cho một người nào đó )

H:Có thể tóm tắt như thế nào về nhân vật Nhĩ?

(tuổi tác, nghề nghiệp, cuộc đời cụ thể …)

* Gợi ý : Khó biết được những yếu tố trên vì

tác giả chú tâm tả rõ : nhân vật Nhĩ không

phải là nhân vật số phận, nhân vật tính cách)

H:Em cảm nhận gì về những đặc sắc nghệ thuật

của truyện ngắn “Bến quê”?

H:Theo em, những hình ảnh trong truyện là

hình ảnh thực hay mang ý nghĩa biểu tượng?

H:Thế nào là hình ảnh biểu tượng?

H:Tách riêng mỗi hình ảnh (không xem xét

trong cả hệ thống hình ảnh và không đặt vào sự

quy chiếu của tác phẩm) nó có toát lên ý nghĩa

biểu tượng không?

- Hình ảnh bãi bồi, bến sông và toàn bộ khung

cảnh thiên nhiên?

-Những bông hoa bằng lăng cuối mùa?

-Đứa con trai của Nhĩ sa vào đám chơi phá cơ

thể?

-Hành động và cử chỉ của Nhĩ ở cuối truyện?

H:Hãy phát biểu cảm nghĩ và nêu chủ đề của

truyện?

HĐ4: Hướng dẫn tổng kết và luyện tập:

*MT:Nắm tổng quát nội dung, nghệ thuật và ý

nghĩa của văn bản

H: Nghệ thuật bài thơ có gì đặc sắc ?

H: Ý nghĩa của văn bản?

HĐ5:GV hướng dẫn HS Luyện tập

Chọn một cảnh sắc thiên nhiên mà em cảm thấy

giàu ý nghĩa liên tưởng nhất để bàn luận?

IIITổng kết:

1 Nghệ thuật :

- Lựa chọn ngôi kể thứ ba

- Sáng tạo trong việc tạo nên tình huống truyệnnghịch lý

- Xây dựng những hình ảnh mang ý nghĩa biểutượng trong văn bản: hình ảnh bãi bồi bên kiasông ;những bông hoa bằng lăng cuối mùa , tiếngnhững tảng đất lở ở bờ sông bên này ;cậu con traicủa Nhĩ sa vào đám cờ thế;hành động và cử chỉ củaNhĩ ở cuối truyện

2 Ý nghĩa văn bản:

- Cuộc sống, số phận con người chứa đầy nhữngđiều bất thường, nghịch lý, vượt ra ngoài những dựđịnh và toan tính của chúng ta

- Trên đường đời, con người ta khó tránh khỏinhững vòng vèo hoặc chùng chình, để rồi vô tìnhkhông nhận ra được những vẻ đẹp gần gũi, bình dị ,gần gũi trong cuộc sống

- Thức tỉnh sự trân trọng giá trị của cuộc sống giađình và những vẻ đẹp bình dị của quê hương

IV Luyện tập:

Có thể:

-Màu hoa bằng lăng,-Màu nước con sông hồng,-Bãi bồi bên kia sông,-Những con đò,-Tiếng đất lở…

3 Hướng dẫn tự học: Hãy nêu những hiểu biết của em về tác giả Nguyễn Minh Châu?Về nhà

chuẩn bị kĩ những câu hỏi trong SGK để phân tích nội dung tác phẩm

- Chuẩn bị bài: ÔN TẬP TIẾNG VIỆT

Tiết 138-139 G:02/04/2011

A Mục tiêu cần đạt:

1.Kiến thức:

- Nắm vững những kiến thức về phần Tiếng Việt đã học trong học kỳ II

-Hệ thống kiến thức về khởi ngữ,các thành phần biệt lập,liên kết câu và liên kết đoạn,nghĩa tường minh và hàm ý

2.Kĩ năng:

-Rèn kĩ năng tổng hợp và hệ thống hóa một số kiến thức về phần Tiếng Việt

-Vận dụng những kiến thức đã học trong giao tiếp ,đọc – hiểu và tạo lập văn bản.

3 Thái độ: Yêu quý, sử dụng tiếng việt một cách thành thạo.

B Chuẩn bị: + GV:- Sách giáo khoa, SGV, Sách CHKT-KN;- Bảng phụ.

+ HS:- Ôn lại các kiến thức đã học(Khởi ngữ;Thành phần biệt lập; Liên kết câu và

liên kết đoạn văn;Nghĩa tường minh và hàm ý);Biết giới thiệu bài mới

C Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học:

1 Kiểm tra bài cũ: GV kiểm tra sự chuẩn bị ở nhà của HS

2 Bài mới:

HĐ1:Giới thiệu bài: Bài học này có ý nghĩa tổng kết tất cả các kiến thức đã học Vì thế học sinh

cần nhận ra ý nghĩa để có tâm thế khi học

HĐ2: Hướng dẫn ôn: Khởi ngữ và các

-GV nêu yêu cầu: ít nhất có 1 câu chứa

khởi ngữ và 1 câu chứa thành phần hình

hiểu theo yêu cầu:

*MT:Củng cố kiến thức về liên kết câu

và liên kết đoạn văn.

1 HS lên bảng ghi vào bảng tổng kết

trống

-HS dưới lớp làm vào vở nháp

-GV kiểm tra lớp

-HS nhận xét trên bảng, GV khẳng định

2.GV ý 2 em nêu rõ sự liên kết về nội

dung, về hình thức giữa các câu em viết

về truyện ngắn “Bến quê” của Nguyễn

Minh Châu

HĐ4: Hướng dẫn ôn tập phần III.

*MT:Củng cố kiến thức về nghĩa tường

minh và hàm ý.

I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập:

-“Xây cái lăng ấy”: khởi ngữ

-“Dường như”: thành phần hình thái

-“những người con gái … như vậy”: thành phầnphụ chú

-“thưa ông”: thành phần gọi – đáp

- Đoạn trích (c): “Bây giờ nó cao sang rồi thì để đâu

đến chúng tôi nữa”- thế thuộc phép thế.

2 Bài tập 2:Điền từ vào ô thích hợp

Phép liên kết

Lặp từngữ Đồng nghĩa,

trái nghĩa

Thế Nối

Từ ngữ tương ứng

Cô

bé-cô bé

Cô nó; thế

bé-Nhưng, nhưng rồi, mà

III Nghĩa tường minh và hàm ý:

1 Yêu cầu HS đọc truyện cười “Chiếm

hết chỗ”

“Người ăn mày muốn nói điều gì với

người nhà giàu qua câu nói: “ở dưới

ấy các nhà giàu chiếm hết chỗ rồi”

2 HS đọc bài tập 2/III – trả lời câu hỏi.

“Đội bóng chuyền chơi không hay” hoặc “Tôi không muốn bình luận về chuyện này”

Người nói cố ý vi phạm phương châm quan hệ (nói không đúng đề

b Người nói cố ý vi phạm phương châm về lượng

3 Hướng dẫn tự học: - Học bài và soạn bài mới; - Chuẩn bị làm kiểm tra1 tiết Tiếng Việt.

Tuần 30 Luyện nói: NGHỊ LUẬN VỀ MỘT ĐOẠN THƠ, S:

Tiết 140 BÀI THƠ G:

A Mục tiêu cần đạt: Giúp HS:

- Có kĩ năng trình bày bằng miệng một cách mạch lạc, hấp dẫn những cảm nhận về một đoạn thơ,

bài thơ

- Luyện tập cách lập dàn ý và cách dẫn dắt vấn đề khi nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ

- Rèn kĩ năng nói, tự tin trình bày trước lớp

B Chuẩn bị: + GV: Bảng phụ ghi dàn bài bài thơ:"Sang thu", "Viếng lăng Bác", "Bếp lửa"

+ HS: Lập dàn ý theo nhóm - cử đại diện trình bày

C Bài cũ: Kiểm tra việc chuẩn bị bài của học sinh.

D Tổ chức các hoạt động:

HĐ1: GV giới thiệu mục tiêu bài học à bài mới.

HĐ2: GV nhắc lại yêu cầu cho học sinh nắm – lưu ý cho học sinh trong quá trình luyện nói.

E Dặn dò: - Nắm lại phương pháp làm bài nghị luận văn học.

- Chuẩn bị bài: "Những ngôi sao xa xôi" (Lê Minh Khuê)

Tiết 141-142 (Lê Minh Khuê) G:06/04/2011

A Mục tiêu cần đạt:

1 Kiến thức : - Cảm nhận được vẻ đẹp tâm hồn trong sáng, tính cách dũng cảm, hồn nhiên trong

cuộc sống chiến đấu nhiều gian khổ hy sinh nhưng vẫn lạc quan của những cô gái thanh niên xung phong trong truyện

- Cảm nhận được nét đặc sắc trong cách miêu tả nhân vật và nghệ thuật kể chuyện của Lê Minh Khuê

- Thành công trong việc miêu tả tâm lý nhân vật, lựa chọn ngôi kể, ngôn ngữ kể hấp dẫn

2 Kỹ năng :Rèn kỹ năng:

- Đọc – hiểu một tác phẩm tự sự sáng tác trong thời kỳ kháng chiến chống Mĩ cứu nước

- Phân tích tác dụng của việc sử dụng ngôi kể thứ nhất xưng “ tôi”

- Cảm nhận vẻ đẹp hình tượng nhân vật trong tác phẩm

3 Thái độ : Bồi dưỡng tình cảm yêu quê hương, biết trân trọng cống hiến của thế hệ đi trước.

B Chuẩn bị:+ GV:- Sách giáo khoa, SGV, Sách CHKT-KN; - Bảng phụ - Tài liệu tham khảo.

+ HS: Vở ghi chép; Biết giới thiệu bài mới- Đọc – Tóm tắt truyện - Soạn bài

C Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học:

1 Kiểm tra bài cũ : - Tóm tắt “Bến quê”.

- Nêu nghệ thuật đặc sắc và chủ đề của “Bến quê”

2 B ài mới : - Tóm tắt “Bến quê”.

- Nêu nghệ thuật đặc sắc và chủ đề của “Bến quê”

HĐ1: Giới thiệu bài:Từ những câu thơ của Phạm Tiến Duật

HĐ2: Hướng dẫn HS tìm hiểu chung:

*MT:Nắm tác giả, tác phẩm, từ khó, tóm

tắt, ngôi kể

HS đọc phần chú thích *

H: Hãy so sánh ngòi bút của Nguyễn

Minh Khuê với ngòi bút Phạm Tiến Duật

(sau 75) (về nội dung) ?

* Yêu cầu HS tóm tắt truyện GV điều

chỉnh

* HS đọc đoạn “Tôi, một quả bom trên

đồi (117) … đọc thấy trong mắt nhau

điều đó (118)

H: Truyện được trần thuật từ nhân vật nào?

Tác dụng của ngôi kể trong việc thể hiện

nội dung ?

* Lưu ý: giọng điệu ngôn ngữ - câu gần

với khẩu ngữ

H: Tên truyện “Những ngôi sao xa xôi”

mang ý nghĩa ẩn dụ Đó là ý nghĩa gì?

H: Phương thức biểu đạt?

HĐ3: Hướng dẫn HS đọc hiểu văn bản.

*MT:Cảm nhận được vẻ đẹp tâm hồn trong

sáng, tính cách dũng cảm, hồn nhiên trong

cuộc sống chiến đấu nhiều gian khổ hy sinh

nhưng vẫn lạc quan của những cô gái thanh

niên xung phong trong truyện; cảm nhận

được nét đặc sắc trong cách miêu tả nhân

vật và nghệ thuật kể chuyện của Lê Minh

- Ngôn ngữ và giọng điệu: ngôn ngữ trần thuậtphù hợp với nhân vật kể chuyện, cô gái TNXP làngười Hà Nội - tạo cho tác phẩm có giọng điệu

và ngôn ngữ tự nhiên, gần với khẩu ngữ, trẻ trung

và có chất nữ tính-Với không khí chiến trường:câu ngắn, nhịp nhanh à khẩn trương Khi hồitưởng: nhịp kể chậm gợi kỉ niệm của tuổi thơ hồnnhiên, thanh bình

6 Phương thức biểu đạt: Tự sự kết hợp với

miêu tả, biểu cảm

III Đọc – hiểu văn bản:

1 Hoàn cảnh sống, chiến đấu và tính cách của ba cô gái thanh niên xung phong trinh sát mặt đường:

a Hoàn cảnh sống, chiến đấu:

* Hoàn cảnh: Giữa vùng trọng điểm trên tuyến

đường Trường Sơn, nơi tập trung bom đạn và sự