GIÁO ÁN VĂN 8 HKII CKT

Kiến thức: Học sinh hiểu đợc những giá trị nghệ thuật đặc sắc, bút pháp lãng mạn truyền cảm của nhà thơ, từ đó rung động với niềm khao khát tự do mãnh liệt, nỗi chán ghét sâu sắc thực tạ

Tuần 20

Tiết 73 - 74

Nhớ rừng.

Thế Lữ

-A Kiểm tra bài cũ:

Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh

B Bài Mới :

I Mục tiêu bài học :

1 Kiến thức: Học sinh hiểu đợc những giá trị nghệ thuật đặc sắc, bút pháp lãng mạn truyền cảm của nhà thơ, từ đó rung động với niềm khao khát tự do mãnh liệt, nỗi chán ghét sâu sắc thực tại tù túng, con hổ bị nhốt ở vờn bách thú

2 Kỹ năng: Rèn kỹ năng đọc diễn cảm thể thơ tám chữ vần liền, phân tích diễn biến tâm trạng của nhân vật trữ tình

Tớch hợp kỹ năng sống

3 Thái độ: Liên hệ thực tế cuộc sống xã hội và tâm hồn của lớp thanh niên Việt Nam vào những năm 30 của thế kỷ XX

-Tớch hợp GDMT

II Chuẩn bị: Giáo viên soạn bài + tìm hiểu thể thơ

Học sinh chuẩn bị bài theo câu hỏi

III PHƯƠNG PHÁP: Đàn thoại, trực quan, vṍn đáp

IV Tiến trình các hoạt động:

từ ngữ kéo dài và dằn giọng , một vài từmỉa mai, kinh khi

Đoạn 2-3-5 đọc giọng hào hứng vừanuối tiếc , vừa tha thiết và bay bổng mạnh

mẽ , hùng tráng để rồi kết thúc bằng nhữngcâu than thở nh một tiếng thở dài bất lực

Gv đọc mẫu Hs đọc, nhận xét

 1907 - 1989 Tên thật Nguyễn Thứ Lễ,quê ở Bắc Ninh

- Ông là nhà thơ tiêu biểu nhất của phong trào Thơ mới (1932 – 1945) buổi đầu Vớimột hồn thơ đồi dào đầy lãng mạn

 “Nhớ rừng” là một trong những bàithơ iru biểu nhất của Thế Lữ và là tác phẩm

mở đờng cho sự thắng lợi của Thơ mới

- Nhớ rừng in trong “Mấy vần thơ” 1935

 “Thơ mới” dùng để gọi tên một thể thơ:thơ tự do đối lập với thơ cũ:Đờng luật Thơmới không chỉ để gọi thơ tự do mà chủ yếu

để gọi một phong trào thơ có tính chất lãngmạn tiểu t sản gắn liền với tên tuổi chả ThếLữ, Lu Trọng L, Xuân Diệu, Huy Cận ChếLan Viên … Phong trào thơ mới ra đời vàphát triển mạnh mẽ rồi đi vào bế tắc trongvòng gần 15 năm

 - So với thơ cũ nhất là thơ Đờng luật,thơ mới vẫn tự do phóng khoáng , linh hoạthơn, không còn bị ràng buộc bởi những quytắc nghiệt ngã của thơ cổ điển

thế, đất nớIII

? Bài thơ đợc làm theo thể thơ nào?

? Chỉ ra điểm khác của bài “Nhớ

rừng” với các bài thơ đờng luật đã

họIII

3 Giải thích từ khó

4 Chủ đề và bố cục

? Nhân vật chính trong bài thơ là ai

? Tại sao bài thơ lại có lời đề tựa:

Lời con hổ ở vờn bách thú?

? Văn bản sử dụng phơng thức biểu

đạt nào

? Bài thơ có bố cục nh thế nào

 Thể thơ tự do Không giới hạn câu chữ, mỗi dòng 8 tiếng,ngắt nhịp tự do, không cố định vần, giọng thơ ào ạt phóng khoáng

 Con hổ

Chủ đề: Bài thơ mợn lời con hổ ở vờn bách

thú nói nên tâm trạng của con ngời

 Biểu cảm kết hợp với miêu tả và tự sự

Bố cụIII

- Đoạn 1: Tâm trạng con hổ trong cũi sắt

- Đoạn 2, 3: Nhớ tiếc quá khứ oai hùng

- Đoạn 4, 5: Tâm trạng chán ghét thực tại tầm thờng và lời nhắn nhủ

II Phân tích.

1 Con hổ ở vờn bách thú (đoạn 1 và đoạn 4) (11')

- Học sinh đọc lại đoạn 1 và 4

? Tâm trạng của con hổ khi bị nhốt

trong cũi sắt đợc biểu hiện qua những

từ ngữ nào

? Hổ cảm nhận đợc những nỗi khổ nào

khi bị nhốt trong cũi sắt ở vờn bách

thú?

? Trong đó nỗi khổ nào có sức mạnh

biến thành khố căm hờn ? Vì sao?

? Em hiểu khối căm hờn này nh thế nào

?

? Khối căm hờn ấy biểu hiện thái độ

sống và nhu cầu sống nh thế nào ?

? Cảnh vờn bách thú hiện ra dới cái

nhìn của con hổ nh thế nào

? Trong con mắt của hổ cảnh tợng đó

nh thế nào?

? Cảnh tợng ấy đã gây nên phản ứng

 + Gặm một khối căm hờn trong cũi

sắt + Bị nhục nhằn tù hãm + Làm trò lạ mắt, đồ chơi

 Nỗi khổ không đợc hoạt động, trongmột không gian tù hãm, thời gian kéo dài

(Ta nằm dài trông ngày tháng dần qua)

- Nỗi nhục bị biến thành một thứ đồ

chơi cho thiên hạ tầm thờng (Giơng mắt

bé giễu oai linh rừng thẳm)

- Nỗi bất bình vì vì ở chung với bọn thấp

kém (Chịu ngang bầy cùng bọn gấu dở

hơi - Với cặp báo chuồng bên vô t lự )

 Nỗi nhục bị biến thành trò chơi lạ

mắt cho lũ ngời ngạo mạn, ngẩ ngơ

- Vì hổ là chúa sơn lâm bị cả loài ngờikhiếp sợ Vậy mà nay bị giam cầmkhông có lối thoát và phải nằm dài đểtiêu phí thời gian một cách vô ích

 Khối căm hờn: cảm xúc hờn căm kết

đọng trong tâm hồn, đè nặng, nhức nhối,không có cách nào giải thoát

 Chán ghét cuộc sống tầm thờng tù túng

- Khát vọng tự do, đợc sống đúng vớiphẩm chất của mình

 Hoa chăm, cỏ xén, lối phẳng, cây trồng

- Dải nớc đen giả suối

- mô gò thấp kém; học đòi bắt chớc

 Đều là giả, nhỏ bé vô hồn, đơn điệu,

tẻ nhạt, “không đời nào thay đổi”

 Niềm uất hận

 Trạng thái bực bội, u uất kéo dài vìphải sống chung với mọi sự tầm thờng,

nào trong tình cảm của con hổ ?

?Từ đó em hiểu niềm uất hận ngàn

thâu là nh thế nào ?

? Nhận xét về giọng thơ, về nghệ thuật

sử dụng từ ngữ, nhịp thơ

? Tác dụng của những biện pháp ấy

* Giọng giễu nhại, liệt kê, nhịp ngắn

 thái độ khinh miệt của con hổ

? Cảnh vờn bách thú và thái độ của con

hổ có gì giống với cuộc sống, thái độ

của ngời Việt Nam đơng thời

- Yêu cầu học sinh thảo luận và báo

cáo kết quả, nhận xét

- Giáo viên đánh giá

giả dối

 Giọng thơ giễu nhại, sử dụng một loạt

từ ngữ liệt kê liên tiếp, ngắt nhịp ngắn,dồn dập  thể hiện sự chán chờng,khinh miệt

 Học sinh thảo luận nhóm+ Cảnh tù túng đó chính là thực tại xãhội đơng thời đợc cảm nhận bởi nhữngtâm hồn lãng mạn Thái độ ngao ngán,chán ghét cao độ đối với cảnh vờn báchthú của con hổ cũng chính là thái độ của

họ đối với xã hội

2 Nỗi nhớ thời oanh liệt

? Cảnh sơn lâm đợc miêu tả qua những

chi tiết nào

* Núi rừng đại ngàn, phi thờng, hùng

vĩ, bí ẩn

? Nhận xét về từ ngữ miêu tả, nhịp thơ

* Nhịp thơ ngắn, câu thơ sống động

giàu chất tạo hình

? Hình ảnh chúa tể muôn loài hiện lên

nh thế nào

* Trên cái phông nền núi rừng hùng vĩ

đó, con hổ hiện ra với vẻ đẹp oai phong

lẫm liệt, vừa uy nghi dũng mãnh, vừa

mềm mại, uyển chuyển

? Có gì đặc sắc trong từ ngữ, nhịp điệu

của những lời thơ miêu tả chúa tể của

muôn loài?

? Từ đó hình ảnh chúa tể của muôn loài

đợc khắc hoạ mang vẻ đẹp nh thế nào ?

? Đoạn thơ thứ 3 tái hiện 4 thời điểm

đáng nhớ trong 4 t thế khác nhau của vị

chúa sơn lâm Hãy cho biết đó là những

thời điểm nào và những t thế nào?

?Từ đó thiên nhiên hiện lên một vẻ đẹp

- Học sinh đọc đoạn 2 và đoạn 3

 Bóng cả, cây già, gió gào ngàn, nguồnhét núi, thét khúc trờng ca dữ dội

 Điệp từ ''với'', các động từ chỉ đặc điểmcủa hành động gợi tả sức sống mãnh liệt củanúi rừng đại ngàn, cái gì cũng lớn lao phi th-ờng, bí ẩn

- Tiếng chim ca .chúa tể của rừng xanh

đang say giấc nồng

- Ta đợi chết Một mãnh chúa đang khao

? Đại từ ta lặp lại trong các lời thơ trên

có ý nghĩa nh thế nào ?

? Trong đoạn thơ này đoạn, điệp từ

(đâu) kết hợp với câu thơ (Than ôi!

Thời oanh liệt nay còn đâu) có ý nghĩa

gì ?

? Khổ 1, 4 và khổ 2, 3 có đặc điểm gì

đặc biệt

khát chờ đợi bóng đêm để mặc sức tung hoành nơi vơng quốc rộng lớn đầy bí ẩn của mình

Những t thế lẫm liệt, kiêu hùng của 1chúa sơn lâm đầy uy lựIII

 Thể hiện khí phách ngang tàng, làm chủ

- Tạo nhịp điệu rắn rỏi, hùng tráng

 Nhấn mạnh và bộc lộ trực tiếp sự nối tiếc cuộc sống độc lập tự do của mình

 tất cả là dĩ vãng huy hoàng hiện lên trong nỗi nhớ đau đớn của con hổ và khép lại bằng tiếng than u uất ''Than ôi !

 Nghệ thuật tơng phản đặc sắc, đối lập gay gắt giữa thực tại và niềm khao khát tự

do mãnh liệt của nhân vật trữ tình Đó cũng

là tâm trạng của nhà thơ lãng mạn và của ngời dân Việt Nam mất nớc trong hoàn cảnh nô lệ nhớ lại thời oanh liệt chống ngoại xâm của dân tộc

V Củng cố, dặn dò

- Đọc diễn cảm từ khổ 1  khổ 4

? Nhắc lại nội dung và nghệ thuật của đoạn 1 - 4, đoạn 2 - 3

Hớng dẫn về nhà

- Học thuộc lòng khổ thứ 3

- Nẵm đợc nội dung và nghệ thuật của 4 bài thơ

- Chuẩn bị: “ Câu Nghi vấn”

+ Đọc đoạn trích sách giáo khoa trang 11

+ Đặc điểm hình thức nào cho biết đó là câu nghi vấn?

+ Câu nghi vấn dùng để làm gì?

Rút kinh nghiợ̀m:

Tiết 75 CÂU NGHI VẤN

III PHƯƠNG PHÁP: phân tích, rèn luyện.

IV TIẾN TRÌNH CÁC HOẠT ĐỘNG:

Giới thiệu bài mới :

Hoạt động 1:

+ HS đọc VD trong sgk

?Trong đoạn đối thoại, câu nào là câu

nghi vấn? Những dấu hiệu hình thức nào

cho biết đó là câu nghi vấn?

?Câu nghi vấn trong đoạn trích trên dùng

1 Xác định câu nghi vấn :

I Đặc điểm và chức năng chính :

chúng con đói quá?

à Dấu hiệu nhận biết: từ nghi vấn: không, thế làm sao, hay là, dấu chấm hỏi

àMục đích: dùng để hỏi

*GHI NHỚ :( sgk)

II Luyện tập:

1 Bµi tËp 1 Xác định câu nghi vấn:

I Chị khất tiền sưu đến chiều nay

2 Xác định hình thức câu nghi vấn.

IV Chú mình muốn cùng tớ đùa vui không?

Đâu trò gì?

Hừ hừ cái gì thế Chị Cốc béo xù đứng trước cửa nhà

ta đấy hả?

Đ.Thầy cháu có nhà không?

Mất bao giờ?

Sao mà mất?

2.Bµi 2 : a, b có từ “ hay”à câu nghi

vấn, không thể thay thế bằng từ khác đượIII

3.Bµi 3 : Không Vì đó không là

những câu nghi vấn

4.Bµi 4 : Khác biệt về hình thức: bao

giờ đứng đầu và cuối câu

Ý nghĩa: a hiện thực; b phi hiện

thựIII

V Củng cố

Câu nghi vấn chủ yếu dùng để làm gì? Để xác định câu nghi vấn, chúng ta cần hình thức và mục đích của nó

* Dặn dò

- Nội dung đã học

- Làm bài tập còn lại

- Soạn bài: Luyện tập viết đoạn trong văn bản thuyết minh

+ Đọc các đoạn văn trang 14/ Sgk

+ Tìm câu chủ đề

+ Sửa lại các đoạn

Rút kinh nghiệm:

Tieỏt 76 : VIEÁT ẹOAẽN VAấN

TRONG VAấN BAÛN THUYEÁT MINH

3 Thái độ: Biết vận dụng vào bài luận, và áp dụng trong văn bản

II CHUAÅN Bề: Bảng phụ ghi đoạn văn

III PHƯƠNG PHÁP: phõn tớch, rốn luyện.

IV TIEÁN TRèNH CAÙC HOAẽT ẹOÄNG:

1.HĐ1:

?Đoùc ủoaùn vaờn (a) và cho bieỏt caõu chuỷ ủeà?Nhửừng

caõu coứn laùi giửừ vai troứ gỡ?(Caõu 1 laứ caõu chuỷ ủeà Caực

caõu sau boồ sung laứm roừ yự caõu chuỷ ủeà)

+ Đoùc ủoaùn vaờn (b).? Xaực ủũnh tửứ ngửừ chuỷ ủeà?

(Phaùm Vaờn ẹoàng).

?Taực giaỷ ủaừ duứng phửụng phaựp gỡ đđể làm rừ chủ

đề ?(Lieọt keõ caực hoaùt ủoọng)

?Vieỏt moọt ủoaùn vaờn thuyeỏt minh caàn phaỷi ủaựp

ửựng nhửừng yeõu caàu gỡ?

+Đoùc ghi nhụự (SGK)

? Neỏu giụựi thieọu caõy buựt bi thỡ giụựi thieọu nhử theỏ

naứo? (Giụựi thieọu caỏu taùo: ruoọt, voỷ, các bộ phận khác)

?Đoùc ủoaùn vaờn a, ủoaùn vaờn sai ụỷ choó naứo? vieỏt laùi

cho ủuựng? (Sai ụỷ thửự tửù trỡnh baứy caực ý)

I ẹoaùn vaờn trong vaờn baỷn thuyeỏt minh.

1 Nhaọn daùng ủoaùn vaờn thuyeỏt minh:

*Vớ duù:

*Ghi nh ớ:

2 Sửỷa caực ủoaùn vaờn chửa chuaồn

- Vd (a) sai ụỷ thửự tửù trỡnh baứy

?Đoùc ủoaùn vaờn (b) ẹoaùn vaờn naứy sai ụỷ choó nào ?

?Viết lại đoạn văn?

2.HĐ2:

1.Vieỏt ủoaùn mụỷ baứi Đeà vaờn:“ Giụựi thieọu trửụứng

em” (HS viết và trình bày.)

- Vd (b) trỡnh tự yự khoõng hụùp lyự,khoõng theo heọ thoỏng

II Luyeọn taọp

V Cuỷng coỏ : Đọc ghi nhớ.

E Dặn dò: Laứm baứi taọp 3/15.

- Chuaồn bũ baứi “ Quê hơng” của Tế Hanh ( Đọc bài thơ; trả lời các câu hỏi trong

đọc hiểu văn bản

Rút kinh nghiợ̀m:

I MUẽC TIEÂU: Giuựp HS:

1 Kiến thức: - Caỷm nhaọn ủửụùc veỷ ủeùp tửụi saựng, giaứu sửực soỏng cuỷa moọt laứng queõmieàn bieồn ủửụùc mieõu taỷ trong baứi thụ vaứ tỡnh caỷm queõ hửụng ủaốm thaộm cuỷa taực giaỷ

- Thaỏy ủửụùc nhửừng neựt ủaởc saộc ngheọ thuaọt cuỷa baứi thụ

2 Kĩ năng: RL kú naờng phaõn tớch thụ.(Tớch hợp kỹ năng sống )

3 Thái độ: Biết yêu quê hơng, đất nớc, nhất là những ngời thân, ngời xung quanh củamình

II CHUAÅN Bề: ảnh nhà thơ Tế Hanh

III Ph ơng phap : Tớch hụùp, thaỷo luaọn, neõu vaỏn ủeà

IV TIEÁN TRèNH CAÙC HOAẽT ẹOÄNG:

Hoaùt ủoọng 1:

- HS ủoùc chuự thớch taực giaỷ, taực phaồm

?Haừy cho bieỏt neựt tieõu bieồu veà taực giaỷ Teỏ

Hanh vaứ xuaỏt xửự baứi thụ?

- Đoùc vaờn baỷn vaứ tỡm hieồu chuự thớch

? Em haừy nhaọn xeựt veà theồ thụ vaứ boỏ cuùc baứi

thụ ? (Baứi thụ thuoọc theồ 8 chửừ , goàm nhieàu khoồ,

gieo vaàn oõm vaứ vaàn lieàn Boỏ cuùc: 4 ủoaùn).

Hoaùt ủoọng 2:

? Hỡnh aỷnh queõ hửụng ủửụùc taực giaỷ giới

thiệu ntn trong 2 caõu ủaàu? Em haừy nhaọn xeựt

caựch giụựi thieọu cuỷa taực giaỷ veà queõ hửụng

- GV goùi HS ủoùc 6 caõu tieỏp

? Cảnh daõn chaứi bụi thuyeàn ủi ủaựnh caự đợc

vẽ ra qua các hình ảnh và từ ngữ nào?

? Em haừy phaõn tớch ngheọ thuaọt ủoọc ủaựo

trong khoồ thụ naứy ? ( buựt phaựp laừng maùn

hoựa trong vieọc mieõu taỷ.)

I Đọc và tìm hiểu chung

1.Taực giaỷ, taực phaồm

a) Taực giaỷ: - Teỏ Hanh sinh naờm 1921 queõ ụỷ Quaỷng Ngaừi

- Queõ hửụng laứ nguoàn caỷm hửựng lụựn trong cuoọc ủụứi thụ Teỏ Hanh

b)Tác phẩm: Baứi thụ ruựt trong taọp

“Ngheùn ngaứo” (1939) sau ủửụùc in trongtaọp “Hoa nieõn”

II.Phân tích :

1 Làng queõ vaứ caỷnh daõn chaứi bụi

thuyeàn ủi ủaựnh caự:

+ Laứng toõi … Ngheà chaứi lửụựiNửụực bao vaõy …

-> Giụựi thieọu ngaộn goùn nét dặc trng nhất

+Chieỏc thuyeàn nheù haờng nhử con tuaỏn maừ, Phaờng mái chèo, mạnh mẽ vửụùt …

Caựnh buoàm giửụng to nhử maỷnh hoàn laứng

Rửụựn ………

à So saựnh, aồn duù, nhaõn hoựa tửứ gụùi taỷ,

=> Veỷ ủeùp maùnh meừ ủaày khớ theỏ cuỷa

- GV goùi HS ủoùc 8 caõu tieỏp.

? Cuoọc soỏng cuỷa laứng chaứi khi ngửụứi ủaựnh

caự trụỷ veà nhử theỏ naứo? Tửứ ngửừ naứo taùo neõn

bửực tranh aỏy?

? Hỡnh aỷnh ngửụứi daõn chaứi hieọn leõn thaọt

ủeùp ụỷ tửứ ngửừ mieõu taỷ naứo?ẹoự laứ veừ ủeùp gỡ?

?EM hieồu ntn veà “Vũ xa xaờm”?

? Em haừy phaõn tớch ngheọ thuaọọt bieồu bieọn

trong hai caõu thụ “Chieỏc thuyeàn … thụự vụỷ”

- GV goùi HS ủoùc khoồ cuoỏi

? Hỡnh aỷnh naứo cuỷa queõ hửụng trụỷ thaứnh aỏn

tửụùng saõu saộc trong noói nhụự cuỷa taực giaỷ khi

ủi xa? (Em bieỏt caõu ca dao naứo noựi veà noói

nhụự queõ nhaứ khi ủi xa?)

? Coự gỡ daởc saộc trong noói nhụự cuỷa nhaứ thụ?

? Baứi thụ coự nhửừng ủaởc saộc gỡ veà ngheọ

thuaọt?

? Theo em, baứi thụ ủửụùc vieỏt theo phửụng

thửực mieõu taỷ hay bieồu caỷm, tửù sửù, trửừ tỡnh?

nhửừng daõn chaứi ủang ủửa thuyeàn ủi ủaựnh caự

2.

Cuoọc soỏng lao ủoọng vaứ hỡnh aỷnh ngửụứi daõn chaứi :

… OÀn aứo treõn beỏn ủoó Khaộp daõn laứng taỏp naọp ….

…… Caự ủaày ghe.

-> cuoọc soỏng naựo nhieọt, ủaày aỏp nieàm vui.

- Daõn chaứi lửụựi laứn da ngaờm raựm naộng

Caỷ thaõn hỡnh noàng thụỷ vũ xa xaờm

-> Taỷ thửùc xen laón yeỏu toỏ laừng maùn

- Chieỏc thuyeàn im beỏn moỷi trụỷ veà naốm Nghe chaỏt muoỏi thaỏm daàn trong thụự

voỷ

-> Nhaõn hoựa -> Chieỏc thuyeàn coỏ tri trụỷ neõn coự hoàn Moọt taõm hoàn raỏt tinh teỏ

3 Noói nhụự queõ hửụng:

- Maứu nửụực xanh, caự baùc, chieỏc buoàm voõi

…Toõi thaỏy nhụự caựi muứi noàng maởn quaự !

->Noói nhụự raỏt rieõng -> Queõ hửụng ủaừ in saõu vaứo maựu thũt

* Ghi nhụự (SGK) III Luyeọn taọp

V Cuỷng coỏ: ẹoùc dieón caỷm baứi thụ.

E.Daởn doứ: Hoùc thuộc baứi thơ.

Soaùn baứi “Khi con tu huự”.

+ Đọc bài thơ

+ Trả lời các câu hỏi trong đọc hiểu văn bản

Rút kinh nghiợ̀m:

Tieỏt 78:

KHI CON TU HÚ

Tố Hữu

A KIỂM TRA BÀI CŨ:

Đọc thuộc lòng diễn cảm bài thơ “Quê hương” Tình cảm của tác giả đối với quê

hương được thể hiện như thế nào ?

2 Kỹ năng: Phân tích nội dung, nghệ thuật của thể thơ lục bát

Tích hợp kỹ năng sống

II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC: Aûnh nhà thơ Tố Hữu.

III PHƯƠNG PHÁP: Tích hợp, thảo luận, nêu vấn đề.

IV TIẾN TRÌNH CÁC HOẠT ĐỘNG:

Hoạt động 1:

+ HS đọc chú thích * (trang 19)

? Nêu những nét tiêu biểu về tác giả Tố Hữu và

xuất xứ bài thơ “Khi con tu hú” ?

- GV bổ sung để làm nổi bật lòng yêu đời, yêu

lí tưởng cách mạng của nhà thơ (Từ ấy)

+Hướng dẫn đọc văn bản và tìm hiểu chú thích

- Hướng dẫn HS đọc, gọi 2 HS đọIII

?Em hiểu như thế nào về nhan đề bài thơ? (Vế

phụ của một câu trọn ý: Khi con tu gọi bầy thì

đất trời biến đổi và làm cho người tù càng náo

nức, khát khao.)

?Thể thơ và bố cục bài thơ ?

Hoạt động 2

- GV gọi HS đọc 6 câu thơ đầu

? Tiếng chim tu hú đã thức gọi trong tâm hồn

người tù CM những hình ảnh nào của mùa hè ?

Bức tranh mùa hè ở đây ra sao?

? Tại sao ở trong tù nhà thơ lại cảm nhận mùa

hè rõ ràng như vậy ? (HS thảo luận)

I GIỚI THIỆU CHUNG

1.Tác giả, tác phẩm

- Tố Hữu (1920 - 2002) tên khai sinh là Nguyễn Kim Thành, quê

ở Thừa Thiên Huế

- Bài thơ “Khi con tu hú” sángtác tháng 7/1939 tại nhà lao ThừaPhủ (Huế) khi tác giả mới bị bắtgiam

1)Đất trời vào hè:.

- Tu hú gọi bầy

- Lúa đương chín, trái cây ngọtdần, ve ngân, bắp vàng hạt, nắngđào, trời xanh, rộng, cao; diềusáo nhào

-> Bức tranh mùa hè đầy âÂmthanh, màu sắc, hương vị, rất

- Goùi HS ủoùc 4 caõu cuoỏi.

?Taõm traùng ngửụứi tuứ boọc loọ roừ ụỷ nhửừng tửứ ngửừ

naứo, chi tieỏt naứo?Nhaọn xeựt caựch ngaột nhũp,caựch

duứng tửứ ngửừ cuỷa taực giaỷ?(ủaỷo ngửừ)

?Taõm traùng ngửụứi tuứ luực naứy laứ gỡ? (khao khaựt

ủửụùc tửù do)

? Haừy so saựnh yự nghúa tieỏng chim tu huự ụỷ phaàn

ủaàu vaứ phaàn keỏt thuực baứi thụ ?(Coự gỡ khaực

nhau? Bieồu ủaùt ủieàu gỡ?)

- Mụỷ ủaàu vaứ keỏt thuực baứi thụ ủeàu baột ủaàu baống

tieỏng chim tu huự -> keỏt caỏu tửụng ửựng chaởt cheừ

Tieỏng goùi cuỷa muứa heứ ; tieỏng goùi tửù do Tieỏng

chim goùi ứrụi vaứo khoaỷng khoõng u uaỏt, chaựn

chửụứng gaõy aỏn tửụùng day dửựt trong loứng ngửụứi

ẹoự chớnh laứ khoõng khớ ngoọt ngaùt cuỷa caỷ daõn toọc

ta trửụực CM thaựng Taựm?

Tieỏng chim tu huự goùi cuừng laứ moọt aõm thanh thoõi

thuực khoõn nguoõi Thoõi thuực khao khaựt tửù do,

khao khaựt hoaùt ủoọng caựch maùng cuỷa ngửụứi tuứ

chieỏn sú

? Caựi hay cuỷa baứi thụ theồ hieọn noồi baọt ụỷ nhửừng ủieồm naứo? Neõu giaự trũ noọi dung, ngheọ thuaọt baứi thụ ? - GV goùi HS ủoùc ghi nhụự bỡnh dũ, tửụi ủeùp soỏng ủoọng, khoaựng ủaùt, tửù do => Sửực caỷm nhaọn maừnh lieọt, treỷ trung, yeõu ủụứi cuỷa ngửụứi tuứ 2) Taõm traùng cuỷa ngửụứi tuứ: Ta nghe heứ daọy trong loứng Maứ chaõn muoỏn ủaùp tan phoứng heứ oõi! Ngoọt laứm sao/cheỏt uaỏt thoõi Com chim tu huự ngoaứi trụứi cửự keõu -> AÂm thanh gụùi nieàm chua xoựt, day dửựt => Taõm traùng ủau khoồ, uaỏt ửực ngoọt ngaùt, khaựt voùng tửù do III Toồng keỏt 1 Nghệ thuật 2 Nội dung V Cuỷng coỏ: ẹoùc dieón caỷm baứi thụ * Daởn doứ: Hoùc thuộc baứi thụ Nắm đợc noọi dung, ngheọ thuaọt baứi thụ ? Chuẩn bị: Câu nghi vấn (tt) ( Đọc các ví dụ, xác định câu nghi vấn, chức năng? Rút kinh nghiợ̀m:

Tieỏt 79:

CÂU NGHI VẤN ( Tiếp theo)

A KIỂM TRA BÀI CŨ:

- §äc bµi th¬ “ Khi con tu hĩ”?

- Ph©n tÝch 4 c©u th¬ cuèi cđa bµi th¬?

II ĐỒ DÙNG: Dùng bảng phụ viết ví dụ

III PHƯƠNG PHÁP: Tích hợp, qui nạp.

IV TIẾN TRÌNH CÁC HOẠT ĐỘNG:

Hoạt động 1: Tìm hiểu những chức năng khác

của câu nghi vấn

- GV gọi HS đọc 5 đoạn trích SGK

? Hãy xác định câu nghi vấn trong các đoạn

trích trên ?

? Những câu nghi vấn trong các đoạn trích trên

có dùng để hỏi không? Nếu không dùng để hỏi

thì dùng để làm gì? (GV có thể gợi ý, HS lựa

chọn theo kiểu trắc nghiệm)

Chọn một trong những chức năng sau:

1 Cầu khiến; 2 Khẳng định; 3 Phủ định ; 4 Đe

dọa; 5 Bộc lộ tình cảm, cảm xúc …

?Em hãy giải thích tại sao những câu này đều có

hình thức nghi vấn mà lại không dùng để hỏi ?

?Từ các ví dụ trên, câu nghi vấn ngoài chức

năng chính là dùng để hỏi mà còn có chức năng

nào khác ?

? Nhận xét dấu kết thúc những câu nghi vấn

trên Có phải bao giờ cũng có dấu chấm hỏi

không ?

Ví dụ: - Không! Cháu không muốn vào Cuối

năm thế nào mẹ cháu cũng về

- Khẳng định(3) Có biết không? Lính đâu? … ->(4) Một người … của văn chươnghay sao ?

- Bộc lộ cảm xúc (ngạc nhiên)Con gái tôi vẽ đây ư? Chả lẽ lạiđúng là nó, cái con mèo hay lục lọiấy!

- Cầu khiến(5) Sao ta không ngắm sự biệt litheo tâm hồn một chiếc lá nhẹnhàng rơi?

- Phủ định(6) Ôi, nếu thế thì còn đâu là quả

- Ngày nào người ta cũng tự như: “Chà! Còn

khối thì giờ, ngày mai ta sẽ học” Và rồi còn

thấy điều gì xảy đến …

- GV kết thúc bằng dấu chấm than, dấu chấm,

dấu chấm lửng

- Gọi HS đọc ghi nhớ

Hoạt động 2: Hướng dẫn làm bài tập

Hướng dẫn HS đọc, gọi 2 HS đọc

- GV nhận xét, đọc lại, đọc chú thích

Bài tập 1:

- Xác định câu ghi vấn

- Cho biết những câu nghi vấn đó được dùng để

làm gì ?

Bài tập 2:

- Xác định câu nghi vấn ?

- Đặc điểm hình thức nào cho biết đó là câu

nghi vấn ?

- Những câu nghi vấn đó được dùng để làm gì ?

GV hướng dẫn HS làm tiếp bài tập 2, 3, 4

bóng bay ?

3 Kết luận

SGK trang 22

II LUYỆN TẬP:

Bài tập 1, 2, 3, 4 SGK

1 Bài tập 1: Xác định câu nghi

vấn

2.Bài tập 2: Xác định câu nghi vấn

và đặc điểm hình thức của nó

V Củng cố: Đặc điểm câu nghi vấn?

E Dặn dò:

- Học bài, làm bài tập 2, 3, 4/ 24;

- ThuyÕt minh vỊ mét ph¬ng ph¸p

Rút kinh nghiệm:

Tieỏt 80 THUYEÁT MINH VEÀ MOÄT PHệễNG PHAÙP( CAÙCH LAỉM)

A KIEÅM TRA BAỉI CUế:

- Ngoại chức năng chính dùng để hỏi, câu nghi vấn còn dùng để làm gì? Cho ví dụ?

B BAỉI MễÙI:

I MUẽC TIEÂU: Giuựp HS : Bieỏt caựch thuyeỏt minh veà moọt phửụng phaựp (caựch laứm)

II ẹOÀ DUỉNG :

Sửu taàm veà phửụng phaựp : caựch laứm ủoà chụi, naỏu aờn, caộm hoa …

III PHệễNG PHAÙP: Tớch hụùp, qui naùp.

IV TIEÁN TRèNH CAÙC HOAẽT ẹOÄNG:

Hoaùt ủoọng 1:

ẹoùc maóu vaứ nhaọn xeựt caựch laứm baứi

+ GV goùi HS ủoùc muùc (a)

? VD baùn vửứa ủoùc caực em thaỏy coự nhửừng muùc

naứo ? Hai baứi coự nhửừng muùc naứo chung? Vỡ sao

laùi nhử theỏ ?( muoỏn laứm moọt caựi gỡ thỡ phaỷi coự

nguyeõn lieọu, coự caựch laứm vaứ yeõu caàu thaứnh

phaồm Tửực laứ saỷn phaồm laứm ra coự chaỏt lửụùng)

? Khi thuyeỏt minh caựch laứm moọt ủoà vaọt hay naỏu

moựn aờn, may quaàn aựo … Ngửụứi ta thửụứng neõu

nhửừng noọi dung gỡ ? ẹửụùc trỡnh baứy theo trỡnh tửù

naứo?

? Em coự nhaọn xeựt gỡ veà lụứi vaờn thuyeỏt minh?

(Lụứi vaờn goùn, suực tớch, vửứa ủuỷ)

- HS ủoùc ghi nhụự

Hoaùt ủoọng 2: Hửụựng daón HS luyeọn taọp

Baứi taọp 1:

+ HS choùn ủeà taứi

+Laọp daứn yự: Ba phaàn:

- Yeõu caàu thaứnh phaồm: ………

II Caựch naỏu canh rau ngoựt vụựithũt lụùn naùIII

- Nguyeõn vaọt lieọu: ……

TB: - Soỏ ngửụứi chụi, duùng cuùchụi

- Caựch chụi (Luaọt chụi) theỏnaứo laứ thaộng, theỏ naứo laứ thua,theỏ naứo laứ phaùm luaọt

- Yeõu caàu ủoỏi vụựi troứ chụiKB: yự nghúa cuỷa troứ chụi

- Boỏ cuùc baứi vaờn

- Phửụng phaựp thuyeỏt minh soỏ lieọu, neõu vớ duù

2.Baứi taọp 2: Chổ ra caựch ủaởt vaỏn ủeà, caực caựch ủoùIII

- Caựch ủaởt vaỏn ủeà

- Caực caựch ủoùIII + ẹoùc truyeàn thoỏng:Phửụng phaựp ủoùc tửứ ngửừ, caõu,vaờn baỷn + ẹoùc nhanh: Phửụng phaựp ủoùc yự

- Caực soỏ lieọu trong baứi coự yự nghúa: Cung caỏp soỏ lieọu cho ngửụứi ủoùc thaỏy ủửụùc ớch lụùi cuỷa vieọc ủoùc nhanh

IV.Cuỷng coỏ: Thuyeỏt minh moọt PP caàn chuự yự ủieàu gỡ?

C Daởn doứ: - Hoùc baứi, làm bài tập 2/ 26

- Soaùn baứi “ Tức cảnh Pắc Pó”

+ Đọc bài thơ

+ Trả lời các câu hỏi trong phần đọc hiểu văn bản

Rút kinh nghiợ̀m:

Tuần: 22

Tieỏt 81 TệÙC CAÛNH PAÙC BOÙ

(Hoà Chớ Minh)

A KIEÅM TRA BAỉI CUế:

Khi thuyết minh một phơng pháp hay cách làm ta phải làm nh thế nào?

B.

BAỉI MễÙI:

I MUẽC TIEÂU: Giúp HS:

1 Kiến thức: Caỷm nhaọn ủửụùc nieàm thớch thuự cuỷa Hoà Chớ Minh trong nhửừng ngaứy gian

khoồ ụỷ Baực Poự; qua ủoự thaỏy ủửụùc veỷ ủeùp taõm hoàn cuỷa Baực: vửứa laứ moọt chieỏn sú say meõcaựch maùng vửứa nhử moọt “ khaựch laõm tuyeàn” ung dung soỏng hoaứ nhũp vụựi thieõn nhieõn

2 Kú naờng : - Hieồu ủửụùc giaự trũ ngheọ thuaọt ủoọc ủaựo cuỷa baứi thụ.

3 Thái độ: Giáo dục cho học sinh lòng yêu thiên nhiên, biết nhớ về cội nguồn dân tộc.

-Tich hợp cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức

HCM

II ẹOÀ DUỉNG: Tranh, aỷnh PAÙC POÙ.

III PHệễNG PHAÙP: Phân tớch

IV TIEÁN TRèNH CAÙC HOAẽT ẹOÄNG:

Hẹ1:

- - HS ủoùc chuự thớch (sgk)

GV nhaộc vaứi neựt chớnh veà taực giaỷ Hoà

Chớ Minh?

- Hs ủoùc bài thơ (gioùng vui )

- Thơ tửự tuyeọt: phong caựch rieõng vửứa

ủoọc ủaựo, vửứa hieọn ủaùi

- Hửụựng daón ủoùc(gioùng vui )

- Hoùc sinh ủoùIII

Hẹ2:

?Hai caõu thụ ủaàu gụùi ra caỷnh soỏngcuỷa

Baực nhử theỏ naứo ? Tửứ ngửừ naứo dieón

ủaùt điều đó ?

- ẹoùc tieỏp 2 caõu cuoỏi vaứ cho bieỏt Baực

noựi gỡ ụỷ 2 caõu thụ naứy?

( Nụi laứm vieọc; Caỷm nghú)

?Cho bieỏt sửực gụùi ta ỷcuỷa tửứ laựy

“choõng cheõnh” ?Caỷm nghú cuỷa em veà

caõu thụ?

I_ T ỡm hieồu chung :

1 Taực giaỷ: Hoà Chớ Minh ( Nguyeón Aựi Quoỏc)

2 Taực phaồm: Nguùc trung nhaọt kớ (1942-1943)Thụ vaờn Hoà Chớ Minh(tuyeồn taọp)

3 ẹoùc, hieồu chuự thớch

4 Theồ thụ: TNTT

II_ ẹoùc & tỡm hieồu vaờn baỷn:

1 Hai caõu thụ ủaàu

- Saựng ra/ toỏi vaứo -> neỏp soỏng, sinh hoaùt có nề nếp, chủ động

- Bờ suối, hang,chaựo beù, rau maờng -> ăthức ăn đạm bạc, nơi ở gần gũi với núi rừng

=> Neỏp soỏng giaỷn dũ, vaọt chaỏt thanh ủaùm

2 Hai caõu thụ cuoỏi Baứn ủaự choõng cheõnh

(tửứ laựy gụùi taỷ)-> Nụi laứm vieọc ủụn sụCuoọc ủụứi caựch maùng thaọt laứ sang

?Caõu thụ cuoỏi theồ hieọn diều gì ? Em

hiểu ntn về cái “sang” mà Bác nói

trong bài thơ ?

+Yeõu nửụực,yeõu thieõn nhieõn,

laùc quan caựch maùng ( Baứi ca Coõn Sụn

cuỷa Nguyeón Traừi,Taọp thụ Nhaọt Kyự

Trong Tuứ cuỷa HCM)

C/c_ẹoùc laùi baứi thụ_nhaọn xeựt gioùng

ủieọu, nhũp thụ toứan baứi& tử tửụỷng

ủửụùc theồ hieọn

-> tinh thaàn caựch maùng

=> Phong thaựi ung dung laùc quan cuỷa Baực trong nhửừng ngaứy gian khoự ụỷ Paực Boự

III Toồng keỏt:

1 Ngheọ thuaọt

2 Noọi dung

V CUÛNG COÁ: ẹoùc laùi baứi thụ

C Daởn doứ:

- Thuoọc loứng baứi thụ + phân tích bài thơ

- Soaùn baứi “ Caõu caàu khieỏn”

+ Đọc các ví dụ sách giáo khoa

+ tìm câu cầu khiến

+ Đặc điểm hình thức nào cho biết đó là câu cầu khiến? Dùng để làm gì?

Rút kinh nghiợ̀m:

Tuõ̀n 22-Tiờ́t 82 CAÂU CAÀU KHIEÁN

A KIỂM TRA BÀI CŨ:

Tâm trạng của Bác Hờ ở Pắc Pó được thể hiện như thế nào qua bài thơ? Vì sao Bác lại cảm thấy cuộc sớng gian khở đó “ Thật là sang”?

GV Soạn giáo án, bảng phụ

HS Chuẩn bị bài ở nhà

III PHƯƠNG PHÁP: Phân tích; RL theo mẫu.

IV TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY:

Hoạt động 1 :

Đọc 1.I _ Xác định câu cầu khiến

_ Nêu đặc điểm hình thức

của các câu này.(chức đựng những từ

ngữ cầu khiến nào, dấu câu?)

- Mục đích của những câu này?

Đọc 2.I _ So sánh ngữ điệu cả 2 câu

_ Dấu chấm cảm(!) đặt ở

cuối câu khác với dấu chấm như thế

nào?

- * Những điều cần ghi nhớ

trong bài học này là gì? (Đọc ghi

Đoạn a : Thôi đừng lo lắng cứ về đi.

Đọan b : Đi thôi con

-> có từ ngữ cầu khiến-> dấu chấm kết thúc

hình thức

yêu cầu, sai khiến ra lệnh … (chứcnăng)

 Lưu ý ngữ điệu

- Hãy về thôi !

- Đừng đi nữa !

3 Kết luận: Ghi nhớ /30

II Luyện tập :

- Thảo luận làm tại lớp 1,2- hướng dẫn

HOẠT ĐỘNG GIẢNG DẠY GHI BẢNG

hướng dẫn về nhà làm 3,4,5 về nhà làm 3,4,5

- 1 + 2 Lưu ývề chủ ngữ và hình thức biểu hiện ý nghĩa câu cầu khiến

- 3 + 4 + 5 Dấu câu + từ ngữ cầu khiến à ngữ điệu biểu hiện thị ý cầu khiến nhấn mạnh

- bài 4 : nài nỉ , ra lệnh (kẻ dưới người trên)

- bài 5 : Đi thôi con : Động viên # yêu cầu

nhẹ nhàng nhưng dứt khoát

V Củng cố :

E Dặn dò: - Chuẩn bị: Thuyết minh về danh lam thắng cảnh - Đọc văn bản: Hờ Hoàn Kiếm và đền Ngọc Sơn - Trả lời các câu hỏi 1 à 5 Rút kinh nghiệm:



Tuần 22- Tiết 83

THUYẾT MINH VỀ MỘT DANH LAM THẮNG CẢNH

A KIỂM TRA BÀI CŨ:

Đặc điểm hình thức và chức năng câu cầu khiến? Cho ví dụ?

B BÀI MỚI:

I MỤC TIÊU:

- Giúp HS biết cách viết bài giới thiệu một danh lam thắng cảnh

II CHUẨN BỊ:

GV Soạn giáo án

HS Chuẩn bị bài ở nhà

III PHƯƠNG PHÁP: Phân tích

IV TIẾN TRÌNH CÁC HOẠT ĐỘNG:

Hoạt động 1:

-Học sinh đọc văn bản Hồ Hoàn Kiếm và

Đền Ngọc Sơn

?Bài viết giới thiệu thắng cảnh nào?

?Bài viết giúp em hiểu biết những gì về Hồ

Hoàn Kiếm và Đền Ngọc Sơn?( tên gọi, ý

nghĩa tên gọi của Hồ Hoàn Kiếm.quá trình

hình thành Đền Ngọc Sơn những cảnh vật

chung quanh đền )

?Để có những tri thức ấy người ta phải thế

nào?(đọc sách, tra cứu, tham khảo )

Em có nhận xét gì về bố cục của bài văn?

bố cục còn thiếu phần nào?( mở bài)

Về nội dung bài thuyết minh trên còn thiếu

những gì?(Miêu tả vị trí, độ rộng hẹp của

hồ,vị trí tháp chùa, cảnh quan chung quanh,

cây cối,màu nướIII )

* Cho học sinh đọc phần ghi nhớ SGK

IICách giới thiệu:

Hồ Hoàn Kiếm :Lục thủy -> Hồ Hoàn Kiếm (Hồ Gươm)-> Hồ Thủy Quân

Đền Ngọc Sơn: chùa Ngọc Sơn-> đền Ngọc Sơn - Tháp Bút, ĐàiNghiên, cầu thê Húc, tháp Rùa => giải thích tên gọi (lịch sử,sựkiện), miêu tả cụ thể theo vị trí từngphần => kiến thức(quan sát, tra cứusách vở,hỏi han )

Bố cục: thiếu mở bài (giới thiệuchung về thắng cảnh: nằm ở đâu)Đủ 3 phần

3 Kết luận : ( SGK/34)

HOẠT ĐỘNG GIẢNG DẠY GHI BẢNG

Hoạt động 2:

? Theo em có thể giới thiệu Hồ Hoàn

Kiếm và Đền Ngọc Sơn bằng quan sát được

không?

 Xây dựng bố cục:

?Để giới thiệu 1 thắng cảnh phải chú ý

tới những gì?(vị trí địa lý,thắng cảnh có

những bộ phận nào?lần lượt giới thiệu,mô

tả từng phần,vị trí của thắng cảnh trong

cuộc sống con người )

?Theo em trong bài thuyết minh về danh lam thắng cảnh có dùng yếu tố miêu tả không?(chi có tác dụng khơi gợi klhông làm lu mờ tính chính xác của đối tượng)  Xây dựng bài giới thiệu về Hồ Hoàn Kiếm và Đền Ngọc Sơn có bố cục ba phần Mở bài, Thân bài, Kết bài - Học sinh làm vào vở bài tập - Giáo viên kiểm tra cùng học sinh phác họabố cục bài thuyết minh danh lam thắng cảnh gồm 3 phần

II Luyện tập V Củng cố :  Nội dung đã học  Làm bài tập 2/ 35 E.DẶN DỊ:  Chuẩn bị bài ôân tập văn thuyết minh  Ơn lí thuyết về văn thuyết minh  Chuẩn bị lập dàn ý ở bài tập 1 Rút kinh nghiệm:

Tuần 22

Tiết 84:

ÔN TẬP VỀ VĂN BẢN THUYẾT MINH.

A KIỂM TRA BÀI CŨ :

Muớn viết một bài giới thiệu về một danh lam thắng cảnh thì phải làm như thế nào?

B BÀI MỚI:

I MỤC TIEU:

- Giúp Hs ôn đặc điểm văn bản thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh

II CHUẨN BỊ:

HS chuẩn bị bài ở nhà

III PHƯƠNG PHÁP : vấn đáp; luyện tập

IV TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY:

Hoạt động 1: ôn khái niệm, cách làm

các kiểu bài thuyết minh

-Giáo viên cho nhắc lại các kiến thức

đã học về văn thuyết minh

Hoạt động 2: Ôn các kiểu bài thuyết

minh

-Học sinh chia làm 4 nhóm,mỗi nhóm

ứng với 1 kiểu bài trong phần luyện tập

(SGK a,b,c,d)

-Các em thảo luận cách sắp xếp bố

cục, sau đó đưa ra bố cục của cả nhóm

-Cho học sinh tự nhận xét

-Giáo viên nhận xét, bổ sung, sửa

những sai sót

Hoạt động 3: Lập dàn ý và viết đọan

văn

-Giáo viên chọn 1 đề tài trong SGK,

cho học sinh lập dàn ý

-Cho học sinh viết đoạn văn, có thể cho

3 học sinh lên bảng trình bày

Đoạn văn Mở bài, Thân bài, Kết bài

I Ôn tập lý thuyết

1 Khái niệmvề văn bản thuyết minh

2 Tính chất

3 Đặc điểm

4 Các phương pháp thuyết minh

5 Các kiểu bài thuyết minh

II Luyện tập

V Củng cố - Dặn dò:

H c baọc ba ̀i – Làm bài tập 2/ 36

Chuẩn bị: Ngắm trăng – Đi đường

+ Đọc văn bản

+ Trả lời các câu hỏi phần đọc hiểu văn bản

Rút kinh nghiệm:



Tuần 23- Tiết 85

NGẮM TRĂNG - ĐI ĐƯỜNG

(Hồ Chí Minh)

A KIỂM TRA BÀI CŨ:

- Làm bài tập 2/ 36

B BÀI MỚI:

I MỤC TIÊU: Giúp HS:

1 Kiến thức: Cảm nhận được tình yêu thiên nhiên đặc biệt sâu sắc của Bác Hồ, dù trong hoàn cảnh tù ngục, Người vẫn mở rộng tâm hồn tìm đến giao hoà với vầng trăng ngoài trời; Hiểu được ý nghĩa tư tưởng của bài thơ Đi đường: từ việc đi đường gian lao mà nói lên bài học đường đời, đường cách mạng; Thấy được sức hấp dẫn nghệ thuật của 2 bài thơ

2 Kĩ Năng: Rèn kĩ năng đọc, phân tích thơ (Tích hợp kỹ năng sống )

3 Thái độ: Yêu mến, trân trọng, tự hào về Bác Hồ.(Tích hợp cuợcvận đợng

học tập và làm theo tấm gương đạo đức HCM)

II CHUẨN BỊ:

TLTK; Tập thơ “”Nhật kí trong tù”

HS Chuẩn bị bài ở nhà

III PHƯƠNG PHÁP: Phân tích

IV TIẾN TRÌNH CÁC HOẠT ĐỘNG:

Năm lớp 7 các em đã học một số bài thơ của Bác viết về trăng như: “ Cảnhkhuya, Rằm tháng giêng “.Tình yêu thiên nhiên, phong thái ung dung, lạc quan luônlà vẻ đẹp trong tâm hồn BáIII Trăng với Bác luôn là bạn tri âm tri kỷ Các em sẽ hiểu rõ hơn qua bài học ngày hôm nay: “ Ngắm Trăng “.

Hoạt động của thầy và trò

Hoạt động 1:

Học sinh đọc phần chú thích

( Sgk tr 37,38)

-Em hãy nêu hòan cảnh sáng tác bài thơ ?

(-Bác ngắm trăng trong hoàn cảnh bị tù

đày.)

-Giáo viên hướng dẫn đọc

-Học sinh đọc văn bản phiên âm, dịch

nghĩa dịch thơ ( 3 HS đọc)

Hoạt động 2

?Tìm hiểu nghĩa chữ Hán

Nại nhược hà? /khó hững hờ ?

+Câu hỏi tu từ : nại nhược hà ? ( Khó hững

hờ :Khó bỏ qua cảnh đêm nay, không thể

-Bài thơ được sáng tác trong khoảngthời gian Bác bị chính quyền TưởngGiới Thạch bắt giam ở Quảng Tây(Trung Quốc) (8/1942-9/1943)

b) Thể loại : thất ngôn tứ tuyệt

+Biết làm thế nào ? ( đó là sự xốn xang,

bối rối của một tâm hồn nghệ sĩ rất nhạy

cảm trước vẻ đẹp của thiên nhiên) Dịch

là “ Khó hững hờ “ : nhân vật trữ tình quá

bình thản, chứ không rung cảm như trong

câu thơ chữ Hán

-Hai câu thơ sau có kết cấu đăng đối : đối

trong từng câu và đối hai câu với nhau

Bản dịch đã làm mất đi cấu trúc đăng đối

làm giảm đi sức truyền cảm của bài thơ

Hoạt động 3:

Tìm hiểu văn bản

-Bác đã ngắm trăng trong hoàn cảnh như

thế nào?

-Tại sao Bác lại viết:Trong tù không rượu

cũng không hoa ?

(Bác ngắm trăng trong hoàn cảnh bị tù

đày.Trong Hoàn cảnh bị giam cầm trong

nhà tù làm gì có rượu ,hoa cho tù nhân.)

GV: Trăng,hoa,thơ,rượu là những thú vui

tinh thần cao quí của các tao nhân mặc

khách ngày xưITrước ánh trăng đẹp họ

thường uống rượu,ngắm hoa,ngâm thơ thì

sự thưởng thức trăng đó mới thú vị,mĩ

mãn

-Điệp từ “không” nhấn mạnh cái thiếu của

người tù, một tâm hồn nghệ sĩ trước vẻ

đẹp của thiên nhiên

?Đọc câu 2 Em hiểu tâm trạng của Bác ra

sao trước vẻ đẹp đêm trăng?

(Tâm trạng bối rối,xốn xang, tiếc

nuối.Bác không thể hững hờ được trước vẻ

đẹp của đêm trăng?

+Hai câu thơ thể hiện nét đẹp gì trong

tâm hồn Bác?(Một con người yêu thiên

nhiên Một phong thái ung dung ,lạc quan

yêu đời.)

-Gọi Hs đọc 2 câu cuối

? Quan sát đối chiếu bản phiên âm với

II Đọc- hiểu văn bản

1 Khai đề :

-Trong tù không rượu cũng không hoa Điệp từ “ không “(vô),từ cũng: nhấnmạnh cái thiếu trong thú vui tinh thầncủa thi nhân, sự tiếc nuối cái phải cómà không có

2 Thừa đề :

-Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ ->Tâm trạng bối rối,xốn xang, tiếcnuối ->Tâm hồn rung động mãnh liệtcủa người tù trước cảnh trăng đẹp

3 Chuyển - hợp :

Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ

bản dịch thơ và nhận xét về sự sắp xếp vị

trí các từ?(Bản phiên âm có cấu trúc đối

Nhân-nguyệt//Nguyệt-thi gia

Chữ song đứng giữa câu tạo sự cân xứng

trong từng câu và cả cặp câu)

-Việc sử dụng nghệ thuật đối có hiệu quả

như thế nào về ý nghĩa ?

(Bản dịch :khó thấy rõ phép đối- Người tù

đang thả tâm hồn vượt ra ngoài song sắt

để ngắm trăng.Trăng như một ngưới bạn

vượt qua chắn song nhà tù tìm đến ngắm

nhà thơ.->Bác không chỉ là nhà Cách

mạng mà còn là nhà thơ, một tâm hồn

nghệ sĩ với tình yêu thiên nhiên, phong

thái ung dung tự tại Cấu trúc đối thể hiện

mối giao hòa giữa người và trăng…)

+Bài thơ toát lên vẻ đẹp gì ở Bác ?

Một sức mạnh tinh thần kì diệu.Bài thơ

giúp ta có cái nhìn hai phíIPhía này là nhà

tù đen tối,là hiện thực tàn bạo còn ngoài

kia là vầng trăng thơ mộng , là thế giới

của cái đẹp, bầu trời tự do Ở giữa là song

sắt nhà tù nhưng song sắt nhà tù trở nên

bất lực,vô nghĩa người tù đã biến mất mà

chỉ có nhà thơ và ánh trăng Hai tâm hồn

tri âm tri kỷ tìm đến với nhau

Ta hiểu được tình yêu thiên nhiên,một tinh

thần “thép”, một phong thái ung dung

vượt lên mọi hoàn cảnh ở BáIII

Thân thể ở trong lao

Tinh thần ở ngoài lao…

Hoạt động 4:

-Em hãy nêu giá trị nội dung và nghệ

thuật của bài thơ?

HOẠT ĐỘNG 5

Thảo luận: Câu 5* (Sgk tr 38)

Các nhóm HS thảo luận :

-đọc những bài thơ có trăng

-Nhận xét trăng trong thơ Bác

-Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ( Đối, nhân hóa )

->Sự giao hòa gắn bó giữa người vàtrăng, bạn tri âm tri kỷ

-> Tình yêu thiên nhiên, phong thái ung dung tự tại, bản lĩnh phi thường của người chiến sĩ – nghệ sĩ Hồ Chí Minh.

II Tổng kết

1 Nghệ thuật

2 Nội dung

Ghi nhớ SGK Tr38

Rằm tháng giêng

Cảnh khuya

Trung thu …

Ở mỗi bài Bác sáng tác trong từng hoàn

cảnh khác nhau nhưng tất cả đều thể hiện

1 tâm hồn nghệ sĩ luôn mở ra giao hòa với

-Trích trong tập “Nhật kí trong tù”

-Huớng dẫn đọc: Phiên âm ,dịch nghĩa, dịch thơ.

Giải nghĩa một số từ ngữ Hán Việt

-Hs đọc

Gv :Bài thơ dịch có thay đổi sang thơ lục bát

nhưng vẫn giữ được ý sát với nguyên táIII)

Hoạt động 2:

? Những khó khăn vất vả của người tù khi đi

đường? (Chân tay bị cùm trói Dầm mưa ,dãi

nắng.Trèo hết núi này qua núi khác)

+Các điệp từ :tẩu lộ,trùng san nhằm nhấn mạnh

điều gì? (đường núi trập trùng, hiểm trở,người

đi đường gặp nhiều vất vả

-Trên đường đi gặp hết lớp núi này sang lớp núi

kháIII Khó khăn chồng chất khó khăn, gian lao

nối tiếp gian lao

?Có gì tương đồng về nỗi gian lao triền miên

của việc đi đường núi cũng như con đường cách

mạng,con đường đời?

+Bài thơ gợi cho em suy nghĩ gì về thái độ con

người trước con đường đời đầy khó khăn thử

thách?

Đọc hai câu chuyển, hợp(câu 3,4)

? Câu thơ cho biết điều gì? (Núi có cao bao

nhiêu thì cũng tới đỉnh tận cùng Trèo lên tới

đỉnh là lúc khó khăn kết thúc)

Gv:Đuờng đi càng khó khăn thì việc đến đích là

niềm vui sướng của người chiến thắng Con

người ung dung ngắm cảnh từ trên đỉnh núi cao

?Hai câu thơ này, ngoài ý nghĩa miêu tả còn

ngụ ý gì nữa không?

+Bài thơ có 2 lớp nghĩa:

-Nghĩa đen:việc đi đường núi

-Nghĩa bóng: Con đường Cách mạng lâu dài và

gian khổ,nếu kiên trì bền chí nhất định sẽ thắng

lợi

?Nêu nội dung ýnghĩa của bài thơ? III.Ghi nhớ: SGK /Tr 40

V Củng cố : Nêu giá trị nội dung và nghệ thuật bài thơ trên

C Dặn dò : Học thuộc lòng 2 bài thơ; giải thích được bài thơ.

Chuẩn bị: Câu cảm thán

+ Đọc các ví dụ

+ Trả lời các câu hỏi sách giáo khoa

Rút kinh nghiệm:

Tieât 86

CAĐU CẠM THAÙN

A KIỂM TRA BĂI CŨ

- Đọc bàn thơ Ngắm trăng ( phiín đm, dịch thơ), nội dung bài thơ?

B BAØI MÔÙI:

I MÚC TIEĐU :

1 Kieân thöùc : - Giuùp HS: Hieơu roõ ñaịc ñieơm hình thöùc cụa cađu cạm thaùn Phađn bieôt cađu cạm thaùn vôùi caùc kieơu cađu khaùIII

2 Kó naíng : - Naĩm vöõng chöùc naíng cụa cađu đ cạm thaùn Bieât söû dúng cađu cạm

thaùn phuø hôïp vôùi tình huoâng giao tieâp.(Tích hợp kỹ năng sống )

II CHUAƠN BÒ:

GV Soán giaùo aùn, bạng phú

III PHƯƠNG PHÂP : phađn tích, RL theo maêu

IV TIEÂN TRÌNH .

Giaùo vieđn ñóc moôt ñóan thô coù cađu cạm thaùn

Baøi hóc hođm nay chuùng ta seõ tìm hieơu veă cađu cạm thaùn

HOÁT ÑOÔNG 1:

-Gói hs ñóc caùc VD trong SGK

-Treo bạng phú ( coù ghi caùc ñóan trích a vaø b)

Em haõy xaùc ñònh cađu cạm thaùn trong caùc VD tređn

+Daâu hieôu, hình thöùc naøo cho em bieât ñoù laø cađu

cạm thaùn?

(Khi vieât thöôøng ñöôïc keât thuùc baỉng daâu chaâm

than Tuy nhieđn khođng phại taât cạ caùc cađu cạm

thaùn ñeău keât thuùc baỉng daâu chaâm than VD: Ñau

ñôùn thay phaôn ñaøn baø )

+HS ñóc ghi nhôù(sgk)

?Khi vieât ñôn töø, bieđn bạn hôïp ñoăng hay trình

baøy keât quạ baøi toaùn, em coù duøng cađu cạm thaùn

khođng ? Vì sao? ( Nhöõng loái vaín bạn haønh

chính, khoa hóc, khođng söû dúng ngođn ngöõ bieơu loô

b)Than ođi!Thôøi oanh lieôt nay coønñađu?

ăLaø nhöõng cađu cạm thaùn

+ Hình thöùc : -Coù caùc töø ngöõ cạmthaùn:ođi, than ođi, chao(ođi), hôõiôi…

-Coù daẫu cạm cuoâi cađu

+ Chöùc naíng :-Boôc loô tröïc tieâpcạm xuùc cụa ngöôøi noùi/ vieât

* GHI NHÔÙ: SGK /TR 44

Hoạt động 2 :

BT 1:

a)Khúc đê này hỏng mất ->không phải câu cảm

thán vì thuật lại ý nghĩ ->câu kể(trần thuật)

c) Tôi đã phải……….ân hận mãi -> câu trần thuật

Vì không có những từ ngữ cảm thán bộc lộ trực

tiếp cảm xúc của người nói

BT 2.Các câu đều bộc lộ cảm xúc nhưng không

phải câu cảm thán: a-lời than thở (người nông

dân xưa)b-lời than thở của người chinh phụ

c-Tâm trạng bế tắc của nhà thơ trước cuộc

sống.đ-sự ân hận của dế Mèn

BT3 HS về nhà làm (GV đã hướng dẫn )

II LUYỆN TẬP

1 Xác định câu cảm thán:

V Củng cố - Dặn dò:

- Học bài

- Làm bài tập 3,4/ 45

- Chuẩn bị bài viết sớ 5

Rút kinh nghiệm:

Tuần 23-Tiết 87+88 VIẾT BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 5

VĂN THUYẾT MINH

A KIỂM TRA BÀI CŨ: Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

GV: Đề bài, đáp án, thang điểm

HS: Chuẩn bị giấy, viết

III PHƯƠNG PHÁP : phân tích, RL theo mẫu

IV TIẾN TRÌNH CÁC HOẠT ĐỘNG:

HOẠT ĐỘNG 1: Giới thiệu đề bài

- giáo viên chép đề bài lên bảng

học sinh viết đề bài

giáo viên gợi một sớ ý cho học sinh trước khi làm

bài

HOẠT ĐỢNG 2: Hướng dẫn làm bài.

- Phương pháp giới thiệu về một loài hoa

- Thời gian làm bài 90 phút

- giáo viên quan sát nhắc nhở và nhận bài làm

HOẠT ĐỢNG 3: Thang điểm

- MB: 1.0 đ

- TB: 8.0 đ

- KB: 1.0 đ

* Lưu ý: Kiến thức phải chính xác, sử dụng

phương pháp thuyết minh, tích hợp, trình bày

mạch lạc, rõ ràng, dễ hiểu

HOẠT ĐỢNG 4: Dặn dị

Chuẩn bị “ Câu trần thuật”

+ Đọc các ví dụ sách giáo khoa 45 – 46

+ Trả lời các câu hỏi

Đề: Giới thiệu một loài hoa ngày tết ở Việt Nam

1 MB: Giới thiệu loài hoa ngày

tết ở Việt Nam

Tuần 24

Tiết 89 CÂU TRẦN THUẬT

A KIỂM TRA BÀI CŨ:

-Nêu đặc điểm hình thức và chức năng của câu cảm thán Sửa BT 4/45

B BÀI MỚI:

I MỤC TIÊU : Giúp HS:

1 Kiến thức: Hiểu rõ đặc điểm hình thức của câu trần thuật Phân biệt câu trần thuật với các kiểu câu khác Nắm vững chức năng của câu trần thuật

2.Kỹ năng : Tích hợp kỹ năng sống

3 Thái độ: Biết sử dụng câu trần thuật phù hợp với tình huống giao tiếp

II CHUẨN BỊ: GV soạn giáo án, bảng phụ

III PHƯƠNG PHÁP: Phân tích, RL theo mẫu.

IV TIẾN TRÌNH CÁC HOẠT ĐỘNG:

Các em đã được học các kiểu câu nghi vấn, cầu khiến, cảm thán Hôm nay, chúng

ta sẽ tìm hiểu thêm một kiểu câu nữa được dùng phổ biến trong giao tiếp đó là câutrần thuật

HOẠT ĐỘNG 1:

-Gọi hs đọc các đoạn trích (SGK/ tr 45)

-GV Treo bảng phụ (có ghi các đoạn trích)

+Các câu nào trong những đoạn trích trên

không có đặc điểm hình thức của câu nghi

vấn, câu cầu khiến hoặc cảm thán ?

(Đoạn a,b,c không câu nào có đặc điểm hình

thức của câu nghi vấn, cầu khiến, cảm thán

Đoạn d có câu :oââi Tào Khê! ->ø câu cảm

thán)

? Những câu này dùng để làm gì ? Ta gọi

chúng là kiểu câu gì?

a) Trình bày suy nghĩ của người viết

b)Kể, thông báo sự việc

c)Miêu tả

?Đặc điểm hình thức và chức năng của câu

tràn thuật?

+Trong 4 kiểu câu đã học, theo em kiểu câu

nào được dùng nhiều nhất? Vì sao? ( Câu

I.ĐẶC ĐIỂM VÀ CHỨC NĂNG:

1.Ví dụ:(SGK Tr/45)2.Nhận xét;

a)Trình bày những suy nghĩ ; yêu cầucủa người viết

b)Kể, thông báoc)Miêu tả

d,Nhận định; bộc lộ tình cảm, cảm xúc

à-Không có đặc điểm hình thức củacác kiểu câu nghi vấn, cầu khiến,cảm thán.-> Là những câu trần thuật

trần thuật vì đây là kiểu câu cơ bản được

dùng phổ biến trong giao tiếp)

HS đọc ghi nhớ tr/ 46

HĐ 2:

1 a) Cả 3 câu là câu trần thuật

Câu 1: kể, câu 2,3: bộc lộ cảm xúIII

b) Câu 1: Câu cảm thán (quá)

Câu 2,3: Câu trần thuật bộc lộ sự cảm ơn

2 Biết làm thế nào? >Câu nghi vấn, bộc lộ

cảm xúcbối rối, băn khoăn, tiếIII

Khó hững hờ ? àCâu trần thuật, bộc lộ

suy nghĩ, tình cảm: sẽ ngắm trăng

(Nguyên tác:đêm trăng đẹp gây xúc động

mãnh liệt )

3.a) Câu cầu khiến ->ra lệnh

b) Câu nghi vấn ->yêu cầu

c) Câu trần thuật ->yêu cầu, biểu lộ thái

độ không bằng lòng

4 Câu a: câu trần thuật dùng để yêu cầu

Câu b: câu trần thuật dùng để kể

BT về nhà 5,6

*GHI NHỚ:sgk/ tr 46

II LUYỆN TẬP

Bt1:

V Củng cố: Thế nào là câu trần thuật? Nêu đặc điểm hình thức và chức năng.

E Dặn dò: Chuẩn bị bài Chiếu dời đơ:

+ Đọc văn bản+ Trả lời các câu hỏi phần đọc hiểu văn bản

Rút kinh nghiệm:

Tuần 24

Tiết 90 CHIẾU DỜI ĐÔ

A KIỂM TRA BÀI CŨ:

- Đặc điểm hình thức và chức năng câu trần thuật

- Bài tập 6/ 47

B BÀI MỚI:

I MỤC TIÊU

1.Kiến thức : Thấy được Chiếu dời đô phản ánh khát vọng về một đất nứơc độc

lập, thống nhất và khí phách của dân tộc Đại Việt đang trên đà lớn mạnh Thấy được kết cấu chặt chẽ, cách lập luận giàu sức thuyết phục của tác phẩm Nắm được đặc điểm chủ yếu và chức năng của thể chiếu

2.Kỹ năng : Biết vận dụng để viết văn nghị luận.(Tích hợp kỹ năng sống )

3.Thái độ : Có ý thức và lòng tự hào dân tộc

II CHUẨN BỊ:

GV: soạn giáo án, TLTK

HS: chuẩn bị bài ở nhà

III PHƯƠNG PHÁP: Phân tích

IV TIẾN TRÌNH CÁC HOẠT ĐỘNG:

Y/c học sinh đọc chú thích * ( tr/50)

Giáo viên lưu ý một số nét chính về

tác giả

? Em biết gì về thể loại chiếu

? Bài chiếu này ra đời trong hoàn cảnh

nào?

- Gv hướng dẫn đọc văn bản, đọc mẫu

và gọi hs đọc tiếp (2hs đọc - nhận xét)

- Y/c hs đọc kỹ chú thích số 8

? Hãy giải nghĩa các từ: Phồn thịnh, thế

rồng cuộn hổ ngồi, thắng địa, trọng yếu

(Làm cho đất nước vững bền phát triển)

HĐ 2:

- Cho một hs đọc lại đoạn mở đầu

? Theo suy luận của Tg thì việc dời đô

của các vua nhà Thương, nhà Chu

nhằm mục đích gì? Kết quả của việc

dời đô ấy?

? Lý Công Uẩn viện dẫn những lần dời

I.Tìm hiểu chung:

- Tác giả: Lý Công Uẩn(974-1028) tức LýTháiTổ : thông minh, nhân ái, có chí lớn,sáng lập vương triều nhà Lý

- Chiếu: Thể văn do vua dùng để ban bốmệnh lệnh được viết bằng văn vần, vănxuôi hay văn biền ngẫu

II Phân tích:

1.Lí do dời đô:

“ Xưa nhà Thương … dời đô”

> Nêu sử sách để làm tiền đề cho lý lẽ

đô của các vua nhà Thương, Nhà Chu

nhằm mục đích gì? (So sánh để thấy

việc dời đô là đúng đắn)

? Theo tg , kinh đô cũ ở vùng núi Hoa

Lư (Ninh Bình) của hai triều Đinh, Lê

không còn thích hợp vì sao?

(Vị trí địa lý, hình thế núi sông)

- Thảo luận

? Em có nhận xét gì về giọng điệu của

câu “Trẫm rất… dời đổi” ? Giọng điệu

ấy thể hiện tình cảm gì của nhà vua?

- Cho một hs đọc đoạn còn lại

? Theo tác giả địa thế thành Đại La có

những gì thuận lợi để có thể chọn làm

nơi đóng đô?

? Nhận xét trình tự lập luận của tg?

? Vì sao nói “ Chiếu dời đô” ra đời

phản ánh ý chí độc lập tự cường và sự

phát triển lớn mạnh của dân tộc Đại

Việt?

- Gv cho hs chốt lại phần nội dung

? Tại sao kết thúc bài “ Chiếu dời đô”

Lý Thái Tổ không ra mệnh lệnh mà lại

đặt câu hỏi “ Các khanh nghĩ thế

nào?” Cách kết thúc như vậy có tác

dụng gì?

-Gv cho hs chốt lại phần nghệ thuật

- Hướng dẫn hs làm phần luyện tập

- “Thế mà … dời đổi”

> Soi sáng tiền đề vào thực tế hai triềuđại Đinh Lê để chỉ rõ thực tế ấy không cònthích hợp với sự phát triển của đất nướcnhất thiết phải dời đô

2.Đại La là nơi kinh đô bậc nhất muôn đời:

- “Huống gì… thế nào”

-> Khẳng định thành Đại La là nơi tốt nhấtđể chọn làm kinh đô

=> Trình tự lập luận chặt chẽ thuyết phụIII

=> Ý chí đọc lập tự cường của dân tộc ĐạiViệt

* Tổng kết:

-Ghi nhớ SGK tr/31

III.Luyện tập:

IV Củng cố:

- Vì sao vua Lý Thái Tổ quyết định dời đô ra Đại La? Quyết định ấy chứng tỏ Ông là người như thế nào?

- Bài chiếu vừa có lý, vừa có tình là nhờ những yếu tố nào ?

E Dặn dò: Chuẩn bị: “ Câu phủ định”

+ Đọc các ví dụ sách giáo khoa trang 52

Tiết 91 CÂU PHỦ ĐỊNH

A KIỂM TRA BÀI CŨ:

- Nêu đặc điểm của thể chiếu?

- Cho biết nội dung và nghệ thuật của chiếu dời đơ?

B BÀI MỚI:

I MỤC TIÊU: Giúp HS:

1 Kiến thức: Hiểu rõ đặc điểm hình thức của câu phủ định

Nắm vững chức năng của câu phủ định

2 Kĩ Năng: RL kĩ năng phân tích, đặt câu, …(Tích hợp kỹ năng sống )

3 Thái độ: Biết sử dụng câu phủ định phù hợp với tình huống giao tiếp

II CHUẨN BỊ:

GV Soạn giáo án, bảng phụ

III PHƯƠNG PHÁP : Phân tích; RL theo mẫu

IV TIẾN TRÌNH CÁC HOẠT ĐỘNG:

Hoạt động của thầy và trò Ghi bảng

HĐ1:

* Treo bảng phụ

I Nam đi Huế

II Nam không đi Huế

III Nam chưa đi Huế

IV Nam chẳng đi Huế

? Các câu (b) , (c) , (d) có đặc điểm hình

thức gì khác so với câu (a)? Chức năng

của chúng?(Có các từ không, chưa,

chẳng Chức năng : Thông báo.)

GV: Các từ không , chưa chẳng là

những từ ngữ phủ định

- Học sinh đọc đoạn trích 2/52

? Trong đoạn trích trên, những câu nào

có từ ngữ phủ định ?

? Mấy ông thầy bói xem voi dùng những

từ ngữ phủ định để làm gì ?( Để phản

bác nhận định của người đối thoại.)

GV : Hai câu trên gọi là câu phủ định

bác bỏ

?Từ ví dụ, hãy cho biết đặc điểm hình

thức và chức nămg của câu phủ định?

Luyện tập Goi Hs lên bảng làm các bài

tập GV hướng dẫn

1.Câu a2 là câu phủ định miêu tả

2.HS đặt câu, nhận xét

3.HS viết lại

-BT1: Câu phủ định bác bỏ: b(câu 2 –chả hiểu), III(Câu 1-không, không đói)-BT2: Đều là câu phủ định nhưng có ýkhẳng định do một từ phủ định kết hợpvới một từ phủ định kháIII

-BT3: choắt chưa thể dậy được -> vẫn cóthể dậy -> không đúng ý nghĩa câuchuyện

IV.Củng cố:

? Tìm một đoạn văn có câu phủ định Vì sao ta nhận ra đó là câu phủ định?

E Dặn dò:

- Về nhà xem lại bài học; hoàn chỉnh và làm bài tập/ 54

- Chuẩn bị: “ Tham quan di tích thắng cảnh ở địa phương em và viết bài thuyết minh về di tích thắng cảnh đó”

Rút kinh nghiệm:

Tuần 24

( Phần tập làm văn)

A KIỂM TRA BÀI CŨ: Trình bày đặc điểm chức năng và hình thức câu phủ

định.Cho vd

B BÀI MỚI:

I MỤC TIÊU :Giup hs

1.Kiến thức: Vận dụng kĩ năng làm bài thuyết minh

2.Kỹ năng: Tự giác tìm hiểu những di tích, thắng cảnh ở quê hương mình

3.Thái độ: Nâng cao lòng yêu quý quê hương

II CHUẨN BỊ:

Giáo viên: sách giáo khoa, sách giáo viên, bài soạn

H c sinh: ọc sinh: Tham quan và chuẩn bị bài viết ở nhà

III PHƯƠNG PHÁP : Thảo luận, luyện tập.

IV TIẾN TRÌNH CÁC HOẠT ĐỘNG:

Giới thiệu bài mới:

HS trao dổi về những di tích lịch sử địa phương và viết bài thuyết minh giới thiệu 1

di tích mà bản thân hiểu rõ nhất.

- Hs đọc đề bài :Giới thiệu một danh lam

thằng cảnh ở địa phương (Chùa Linh Bửu)

-Hs tiến hành lập dàn ý theo 4nhóm

-Trình bày kết quả- các nhóm nhận xét-Gv

sửa và trình chiếu dàn ý chung

-Trên lớp cho từng hs lên thuyết minh đề

tài của mình như một hướng dẫn viên du

lịch

giáo viên + học sinh khác lắng nghe, bở

sung và nhận xét

giáo viên nhận xét nội dung và hình thức

trình bày của từng nhóm

3.HĐ 3: Hướng dẫn tởng kết và luyện tập

- Tởng kết buởi trình bày

- Biểu dương, khen thưởng những bài hay

I MB: Dẫn vào danh lam - di tích

Vai trò của danh lam, di tích đới với văn hóa tinh thần của nhân dân địa phương

II TB: Có những cách khác nhau.

- Theo trình tự khơng gian, từ ngoài vào trong, từ địa lý đến lịch sử đến lễ hội phong tục

- Theo trình tự thời gian, quá trình xây dựng, trùng tu tơn tạo phát triển Tình hìnhhiện nay và vấn đề cần giải quyết

- Kết hợp giữa tả, kể, biểu cảm, bình luậnnhưng khơng bịa đặc cần có sớ lượng chính xác

III KB: Vị trí của danh lam thắng cảnh,

tình cảm của người địa phương đới với danh lamm thắng cảnh này

IV.Củng cố - Dặn dị

Chuẩn bị: “ Hịch tướng sĩ”

+ Đọc văn bản

+ Trả lời các câu hỏi phần đọc hiểu văn bản

Rút kinh nghiệm:

Tuần 25

Tiết 93 + 94

HỊCH TƯỚNG SĨ

Trần Quốc Tuấn

A.KIỂM TRA BÀI CŨ:

Bài “Chiếu dời đô” ra dời năm nào?.

Vì sao nói việc “Chiếu dời đô” ra đời phản ánh ý chí độc lập, tự cường và sựphát triển lớn mạnh của dân tộc Đại Việt?

B.BÀI MỚI:

I.MỤC TIÊU:

1.Kiến thức : - Cảm nhận được lòng yêu nước bất khuất của Trần Quốc Tuấn, của

nhân dân ta thể hiện qua lòng căm thù giặc, tinh thần quyết chiến, quyết thắng kẻ thù xâm lược

2.Kỹ năng - Nắm được đặc điểm cơ bản của thể hịch.Thấy dược đặc sắc của nghệ

thuật văn chính luạn của Hịch tướng sĩ.(Tích hợp kỹ năng sống )

3.Thái đợ : Có ý thức vận dụng bài học để viết văn nghị luận.(Tích hợp cuộc vận

động học tập và làm theo tấm gương đạo đức HCM

II PH ƯƠNG PHÁP : phân tích.

III.TIẾN TRÌNH :

Theo lịch sử VN, nhà Lý phát triển trên hai trăm năm thì sụp đổ Nhà Trần rađời Trong khoảng thời gian nhà Trần trị vì có sự kiện lịch sử nổi bật : ba lần chiếnthắng quân Mông – Nguyên Chiến thắng giặc Nguyên lần thư 2 gắn liền với sự rađời của “Hịch tướng sĩ” do Trần Quốc Tuấn soạn thảo Chúng ta hãy tìm hiểu vănbản này

HĐ 1:

-HS đọc phần chú thích

? Em hãy nêu những nét chính về tác giả?

(Dựa vào phần giới thiệu tác giả –sgk)

? Qua văn bản và dựa vào chú thích, cho

biết “hịch” là gì?

? Hịch và chiếu giống và khác nhau thế nào?

(Thể nghị luận, kết cấu chặt chẽ, là loại văn

bản ban bố , văn nghị luận:văn xuôi, văn

biền ngẫu…

Khác: Chiếu ban bố mệnh lệnh; Hịch là để

I.Tìm hiểu chung:

1.Tác giả

Trần Quốc Tuấn (1231? – 1300):Là danh tướng kiệt xuất, văn võ song toàn Có công lớn trong các cuộc kháng chiến chống Nguyên – Mông lần 2 và 3