- Nắm được đặc điểm của các ngành kinh tế biển: đánh bắt và nuôi trồng hải sản, khai thác vá chế biến khoáng sản, du lịch, giao thông vận tải biển.. 3 Thái độ: - Có niềm tin vào sự phát
Trang 1Trường THCS Phan Chu Trinh
Họ và tên GVHD: Trương Thị Thảo
Họ và tên GSTT: Bùi Lam Thanh
Lớp; 9A4
Tiết: 44
Bài 38: PHÁT TRIỂN TỔNG HỢP KINH TẾ VÀ BẢO VỆ
TÀI NGUYÊN, MÔI TRƯỜNG BIỂN-ĐẢO
I
MỤC TIÊU BÀI HỌC :
1 Kiến thức : Sau bài học hs cần:
- Thấy được nước ta có vùng biển rộng lớn, trong vùng có nhiều đảo và quần đảo
- Biết được các đảo và quần đảo lớn (tên, vị trí)
- Phân tích được ý nghĩa kinh tế của biển, đảo đối với việc phát triển kinh tế, an ninh quốc phòng
- Nắm được đặc điểm của các ngành kinh tế biển: đánh bắt và nuôi trồng hải sản, khai thác vá chế biến khoáng sản, du lịch, giao thông vận tải biển Đặc biệt thấy được sự cần thiết phải phát triển tổng hợp kinh tế biển
- Thấy được sự giảm sút của tài nguyên biển và các phương hướng để bảo vệ tài nguyên
và môi trường biển
2 Kĩ năng:
- Xác định được vị trí, phạm vi vùng biển Việt Nam
- Kể tên và xác định trên bản đồ vị trí một số đảo và quần đảo lớn từ Bắc vào Nam (Cát
Bà, Cái Bầu, Bạch Long Vĩ, Cồn Cỏ, Lý Sơn, Phú Quý, Côn Đảo, Thổ Chu, quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa)
- Phân tích bản đồ (lược đồ), sơ đồ, số liệu thống kê để nhận biết tiềm năng kinh tế biển, đảo của nước ta
3 Thái độ:
- Có niềm tin vào sự phát triển của các ngành kinh tế biển ở nước ta có ý thức bảo vệ tài nguyên và môi trường biển đảo
II CÁC PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC:
- Hình 38.1, 38.2 trong SGK phóng to
- Bản đồ giao thông vận tải và du lịch Việt Nam
- Tranh ảnh, tài liệu về các ngành kinh tế biển nước ta, về sự ô nhiễm, suy giảm tài
nguyên, môi trường biển, đảo
III HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC:
1 Ổn định:
2 Kiểm tra bài cũ :
3 Bài mới:
Vào bài : Việt Nam có vùng biển rộng với nhiều đảo và quần đảo Nguồn tài nguyên biển
đảo phong phú của nước ta là tiền đề để phát triển nhiều ngành kinh tế biển đánh bắt nuôi trồng và chế biến hải sản du lịch biển và giao thông vận tải biển Và để tìm hiểu rõ hơn chúng ta sẽ cùng nhau đi vào bài học hôm nay
Hoạt động 1.1: Cá nhân (8’)
? Quan sát hình 38.1 em có
nhận xét gì về vùng biển nước
ta ?
? Nước ta có bao nhiêu tỉnh
giáp với biển Đông ?
?Biển Đông có diện tích bao
nhiêu? Có những vịnh lớn
- Nước ta có đường bờ biển dài, vùng biển rộng lớn
- Cả nước có 29/63 tỉnh và thành phố giáp biển
- Biển Đông có diện tích 3.447.000
km2
I Biển và đảo Việt Nam:
1 Vùng biển nước ta:
- Đường bờ biển dài 3260 km
- Vùng biển rộng khoảng
1 triệu km2
- Cả nước có 29 tỉnh, thành phố giáp biển
Trang 2nào? Độ sâu trung bình của
các vịnh đó là bao nhiêu?
? Quan sát hình 38.1 hãy nêu
giới hạn từng bộ phận của
vùng biển nước ta
Hoạt động 1.2: Cá nhân (8’)
? Quan sát lược đồ nêu nhận
xét về các đảo, quần đảo ở
nước ta? em hãy xác định các
đảo và quần đảo lớn ở nước ta
từ Bắc vào Nam?
? Hãy kể tên 1 số đảo có diện
tích lớn? Xác định những đảo
đó trên bản đồ?
? Hãy kể tên 1 số đảo có dân
số đông và xác định những đảo
đó trên bản đồ?
? Hãy kể tên và xác định các
đảo xa bờ và 2 quần đảo
Trường Sa và Hoàng Sa trên
bản đồ?
GV: - Trường Sa thuộc Tỉnh
- Biển Đông có 2 vịnh lớn là: vịnh Bắc Bộ và vịnh Thái Lan
- Độ sâu trung bình dưới 1000m
- Nội thuỷ: Là vùng nước ở phía trong đường cơ sở và tiếp giáp với
bờ biển
- Đường cơ sở: Là đường nối liền các điểm nhô ra nhất của bờ biển
và các điểm ngoài cùng của các đảo ven bờ tính từ ngấn nước thuỷ triều thấp nhất trở ra
- Lãnh hải ( rộng 12 hải lí ): Ranh giới phía ngoài được coi
là biên giới quốc gia trên biển - Vùng tiếp giáp lãnh hải: Là vùng biển nhằm đảm bảo cho việc thực hiện chủ quyền của Đất nước
- Vùng đặc quyền kinh tế: Là vùng nước ta có chủ quyền hoàn toàn về kinh tế nhưng vẫn để các nước khác được đặt các ống dẫn dầu, dây cáp ngầm…
- Thềm lục địa: Gồm đáy biển và lòng đất dưới đáy biển thuộc phần kéo dài tự nhiên của lục địa Việt Nam, mở rộng ra ngoài lãnh hải Việt Nam cho đến bờ ngoài của rìa lục địa Nước ta có chủ quyền hoàn toàn về mặt thăm dò và khai thác, bảo vệ và quản lí các tài nguyên thiên nhiên
- Nước ta có nhiều đảo và quần đảo với hơn 3000 hòn đảo lớn nhỏ với tổng diện tích khoảng 1720 km2
được chia thành các đảo ven bờ và các đảo xa bờ Hệ thống đảo ven bờ khoảng 2800 đảo, phân bố nhiều nhất ở các tỉnh Quảng Ninh, Hải Phòng, Khành Hòa, Kiên Giang
- 1 số đảo ven bờ có diện tích khá lớn:
+ Phú Quốc: 567 km2 + Cát Bà: 100 km2
- Đảo: đảo Cái Bầu, Cát Bà, đảo Cồn Cỏ, Lí Sơn, Phú Quốc
- Các đảo xa bờ: Đảo Bạch Long
Vĩ, Phú Quý, Côn Đảo và hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa
- Vùng biển Việt Nam gồm:
+ Nội thủy + Lãnh hải + Vùng tiếp giáp lãnh hải + Vùng đặc quyền kinh tế + Thềm lục địa
2 Các đảo và quần đảo:
- Vùng biển nước ta có hơn 3000 đảo lớn, nhỏ Tập trung ở Quảng Ninh, Hải Phòng, Khánh Hòa và Kiên Giang
- Các đảo ven bờ: một số đảo lớn và đông dân: Phú Quốc, Cái Bầu, Cát Bà, Lí Sơn…
- Các đảo xa bờ: Đảo Bạch Long Vĩ, Phú Quý, Côn Đảo và hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa
Trang 3Khánh Hòa có khoảng 100 hòn
đảo nằm trong vùng biển rộng
khoảng 160.000 đến 180.000
km2
- Hoàng Sa thuộc Đà
Nẵng, có trên 30 hòn đảo, nằm
trong vùng biển rộng khoảng
15.000 km2
- GV cho HS xem 1 số hình
ảnh về quần đảo Trường Sa và
Hoàng Sa
GV chuyển ý: Với vùng biển
rộng lớn có nhiều đảo và quần
đảo thì sẽ tạo 1 điều kiện thuận
lợi cho sự phát triển như thế
nào? Chúng ta sẽ cùng nhau
tìm hiểu mục II
Hoạt động 2.1 :
? Dựa vào sơ đồ hình 38.3 sgk
cho biết kinh tế biển bao gồm
những ngành nào?
* Thảo luận nhóm : 2’
N1: Tiềm năng biển của nước
ta?
N2 : Tình hình khai thác thủy
sản ở nước ta ?
N3 : Tình hình nuôi trồng thủy
sản ở nước ta ?
? Tại sao cần ưu tiên phát triển
khai thác hải sản xa bờ?
- Khai thác, nuôi trồng và chế biến thủy sản
- Du lịch biển – đảo
- Khai thác và chế biến khoáng sản biển
- GTVT biển
- Vùng biển nước ta có hơn 2000 loài cá trong đó có 110 loài có giá trị kinh tế như: cá thu, cá ngừ, cá trích, cá nục… Trong biển có trên
100 loài tôm, 1 số loài có giá trị xuất khẩu cao như: tôm he, tôm hùm… Ngoài ra còn có nhiều loại đặc sản như sò huyết, bào ngư, hải sâm…
- Tổng trữ lượng hải sản khoảng 4 triệu tấn (95,5% là cá), cho phép khai thác khoảng 1,9 triệu tấn/năm
- Chủ yếu là đánh bắt gần bờ
- Hải sản ven bờ cạn kiệt do khai thác quá mức cho phép Sản lượng đánh bắt xa bờ còn thấp (1/5 khả năng)
- Ngành thủy sản đang ưu tiên đẩy mạnh nuôi trồng hải sản trên các vùng biển, đảo
- Phát triển đồng bộ và hiện đại công nghiệp chế biến hải sản
- Sản lượng đánh bắt ven bờ cao gấp 2 lần mức cho phép đã gây cạn kiệt hải sản
- Sản lượng đánh bắt xa bờ còn thấp (1/5 khả năng), chưa khai thác
II Phát triển tổng hợp kinh tế biển:
1 Khai thác, nuôi trồng
và chế biến hải sản:
- Vùng biển nước ta có hơn 2000 loài cá trong đó
có 110 loài có giá trị kinh
tế như: cá thu, cá ngừ, cá trích, cá nục… Trong biển
có trên 100 loài tôm, 1 số loài có giá trị xuất khẩu cao như: tôm he, tôm hùm… Ngoài ra còn có nhiều loại đặc sản như sò huyết, bào ngư, hải sâm…
- Tổng trữ lượng hải sản khoảng 4 triệu tấn (95,5%
là cá), cho phép khai thác khoảng 1, 9 triệu tấn/năm
- Hiện nay, ngành thủy sản đang đẩy mạnh nuôi trồng hải sản trên các vùng biển, đảo
- Phát triển đồng bộ và hiện đại công nghiệp chế biến hải sản
Trang 4GV cho HS xem một số hình
ảnh về khai thác và nuôi trồng
thủy hải sản
Hoạt động 2.2 :
? Nước ta có những điều kiện
thuận lợi gì để phát triển du
lịch biển – đảo?
? Hiện nay du lịch biển nước ta
phát triển như thế nào ?
- Kể tên 1 số bãi tắm và khu du
lịch biển ở nước ta từ Bắc đến
Nam Xác định 1 số bãi biển
và vùng đảo đẹp
* Thảo luận : Nhóm/cặp (2’)
- Theo em, ngoài hoạt động
tắm biển, vùng biển nước ta
còn có thể phát các hoạt động
du lịch nào khác?
hết tiềm năng to lớn
-Tài nguyên du lịch biển phong phú: có nhiều phong cảnh đẹp, bãi cát rộng, nhiều vịnh và đảo có phong cảnh kỳ thú, hấp dẫn Dọc
bờ biển nước ta suốt từ Bắc đến Nam có hơn 120 bãi tắm rộng, dài, phong cảnh đẹp, thuận lợi cho việc xây dựng các khu du lịch và nghỉ dưỡng
- Phát triển nhanh, thu hút đông khách du lịch trong và ngoài nước, song phát triển chủ yếu là hoạt động tắm biển
- Chưa khai thác hết tiềm năng
- Đa dạng các hoạt động du lịch trên biển đảo
- Hạ Long, Nha Trang là những nơi trung tâm du lịch nổi tiếng của VN
- Đảo Côn Đảo, đảo Phú Quốc…
- Bãi biển: Sầm Sơn Cửa Lò, Vũng Tàu
- Du lịch sinh thái biển nhiệt đới
Thám hiểm đáy biển, lướt ván, thể thao bãi biển, leo núi (đảo), đua ca nô…
2 Du lịch biển - đảo:
- Vùng biển VN có trên
120 bãi cát và nhiều đảo
có tiềm năng du lịch
- Một số trung tâm du lịch biển phát triển mạnh thu hút nhiều du khách
- Hiện nay, ta chủ yếu mới khai thác hoạt động tắm biển, các hoạt động du lịch khác chưa khai thác nhiều
4 Củng cố:
Bài tập 1 : Chọn câu trả lời đúng nhất.
Vùng biển có nhiều quần đảo là:
A Vùng biển Quảng Ninh - Hải Phòng - Khánh Hoà - Kiên Giang
B Vùng biển Bắc Trung Bộ
C Vùng biển duyên hải Nam Trung Bộ
D Vùng biển Cà Mau
ĐA: A
Bài tập 2: Hãy sắp xếp các bãi tắm và khu du lịch biển sau ở nước ta theo thứ tự từ Bắc vào Nam?
Hạ Long, Vũng Tàu, Nha Trang, Sầm Sơn, Đà Nẵng, Cửa Lò, Huế, Cát Bà
ĐA:
Hạ Long - Cát Bà - Sầm Sơn - Cửa Lò - Huế - Đà Nẵng - Nha Trang - Vũng Tàu
5 HOẠT ĐỘNG NỐI TIẾP:
- Hướng dẫn Hs về nhà học bài
- Chuẩn bị trước bài 39:
? Vùng biển nước ta có tài nguyên khoáng sản nào?
? Tình hình phát triển ngành khai thác và chế biến khoáng sản như thế nào?
? Tình hình phát triển giao thông biển trên vùng biển nước ta như thế nào?
? Vấn đề bảo vệ tài nguyên và môi trường biển như thế nào?