Giáo án hình 7 cả năm

cĐờng thẳng đi qua trung đIểm của đoạn AB và vuông góc với AB là trung trực của -Đọc trớc bài: Các góc tạo bởi một đờng thẳng cắt hai đờng thẳng.. 3.Vẽ hai đ ờng thẳng song song: 45o của

Trang 1

Chơng I : Đờng thẳng vuông góc

Đờng thẳng song song

Tiết 1: Hai góc đối đỉnh

A Mục tiêu:

+HS giải thích đợc thế nào là hai góc đối đỉnh

+Nêu đợc tính chất : Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau

+HS vẽ đợc góc đối đỉnh với một góc cho trớc

+Nhận biết các góc đối đỉnh trong một hình

+Bớc đầu tập suy luận

B Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:

-GV: Thớc thẳng, thớc đo góc, bảng phụ

-HS: Thớc thẳng, thớc đo góc, giấy rời, bảng nhóm, bút viết bảng

C Tổ chức các hoạt động dạy học:

I.Hoạt động 1: giới thiệu chơng I hình học 7 (5 ph).

Hoạt động của giáo viên

-Giới thiệu chơng I cần nghiên cứu các khái

niệm cụ thể nh:

1)Hai góc đối đỉnh

2)Hai đờng thẳng vuông góc

3)Các góc tạo bởi một đờng thẳng cắt hai

đ-ờng thẳng

4)Hai đờng thẳng song song

5)Tiên đề ƠClít về đờng thẳng song song

6)Từ vuông góc đến song song

7)Khái niệm định lý

-Hôm nay nghiên cứu khái niệm đầu tiên

của chơng I: Hai góc đối đỉnh

Hoạt động của học sinh

-Nghe GV giới thiệu chơng I

-Mở mục lục trang 143 SGK theo dõi

-Ghi đầu bài

II.Hoạt động 2: Tìm hiểu hai góc đối đỉnh (15 ph).

HĐ của Giáo viên

-Treo bảng phụ vẽ hai góc

đối đỉnh và hai góc không

đối đỉnh

-Lắng nghe GV nêu nhận xét

3 1 O

4 x’ y

xong GV giới thiệu Ô1 và Ô3

có mỗi cạnh của góc này là

tia đối của góc kia ta nói Ô1

-Thảo luận nhóm 2 ngời nhận xét các góc đối đỉnh vàkhông đối đỉnh

-Đại diện nhóm nhận xét +Ô1 và Ô3:

Có chung đỉnh O, cạnh Ox

và Oy là 2 tia đối nhau, cạnh Ox’, Oy’ là 2 tia đối nhau

+ Ĝ 1 và Ĝ 2:Chung đỉnh G, cạnh Ga và

Gd là 2 tia đối nhau, cạnh

Gb và Gc là 2 tia không đối nhau

Trang 2

hình, yêu cầu HS nhắc lại.

-Giới thiệu các cách nói hai

góc đối đỉnh

-Yêu cầu làm ?2 trang 81

-Hỏi: Vậy hai đờng thẳng

cắt nhau sẽ tạo thành mấy

cặp góc đối đỉnh?

-Cho góc xÔy, em hãy vẽ

góc đối đỉnh với góc xÔy

đỉnh

-HS lên bảng thực hiên, nêu cách vẽ và tự đặt tên

b)Định nghĩa: SGK Hai góc Ô2 và Ô4 cũng là hai góc đối đỉnh vì tia Oy’là tia đối của tia Ox’ tia Ox là tia đối của tia Oy.-Vẽ góc đối đỉnh với góc xÔy:

x y’

O

y x’+Vẽ tia Ox’là tia đối của tia Ox

+ Vẽ tia Oy’là tia đối của tiaOy

III.Hoạt động 3: Tính chất của hai góc đối đỉnh (10 ph).

-Yêu cầu xem hình 1: Quan

hành đo kiểm tra dự đoán

-Yêu cầu nêu kết quả kiểm

tra

-Xem hình 1, ớc lợng bằng mắt so sánh độ lớn của các cặp góc đối đỉnh

-Đại diện HS nêu dự đoán

-Thực hành đo kiểm tra dự

đoán theo hình trên vở 1 HSlên bảng đo kiểm tra

-Đại diện HS nêu kết quả

kiểm tra

2.Tính chất của hai góc đối

đỉnh:

Hình 1

Dự đoán: Ô1 = Ô3 và Ô2= Ô4

Đo góc:

Ô1= 30o, Ô3 = 30o⇒ Ô1= Ô3

Ô2=150o, Ô4=150o⇒ Ô2= Ô4

Hai góc đối đỉnh bằngnhau

-Cho tập suy luận dựa vào

tính chất của hai góc kề bù

-Hỏi: Ta có hai góc đối đỉnh thì bằng nhau

Vậy hai góc bằng nhau có đối đỉnh không?

-Treo lại bảng phụ lúc đầu để khẳng định

hai góc bằng nhau cha chắc đã đối đỉnh

-Treo bảng phụ ghi bài 1/82 SGK gọi HS

đứng tại chỗ trả lời và điền vào ô trống

-Treo bảng phụ ghi bài 2/82 SGK gọi HS

-Trả lời: Không -Bài 1trang 82 SGK:

a)Góc xOy và góc x’Oy’ là hai góc đối

đỉnh vì cạnh Ox là tia đối của cạnh Ox’ và cạnh Oy là tia đối của cạnh Oy’.

b)Góc x’Oy và góc xOy’ là hai góc đối

đỉnh vì cạnh Ox là tia đối của cạnh Ox’ và

cạnh Oy’ là tia đối của cạnh Oy.

-Bài 2 trang 82 SGK:

a)Hai góc có mỗi cạnh của góc này là tia

?3

Trang 3

đứng tại chỗ trả lời và điền vào ô trống đối của một cạnh của góc kia đợc gọi là hai

b)Hai đờng thẳng cắt nhau tạo thành hai cặp góc đối đỉnh.

V.Hoạt động 5: Hớng dẫn về nhà (2 ph).

-Cần học thuộc định nghĩa và tính chất hai góc đối đỉnh Học cách suy luận

-Biết vẽ góc đối đỉnh với một góc cho trớc, vẽ hai góc đối đỉnh với nhau

+Nhận biết đợc các góc đối đỉnh trong một hình

+Vẽ đợc góc đối đỉnh với một góc cho trớc

+Nhận biết các góc đối đỉnh trong một hình

+Bớc đầu tập suy luận và biết cách trình bày một bài tập

B.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:

-GV: Thớc thẳng, thớc đo góc, bảng phụ (hoặc giấy trong, máy chiếu)

-HS: Thớc thẳng, thớc đo góc, giấy trong, bảng nhóm, bút viết bảng, vở BT in

C.Tổ chức các hoạt động dạy học:

I.Hoạt động 1: Kiểm tra bàI cũ (10 ph).

Trang 4

-Kiểm tra 3 HS

+Câu 1: Thế nào là hai góc đối đỉnh? Vẽ

hình, đặt tên và chỉ ra các cặp góc đối đỉnh

+Câu 2: Nêu tính chất của hai góc đối

đỉnh? Vẽ hình? Bằng suy luận hãy giải

thích vì sao hai góc đối đỉnh lại bằng nhau?

+Câu 3: Hãy chữa BT 5 trang 82 SGK

-Cho cả lớp nhận xét và đánh giá kết quả

-Yêu cầu mở vở BT in luyện tập

+HS 1: Phát biểu định nghĩa hai góc đối

đỉnh Vẽ hình, ghi ký hiệu và trả lời

HS cả lớp theo dõi và nhận xét

+HS 2: Phát biểu tính chất của hai góc đối

đỉnh Vẽ hình, ghi các bớc suy luận

+HS 3: Lên bảng chữa BT 5/82 SGK a)Dùng thớc đo góc vẽ góc ABC = 56o

A

56o B

C C’ A’

b)Vẽ tia đối BC’ của tia BCGóc ABC’ = 180o – CBA (hai góc kề bù) ABC’ = 180o – 56o = 124o

c)Vẽ tia đối BA’ của tia BAGóc C’BA’ = 180o – ABC’ (hai góc kề bù) C’BA’ = 180o – 124o = 56o

II.Hoạt động 2: Luyện tập (28 ph).

-Yêu cầu đọc đề bài 6/83

-Hỏi: Để vẽ hai đờng thẳng

+Vẽ tia đối Ay’của tia Ay,

đợc đt xx’ cắt yy’ tại A

Ghi bảng

1.BT 3 (6/83 SGK):

y’ x 2

3 1 x’ A 47 o

-HS khác ghi tóm tắt đầu bàivào vở ghi

-1HS lên bảng làm

- HS khác cho làm trong vở

BT đã in sẵn

-Hoạt động nhóm làm BT 7/83 SGK vào giấy trong hoặc giấy phụ của nhóm

Nhóm nào xong trớc nộp kếtquả cho GV

-Tham gia nhận xét đánh giá kết quả các nhóm

-Quan sát bài mẫu

Giải

Â3 = Â1 = 47o (vì đối đỉnh)

Â2 = 180o- Â1 = 180o- 47o = 133o (Â2, Â1 vì kề bù)

3.BT4 (8/83 SGK):

y z

Trang 5

số đo là 70o.

-Hỏi:

+Hai góc có đối đỉnh

không?

+Muốn hai góc đối đỉnh thì

phải sửa đầu bài thế nào để

+Hai góc vuông không đối

đỉnh là hai góc vuông nào?

-Trả lời:

+HS có thể trao đổi nhóm 2 ngời tìm câu trả lời

+Nếu cha trả lời đợc, có thể

đọc lời giải trong vở BT in

-1 HS đọc to BT 9/83

-Trả lời:

HS 1:+Vẽ tia Ax

+Dùng ê ke vẽ tia Ay sao cho xÂy = 90o

HS 2:+Vẽ tia đối Ax’ của tiaAx

+ Vẽ tia đối Ay’ của tia Ay

đợc góc x’Ây’ đối đỉnh với góc xÂy

70 o

70 o y y’

x O 70 o 70 o

x x’

4.BT 9/83 SGK:

y

x’ A x y’

+Em có nhận xét khi 2 đờng

+HS trình bày dựa vào góc

đối đình và góc kề bù

-xÂy và xÂy’ là một cặp góc vuông không đối đỉnh.-Cặp xÂy và yÂx’

Cặp yÂx’ và x’Ây’

Cặp y’Âx’ và y’Âx

III.Hoạt động 3: Củng cố (5 ph).

-Yêu cầu HS nhắc lại:

+Thế nào là hai góc đối đỉnh?

+Nêu tính chất của hai góc đối đỉnh

IV.Hoạt động 4: Hớng dẫn về nhà (2 ph).

-Cần ôn lại định nghĩa và tính chất hai góc đối đỉnh Học cách suy luận

-Biết vẽ góc đối đỉnh với một góc cho trớc, vẽ hai góc đối đỉnh với nhau

-BTVN: 4, 5, 6/ 74 SBT

-Đọc trớc bàI hai đờng thẳng vuông góc, chuẩn bị êke, giấy

Trang 6

Tiết 3: Hai đờng thẳng vuông góc

A.Mục tiêu:

-Kiến thức cơ bản:

+Hiểu đợc thế nào là hai đờng thẳng vuông góc với nhau

+Công nhận tính chất: Có duy nhất một đờng thẳng b đi qua A và b ⊥ a

+Hiểu thế nào là đờng trung trực của một đoạn thẳng

-Kỹ năng cơ bản:

+Biết vẽ đờng thẳng đi qua một điểm cho trớc và vuông góc với một đờng thẳng cho trớc

+Biết vẽ đờng trung trực của một đoạn thẳng

+Sử dụng thành thạo êke, thớc thẳng

-T

duy, thái độ: Bớc đầu tập suy luận, cẩn thận khi vẽ hình.

-GV: Thớc thẳng, êke, giấy rời

-HS: Thớc thẳng, êke, giấy rời, bảng nhóm, bút viết bảng

I.Hoạt động 1: Kiểm tra (5 ph).

-Câu hỏi:

+Thế nào là hai góc đối đỉnh?

+Nêu tính chất của hai góc đối đỉnh?

+Vẽ góc xÂy = 90o Vẽ góc x’Ây’ đối đỉnh

với xÂy

-Gọi 1 HS lên bảng

-Cho HS cả lớp nhận xét và đánh giá bài

làm của bạn

-Nói: xÂy và x’Ây’ là hai góc đối đỉnh nên

xx’ và yy’ là 2 đờng thẳng cắt nhau tại A,

tạo thành 1 góc vuông ta nói đờng thẳng xx'

và yy’ vuông góc với nhau Đó là nội dung

bài học hôm nay

-1 HS lên bảng trả lời định nghĩa và tính chất của hai góc đối đỉnh

y

90 o x’ A x

y’

-HS cả lớp nhận xét, đánh giá bài làm của bạn

-Ghi đầu bài

II.Hoạt động 2: Tìm hiểu hai đờng thẳng vuông góc(15 ph).

-Yêu cầu làm ?1

+Gấp tờ giấy hai lần

+Trải phẳng tờ giấy, dùng

đối đỉnh và hai góc không

đối đỉnh

-Lắng nghe GV nêu nhận xét

Ghi bảng

1.Thế nào là hai đ ờng thẳng vuông góc:

a)Nhận xét: ?1-Gập giấy theo hình 3-NX: Đợc 4 góc vuông

-Cho suy luận: ?2

Vì sao?

Trang 7

+Các góc còn lại là góc gì?

Vì sao?

-Gọi 1 HS trình bày lời giải

-HS khác sửa chữa bổ xung

nếu cần

-Từ bài tập trên ngời ta nói

hai đờng thẳng xx’ và yy’

vuông góc với nhau tại O

-Vậy thế nào là hai đờng

thẳng vuông góc?

+Dùng tính chất hai góc đối

đỉnh và hai góc kề bù

-1 HS trình bày lời giải

-HS khác sửa chữa bổ xungnếu cần

-HS trả lời theo định nghĩa SGK

-Có thể nói theo các cách khác nhau nh SGK

(Ô2, Ô4 cùng kề bù với Ô1)c)Định nghĩa: SGK

-Cho đọc đầu bài và nhận

xét vị trí tơng đối giữa điểm

-Nhận xét bài của vài nhóm

-Hỏi: Qua bài ta thấy có thể

có mấy đờng thẳng a’ đi qua

-Có thể vẽ phác trực tiếp hai

đờng thẳng vuông góc

-1 HS lên bảng làm ?3 vẽ phác hai đờng thẳng a⊥a’

-Các HS khác làm vào vở

-Hoạt động nhóm làm ?4

-Đọc đầu bài

-NX: Có thể điểm O ∈ a, cóthể O ∉ a

đ Đọc tính chất SGK

-đại diện HS trả lời BT 11/86 SGK

-Chữa vào vở BT in

2.Vẽ hai đ ờng thẳng vuông góc:

O

BT 11/86 SGK:

a)…cắt nhau và trong các góc tạo thành có một góc vuông

b)a ⊥ a’

c)…có một và chỉ một…

IV.Hoạt động 4: Đờng trung trực của đoạn thẳng (10 ph).

-Yêu cầu vẽ một đoạn thẳng

AB Vẽ trung điểm I của

AB Qua I vẽ đờng thẳng xy

vuông góc với AB

-Gọi 1 HS lên bảng vẽ đoạn

AB và trung điểm I của AB,

1HS khác vẽ đờng thẳng xy

vuông góc với AB tại I

-Giới thiệu : xy gọi là đờng

trung trực của đoạn AB

-Hỏi: Vậy thế nào là đờng

trung trực của một đoạn

I nằm giữa A vàB

IA = IB

đờng thẳng xy ⊥ đoạn AB tại I ⇒ xy là đờng trung trựccủa đoạn AB

b)Định nghĩa: SGK

?3

Trang 8

ờng thẳng, điều kiện vuông

góc và qua trung điểm

-Giới thiệu điểm đối xứng

+Có thể gập hình để 2 đầu

đoạn thẳng trùng nhau, nếp gấp chính là đờng trung trực

-A và B đối xứng qua xy

V.Hoạt động 5: củng cố (5 ph).

-Hãy định nghĩa hai đờng thẳng vuông góc?

Lấy ví dụ thực tế về hai đờngthẳng vuông

+Giải thích đợc thế nào là hai đờng thẳng vuông góc với nhau

+Biết vẽ đờng thẳng đi qua một điểm cho trớc và vuông góc với một đờng thẳng cho trớc

+Biết vẽ đờng trung trực của một đoạn thẳng

+Sử dụng thành thạo êke, thớc thẳng

+Bớc đầu tập suy luận và biết cách trình bày một bài tập

-GV: Thớc thẳng, thớc đo góc, êke, bảng phụ (hoặc giấy trong, máy chiếu)

Trang 9

-Gọi 2 HS lên bảng làm bài theo câu hỏi

trên bảng phụ

-Câu 1:

+Thế nào là hai đờng thẳng vuông góc?

+Cho đờng thẳng xx’ và điểm O ∈ xx’, hãy

vẽ đờng thẳng yy’ đi qua O và vuông góc

với xx’

-Câu 2:

+Thế nào là đờng trung trực của đoạn

thẳng?

+Cho đoạn thẳng AB = 40cm Hãy vẽ đờng

-Yêu cầu HS cả lớp theo dõi, nhận xét và

đánh giá bài làm của các bạn

-GV uốn nắn các thao tác vẽ hình, nhận xét

và cho điểm

-Yêu cầu mở vở BT in luyện tập

*vẽ đoạn AB = 40cm

*xác định điểm O sao cho AO = 20cm *dùng êke vẽ đờng thẳng qua O và vuônggóc với AB

Trang 10

+Lấy điểm A bất kỳ trong góc xÔy

-Trao đổi trong nhóm vẽ hình, nêu cách vẽ vào bảng nhóm

-Nhóm nào xong mang lên nộp GV

-Đại diện các nhóm trình bày Có thể có nhiều trình tựkhác nhau

-HS cả lớp nhận xét đánh giá

Ghi bảng

1.BT 8 (18/87 SGK) vở BT:+ Vẽ góc xÔy = 45o

+Lấy A bất kỳ trong xÔy.+Qua A vẽ đờng thẳng d1 ⊥tia Ox tại B

+Qua A vẽ đờng thẳng d2 ⊥tia Oy tại C

d1 x

d2

B A

45 o

O C y2.BT 19/87 SGK:

+Vẽ hai đờng thẳng d1, d2

cắt nhau tại O, tạo thành góc

60o.+Lấy B tuỳ ý ∈ tia Od1.+Vẽ đoạn thẳng BC ⊥ Od2,

điểm C ∈ Od2.+Vẽ đoạn BA ⊥ tia Od1

điểm A nằm trong góc

d1Ôd2.-Trình tự 3:

+Vẽ đờng thẳng d1, d2 cắt nhau tại O tạo thành góc 60o

+Lấy C tuỳ ý trên tia Od2.+Vẽ đờng thẳng vuông góc với tia Od2 tại C cắt Od1 tại B

+Vẽ đoạn BA vuông góc vớitia Od1 điểm A nằm trong góc d1Ôd2

-Trả lời: Vị trí 3 điểm A, B,

C có thể xảy ra là:

+Ba điểm A, B, C thẳng hàng

+Ba điểm A, B, C không thẳng hàng

-HS 1vẽ trờng hợp 1

3.BT 9 (20/87 SGK):

-Vẽ AB = 2cm, BC = 3cm.-Vẽ đờng trung trực của mỗi

đoạn

Giảia)Ba điểm A, B, C thẳng hàng:

d 1 d 2

Trang 11

-Sau khi HS vẽ xong Gv hỏi

+Trờng hợp 3 điểm không thẳng hàng: d1 và d2 cắt nhau tại một điểm

| | || ||

A I 1 B I 2 C

b)Ba điểm A, B, C không thẳng hàng:

+Phát biểu tính chất đờng thẳng đi qua 1

điểm và vuông góc với đờng thẳng đi trớc

-Treo bảng phụ BT trắc nghiệm:

Trong các câu sau, câu nào đúng, câu nào

sai?

a)Đờng thẳng đi qua trung điểm của đoạn

AB là trung trực của đoạn AB

b)Đờng thẳng vuông góc với đoạn AB là

c)Đờng thẳng đi qua trung đIểm của đoạn

AB và vuông góc với AB là trung trực của

-Đọc trớc bài: Các góc tạo bởi một đờng thẳng cắt hai đờng thẳng

Tiết 5: Các góc tạo bởi một đờng thẳng

Trang 12

-Hỏi: Hãy cho biết có bao

nhiêu góc đỉnh A, bao nhiêu

A, b tạo thành giải trong…

-Giới thiệu đờng thẳng c gọi

-Trả lời: Có 4 góc đỉnh A, 4 góc đỉnh B

-Lắng nghe và ghi chép theoGV

-Cả lớp làm ?1, một HS lên bảng làm

-Cả lớp làm bài 12/95 vở BT( 21/89 SGK

-1 HS đọc kết quả điền chỗ trống

Ghi bảng

1.Góc so le trong, góc đồng vị: c

A

3 2

4 1 a

3 2 b

4 1

Ba)Cặp góc so le trong:

Â1 và B3; Â4 và B2.b)Cặp góc đồng vị:

P N O Ta)so le trong Ib)đồng vị

c)đồng vị

d)so le trong

II.Hoạt động 2: Tìm quan hệ giữa các góc tạo bởi

hai đờng thẳng và một cắt tuyến (8 ph)

-Yêu cầu vẽ theo GV đờng

-Sắp xếp các cặp góc bằng nhau theo vị trí so le trong,

Cho: Â4 = B2 = 45o

Đo: Â2 = B4 = 45o Â1 = Â3 = B1 = B3 = 135o

III.Hoạt động 3: Tập suy luận (7 ph).

-Ta có thể bằng suy luận

-Vậy nếu đờng thẳng c cắt

hai đờng thẳng a, b và trong

+Hai góc đồng vị bằng nhau

vị còn lại với số đo của chúng

Giảia)Â1 = 180o – 45o = 135o

B3 = 180o – 45o = 135o.Vì Â1 kề bù với Â4, B3 kề bùvới B2

b)Â2 = Â4 = 45o (đối đỉnh)

⇒ Â2 = B2 = 45o c)Tính chất: SGK

Trang 13

góc so le trong bằng nhau thì tổng hai góc

trong cùng phía bằng bao nhiêu?

-Yêu cầu phát biểu tổng hợp lại tính chất đã

-Các cặp góc trong còn lại

Â1 = B3 = 180o – 40o = 140o.-Các cặp góc trong cung phía:

Â1 + B2 = 180o

Â4 + B3 = 180o.-Phát biểu tổng hợp :

+BTVN: 23/89 SGK ;16, 17, 18, 19, 20/ 75,76,77 SBT

+Đọc trớc bài hai đờng thẳng song song

+Ôn lại định nghĩa hai đờng thẳng song song và các vị trí của hai đờng thẳng

Tiết 6: Đ4 Hai đờng thẳng song song

A.Mục tiêu:

+Ôn lại thế nào là hai đờng thẳng song song (lớp 6)

+Công nhận dấu hiệu nhận biết hai đờng thẳng song song: “Nếu một đờng thẳng cắt hai đờng thẳng a, b sao cho có một cặp góc so le trong bằng nhau thì a // b”

-GV: Thớc thẳng, êke (2 loai: nửa tam giác đều và tam giác vuông cân), bảng phụ -HS: Thớc thẳng, êke, bảng nhóm, bút viết bảng

I.Hoạt động 1: kiểm tra (7 ph).

Trang 14

ở lớp 6 đẵ biết thế nào là hai đờng thẳng

song song Để nhận biết hai đờng thẳng có

song song hay không ? Cách vẽ hai đờng

thẳng song song nh thế nào ? Đó là nội

dung của bài học hôm nay

-HS 1:

+Nêu tính chất nh SGK trang 89

+Điền tiếp số đo các góc:

A

115 o

115 o B

II.Hoạt động 2: Nhắc lạI kiến thức lớp 6 (5 ph).

-Yêu cầu nhắc lại liến thức

lớp 6 trang 90 SGK

-Hỏi: Cho đờng thẳng a và

đờng thẳng b muốn biết

đ-ờng thẳng a có song song

dựa trên dấu hiệu nhận biết

hai đờng thẳng song song

-Nhắc lại kiến thức về đờng thẳng // nh SGK trang 90

-Có thể trả lời:

+Có thể ớc lợng bằng mắt nếu đờng thẳng a và b không cắt nhau thì a // b

+Có thể dùng thớc thẳng kéo dài mãi hai đờng thẳng nếu chúng không cắt nhau thì a // b

1.Nhắc lại kiến thức lớp 6:

a b Song song a

O b

Cắt nhau

III.Hoạt động 3: Tập Dấu hiệu nhận biết

hai đờng thẳng song song (14 ph)

-Qua bài toán trên ta nhận

thấy nếu một đờng thẳng cắt

hai đờng thẳng khác tạo

+Hình b: Cặp góc cho trớc

là so le trong có số đo không bằng nhau

+Hình c: Cặp góc cho trớc

2.Dấu hiệu nhận biết hai đ ờng thẳng song song:

-a)?1: Ước lợng bằng mắt hình 17:

-Đờng thẳng a song song vớib

-Đờng thẳng m song song với n

-Đờng thẳng d không song song với đờng thẳng e

Trang 15

cặp góc đồng vị bằng nhau

thì hai đờng thẳng đó song

song với nhau Chúng ta

-Vậy hãy dựa vào dấu hiệu

nhận biết hai đờng thẳng

song song, hãy kiểm tra

xem a và b có song song ?

là đồng vị có số đo bằng nhau đều bằng 60o

-Nhắc lại dấu hiệu nhận biếthai đờng thẳng song song

-Nêu các cách diễn đạt khácnhau về hai đờng thẳng songsong

-Lên bảng kiểm tra bằng cách vẽ 1 cắt tuyến c bất kỳ,

đo cặp góc so le trong hoặc cặp góc đồng vị

b)Tính chất (dấu hiệu nhận biết): SGK

Ký hiệu: a // b c a

-Lu ý HS là có 2 loại êke:

Loại nửa tam giác đều (hai

góc nhọn 60o và 30o), loại

tam giác vuông cân có hai

góc nhọn 45o)

-Cho tự vẽ vào vở

-Giới thiệu hai đoạn thẳng

song song, hai tia song song

-Hoạt động nhóm nêu các

b-ớc vẽ hình theo ?2 và các hình 18, 19 vào bảng nhóm

-Đại diện các nhóm lên vẽ hình theo trình tự của nhóm mình

-HS cả lớp thống nhất 2 cách vẽ

-HS cả lớp tự vẽ vào vở theotrình tự đã thống nhất

3.Vẽ hai đ ờng thẳng song song:

45o của êke vẽ đờng thẳng b tạo với c một góc 60o hoặc

45o ở vị trí so le trong hoặc

đồng vị với góc thứ nhất.-Chú ý: Nếu có hai đờng thẳng // thì mỗi đoạn, mỗi tia của đờng thẳng này cũng// với nỗi đoạn, mỗi tia của

đờng thẳng kia

V Hoạt động 5: Củng cố (5 ph).

-Yêu cầu HS cả lớp làm bài 24/91 SGK

-GV treo bảng phụ ghi nội dung bài 24/91

-Treo bảng phụ ghi BT trắc nghiệm

Chọn câu nói đúng:

a)Hai đoạn thẳng song song là hai đoạn

thẳng không có điểm chung

b) Hai đoạn thẳng song song là hai đoạn

thẳng nằm trên hai đờng thẳng song song

Trang 16

Tiết 7: Luyện tập

A.Mục tiêu:

+Thuộc và nắm chắc dấu hiệu nhận biết hai đờng thẳng song song

+Biết vẽ thành thạo đờng thẳng đi qua một điểm nằm ngoài một đờng thẳng cho trớc

và song song với đờng thẳng đó

+Sử dụng thành thạo êke, thớc thẳng hoặc chỉ riêng êke để vẽ hai đờng thẳng song song

+Cho hai điểm A và B Hãy vẽ một đờng

thẳng a đi qua A và đờng thẳng b đi qua B

sao cho b song song với a

+Yêu cầu nêu rõ các bớc vẽ

-Yêu cầu nhận xét đánh giá bài làm của hai

a và b song song với nhau

*Vẽ đờng thẳng AB

*Vẽ đờng thẳng a đi qua A sao cho một trong bốn góc đỉnh A = một góc của êke

*Vẽ đờng thẳng b đi qua B sao cho b và a

có hai góc đồng vị hoặc so le trong bằng nhau

Trang 17

yy’ sao cho xx’ // yy’

-Yêu cầu làm BT 28 vào

-1 HS đọc BT 27/91

Cho ∆ABC Vẽ đờng thẳng AD//BC và đoạn AD = BC-1 HS lên bảng vẽ theo yêu cầu

-2 HS lên vẽ theo cách khác

-HS cả lớp nhận xét đánh giá A D x

B C-Hoạt động nhóm làm BT 28/91 vào bảng nhóm

-Nhóm nào xong trớc mang treo trên bảng chính

-Đại diện các nhóm lên trình bày cách vẽ của nhóm mình

-HS cả lớp tham gia đánh giá nhận xét

Ghi bảng

1.BT 26/91 SGK:

+ Vẽ cặp góc so le trong xAB, yBA số đo = 120o.+Đờng thẳng Ax, By có song song? Vì sao?

A x

120 o

Y 120 o B

Ax // By vì đờng thẳng AB cắt Ax và By tạo thành cặp góc so le trong bằng nhau.2.Bài 18 (27/91SGK): Cách 1:

A D x

B // C(Có hai điểm D và D’ thoả mãn AD = AD’ = BC)Cách 2:

D A x

B \\ C 3.Bài 19 (28/91 SGK):-Cách 1:

+Vẽ đờng thẳng xx’

+trên xx’ lấy 1 điểm A bkì.+Dùng êke vẽ qua A đờng thẳng c tạo với Ax góc 60o.+Trên c lấy B bất kỳ ≠ A.+Dùng êke vẽ góc y’BA = ở

vị trí so le trong với góc xAB

+Vẽ tia đối By của By’ đợc yy’ // xx’

xÔy và điểm O’

-Yêu cầu HS 2 vẽ tiếp O’x’//

ox, O’y’ // Oy

-Đại diện HS đọc BT 29/92 SGK

-Trả lời: Bài toán cho góc nhọn xOy và 1 điểm o’ bất

kỳ Yêu cầu vẽ góc nhọn x’O’ý sao cho O’x’// ox, Oy’// Oy và so sánh x’O’y’

với xOy

-HS 1 vẽ xÔy và điểm O’

-HS 2 vẽ tiếp O’x’// ox, O’y’ // Oy

-Các HS khác vẽ vào vở BT

4.BT 29/92 SGK:

HS 1 y

O O’

x y

Trang 18

-Yêu cầu HS dùng thớc đo

O y’O’ x

x’Nhận xét:

xÔy = x’Ô’y’

x x’

O O’

y’ y

-GV: Thớc thẳng, êke, thớc đo góc, bảng phụ

-HS: Thớc thẳng, êke, thớc đo góc

Trang 19

-Đa đề bài lên bảng phụ

-Yêu cầu HS cả lớp làm nháp BT sau:

Bài toán: Cho điểm M không thuộc đờng

thẳng a Vẽ đờng thẳng b đi qua M và b // a

thể vẽ đợc bao nhiêu đờng thẳng qua M và

song song với đờng thẳng a

-Bằng kinh nghiệm thực tế ngời ta thấy qua

M ngoài đờng thẳng a, chỉ có duy nhất một

đờng thẳng // với đờng thẳng a mà thôi

Điều thừa nhận ấy mang tên tiên đề Ơclít

-Cho ghi đầu bài

-HS 1 lên bảng vẽ hình theo đúng trình tự

đã học b

M

a 60 o

60 o

M ∉ a ; b qua M và b // a là duy nhất

III.Hoạt động 3: Tính chất của hai đờng thẳng song song (15 ph).

-Yêu cầu HS kiểm tra xem

hai góc trong cùng phía có

quan hệ thế nào với nhau?

a // b

-HS 2: Làm câu b và c Nhận xét: Hai góc so le trong bằng nhau

-HS 3: làm câu d

Nhận xét: Hai góc đồng vị bằng nhau

-HS phát biểu kết luận nh SGK trang 93

-HS dùng thớc đo góc kiểm tra hoặc suy luận từ 1 cặp góc so le trong bằng nhau vàmộtcặp góc kề bù

Nhận xet: Hai góc trong cùng phía có tổng số đo bằng 180o (hay bù nhau)-Trả lời: Biết 1 đờng thẳng cắt hai đờng thẳng //…

2.Tính chất của hai đ ờng thẳng song song:

*?:

a)Vẽ a // b

b)Vẽ c cắt a tai A, cắt b tại B

c)Đo cặp góc so le trong: Bằng nhau

d)Đo cặp góc đồng vị: Bằng nhau

*Tính chất : SGK

c

a A 3 2

p 4 1

3 2 b

4 1 B

*BT 30/79 SBT:

-Lý luận A4 = B1

Trang 20

-Yêu cầu làm BT 30/79 SBT

theo kiểu lý luận theo gợi ý -Làm BT 30/79 SBT. Giả sử A4≠ B1 Qua A ta vẽ

tia Ap sao cho pÂb = B1 suy ra Ap // b vì có hai góc

so le trong bằng nhau Qua

A vừa có a // b, vừa có Ap //

b trái với tiên đề Ơclít Vậy

Ap và a chỉ là một hay A4 = pÂB = B1

tính toán có nêu lý do

-Yêu cầu đại diện các nhóm

lên trình bày lời giải

-Cho HS cả lớp thảo luận

thống nhất ời giải

-Hoạt động nhóm vẽ hình

và viết lời giải vào bảng nhóm

-Đại diện các nhóm lên trình bày lời giải của nhóm mình

-HS cả lớp thống nhất lời giải

-HS cả lớp tự làm vào vở theo trình tự đã thống nhất

Â1 = 180o - Â4 (Â1, Â4 kề bù) = 180o – 37o =143o

Trang 21

Tiết 9: Luyện tập-kiểm tra viết 15 phút

trên bảng phụ

-Câu hỏi:

+Phát biểu tiên đề Ơclít?

+Điền vào chỗ trống (…):

a)Qua điểm A ở ngoài đờng thẳng a có

không quá một đờng thẳng song song với

…………

b)Nếu qua điểm A ở ngoài đờng thẳng a, có

hai đờng thẳng song song với a thì …………

c)Cho điểm A ở ngoài đờng thẳng a Đờng

thẳng đi qua A và song song với a là………

-Yêu cầu nhận xét đánh giá bài làm của hai

bạn

-GV: Các câu trên chính là các cách phát

biểu khác nhau của tiên đề Ơclít

-Yêu cầu làm nhanh BT

35/94 SGK

-GV vẽ ∆ABC lên bảng

-Yêu cầu HS trả lời, GV vẽ

lên hình

-Yêu cầu HS ghi vở BT

-Cho điểm HS trả lời đúng

HĐ của Học sinh

-1 HS đọc đầu bài 35/94

-1 HS trả lời:

Chỉ vẽ đợc 1 đờng thẳng a, 1

đờng thẳng b vì theo tiên đề

Ơclít qua 1 điểm ở ngoài 1

đờng thẳng chỉ có 1 đờng thẳng // với nó

-HS khác làm vào vở BT trang 100 bài 21

Ghi bảng

1.Bài 21 (35/94 SGK):

A a

C B

b

a //BC; b //AC là duy nhất

-Yêu cầu HS làm BT 36/94

SGK (Bài 22/100 vở BT in)

-GV treo bảng phụ ghi nội

dung BT 36, yêu cầu HS

điền vào chỗ trống

-Yêu cầu đọc BT 37/95

SGK

-Yêu cầu xác định các cặp

góc bằng nhau của hai tam

giác đã cho và giải thích

-Đọc đầu bài 36/94 SGK

-Mỗi HS điền 1 chỗ trống trên bảng phụ

-HS khác điền vào vở BT

-Đọc BT 37/95 SGK

-Tự làm vào vở BT in bài 23 trang 100

2.Bài 22 (36/94 SGK):a)Â1 = B3

b)Â2 = B2c)= 180o (vì là hai góc trongcùng phía)

d)(vì là hai góc đối đỉnh)3.Bài 23 (37/95 SGK):

B A b C

Trang 22

so le trong)CBA = CED (vì là hai góc

so le trong)ACB = DCE (vì là hai góc

đối đỉnh)

III.Hoạt động 3: Kiểm tra viết (15 ph).

-GV phát đề kiểm tra 15 phút cho mỗi học sinh một bản

-Đề kiểm tra:

Câu 1: Thế nào là hai đờng thẳng song song ?

Câu 2: Trong các câu sau hãy chọn câu đúng:

a)Hai đờng thẳng song song là hai đờng thẳng không có điểm chung.b)Nếu đờng thẳng c cắt hai đờng thẳng a, b mà trong các góc tạo thành có một cặp góc so le trong bằng nhau thì a // b

c) Nếu đờng thẳng c cắt hai đờng thẳng a, b mà trong các góc tạo thành có một cặp góc đồng vị bằng nhau thì a // b

d)Cho điểm M nằm ngoài đờng thẳng a Đờng thẳng b đi qua M và song song với đờng thẳng a là duy nhất

e)Có duy nhất một đờng thẳng song song với một đờng thẳng cho trớc.Câu 3: Cho hình vẽ biết a // b

Hãy nêu tên các cặp góc bằng nhau D E b

của hai tam giác CAB và CDE

Hãy giải thích vì sao C

-HS: Thớc thẳng, êke, thớc đo góc, bảng phụ nhóm, bút viết bảng

Trang 23

-Câu 1:

+Hãy nêu dấu hiệu nhận biết hai đờng

thẳng song song

+Cho điểm M nằm ngoài đờng thẳng d Vẽ

đờng thẳng c đi qua M sao cho c vuông góc

với d

-Câu 2:

+Phát biểu tiên đề Ơclít và tính chất của hai

đờng thẳng song song

+Trên hình bạn vừa vẽ, dùng êke vẽ đờng

-Sau khi HS nhận xét GV nói: Đó chính là

quan hệ giữa tính vuông góc và tính song

song của ba đờng thẳng

-HS 1:

+Phát biểu dấu hiệu nhận biết hai đờng thẳng song song c

+Vẽ hình: Vẽ c ⊥ d d’ M

d

-Ghi đầu bài

II.Hoạt động 2: Hai đ ờng thẳng cùng vuông góc với một đ ờng thẳng (16 ph)

1.Quan hệ giữa tính vuông góc và tính song song:

*?1: a⊥ c và b ⊥ c

a)a có song song với b.b)Vì c cắt a và b tạo thành cặp góc so le trong bằng nhau nên a // b

-Em hãy nêu nhận xét về

quan hệ giữa hai đờng thẳng

phân biệt cùng vuông góc

với đờng thẳng thứ ba?

-Cho ghi tóm tắt dới dạng kí

-Đó là nội dung tính chất 2

-Yêu cầu một số HS nhắc lại

hai tính chất trang 96

-Yêu cầu HS viết t/c dới

-Vài HS phát biểu lại tính chất

hay c ⊥ b

-HS phát biểu tính chất 2 SGK trang 96

-Ghi tóm tắt theo kí hiệu

-Hai tính chất ngợc nhau

-Làm miệng nhanh BT 40/

97 SGK

-1 HS đứng tại chỗtrả lời

*Tính chất 1: c a

b

Nếu a⊥ c và b ⊥ c thì a // b

*Tính chất 2:

Nếu a // b và c ⊥ a thì c ⊥ b

*BT 40/97 SGK:

Điền từa)thì a //bb)thì c ⊥ b

Trang 24

III.Hoạt động 3: hai đờng thẳng cùng song song với một đờng

-Đại diện 1 nhóm bằng suy luận giải thích câu b

-Vài HS phát biểu tính chất trang 97 SGK

2.Ba đ ờng thẳng song song:

*?2: Biết d’ // d ; d” //da)Dự đoán d’ // d”

b)Vẽ a ⊥ d+a ⊥ d’ vì a ⊥ d và d // d’+a ⊥ d” vì a ⊥ d và d // d”+d’ // d” vì cùng vuông góc với a

*Tính chất:

Nếu d’ // d ; d” //d thì d’ // d”

Vẽ hình theo yêu cầu của

đầu bài và trả lời câu hỏi

-1 HS lên bảng làm

-Tự làm bài 27 trong vở BT:

Vẽ hình theo yêu cầu của

đầu bài và trả lời câu hỏi

-1 HS lên bảng làm

*Bài 26 (42/98 SGK):

c a

b

+Vẽ c ⊥ a+Vẽ b ⊥ c thì a // b vì a và

b cùng vuông góc với c.+Phát biểu t/c: SGK trang 96

*Bài 27 (43/98 SGK):

+Vẽ c ⊥ a+Vẽ b // a thì c ⊥ b vì b // a

và c ⊥ a

+Phát biểu t/c: SGK trang 96

+BTVN: 44, 45, 46/ 98 SGK ; 33, 34/80 SBT

+Yêu cầu học thuộc ba tính chất của bài

+Tập diễn đạt các tính chất bằng hình vẽ và kí hiệu toán học

Trang 25

A.Mục tiêu:

+Nắm vững quan hệ giữa hai đờng thẳng cùng vuông góc hoặc cùng song song với một đờng thẳng thứ ba

+Rèn kĩ năng phát biểu gãy gọn một mệnh đề toán học

+Bớc đầu biết suy luận bài toán và biết cách trình bày bài giải

-Gọi 1 HS lên bảng chữa bài tập 44/98

+Phát biểu tính chất đó bằng lời

-Yêu cầu HS cả lớp nhận xét đánh giá bài

làm của hai bạn

-Hỏi BT 44 còn có cách phát biểu nào

khác?

-GV: Hôm nay luyện tập vận dụng các tính

chất về: Quan hệ giữa tính vuông góc và

tính song song; Ba đờng thẳng song song

-1 HS : Chữa BT 44/98 SGK

+Vẽ hình theo yêu cầu:

a b c

+c // b vì c và b cùng song song với a.+Phát biểu: Hai đờng thẳng phân biệt cùng song song với đờng thẳng thứ ba thì song song với nhau

-Các HS khác nhận xét đánh giá bài làm của bạn

-Trả lời: Một đờng thẳng song song với mộttrong hai đờng thẳng song song thì nó song song với đờng thẳng kia

-Yêu cầu phát biểu lại t/c 1

quan hệ giữa tính vuông góc

với tính song song

-Yêu cầu phát biểu t/c 2

quan hệ giữa tính vuông góc

với tính song song

-Yêu cầu phát biểu t/c 3 về

ba đờng thẳng song

HĐ của Học sinh-Phát biểu:

+T/c 1: 2 đ.thẳng phân biệt cùng // với đ.thẳng thứ 3 thì

chúng // với nhau

+T/c 2: 1 đ.thẳng vuông gócvới 1 trong 2 đ.thẳng // thì

vuông góc với đ.thẳng kia

+T/c 3: 2 đ.thẳng phân biệt cùng // với đ.thẳng thứ ba thì //với nhau

Ghi bảngI.Ghi nhớ các tính chất: +T/c 1:

Nếu a⊥ c và b⊥ c thì a // b

+T/c 2:

Nếu a // b và c⊥a thì c⊥b

+T/c 3:

Nếu d’ // d ; d” //d thì d’ // d”

II.Luyện tập:

1.BT 45/98 SGK:

Cho: d’, d” phân biệt d’ // d

d” // d

Trang 26

trả lời các câu hỏi sau:

*Nếu d’ cắt d” tại điểm M

-Gọi HS đứng tại chỗ trả lời

các câu hỏi của bài toán

-Yêu cầu xem hình vẽ 31

phát biểu nội dung bài toán

-Yêu cầu 1 HS trả lời câu a

-1 HS lên bảng trình bày lại lời giải bài toán

-Xem hình 31 SGK trang 98phát biểu nội dung bài toán:

Cho a, b cùng vuông góc với

đờng thẳng AB tại A và B

Đờng thẳng DC cắt a tại D, cắt b tại c sao cho ADC =

120o Tính DCB = ?-1 HS trả lời câu a

-1 HS trả lời : Biết ADC và DCB ở vị trí trong cùng phíanên bù nhau

-1 HS nhìn hình 32/98 SGK diễn đạt bằng lời nội dung bài toán

-Hoạt động nhóm làm BT 47/98 trên bảng nhóm có hình vẽ và lý luận đầy đủ

-Đại diện nhóm lên trình bày lời giải

-Cả lớp theo dõi và góp ý kiến

Suy ra: d’ // d”

Giải

*Nếu d’ cắt d” tại M thì M không thể nằm trên d vì M

∈ d’ và d’ // d

*Qua M nằm ngoài d vừa cód’ // d vừa có d” //d thì trái với tiên đề Ơclít (Qua M chỉ

có 1 đờng thẳng // với d)

*Để không trái với tiên đề

Ơclít thì d’ và d” không thể cắt nhau hay d’ // d”

2.Bài 28 (BT 46/98 SGK):

A D a

120 o

B ? b Ca)a //b vì cùng vuông góc với đờng thẳng AB

b)BCD = 180o – ADC

= 180o - 120o = 60o.3.Bài 29 (47/98 SGK):

A D a ?

B ? 130 o b C

a)Tính B:

a // b, c ⊥ a (Â = 90o) vậy

c ⊥ b, tức là B = 90o.b)Tính D: a // b, C và D là cặp góc trong cùng phía, vậy D = 180o – C

= 180o - 130o = 50o

III.Hoạt động 3: Củng cố (7 ph).

-Hỏi: Làm thế nào để kiểm

tra đợc hai đờng thẳng có

song song với nhau hay

không? Hãy nêu các cách

kiểm tra mà em biết ?

-Vẽ hai đờng thẳng a và b

-Cho hai đờng thẳng a và b

trên bảng, hãy kiểm tra xem

a và b có song song không?

-Trả lời:

+Vẽ đờng thẳng c bất kỳ cắtcả a và b:

*Kiểm tra1 cặp góc so le trong, nếu bằng nhau thì

+Dùng êke vẽ c⊥a, nếu dùng êke kiểm tra thấy c⊥bthì a//b

III.Kết luận:

1.Cách kiểm tra a và b có song song?

Nếu Â2 = B2 thì a//b

Nếu Â1+B2=180o thì a//b

b ? c a

Trang 27

-Hãy phát biểu các tính chất

có liên quan tới tính vuông

góc và tính song song của

hai đờng thẳng Vẽ hình

minh hoạ

-Vẽ c⊥a, nếu c⊥bthì a//b

IV.Hoạt động 4: H ớng dẫn về nhà (2 ph)

-Học lại các bài tập đã chữa

-BTVN: 48/99 SGK 35, 36, 37, 38/80 SBT

-Học thuộc các tính chất quan hệ giữa vuông góc và song song

-Ôn tập tiên đề Ơclít và các tính chất về hai đờng thẳng song song

-Đọc trớc bài Đ7 Định lý

Tiết 12 : Đ7 định lý

A.Mục tiêu:

+Biết cấu trúc của một định lý (giả thiết và kết luận)

+Biết thế nào là chứng minh một định lý

-Kỹ năng cơ bản: Biết đa một định lý về dạng : “Nếu … thì”

-T duy, thái độ: Làm quen với mệnh đề lôgíc : p ⇒ q

-HS: Thớc thẳng, êke, thớc đo góc, bảng phụ nhóm, bút viết bảng

Trang 28

-Câu 1:

+Phát biểu tiên đề Ơclít, vẽ hình minh hoạ

-Câu 2:

+Phát biểu tính chất của hai đờng thẳng

song song, vẽ hình minh hoạ Chỉ ra một

cặp góc so le trong, một cặp góc đồng vị,

một cặp góc trong cùng phía

-Nhận xét cho điểm

-ĐVĐ: Tiên đề Ơclít và tính chất hai đờng

thẳng song song đều là những khẳng định

đúng Nhng tiên đề Ơclít đợc thừa nhận

thông qua vẽ hình, qua kinh nghiệm thực tế

Còn tính chất hai đờng thẳng song song đợc

suy ra từ những khẳng định coi là đúng, đó

là định lý Vậy định lý là gì? Gồm những

phần nào, thế nào là chứng minh định lý, đó

là nội dung bài hôm nay

a

-Lấy lại VD định lý về hai

góc đối đỉnh, yêu cầu HS

-Hỏi: trong định lý trên đâu

là giả thiết, đâu là kết luận?

-Vậy mỗi định lý gồm mấy

phần ?, là những phần nào?

-Mỗi định lý đều có thể phát

biểu dới dạng :

“Nếu … thì …” Phần nằm

giữa từ nếu và từ thì là giả

thiết, sau từ thì là kết luận

-Yêu cầu làm ?2/100

-Gọi 1 HS trả lời câu a

-Gọi 1 HS làm câu b

-Phát biểu lại ba định lý bài

từ vuông góc đến song song

-Tìm thêm VD về định lý:

nh góc đối đỉnh, dấu hiệu nhận biết hai đờng thẳng song song

-Trả lời:

+Điều cho biết là Ô1, Ô2 làhai góc đối đỉnh

+Phải suy ra: Ô1 = Ô2

+Giả thiết là: Ô1, Ô2 là hai góc đối đỉnh

+Kết luận là: Ô1 = Ô2+Mỗi định lý gồm 2 phần giả thiết và kết luận

-1 HS trả lời câu a ?2

-1 HS lên bảng vẽ hình ghi

GT, KL

-VD: Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau

1 2

O

GT Ô1, Ô2 đối đỉnh

KL Ô1 = Ô2GT: Điều cho biết trớc.KL: Những điều cần suy ra

?2:

a)GT : Hai đờng thẳng phân biệt cùng song song với đ-ờng thẳng thứ ba

KL : Chúng song song vớinhau

b) a b c

GT a // c ; b // c

KL a // b

Trang 29

III.Hoạt động 3: Chứng minh định lý (12 ph).

-ở định lý hai góc đối đỉnh

để kết luận Ô1 = Ô2 ta đã

suy luận thế nào?

-Vậy quá trình suy luận đi

-Chứng minh lại định lý

2.Chứng minh định lý:a)Lập luận từ GT ⇒ KLb)VD:

KL: hai đờng thẳng đó song song

b)GT: một đờng thẳng cắt hai đờng thẳng song song KL: hai góc so le trong bằng nhau

*Bài 32vở BT: điền vào chỗ trống kết luận của định lý:a)chúng song song với nhau.b)chúng song song với nhau

+BTVN: 50, 51, 52/ 101, 102 SGK ; 41, 42/ 81 SBT

+Yêu cầu học thuộc định lý là gì, phân biệt giả thiết, kết luận một định lý Nắm

đ-ợc các bớc chứng minh một định lý

Trang 30

A.Mục tiêu:

+HS biết diễn đạt định lý dới dạng “Nếu … thì”

+Biết minh hoạ một định lý trên hình vẽ và viết giả thiết, kết luận bằng ký hiệu

+Bớc đầu biết chứng minh định lý

-Câu 1:

+Thế nào là định lý?

+Định lý gồm những phần nào? Giả thiết là

gì? Kết luận là gì?

+Chữa BT 50/101 SGK: Viết kết luận của

định lý sau bằng cách điền vào chỗ trống

Nếu hai đờng thẳng phân biệt cùng vuông

góc với một đờng thẳng thứ ba thì ………

-Câu 2:

+Thế nào là chứng minh một định lý?

+Hãy minh hoạ định lý “Hai góc đối đỉnh

thì bằng nhau” trên hình vẽ, viết giả thiết,

+Định lý gồm hai phần:

*Giả thiết : Điều đã cho

*Kết luận: Điều phải suy ra

+Chữa BT 50/101 SGK: Điền từ: “chúng song song với nhau”.

-HS 2:

+Chứng minh một định lý là dùng lập luận

để từ giả thiết suy ra kết luận

+Vẽ hình, ghi GT, KL và chứng minh định lý

O

3 2 1 4

GT Ô1, Ô3 đối đỉnh

KL Ô1 = Ô3

-Các HS khác nhận xét đánh giá bài làm của bạn

-Yêu cầu làm BT 52/101

SGK cá nhân trong 5 phút

-Yêu cầu 1 HS đứng tại chỗ

nêu kết quả điền từ phần

chứng minh định lý

-Yêu cầu HS khác nhận xét

HĐ của Học sinh-Làm BT 52/101 SGK -Tự điền vào ô trống trong hớng dẫn

-1 HS đứng tại chỗ nêu kết quả điền từ phần chứng minh định lý

- HS khác nêu nhận xét

Ghi bảngI.Luyện tập:

Trang 31

-Yêu cầu làm BT 53/102

SGK: Đa đầu bài lên bảng

phụ

-Yêu cầu HS vẽ hình ghi

GT, KL theo đầu bài

-Yêu cầu điền vào chỗ trống

1)Khoảng các từ trung điểm

đoạn thẳng tới mỗi đầu đoạn

thẳng bằng nửa độ dài đoạn

thẳng đó

2)Hai tia phân giác của hai

góc kề bù tạo thành một góc

vuông

3)Tia phân giác của một góc

tạo với hai cạnh của góc hai

góc có số đo bằng nửa số đo

1)(vì hai góc kề bù)2)(theo GT và căn cứ vào 1)3)căn cứ vào 2)

4)(vì hai góc đối đỉnh)5)(căn cứ vào GT)6)(vì hai góc đối đỉnh)7)Căn cứ vào 3

định lí

-Đại diện HS lên bảng trình bày

2.BT 53/102 SGK:

y

x x’ O

Có xÔy+x’Ôy =180o (kề bù) xÔy = 90o (GT)

⇒ x’Ôy = 90o

x’Ôy’= xÔy=90o (đối đỉnh) y’Ôx= x’Ôy=90o (đối đỉnh)3.BT bổ xung:

n

x O y xôz kề bù zÔy

GT On phân giác của xôz

Om phân giác của zÔy

KL nÔm = 90o y

Định lý 3:

O t x-Yêu cầu đại diện các nhóm

trình bày ý kiến của nhóm

1 b B

c ∩ a = {A}

GT c ∩ b = {B}

Â1 = B1

KL a // b

Trang 32

E

K D M

I N

GT DI là tia phân giác của MDN ; EDK đối đỉnh với IDM

+Hệ thống hoá kiến thức về đờng thẳng vuông góc đờng thẳng song song

+Sử dụng thành thạo các dụng cụ để vẽ hai đờng thẳng vuông góc, hai đờng thẳng song song

+Biết cách kiểm tra xem hai đờng thẳng cho trớc có vuông góc hay song song không.+Bớc đầu tập suy luận,vận dụng tính chất của các đờng thẳng vuông góc, song song.B.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:

-HS: Thớc thẳng, thớc đo góc, giấy trong, bảng nhóm, bút viết bảng, vở BT in Làm câu hỏi và bài tập ôn tập chơng

I.Hoạt động 1: Ôn tập lý thuyết (20 ph).

Trang 33

-Đa bảng phụ nêu

nội dung bài toán 1:

Mỗi hình vẽ cho

biết kiến thức gì?

-Gọi 1 HS đọc đầu

bài

-Cho HS nêu ý kiến

-Điền kiến thức liên

quan vào hình vẽ

HĐ của Học sinh

-Quan sát bảng phụ, một HS đọc to đầu bài

-Các HS khác lần lợt trình bày kiến thức liên quan với hình vẽ:

+Hai góc đối đỉnh

+Đờng trung trực của đoạn thẳng

+Dấu hiệu nhận biết hai đờng thẳng song song

+Quan hệ ba đờng thẳng song song

+Một đờng thẳng ⊥với một trong hai đờng thẳng song song

+Tiên đề Ơclít

+Hai đờng thẳng cùng ⊥ với đờng thẳng thứ ba

Ghi bảng

I.Lý thuyết:Bài toán 1: Hình vẽ cho biết kiến thức gì?

Bài toán 1: Hình vẽ cho biết kiến thức gì?

c

a A

b B c

b

a

c a b

M a b

c b

a)mối cạnh góc này là tia đối của 1 cạnh góc kia

b)cắt nhau tạo thành 1 góc vuông

c)đi qua trung điểm của đoạn thẳng và vuông góc với đoạn thẳng đó

d)a // be)a // bg)hai góc so le trong bằng nhau, hai góc đồng vị bằng nhau, hai góc trong cùng phía bù nhau

h)a // bk)a // b

Bài toán 2:

Điền vào chỗ trống:

Bài toán 2: Điền từ vào chố trống

a)Hai góc đối đỉnh là hai góc có …………

b)Hai đờng thẳng vuông góc với nhau là hai đờng thẳng ………

c)Đờng trung trực của một đoạn thẳng là đờng thẳng ………

d)Hai đờng thẳng a, b song song với nhau đợc kí hiệu là ………

e)Nếu hai đờng thẳng a, b cắt đờng thẳng c và có một cặp góc so le trong bằng nhau thì

Trang 34

câu đúng, sai.

-Câu sai yêu cầu vẽ

hình minh hoạ

4)Sai5)Sai6)Sai

7)Đúng

Bài toán 3: Chọn câu đúng, sai

1)Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau

2)Hai góc bằng nhau thì đối đỉnh

3)Hai đờng thẳng vuông góc thì cắt nhau

4)Hai đờng thẳng cắt nhau thì vuông góc

5)Đờng trung trực của một đoạn thẳng là đờng thẳng đi qua trung điểm của đoạn thẳng ấy.6)Đờng trung trực của một đoạn thẳng vuông góc với đoạn thẳng ấy

7)Đờng trung trực của một đoạn thẳng là đờng thẳng đi qua trung điểm của đoạn thẳng ấy

và vuông góc với đoạn thẳng ấy

góc và kiểm tra bằng êke

-Yêu cầu đọc tên 4 cặp đờng

thẳng song song và kiểm tra

đờng thẳng song song với e

đi qua M, đi qua N

HĐ của Học sinh-1 HS đọc to đầu bài 54/103-1 HS đọc tên 5 cặp đờng thẳng vuông góc

-1 HS đọc tên 4 cặp đờng thẳng song song

-Yêu cầu đại diện HS lên bảng đo kiểm tra bằng ê ke

1.Bài 36 (54/103 SGK):-5 cặp đờng thẳng vuông góc:

d1⊥ d2; d1⊥ d8 ;

d3⊥ d4 ; d3⊥ d5 ; d3⊥ d7

-4 cặp đờng thẳng song song:

d2 // d8; d4 // d5 ;

d4 // d7 ; d5 // d7 2.BT 37 (55/103 SGK):

b a

N d

-Hỏi: Mệnh đề hai đờng

thẳng song song là hai đờng

thẳng không có điểm chung,

là định lý hay định nghĩa

-Hỏi: Câu phát biểu sau là

đúng hay sai? Vì sao?

từ những khẳng định đúng.-Chứng minh định lý:

lập luận từ GT ⇒ KL

c A

4 a

2 b

B

A 4 ≠ B 2

Trang 35

IV.Hoạt động 4: H ớng dẫn về nhà (2 ph).

-BTVN: 56, 58, 59 / 104 SGK 47, 48/ 82 SBT

Tiết 15: Ôn tập chơng I (tiếp)

A.Mục tiêu:

+Tiếp tục củng cố kiến thức về đờng thẳng vuông góc đờng thẳng song song

+Sử dụng thành thạo các dụng cụ để vẽ hình Biết diễn đạt hình vẽ cho trớc bằng lời +Bớc đầu tập suy luận, vận dụng tính chất của các đờng thẳng vuông góc, song song

để tính toán hoặc chứng minh

I.Hoạt động 1: Kiểm tra (5 ph).

-Câu 1: Hãy phát biểu các định lý đợc diễn

tả bằng hình vẽ sau, rồi viết giả thiết và kết

đờng thẳng thứ ba thì song song với nhau

GT a ⊥ c; b ⊥ c

KL a // bb)Nếu một đờng thẳng vuông góc với một trong hai đờng thẳng song song thì vuông góc với đờng thẳng còn lại

GT a // b ; a ⊥ c

KL b ⊥ c

II.Hoạt động 2: Luyện tập (38 ph)

-Treo bảng phụ ghi BT 1:

Cách vẽ:

*Xác định điểm O ∈ CD saocho OC = OD

*Qua O vẽ đờng thẳng

a ⊥ CD

2.BT 2:

Trang 36

vẽ theo yêu cầu của đầu bài

-Yêu cầu nêu lại cách vẽ

-1 HS lên bảng vẽ theo yêu cầu 2

-1 HS lên bảng vẽ theo yêu cầu 3 Các HS khác vẽ vào vở

-Hoạt động nhóm làm BT 59/104 ( 5 ph)

-Các nhóm làm vào bảng nhóm, nhóm nào xong trớc treo lên bảng chính

-Đại diện nhóm lên trình bày

-Cho nhận xét sửa chữa

đ.thẳng b sao cho hai góc

đồng vị =nhau = 90o.II.Luyện tập tính toán:1.Bài 38 (57/104 SGK):

A a

1 38 o 1

-Hỏi: Mệnh đề hai đờng

thẳng song song là hai đờng

từ những khẳng định đúng.-Chứng minh định lý:

lập luận từ GT ⇒ KL

c A

4 a

Trang 37

đúng hay sai? Vì sao?

B

A 4 ≠ B 2

-Ôn tập câu hỏi lý thuyết của chơng I

-Xem lại các bài tập đã chữa

-Tiết sau kiểm tra 1 tiết hình chơng I

Tiết 16: Kiểm tra một tiết (45 ph)

A.Mục tiêu:

+Kiểm tra sự hiểu bài của HS

+Biết diễn đạt các tính chất (định lý) thông qua hình vẽ

+Biết vẽ hình theo trình tự bằng lời

+Biết vận dụng các định lí để suy luận, tính toán số đo các góc

-GV: Mỗi học sinh một đề

-HS: Giấy kiểm tra dụng cụ vẽ hình

C.Nội dung kiểm tra:

*Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau

*Hai đờng thẳng cắt nhau thì vuông góc

*Hai đờng thẳng phân biệt không có điểm chung thì song

song với nhau

Đúng Sai

Trang 38

4 *Nếu hai đờng thẳng a, b cắt đờng thẳng c mà trong các góc

tạo thành có một cặp góc so le trong bằng nhau thì a//b

Bài 2 (3 điểm):

a)Hãy phát biểu các định lý đợc diễn tả bởi hình vẽ sau:

c a

*Hai góc bằng nhau thì đối đỉnh

*Qua một điểm ở ngoài một đờng thẳng chỉ có một đờng

thẳng song song với đờng thẳng đó

*Hai đờng thẳng vuông góc là hai đờng thẳng cắt nhau

*Hai đờng thẳng phân biệt cùng vuông góc với một đờng

thẳng thứ ba thì chúng song song với nhau

Trang 39

Ngày 15 tháng 10 năm 2010

Tiết 17: chơng II – Tam giác

Đ1 Tổng ba góc của một tam giác

A.Mục tiêu:

+HS nắm đợc định lý về tổng ba góc của một tam giác

+Biết sử dụng định lý trong bài để tính số đo các góc của một tam giác

+Có ý thức vận dụng các kiến thức đợc học vào các bài toán

+Phát huy trí lực của học sinh

-GV: Thớc thẳng, thớc đo góc, êke, bảng phụ (hoặc giấy trong, máy chiếu), một miếngbìa hình tam giác lớn, kéo cắt giấy

-HS: Thớc thẳng, thớc đo góc, một miếng bìa hình tam giác nhỏ, kéo cắt giấy

I.Hoạt động 1: Kiểm tra và thực hành đo tổng ba góc

của một tam giác (18 ph)

-Yêu cầu:

+Vẽ hai tam giác bất kỳ Dùng thớc đo góc

đo ba góc của mỗi tam giác

+Có nhận xét gì về các kết quả trên?

-Hỏi kết quả của một số em

-Các em có nhận xét thế nào về tổng các

góc trong tam giác?

-Em nào có chung nhận xét là tổng các góc

trong tam giác bằng 180o ?

-Yêu cầu thực hành cắt ghép ba góc của

-Nói: Bằng cách đo, gấp hình chúng ta có

dự đoán: Tổng ba góc của tam giác bằng

180o Đó là một định lý rất quạn trọng của

hình học Hôm nay chúng ta tìm hiểu định

lý đó

-Hai HS lên bảng làm, toàn lớp làm trên giấy trong 5 phút

A + B + C = 180o

M + N + K = 180o.-Tất cả HS sử dụng tấm bìa hình tam giác

đã chuẩn bị

-Cắt ghép theo hớng dẫn SGK và GV.-Nêu nhận xét: Tổng ba góc của một tam giác bằng 180o

A

D E

1 2 3

B H C

Trang 40

II.Hoạt động 2: tổng ba góc của một tam giác (10 ph)

-Hỏi: Bằng lập luận em nào

-Nêu tổng ba góc của tam giác thay bằng tổng của ba góc khác

BAC + B + Ĉ = BAC + Â1 + Â2

= xÂy = 180o

-HS chứng minh lại định lý

Ghi bảng

1.Tổng ba góc của một tam giác:

từ (1); (2) suy raBAC + B + Ĉ = BAC + Â1 + Â2

+Hình 50: ∆DEKEDK = 180o – (60o + 45o)=

80o

Y = 180o –EDK = 180o -80o = 100o.-Nhận xét: y = Ê+Knên y > Ê ; y > gócK-Đọc BT 4/108

-Học thuộc định lý tổng ba góc của tam giác

-Cần làm kỹ BT 1,2, 3, 4/ 108 SGK

-Hớng dẫn BT 2/108: câu a: Xét tam giác ABI có góc BIK là góc ngoài so sánh với

1 góc trong không kề với nó (áp dụng kết quả hình 50)

Định dạng
Số trang	134
Dung lượng	1,67 MB

Giáo án hình 7 cả năm

D= BE=CF Mà G = 2/3 D