- Vần liền: Gieo liên tiếp ở cuối các dòng thơ... Đều có nguồn gốc từ thơ ca dân gianTuần 27- Tiết 108 Thi làm thơ năm chữ Câu hỏi thảo luận Em có nhận xét gì về đặc điểm của thơ năm ch
Trang 2Kiểm tra bài cũ
Câu hỏi 2: Em hãy đọc thuộc khổ thơ đầu của bài thơ: “ Đêm nay Bác
không ngủ” ( Minh Huệ) Bài thơ này đ ợc viết theo thể thơ mấy chữ ?
Chú bé loắt choắt
Cái xắc xinh xinh
Cái chân thoăn thoắt
Cái đầu nghênh nghênh
( “ L ợm – Tố Hữu)
Câu hỏi 1: Đọc khổ thơ sau và trình bày những hiểu biết của em về đặc
điểm của thể thơ bốn chữ ? Trả lời
-Thơ 4 chữ: + Mỗi dũng thơ gồm 4 chữ + Nhịp thường là nhịp 2/ 2.
+ Vần chõn, cỏch : cuối dũng thơ + Vần lưng: Giữa dũng thơ
Trang 3I/ §Æc ®iÓm th¬ n¨m ch÷
1/ VÝ dô:
TuÇn 27- TiÕt 108 Thi lµm th¬ n¨m ch÷
Trang 4Đoạn 1
Mỗi năm hoa đào nở
Lại thấy ụng đồ già
Bày mực tàu giấy đỏ
Bờn phố đụng người qua
Bao nhiờu người thuờ viết
Tấm tắc ngợi khen tài
Hoa tay thảo những nột
Như phượng mỳa rồng bay
Nhưng mỗi năm mỗi vắng
Người thuờ viết nay đõu?
Giấy đỏ buồn khụng thắm
Mực đọng trong nghiờn sầu
Đoạn 2
Anh đội viờn nhỡn Bỏc Càng nhỡn lại càng thương Người Cha mỏi túc bạc Đốt lửa cho anh nằm
Rồi Bỏc đi dộm chăn Từng người từng người một
Sợ chỏu mỡnh giật thột Bỏc nhún chõn nhẹ nhàng
Anh đội viờn mơ màng Như nằm trong giấc mộng Búng Bỏc cao lồng lộng
S ơng treo đầu ngọn cỏ
S ơng lại càng long lanh Bay vút tận trời xanh Chiền chiện cao tiếng hót ( Trần Hữu Thung)
Đoạn 4
Mặt trời chỉ có một Mọc lên để làm ngày
Ng ời có hai bàn tay Sinh ra mà làm việc Một sau và hai tr ớc Kìa, ba bánh xích lô
Giấc ngủ và giấc mơ
Trang 5§o¹n 2
Anh đội viên nhìn Bác Càng nhìn lại càng thương Người Cha mái tóc bạc Đốt lửa cho anh nằm
Rồi Bác đi dém chăn Từng người từng người một
Sợ cháu mình giật thột Bác nhón chân nhẹ nhàng
Anh đội viên mơ màng Như nằm trong giấc mộng Bóng Bác cao lồng lộng
Ấm hơn ngọn lửa hồng ( Minh Huệ)
§o¹n 1
Mỗi năm hoa đào nở
Lại thấy ông đồ già
Bày mực tàu giấy đỏ
Bên phố đông người qua
Bao nhiêu ngưêi thuê viết
Tấm tắc ngợi khen tài
Hoa tay thảo những nét
Như phượng múa rồng bay
Nhưng mỗi năm mỗi vắng
Người thuê viết nay đâu?
Giấy đỏ buồn không thắm
Mực đọng trong nghiên sÇu
§o¹n 3
MÆt trêi cµng lªn tá
B«ng lóa chÝn thªm vµng
S ¬ng treo ®Çu ngän cá
S ¬ng l¹i cµng long lanh
Bay vót tËn trêi xanh
ChiÒn chiÖn cao tiÕng hãt.
( TrÇn H÷u Thung)
/ / / /
/ /
/
/
/ /
/ /
/ / / /
/ / / /
/ / /
/
_ _
_ _
_ _
_
_
_ _
_ _
_ _
_ _
_ _ _
TuÇn 27- TiÕt 108 Thi lµm th¬ n¨m ch÷
Trang 6Tuần 27- Tiết 108 Hoạt động ngữ văn
- Vần l ng: Gieo ở các tiếng gữa dòng thơ
- Vần liền: Gieo liên tiếp ở cuối các dòng thơ
- Vần cách: Không gieo liên tiếp, th ờng cách ra một dòng
- Ngắt nhịp: 2/3 hoặc 3/2
- Mỗi khổ thơ th ờng có 4 câu, có thể hai câu hoặc không chia khổ
Trang 7Đều có nguồn gốc từ thơ ca dân gian
Tuần 27- Tiết 108 Thi làm thơ năm chữ
Câu hỏi thảo luận
Em có nhận xét gì về đặc điểm của thơ năm chữ với thơ bốn chữ ?
Trang 8Tuần 27- Tiết 108 Hoạt động ngữ văn
- Vần l ng: Gieo ở các tiếng gữa dòng thơ
- Vần liền: Gieo liên tiếp ở cuối các dòng thơ
- Vần cách: Không gieo liên tiếp, th ờng cách ra một dòng
Trang 9II Thi làm thơ.
1 Tập nhận diện, đánh giá.
Bài thơ: Cùng nhau đi
lên Lỳc nước mắt tuụn rơi
Xin cất lờn tiếng cười
Để sớm mai thức dậy
Sẽ thấy lũng dịu hơn
Sỏnh vai nhau tiến bước
Đi về phớa mặt trời
Những con đường phớa trước
Chẳng bao giờ gian nan.
(Nhóm 1)
- 8 cõu, chia 2 khổ.
- ớt vần, ớt hỡnh ảnh.
* Nhận xét:
Trang 10Đón chào một năm mới
Mùa xuân vui phơi phới
Mọi người đều phấn khởi
Vui đón mùa xuân sang.
(Nhãm 2)
* NhËn xÐt:
- 8 c©u, kh«ng chia khæ -Tõ l¸y: hín hë, ph¬i phíi -VÇn ch©n liÒn, nhiÒu vÇn.
Trang 11Đón chào một năm m ới
Mùa xuân vui phơi ph ới
Mọi người đều phấn kh ởi
Vui đón mùa xuân sang.
Trang 12II Thi làm thơ.
1 Tập nhận diện, đánh giá.
đ ám mây lơ lửng treo Một con chim chèo bẻo Ngất nghẻo trên cành cây Má em đỏ hây hây
Các bạn em xum vầy Vui đón mùa thu tới
Và biết bao mong đợi Trong mùa thu mới này (Nhóm 4)
- 9 câu, không
tách khổ.
- Vần l ng, nhiều
vần chân liền
Trang 13II Thi làm thơ.
1 Tập nhận diện, đánh giá.
đ ám mây lơ lửng tr eo
Một con chim chèo b ẻo
Ngất ngh ẻo trên cành c ây
Má em đỏ hây h ây
Các bạn em xum v ầy
Vui đón mùa thu t ới
Và biết bao mong đ ợi
Trong mùa thu mới này (Nhóm 4)
Trang 14Dậy sớm đi hội Lim
Sương mai còn đọng giọt
Nụ hồng nhung bên thềm
Cún con vui thích thú
Thuyền xuôi dòng sông xanh
Liền anh liền chị hát
Câu hát mời đưa duyên
Tiếng hò reo, trống giục
Thi đấu vật, chọi gà
Kìa ông già tóc bạc Ngồi nặn giống tò he Bột màu khoe sắc thắm Miền đất nghề tài hoa Cún con nhìn mê mải Chị Tấm đang thử hài Lòng ước ao hạnh phúc Cùng hoàng tử sánh vai Xuân năm nay đi hội
Bỗng thấy lòng vui sao! ( Nhãm 3 )
Trang 15Dậy sớm đi hội Lim
Sương mai còn đọng giọt
Nụ hồng nhung bên thềm
Cún con vui thích thú
Thuyền xuôi dòng sông x anh
Liền anh liền chị hát
Câu hát mời đưa duyên
Tiếng hò reo, trống giục
Thi đấu vật, chọi g à
Kìa ông gi à tóc bạc Ngồi nặn giống tò h e
Bột màu kh oe sắc thắm Miền đất nghề tài hoa Cún con nhìn mê m ải
Chị Tấm đang thử h ài
Lòng ước ao hạnh phúc Cùng hoàng tử sánh vai Xuân năm nay đi hội
Bỗng thấy lòng vui sao! ( Nhãm 3 )
Trang 16* NhËn xÐt:
- 20 c©u, kh«ng chia khæ.
- Ýt vÇn: + VÇn ch©n: m¶i - hµi - vai.
+ VÇn l ng: xanh - anh, gµ - giµ, he - khoe.
- Tõ l¸y: mª m¶i, thÝch thó.
- BiÖn ph¸p tu tõ: Nh©n ho¸.
Trang 17Tuần 27- Tiết 108 Hoạt động ngữ văn
S ơng lại c àng /long l anh
Bay vút/ tận trời x anh
Chiền chiện /cao tiếng hót.
Thu giăng đầu cửa
Trang 18Tuần 27- Tiết 108 Hoạt động ngữ văn
a/Chú bé loắt choắtCái xắc xinh xinhCái chân thoăn thoắtCái đầu nghênh nghênh
Ca lô đội lệchMồm huýt sáo vang
Nh con chim chíchNhảy trên đ ờng v ng.à
b/ chú bé loắt choắt cái xắc xinh xinhCái chân thoăn thoắt cái đầu nghênh nghênh ca lô đội lệch
Mồm huýt sáo vang nh con chim chíchNhảy trên đ ờng v ng.à
CóMang
điVới
Mũ
chúChú
nhót
Trang 19Tuần 27- Tiết 108 Hoạt động ngữ văn
- Vần l ng: Gieo ở các tiếng gữa dòng thơ
- Vần liền: Gieo liên tiếp ở cuối các dòng thơ
- Vần cách: Không gieo liên tiếp, th ờng cách ra một dòng
Trang 20Tiết 108- THI LÀM THƠ NĂM CHỮ
I- Đặc điểm thể thơ 5 chữ
II Thi làm thơ năm chữ.
Các em trao đổi theo nhóm (3 phút) về các bài thơ năm chữ làm ở nhà để xác định bài sẽ giới thiệu trước lớp của nhóm.
M ỗ i nhóm c ử đ ạ i di ệ n đ ọ c và bình bài thơ c ủ a nhóm mình trư ớ c
l ớ p.
Lớp cùng cô giáo nhận xét, đánh giá và xếp loại
Trang 21dắt Hôm
nay
lên
nương
Một mình lớp Hôm qua em đến trường Mẹ dắt tay từng bước
Hôm nay mẹ lên nương Một mình em đến lớp… ( Nguyễn Văn Tý)
Trang 22Tiết 108- THI LÀM THƠ NĂM CHỮ
Tiết học hôm nay các em cần nắm những nội dung sau:
Đặc điểm thể thơ năm chữ.
-Mỗi dòng có năm chữ.
-Nhịp : 3/2 hoặc 2/3.
-Vần thơ :chân, liền hoặc chân, cách.
Mỗi khổ thường bốn câu, có khi hai câu hoặc không chia khổ.
Trang 23• Chuẩn bị bài: Câu trần thuật đơn có từ là.
• ( Đọc trước bài, trả lời câu hỏi)
Trang 24H íng dÉn häc.
- Sửa lỗi, hoàn thiện bài thơ của mình.
- Rèn năng khiếu thơ: chăm đọc tham khảo, học thuộc, ghi nhớ, tập sáng tác.
- Chép các bài thơ tiêu biểu của các nhóm.
- Chuẩn bị: Cây tre Việt Nam.
Trang 25• Chuẩn bị bài: Câu trần thuật đơn có từ là.
• ( Đọc trước bài, trả lời câu hỏi)