Một thứ quà của lúa non-Cốm

- Cốm đ ợc làm ra từ h ơng vị thanh kiết của đông quê, sự khéo léo của ng ời dân quê Hà Nội I.Giới thiệu tác giả-văn bản II?. Tiết 57 văn bản : Một thứ quà của lúa non: cốm Thạch Lam 1

Trang 2

? Em hãy kể những thứ quà bánh làm

từ lúa gạo từ mọi miền đất n ớc ? KIểm tra bài cũ

Trang 3

C m L ng Vßng (DÞch Väng CÇu GiÊy HµNéi ố à – –

Trang 4

Tiết 57 văn bản : Một thứ quà của lúa non: cốm

Thạch Lam

I Giới thiệu tác giả-văn bản

1 Tác giả :

- Ông có sở tr ờng về truyện ngắn và

thành công trong tuỳ bút

- Thạch Lam ( 1910 - 1942) sinh tại Hà

Nội, tên thật là Nguyễn T ờng Lân

2 Tác phẩm

* Xuất xứ: "Một thứ quà của lúa non :

Cốm" in trong tập tuỳ bút “Hà Nội

Băm sáu phố ph ờng“ ( 1943)

- Văn của Thạch Lam nhẹ nhàng tinh

tế, giàu chất thơ, nhân ái

Khái niệm tuỳ bút: Là thể văn, ghi chép về những

hình ảnh và sự việc có thực mà nhà văn quan sát

đ ợc từ đó bộc lộ cảm xúc, suy nghĩ của mình tr ớc

các hiện t ợng và vấn đề của đời sống.

Đặc điểm của tuỳ bút:

Tuỳ bút th ờng thiên về biểu cảm, nên gần với thơ.

Bên cạnh đó nó còn có yếu tố nghị luận, suy t , triết lí

Mặc dù tuỳ bút không có cốt truyện nh ng đều có cảm hứng chủ đạo

* PTBĐ : Kết hợp nhiều ph ơng thức

miêu tả, biểu cảm, bình luận trên nền

biểu cảm.

* Thể loại : Tuỳ bút

* Đọc “Chú thích(SGK)

Trang 5

Thạch Lam

1 Tác giả

2 Văn bản

*Bố cục : 3 phần

Dựa vào mạch cảm xúc của tác giả,em hãy chia đoạn cho văn bản và nêu nội dung từng đoạn?

+ Từ đầu đến “thuyền rồng“: Nguồn

gốc của cốm.

+ Tiếp đến “nhũn nhặn“: Giá trị của

cốm.

+ Phần còn lại: Sự th ởng thức cốm.

Trang 6

Thạch Lam

1.Nguồn gốc của cốm

- H ơng thơm của vầng lá sen trên hồ trong làn gió mùa hạ

- Mùi thơm của bông lúa non

1 Tác giả

2 Văn bản

II Phân tích văn bản

Cơn gió mùa hạ l ớt qua vừng sen trên hồ, nhuần thấm cái h ơng thơm của lá, nh báo tr ớc mùa về của một thức quà thanh nhã và tinh khiết Các bạn có ngửi thấy, khi đi qua những cánh đồng xanh, mà hạt thóc nếp đầu tiên làm trĩu thân lúa còn t ơi, ngửi thấy cái mùi thơm mát của bông lúa

vỏ xanh kia, có một giọt sữa trắng thơm, phảng phất h ơng vị ngàn hoa cỏ D ới ánh nắng, giọt sữa dần dần đông lại, bông lúa càng ngày càng cong xuống, nặng vì cái chất quý trong sạch của Trời

- Cách miêu tả : từ khái quát đến cụ thể :

Từ cánh đồng lúa bát ngát xanh H ơng vị

thơm mát của bông lúa, hạt lúa

-Từ ngữ : chọn lọc,tinh tế

-Cách dẫn nhập: tự nhiên ,gợi cảm

Trang 7

Thạch Lam

1 Tác giả :

2 Tác phẩm

1 Cội nguồn của cốm

Cốm gắn liền với vẻ đẹp con ng ời và con ng ời làm lên vẻ đẹp cho cốm.

Yêu quý trân trọng, cội nguồn trong sạch đẹp đẽ của cốm

Từ những lời văn này em thấy cảm xúc nào của tác giả

đ ợc bộc lộ ?

Cảm nhận của Thạch Lam về cội nguồn của cốm nh thế nào ?

- Cốm đ ợc làm ra từ h ơng vị thanh kiết

của đông quê, sự khéo léo của ng ời dân

quê Hà Nội

I.Giới thiệu tác giả-văn bản

ng ời chuyên môn mới định đ ợc, ng ời ta gặt mang về Rồi đến một loạt cách chế biến, những cách thức làm truyền tự đời này sang đời khác, một sự bí mật trân trọng và khe khắt giữ gìn

Cái cô gái Vòng làm ra thứ cốm dẻo và thơm ấy.

“ Các ng ời của Hà Nội 36 phố ph ờng vẫn th ờng ngóng trông cô hàng cốm xinh xinh, áo quần gọn ghẽ,với cái dấu hiệu đặc biệt là cái

đòn gánh hai đầu cong vút lên nh chiếc thuyền rồng“

Trang 8

Thạch Lam

1.Nguồn gốc của cốm

Cốm đ ợc làm ra từ h ơng vị thanh khiết

của đồng quê, sự khéo léo của ng ời dân

quê Hà Nội

2 Giá trị của cốm

Qua phần văn bản chúng ta vừa tìm hiểu em thấy cốm có những giá trị nào ?

Tác giả phê phán điều gì?Lời phê phán có ý nghĩa gì?

1 Tác giả :

2 Văn bản

* Lời bình luận 1 : "Cốm là thứ quà riêng

biệt của đất n ớc giản dị và thanh khiết của đồng quê cỏ nội Việt Nam” gợi cho

em cách hiểu mới mẻ nào về cốm ?

- Cốm là quà tặng của đồng quê

- Cốm là đặc sản của dân tộc vì nó kết tinh h ơng vị thanh khiết của đồng quê.

- Cốm là quà quê, thức quà thiêng liêng.

- Ca ngợi rất sâu sắc, thấm thía.

* Theo dõi lời bình luận 2 !

““Hồng cốm tốt đôi hai vị nâng đỡ

nhau để hạnh phúc đ ợc lâu bền““

? Tác giả bình luận về vấn đề gì ?

- Dùng cốm làm quà sêu tết.

Câu hỏi thảo luận? Sự hoà hợp t ơng xứng hồng - Cốm đ ợc phân tích trên những

ph ơng diện nào ?Nêu ý nghĩa của tục lệ

đó?

- Hoà hợp màu sắc : xanh t ơi - đỏ thắm

- Hoà hợp h ơng vị : thanh đạm ngọt sắc, nâng đỡ nhau - h ơng vị lâu bền - hạnh phúc bền lâu - Sự hoà hợp của triết lý âm d ơng

-> Cốm góp phần cho nhân duyên của con ng ời tốt đẹp hơn.

(Thật đáng tiếc khi chúng ta thấy những tục lệ tốt đẹp ấy mất dần, và những thức quý của đất n ớc mình dần thay bằng những thức bóng bảy hào nháng và thô kệch bắt ch ớc ng ời ngoài: những kẻ mới giàu vô học có biết đâu mà th ởng thức đ ợc những vẻ cao quý kín đáo và nhũn nhặn?)

-Cốm là thức quà thiêng liêng ,kết

tinh h ơng vị thanh khiết của đồng

quê

-Cốm làm quà sêu tết,góp phần trong

hạnh phúc lứa đôi của con ng ời

->2 giá trị: vật chất - văn hoá tinh

thần(nét đẹp của văn hoá dân tộc)

Trang 9

Thạch Lam

1 Tác giả :

2 Văn bản

1.Nguồn gốc của cốm

- Cốm đ ợc làm ra từ h ơng vị thanh khiết

của đồng quê, sự khéo léo của ng ời dân

quê Hà Nội

-Cốm là thức quà thiêng liêng ,kết tinh h ơng

vị thanh khiết của đồng quê

-Cốm làm quà sêu tết,góp phần trong hạnh

phúc lứa đôi của con ng ời

->2 giá trị: vật chất - văn hoá tinh thần(nét

đẹp của văn hoá dân tộc)

3 Sự th ởng thức cốm

? Hãy lựa chọn ph ơng án mà em cho là

đúng về những thành công nghệ thuật trong văn bản?

- Bằng nhiều giác quan

D Giọng văn nhẹ nhàng, êm ái

1 Nghệ thuật :

A Ngôn ngữ trong sáng ,ngòi bút tinh tế,nhạy cảm giàu chất thơ

B Kết hợp nhiều ph ơng thức biểu đạt trên nền biểu cảm

C Bố cục chặt chẽ, dẫn nhập tự nhiên, bàn luận tập trung

III Tổng kết

I. Giới thiệu tác giả-văn bản

? Khi viết về cách ăn cốm, Thạch Lam

đã viết nh thế nào ?

- ăn cốm từng chút ít, thong thả và ngẫm nghĩ

? Tác giả đã thể hiện cách cảm thụ, th ởng thức cốm bằng ấn t ợng từ nhiều giác quan Chỉ ra ?

- Th ởng thức cốm bằng : + Khứu giác : Mùi thơm phức của lúa + Vị giác : Chất ngọt của cốm

+ Thị giác : màu xanh

+ xúc giác: T ơi mát của lá

+ Sự suy t ởng: Cái dịu dàng,thanh đạm

? TG thuyết phục ng ời mua cốm nh thế nào?Vì sao?

- Cốm là lộc của Trời, là sự khéo léo của con ng ời, là sự tiềm tàng nhẫn nại của thần Lúa.Cốm là sản phẩm kết tinh từ nhiều giá trị thiên nhiên,trời đất,con ng ời.Lời đề nghị của tác giả với những ng ời mua và th ởng thức cốm,thanh nhã,có văn hoá

“ Hỡi các bà mua hàng! Chớ có thọc tay hay mân mê thức quà thần tiên ấy, hãy nhẹ nhàng mà nâng đỡ, chút chiu

mà vuốt ve. ”

- Thanh nhã,lịch sự,có văn hoá

E Tất cả A,B,C,D đều đúng

Trang 10

Thạch Lam

1 Tác giả :

2 Văn bản

1 Nguồn gốc của cốm

Cốm đ ợc làm ra từ h ơng vị thanh kiết

của đông quê, sự khéo léo của ng ời dân

quê Hà Nội.

- Cốm là thức quà thiêng liêng ,kết tinh h

ơng vị thanh khiết của đồng quê

Cốm làm quà sêu tết,góp phần trong hạnh

phúc lứa đôi của con ng ời

->2 giá trị: vật chất - văn hoá tinh thần(nét

đẹp của văn hoá dân tộc)

3 Sự th ởng thức cốm

? Qua những nét nghệ thuật đó, cho

em hiểu những nội dung gì từ văn bản “ Một thứ quà của lúa non : Cốm“ ?

- Cốm là một thứ quà đặc sắc vì nó đ

ợc kết tinh từ nhiều vẻ đẹp : Vẻ đẹp của h ơng vị và màu sắc đồng quê vẻ

đẹp của ng ời chế biến , của tục lệ nhân duyên , của cách mua và th ởng thức

- Cốm là thứ sản vật đ ợc nâng niu và gìn giữ

2 Nội dung :

III Tổng kết

I Giới thiệu tác giả -văn bản

1 Nghệ thuật :

IV Luyện tập

- Bằng nhiều giác quan

- Thanh nhã,lịch sự,có văn hoá

3 Ghi nhớ : (SGK.163)

thức dângcủa những cánh đồng lúa bát ngát xanh, mang trong h ơng vị tất cả cai mộc mạc giản dị và thanh khiết của

đồng quê nội cỏ” Bằng ngòi bút tinh

tế, nhạy cảm và tấm lòng trân trọng, tác giả đã phát hiện đ ợc nét đẹp văn hoá dân tộc trong thứ sản vật giản dị

BT1: Em thích đoạn văn nào nhất trong VB? Vì sao?

BT2 : Tìm và chép lại 1 số câu thơ,ca dao nói về cốm?

Trang 11

- ViÕt mét ®o¹n v¨n ng¾n (kho¶ng 15 dßng) nãi lªn c¶m xóc s©u s¾c cña em sau khi häc xong v¨n b¶n "Mét thø quµ cña lóa non : Cèm"

-Chän häc thuéc mét ®o¹n v¨n trong bµi mµ em yªu thÝch

-§äc vµ t×m hiÓu tiÕt 58 ” Ch¬i ch÷”

Định dạng
Số trang	12
Dung lượng	7,68 MB