Hệ thống thông tin bệnh viên

Hệ thống thông tin bệnh viện tt• Cung cấp một kho chứa dữ liệu khám chữa bệnh clinical data repository lưu trữ lịch sử bệnh nhân và các lần khám chữa bệnh ở các cơ sở y tế.. • An toàn c

Hệ thống thông tin bệnh viên (Clinical Information Systems )

NLM Medical Informatics Course

Woods Hole, MA June 3, 2009

W Ed Hammond, Ph.D., FACMI, FAIMBE

Professor Emeritus, Duke University

Chair, Health Level Seven

• “A clinical information system is a

technology-based system that is applied at the point of care and is designed to

support the acquisition and processing of information as well as providing storage

and processing capabilities”

Hệ thống thông tin bệnh viện

• Hệ thống dựa vào máy tính được thiết kế để thu thập lưu trữ, thao tác và tạo thông tin phục vụ

cho quá trình chăm sóc sức khỏe.

• Có thể giới hạn trong một lĩnh vực (hệ thống

phòng xét nghiệm, hệ thống nhà thuốc, hệ thống chẩn đoán bằng hình ảnh, v.v.) hoặc có thể trải rộng và bao gồm tất cả các mặt của một bệnh

án (ví dụ bệnh án điện tử -electronic medical

records)

• Hệ thống ghi nhận các chỉ định điều trị

-Computerized Physician Order Entry systems (CPOE), hệ thống kê toa điện tử (ePrescribing systems)

Hệ thống thông tin bệnh viện (tt)

• Cung cấp một kho chứa dữ liệu khám

chữa bệnh (clinical data repository) lưu trữ lịch sử bệnh nhân và các lần khám chữa bệnh ở các cơ sở y tế.

• Bao gồm các chức năng dịch vụ như: Hệ thống thông tin bệnh viện-Hospital

Information Systems (HIS), Các hệ thống chức năng (ADT, scheduling), Các hệ

thống ở các khoa (LIS, RIS, PIS), Hệ

thống ghi nhận chỉ định của bác

• Y tá (Nurses)

• Y tá trưởng (Nurse managers)

• Đội ngũ hỗ trợ (Support staff)

• Performance improvement analysts

• Bác sĩ (Physicians)

• Cán bộ quản lý (Administration)

Người sử dụng chính của CIS

HIT – Các động lực

• HIT có thể cải thiện việc chăm sóc sức

khỏe ?

• HIT có thể tiết kiệm chi phí khám chữa

bệnh (save $77.8 b each year ?)

• Cái gì có thể hiện thực hóa giấc mơ này?

• Ý nghĩa của việc sử dụng EHR là gì ?

• Các thành phần của nó là gì?

Tại sao việc xây dựng HIT là cần

thiết?

• An toàn cho bệnh nhân

• Yêu cầu về chất lượng; chi phí phù hợp với hiệu quả

• Kiểm soát chi phí trong bối cảnh chi phí chăm sóc sứ khỏe tăng

• Cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khoẻ hiệu quả

• Theo dõi sức khỏe, biodefense và thảm họa tự nhiên; tăng các yêu cầu báo cáo bắt buộc

• Quản lý hiệu quả bệnh mãn tính

• Công bằng trong tiếp cận khám chữa bệnh

• Consumer sophistication and knowledge in health; mobility

• Tăng sự quan trọng của việc sử dụng nhiều cách khác nhau nguồn

dữ liệu – translational medicine

• Chuyển từ trị bệnh sang chăm sóc sức khỏe

• Thực hành y khoa là dự đoán, cá nhân hoá và dự phòng

Tại sao việc xây dựng HIT là cần

thiết?

• Tài nguyên đang bị giới hạn

– Giảm số cơ sở khám chữa bệnh

– Việc đóng cửa các bệnh viện nhỏ

– Ít các lần khám vãng lai

• Sự thay đổi của mô hình chăm sóc sức khỏe

– Chăm sóc sức khỏe theo yêu cầu

– Tài khoản tiết kiệm phục vụ sức khỏe

– Wal-Mart, Google and Microsoft chú ý đến chăm sóc sức khỏe

• Thay đổi trong kỹ năng thu thập thông tin của bác sĩ

• Tăng các chọn lựa kiểm tra và xử lý

• Sự thiếu liên kết giữa các đơn vị khám chữa bệnh

Tại sao việc xây dựng HIT là cần

thiết?

khiếp trong các thế kỷ qua

– Tăng số lượng test chẩn đoán

– Tăng số lượng và hình thức chẩn đoán bằng hình

ảnh – Các test về di truyền học

– Truy xuất dữ liệu tại thời điểm ra quyết định điều trị – Dữ liệu cần thiết cho việc ra quyết định

– Phải sử dụng lại được các dữ liệu lưu trữ

– Từ bytes đến kilobytes đén megabytes đến

gigabytes đến terabytes to …

Tại sao việc xây dựng HIT là cần

thiết?

• Nguồn và khối lượng tri thức tăng theo cấp số nhân

trong thế kỹ qua

– Khối lượng tri thức mới được giới thiệu trong một năm, phải

cần 200 năm để một nhân viên y tế có thể đọc hết với tốc độ 2 bài báo mỗi đêm

– Giáo dục đại học và Cao học dựa trên những tri thức lại hậu– Đào tạo bổ sung không đủ

• Chúng ta không thể học đủ nhanh một cách có hiệu

quả

• Tri thức mới đòi hỏi kỹ năng mới và sự hiểu biết mới

• Mô hình hiện nay là y học chứng cư (evidence-based

medicine) vì vậy chúng ta cần chứng cứ

Trong quá khứ …

• Bệnh nhân đến bác sĩ khi họ bệnh.

• Bệnh nhân không được xem bệnh án của

họ và có thể cũng không muốn xem.

• Bác sĩ nghĩ rằng bệnh nhân không thể

hiểu bệnh của họ hay các phương pháp điều trị.

• Bác sĩ quyết định mọi thứ và thường

không chia sẽ ý kiến điều trị.

• Bệnh nhân tham gia vào quyết định điều trị

• Google và Internet – nguồn tri thức

• Bệnh nhân đến phòng khám với nhiều thông tin (một chồng hồ sơ)

• TV thương mại quảng cáo thuốc và khích lệ tiêu thụ

• Bệnh án cá nhân đang trở thành quen thuộc

Bệnh án điện tử

• Dữ liệu về sức khoẻ

(Health information and data)

• Quản lý các kết quả điều trị

(Results management)

• Quản trị ghi nhận chỉ định điều trị

(Order entry management)

• Hỗ trợ ra quyết định điều trị

(Decision support)

• Kết nối và truyền thông điện tử

(Electronic communication and connectivity)

Lịch sử phát triển

• Sau gần 50 năm phát triển bệnh án điện tử,

chúng ta vẫn đối diện với nhiều vấn đề như

trước kia.

• Trong khoảng thời gian này, công nghệ đã có

những tiến bộ đáng ngạc nhiên – thuốc mới,

phương pháp điều trị mới, cách kiểm tra mới,

truyền tin vệ tinh, di chuyển thuận tiện và nhanh chóng trên toàn thế giới, hình thành một cộng

đồng toàn cầu.

• Các ứng dụng trọng chăm sóc sứ khỏe không theo kịp với công nghệ.

CIS liên quan đến …

• Dữ liệu và quản trị dữ liệu

– Dữ liệu đúng và chỉ dữ liệu đúng

– Đầy đủ, tích hợp, timely, có giá trị, không nhập nhằng, có thể sử dụng lại, có thể truy cập được

– Thể hiện theo sự kiện

• Tri thức và quản trị tri thức

– Dựa trên chứng cứ (Evidence-based), cập nhật, thích hợp, tích hợp vào dòng công việc (integrated into work flow), con người

và máy tính có thể sử dụng

• Các tiến trình và dòng công việc

– Tổ hợp tri thức một cách hiệu quả để tối ưu hóa việc ra quyết định

– Kiểm soát các quyết định và các kết quả cung cấp sự kiểm soát

an toàn, phản hồi và tư vấn

– Tích hợp dữ liệu, biểu diễn và hỗ trợ quyết định trong các tiến trình chăm sóc sức khỏe

Giá trị

• Dữ liệu có thể sử dụng lại; cung cấp giá trị cho nhiều sử dụng thứ cấp

• Phân tích các điều kiện của bệnh nhân,

các cách điều trị, các kết quả, thông tin cá nhân của bệnh nhân và môi trường sản

sinh ra tri thức mới tự động được sử dụng trong quá trfinh điều trị.

• Các mô hình điều trị phản ánh các kết quả được cải thiện, giảm chi phí và chất lượng cao.

Home Health Emergency

Care

Intensive Care

Primary Care

Nursing Home (LTC)

What is common and what

is different among these

sites of care? How do we

effectively put this package

together?

Specialist Care

Centralized vs

Federated

Hiện trạng của EHR

• Bệnh án bị phân mảnh

• Dữ liệu không đầy đủ và không đáng tin cậy

• Dữ liệu không cấu trúc; lưu trữ rãi rác

• Giao diện người dùng kém và ghi nhận dữ liệu không đầy đủ

• Tham gia thụ động và quá trình chám sóc

– Dữ liệu được ghi nhận sau sự kiện

– Dữ liệu lưu trữ phản ánh các ứng dụng riêng lẽ không dễ được

sử dụng độc lậpy

• Truy tìm thông tin tương tự như trên bệnh án trên giấy – người dùng có trách nhiệm tìm các dữ liệu

• Nội dung tập trung đế giá trị thông tin; chứa chỉ các dữ liệu

có ý nghĩa cho sức khỏa của cá nhân hiện tại và tương lai;

• Cấu trúc hóa để giảm sự nhập nhằng, có thể hiểu và diễn dịch được

• Hỗ trợ một lõi chung (common core) thông qua nhiều vị trí chăm sóc khác nhau

• Bệnh nhân làm trung tâm (Patient-centric) = mỗi người,

một EHR

• Chức năng đa dạng

• Bao gồm quản lý quá trfinh và dòng công việc

Vì vậy EHRS phải …

• Hỗ trợ đa lĩnh vực và các vùng điều trị

• Chứa một cơ chế hỗ trợ ra quyết định

• Lọc và biểu thị dữ liệu phù hợp theo ngữ cảnh yêu cầu

• Hỗ trợ cả hai phương thức trao đổi dữ liệu push and pull

• Cung cấp dữ liệu có thể sử dụng lại

• Nâng cao độ tin cậy của nhất quán dữ liệu, hiệu quả của

hỗ trợ ra quyết định, khả năng quản lý dòng công việc,

và cung cấp đầy đủ cơ chế bảo mật và bảo đảmt ính

riêng tư

• Trở thành một phần của đội ngũ khám chữa bệnh, cung cấp dữ liệu, lời khuyên từ các tài liệu khi cần thiết

• Đơn vị dữ liệu (Granularity of data) phải bắt đầu

pử mức thấp để cho phép máy tính có thể phân tích và hiểu một cách hiệu quả

• Tái đánh giá quá trình điều trị khi có dữ liệu mới

và …

• Quản lý bệnh hiệu quả có thời gian tính theo

cách tiếp cận cá nhân hóa

• Lọc tri thức để biểu diễn và trao đổi

• Tiên phong thực hiện tư vấn cho cả bệnh nhân lẫn các cơ sở khám chữa bệnh

• Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến sức khỏa như xã hội, kinh tế, môi trường Tập trung làm giảm các yếu tố ảnh hưởng tiêu cực.

• Tạo ảnh hưởng lên phương thức mà các vơ sở khám chữa bệnh đang thực hiện.

Lưu trữ dữ liệu cấu trúc

• Thông tin nhân khẩu học - Demographics (bao gồm tình trạng sống, nghề nghiệp …)

• Danh sách các vấn đề về sức khoẻ

• Các xét nghiệm (xét nghiệml nghiệm, X quang, các test chẩn đoán, …)

• Các cách điều trị (toa thuốc, miễn dịch, sản phẩm máu, thuốc …)

• Dị ứng, các sự kiện về tương tác, phản ứng thuốc

• Các chứng cứ chủ thể và vật lý (bệnh sử, các chỉ số vật lý-physical exam)

• Lần khám chữa bệnh (nơi, ngày, đơn vị khám chữa bệnh, các vấn đề, qui trình điều trị, các kết quả xét nghiệm, các phương pháp điều trị, S&P, supplies, disposition)

• Các cơ sở khám chữa bệnh

• Kế hoạch điều trị

Mỗi lỗi cần nên tránh

• Thông tin về nhân khẩu học Demographics

– Tại sao quan trọngt?

– Bao gồm thông tin cá nhân, môi trường sống, nghề nghiệp, bệnh sử gia đình, chất lượng sống,

demographics, living environment, occupation, family history, preferences, quality and nature of life, stress and pain, geocoding

• Dữ liệu lâm sàng (Clinical Data)

– Tại sao quan trọng và nội dung là gì?

– Bao gồm xét nghiệm, chẩn đoán, hình ảnh chẩn

đoán, subjective and physical findings, diseases,

• Điều trị

– Tại sao EHR quan trọng cho điều trị ?

– Hiểu tại sao được chọn, kết quả mong muốn

• Kết quả điều trị (Outcomes)

– Tại sao quan trọng?

– Phản hồi để điều trị hiệu quả và tăng tri thức và hiểu biết về bệnh và các yếu tố liên quan

• EHR phải chứa mọi thứ có thể cần cho quá trình chăm sóc sức khỏe.

Phase Data Transfer Store

tation Collection

Presen-Decision Support

EHR Functions

Data Exchange

Other Systems

Billing

Reports

External Systems

Mo

Làm sao xác định được cái chúng ta

cần ?

• Bắt đầu với việc xác định các use cases,

các kịch bản để hiểu các tác nhân

(actors), các tương tác, các yếu tố dữ liệu

cần thiết, dòng dữ liệu, các sự kiện

trigger, dòng công việc, và các yêu cầu hỗ

trợ quyết định.

– Use cases đã được tạo từ nhiều nhóm như HITSP, HL7, IHE, CDISC, caBIG, VA, DOD, FDA, CDC, …

Hình thành một cơ sở chung

• Bắt đầu với các mô hình thông tin tham

chiếu chung (Reference Information

Model) trong đó tất cả các yếu tố dữ liệu, các thực thể, các hoạt động, các vai trò và các mối liên hệ đã được xác định

[ISO/HL7 RIM is a global standard.] [CEN 13606]

• Các mô hình dữ liệu [BRIDG], [CDISC],

– Các định nghĩa chính xác được các chuyên gia kiểm định

– Một thuật ngữ đơn được gán cho một phần tử dữ liệu từ một controlled vocabulary

– Các kiểu dữ liệu (HL7/CEN/ISO)

– Các đơn vị chuẩn (ISO/HL7)

Vấn đề thuật ngữ

(terminology)

• SNOMED CT (clinical terminology)

• LOINC (laboratory tests)

• RxNorm (orderable clinical drug codes and formulations, mapped in UMLS)

• Structured Product Labeling – dosing, potential interactions, etc.

• VA NDF-RT (therapeutic classification, components, mechanism of action, physiologic effect, diseases treated)

• FDA terminology sets (dosage form, packaging, routes, application

methods)

• MedDRA – adverse events

• ICD-9 or ICD-10 for reimbursement and clinical

• CPT – procedures

• ICPC – primary care

• MEDCIN – clinical terminology

• IEEE medical devices

• Local terminologies

Over 200 different terminologies to choose from.

Ánh xạ qua lại là một giải pháp có thể tuy nhiên chi phí cao, thiếu đồng bộ và mất thông tin.

Một cách tiếp cận phân giải ngữ nghĩa

An approach to semantic interoperability

Các yếu tố dữ liệu phức

(Compound data elements)

• Các thuộc tính tương đương nhiều yếu tố dữ liệu

• Ví dụ bao gồm huyết áp, nhịp tim, các độ chuẩn

• Được biểu diễn như

– Mẫu - Templates (HL7)

– Kiểu cấu trúc- Archetypes (openEHR)

– Common Message Element Type (CMET)

• Sử dụng cú pháp XML

• Ví dụ

– Huyết áp

• Tâm thu (Systolic)

• Diastolic (tâm trương)

• Arm

• Position of patient

• Cuff size

Các yếu tố dữ liệu phức

(Complex data elements)

• Ví dụ: mẫn cảm thuốc, các kết quả vi sinh, chỉ số trọng lượng cơ thể, các kiểm tra chức năng phổi

• Hành chánh như tên, địa chỉ, số điện thoại

• Được mở rộng thành các nhóm dữ liệu

– patient admit profile

– TB screen

– Well-baby workup

– Clinical trial component

• Trigger-driven data transport profiles

– Dữ kiện được yêu cầu khi một bệnh nhân được chuyển từ bệnh viện về chăm sóc ngoại trú

• Disease Management Profiles

Các chuẩn tài liệu

– Infectious Disease Reports

• Continuity of Care Document (CCD)

<observation classCode="OBS" moodCode="EVN">

<code code="247472004" codeSystem="2.16.840.1.113883.6.96"

codeSystemName="SNOMED CT" displayName="HIves">

<originalText><reference value="#A1"/></originalText>

</code>

<entryRelationship typeCode="MFST">

<observation classCode="OBS" moodCode="EVN">

<code code="91936005" codeSystem="2.16.840.1.113883.6.96"

Continuity of Care Document (CCD)

<observation classCode="OBS" moodCode="EVN">

<id root="2.16.840.1.113883.19" extension="1"/> <code code="43789009"

Các chuẩn truyền thông

• W3C, OMG, OASIS, IETF, HL7 others

• Include XML,TCP/IP, HTTP, Web

services, SOAP, CCOW

• Supported by schemas, XSL, OCL, OWL, GIS

• Web services – Web 2.0, Web 3.0

• WIFI standards

• RFID standards – GS1

Các chuẩn truyền dữ liệu

• HL7 V2 and V3 for data and document transport

• DICOM for imaging

• HL7, NCPDP for prescription and related data

• HL7, X12N for claims data

• IEEE for medical device, sensors

• OASIS for business data

• IHE XDS

• Document standards (CDA, CCR, CCD)

Phát triển dựa trên mô hình

<emailAddrssTxt v=“ hl7@mayo.eduSource: W Beeler”/>

Hỗ trợ quyết định

• Khung tham chiếu tri thức và biểu diễn tri thức

– Arden Syntax, Protégé, PRODIGY, vEMR, GELLO

• Các hướng dẫn (Clinical Guidelines)

– Guideline Interchange Format (GLIF) [HL7]

– Guideline Elements Model (GEM) [ASTM]

• Các nghi thức quản trị bệnh

(Disease Management Protocols)

• Evidence-based Care Plans

• Infobutton [HL7]

EHR Chuẩn

• Các yêu cầu chức năng

– Chuẩn sơ bộ HL7 cho dùng thử -2004

• Site variation – functional profiles

• Các chuẩn nội dung

• Cấu trúc/kiến trúc

• Màn hình/trình bày/icons

• Đăng ký tài liệu, IDs, định danh

Các thiết bị sức khỏe và y tế cá nhân

• Các chuẩn giao tiếp cho các thiết bị y tế

– Kết nối có dây (Cable connected)– Hồng ngoại (Infrared)

– Kết nối không dây (Wireless)

• Các thiết bị từ đơn giản đến phức tạp

Các định danh

• Định danh nhà cung ứng (Provider identifier)

– National Provider Identifier [HIPAA]

• Định danh phương tiện (Facility Identifier)

• Định danh nhân viên (Employer Identifier)

– IRS tax identifier

• Định danh cá nhân (Person Identifier)

– Debate: Unique identifier vs identifying parameters

• Chỉ mục chủ về bệnh nhân (Master Patient Index (local, regional, national)

• Dịch vụ định vị dữ liệu (Record Locator Service)