đề cương môn di truyền học

- Tự đọc tài liệu, nghiên cứu, tự học ở nhà theo hướng dẫn của giáo viên môn học.. Khái niệm chung về Nhiễm sắc thể.. DI TRUYỀN NGOÀI NHIỄM SẮC THỂ 6.1.. Đột biến cấu trúc nhiễm sắc

BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT

TRƯỜNG CĐ NÔNG LÂM ĐÔNG BẮC

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

CHƯƠNG TRÌNH ĐÀO TẠO CAO ĐẲNG THEO TÍN CHỈ

KHỐI KIẾN THỨC GIÁO DỤC CHUYÊN NGHIỆP

CHUYÊN NGÀNH TRỒNG TRỌT

ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT HỌC PHẦN DI TRUYỀN HỌC

I Thông tin bộ môn

1 Trưởng bộ môn: Trần Thị Thắm Hồng

2 Địa chỉ liên hệ: Tổ bộ môn Công nghệ sinh học - Khoa Nông học

3 Điện thoại: 0332479671- Email:

II Thông tin học phần

1 Mã số học phần: GEN413

2 Số tín chỉ: 2

3 Mục tiêu của học phần:

- Mục tiêu về kiến thức:

+ Hiểu được các quy luật di truyền cơ bản và hiện đại

+ Hiểu rõ bản chất của các quy luật di truyền, biến dị

- Mục tiêu về kỹ năng:

+ Áp dụng các quy luật di truyền để giải thích các quy luật, hiện tượng trong

thực tế

+ Giải thích được cơ sở di truyền trong công tác chọn giống

4 Điều kiện tiên quyết:

Sinh học đại cương

5 Hình thức thi và kết thúc học phần:

Thi trắc nghiệm, vấn đáp hoặc tự luận

6 Nhiệm vụ của sinh viên:

- Dự đủ giờ lên lớp lý thuyết theo quy chế học tập, đặc biệt bắt buộc dự đủ các

bài thực tập môn học

- Tự đọc tài liệu, nghiên cứu, tự học ở nhà theo hướng dẫn của giáo viên môn

học

- Dự đủ các bài kiểm tra định kỳ và kiểm tra kết thúc môn học

- Tham gia nhóm nghiên cứu về đề tài Di truyền học nếu có thể

7 Tài liệu học tập.

[1] Lê Đình Lương, Phan Cự Nhân “Cơ sở di truyền học”, NXB Giáo dục, 2007

[2] Phan Cự Nhân, Nguyễn Minh Công, Đặng Hữu Lanh “Di truyền học”, NXB Giáo

dục, 2007

[3] Phạm Thành Hổ “Di truyền học”, NXB ĐHQG TP HCM, 2007

8 Giảng dạy và tự học: Đơn vị là tiết (50 phút/tiết)

Nội dung học phần

Hình thức dạy và tự học

Tổng số

Giảng dạy Sinh

viên tự

học

Lý

thuyết Bài tập hoặc thảo luận Thực hành

Chương 2 Sao chép ADN 2 4 6

Chương 6 Di truyền ngoài nhiễm sắc

Chương 10 Cơ sở di truyền của chọn

III Nội dung chi tiết của học phần:

Chương 1.

VẬT CHẤT DI TRUYỀN 1.1 Axit nucleic là vật chất di truyền

1.1.1 Những tiêu chuẩn của Vật Chất Di Truyền

1.1.2 Bằng chứng về vai trò mang thông tin di truyền của Axit Nucleic

1.1.3 Cấu trúc của Axit Nucleic

1.2 Cấu trúc của nhiễm sắc thể (sinh viên tự nghiên cứu)

1.2.1 Khái niệm chung về Nhiễm sắc thể

1.2.2 Nhiễm sắc thể nhân sơ

1.2.3 Nhiễm sắc thể nhân chuẩn

1.2.4 Các yếu tố di truyền vận động (gen nhảy) trong genom

1.3 Cấu trúc exon – intron của gen

Chương 2.

SAO CHÉP AND 2.1 Sao chép ADN ở sinh vật nhân sơ

2.1.1 Sinh tổng hợp purin và pyrimidin (sinh viên tự nghiên cứu)

2.1.2 Tổng hợp ADN invitro (sinh viên tự nghiên cứu)

2.1.3 Tổng hợp ADN invivo

2.2 Sao chép ADN ở sinh vật nhân chuẩn

2.2.1 Chu trình tế bào nhân chuẩn

2.2.2 Pha G1

2.2.3 Pha S

2.2.4 Pha G2

2.2.5 Tóm tắt các sự kiện của chu trình tế bào

Chương 3.

MÃ DI TRUYỀN 3.1 Bản chất của mã di truyền

3.1.1 Khái niệm mã di truyền

3.1.2 Bằng chứng về mã bộ ba

3.1.3 Giải mã di truyền

3.1.4 Các đặc tính của mã di truyền.

3.1.5 Tính linh hoạt của mã di truyền

3.2 Phiên mã (sinh viên tự nghiên cứu)

3.2.1 Phiên mã ở sinh vật nhân sơ

3.2.2 Phiên mã ở sinh vật nhân chuẩn

3.3 Dịch mã (sinh viên tự nghiên cứu)

3.3.1 Cấu trúc của protein

3.3.2 Chức năng của protein

3.3.3 Sinh tổng hợp protein

3.4 Khái niệm gen

3.5 Điều hoà hoạt động của gen

3.5.1 Điều hòa phiên mã ở vi khuẩn – mô hình operon 3.5.2 Điều hòa phiên mã ở sinh vật nhân chuẩn

Chương 4.

ADN TÁI TỔ HỢP 4.1 Các công cụ chính của kỹ thuật tạo dòng ADN tái tổ hợp

4.1.1 Enzyme giới hạn

4.1.2 Vector tách dòng

4.2 Tạo và tách dòng ADN tái tổ hợp

4.2.1 Xen đoạn ADN vào plasmid

4.2.2 Tách dòng ADN tái tổ hợp

4.2.3 Chọn lọc dòng ADN tái tổ hợp đặc hiệu

4.3 Ứng dụng của công nghệ ADN tái tổ hợp

Chương 5.

DI TRUYỀN NHIỄM SẮC THỂ

5.1 Một số khái niệm chung (sinh viên tự nghiên cứu)

5.1.1 Tính trạng và đặc tính

5.1.2 Tính trạng tương phản và tính trạng tương ứng 5.1.3 Tính trạng số lượng và tính trạng chất lượng

5.1.4 Kiểu gen và kiểu hình

5.1.5 Thể đồng hợp và thể dị hợp

5.1.6 Alen và cặp alen

5.2 Các định luật Menđen

5.2.1 Định luật tính trội

5.2.2 Định luật phân li

5.2.3 Cơ chế phân tử của tính trội

5.2.4 Định luật di truyền độc lập

5.2.5 Các công thức lai đa tính

5.3 Các quy luật di truyền liên kết

5.3.1 Gen liên kết

5.3.2 Di truyền liên kết hoàn toàn

5.3.3 Di truyền liên kết không hoàn toàn

5.3.4 Bản đồ di truyền

5.4 Di truyền học giới tính và di truyền liên kết với giới tính

5.4.1 Di truyền học giới tính

5.4.2 Sự di truyền các tính trạng liên kết với giới tính.

5.4.3 Ý nghĩa thực tiễn của di truyền học giới tính

5.5 Tương tác gen giữa các gen không alen (sinh viên tự nghiên cứu)

5.5.1 Tương tác bổ trợ

5.5.2 Tương tác át chế

5.5.3 Tương tác tích luỹ (cộng gộp)

Chương 6.

DI TRUYỀN NGOÀI NHIỄM SẮC THỂ

6.1 Hệ gen ti thể và lạp thể (sinh viên tự nghiên cứu)

6.1.1 Hệ gen ty thể

6.1.2 Hệ gen lạp thể

6.2 Đặc điểm di truyền ngoài nhiễm sắc thể

6.2.1 Di truyền lạp thể

6.2.3 Di truyền ti thể

Chương 7.

BIẾN DỊ 7.1 Khái niệm và phân loại biến dị

7.1.1 Khái niệm biến dị

7.1.2 Phân loại biến dị

7.2 Thường biến

7.2.1 Khái niệm và phân loại thường biến

7.2.2 Cơ chế của thường biến

7.3 Biến dị tổ hợp

7.4 Đột biến

7.4.1 Khái niệm đột biến

7.4.2 Phân loại đột biến

7.4.3 Nguyên nhân phát sinh đột biến

7.5 Đột biến gen

7.5.1 Khái niệm đột biến gen

7.5.2 Nguyên nhân và cơ chế gây nên đột biến gen

7.5.3 Cơ chế sửa sai, sửa chữa ADN

7.6 Đột biến cấu trúc nhiễm sắc thể (sinh viên tự nghiên cứu)

7.6.1 Khái niệm và phân loại đột biến cấu trúc Nhiễm sắc thể 7.6.2 Các kiểu sai hình Nhiễm sắc thể

7.7 Đột biến số lượng nhiễm sắc thể (sinh viên tự nghiên cứu)

7.7.1 Đa bội thể

7.7.2 Dị bội thể

7.7.3 Hiện tượng đa bội thể giả

Chương 8.

DI TRUYỀN HỌC NGƯỜI 8.1 Phương pháp phân tích phả hệ

8.2 Xây dựng bản đồ di truyền ở người

8.2.1 Phương pháp lai tế bào soma

8.2.2 Phương pháp dùng đoạn khuyết

8.2.3 Phương pháp lai axit nucleic

8.3 Sai hình nhiễm sắc thể và bệnh di truyền (sinh viên tự nghiên cứu)

8.3.1 Các kiểu sai hình nhiễm sắc thể

8.3.2 Những sai lệch về nhiễm sắc thể giới tính

8.3.3 Giả thuyết Lyon

8.4 Di truyền y học

8.4.1 Các bệnh di truyền do rối loạn chuyển hoá và các bệnh nhiễm sắc thể 8.4.2 Cơ sở di truyền ung thư và HIV - AIDS

8.5 Tư vấn di truyền y học

Chương 9.

DI TRUYỀN QUẦN THỂ 9.1 Các khái niệm cơ bản

9.1.1 Quần thể (population)

9.1.2 Vốn gene (gene pool)

9.1.3 Tần số alen

9.2 Cấu trúc di truyền của quần thể (sinh viên tự nghiên cứu)

9.2.1 Cấu trúc di truyền của quần thể tự phối

9.2.2 Cấu trúc di truyền của quần thể ngẫu phối

9.3 Sự di truyền trong quần thể

9.3.1 Trạng thái cân bằng trong quần thể ngẫu phối

9.3.2 Định luật Hardy – Weinberg

9.3.3 Sự biến động của quần thể tự phối

9.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến trạng thái cân bằng di truyền của quần thể (sinh

viên tự nghiên cứu)

9.4.1 Đột biến

9.4.2 Chọn lọc

9.4.3 Kích thước quần thể

9.4.4 Cách li

Chương 10.

CƠ SỞ DI TRUYỀN CỦA CHỌN GIỐNG 10.1 Khái niệm về giống

10.2 Sử dụng đa bội thể trong chọn giống

10.2.1 Sử dụng đa bội thể cùng nguồn

10.2.2 Sử dụng đa bội thể khác nguồn

10.3 Các hệ thống giao phối (sinh viên tự nghiên cứu)

10.3.1 Phân loại các hệ thống giao phối

10.3.2 Nội phối

10.3.3 Ngoại phối

10.3.4 Lai xa

10.3.5 Ưu thế lai

10.4 Các phương pháp chọn lọc

10.4.1 Hệ số di truyền

10.4.2 Chọn lọc hàng loạt

10.4.3 Chọn lọc cá thể