Cách vẽ tranh đề tài+Bước 1: Sắp xếp hình ảnhgọi cách khác là sắp xếp bố cục - Định hướng trong tranh cần thể hiện những hả gì, Một số bài vẽ về đề tài khác nhau của hs, các hoạ sĩ như:
Trang 1- HS vẽ được một số hoạ tiết gần đúng mẫu và vẽ màu theo ý thích.
- Trân trọng giữ gìn bản sắc văn hoá của dân tộc
II Chuẩn bị:
1 Tài liệu tham khảo
- SGVMT6
- Những mẫu trang trí đẹp
- Hình minh hoạ hướng dẫn cách chép hoạ tiết dân tộc
+ HS : Chuẩn bị đầy đủ đồ dùng học tập( chì , tẩy , màu , giấy hoặc vở vẽ)
2 Phương pháp dạy học
- Phương pháp quan sát ,vấn đáp, trực quan , thực hành
III Tiến trình dạy học.
1.ổn định tổ chức:
2 Kiểm tra bài cũ :
- Kiểm tra đồ dùng dụng cụ học tập của học sinh , nhắc nhở HS cần chuẩn bị đầy
đủ và mang tới lớp đúng lúc, đúng giờ học
3 Bài mới.
Trang trí làm đẹp hơn cho cuộc sống của con người , những đồ vật tưởng chừng như rất đơn giản thô sơ nhưng được trang trí bởi những hoạ tiết sáng tạo của con người lại trở lên phong phú, đẹp lạ kì Bài học này sẽ giúp các em nhận dạng được những hoạ tiết trang trí dân tộc và biết cách áp dụng vào các bài trang trí của mình
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Thiết bị tài
thế nào là hoạ tiết ?
- Hãy liên tưởng tới những hình
-Hoạ tiết trang trí dựa trên những hình ảnh ở thiên nhiên,
có thể đã được đơn giản đi nhiều lần hoặc làm cho cầu kì hơn so với mẫu ngoài thực tế
-Những hình ảnh hoạ tiết trang trí trong sgk, những mẫu
tr tr khác
Trang 2- Theo em thế nào là hoạ tiết tr trí
dân tộc? Có khác gì so với
những hoạ tiết tr trí khác?
- E thường thấy những hoạ tiết tr
trí dân tộc được tr trí ở đâu?
Vậy có thể hiểu : Hoạ tiết trang trí
dân tôc là những hình ảnh trang trí mà
chủ yếu là hình hoa, con vật đặc trưng
của dân tộc: (sen , cúc, rồng, sư tử, trâu
)
Hoạt động 2.Hướng dẫn cách vẽ
- Làm thế nào để vẽ được những
hoạ tiết cho giống với mẫu ?
- Phải quan sát cho kĩ để tìm ra
đặc điểm , hình dáng của mẫu
- Không nên vẽ tuỳ tiện mà phải
qui hoạ tiết về những hình cơ
bản như : tam giác , tròn, vuông,
bán nguyệt
- Phác khung hình , kẻ đường
trục
- Phác hình bằng các nét thẳng ,
không nên vẽ giống ngay
- Nhìn mẫu và điều chỉnh cho
giống , sưả hình cho giống và vẽ
màu theo ý thích
- Hoạ tiết tr trí dùng để tr trí cho đồ vật , cho một bộ phận nào đó của đồ vật đó với những mẫu tr trí thường
đa dạng , hiện đại
- Hoạ tiết tr trí dân tộc thường
là những h/ảnhư : mây, sóng , hoa cúc , hoa sen, chim hạc, rồng , phượng, ngọn lửa đó là những mẫu hoạ tiết cổ và thường không đựơc sử dụng rộng rãi
- Được tr trí nhiều ở mái chùa , cột đình , chùa ,miếu, lăng
mộ , bia đá , cung đình
2 Cách vẽ
+ B1: Quy hoạ tiết về hình cơ bản
+ B2: Phác khung hình và kẻ trục đối xứng để vẽ hoạ tiết cho cân đối
+B3: Vẽ hình bằng những đường cơ bản (phác hình)
Hình minh hoạ các bước , GV thao tác các bước mẫu trên bảng
ở một hoạ tiết cụ thể
- Một số bài vẽ hoạ tiết tr trí của học sinh lớp trước
Trang 3c Hoạt động 3 Hướng dẫn hs TH
- GV yêu cầu : hãy chọn những
mẫu hoạ tiết trong sgk mà em
thích và vẽ vào vở vẽ, tô màu
theo ý thích
- Kích thước lớn hơn mẫu trong
sgk 3 lần, sắp xếp hình ảnh sao
cho cân đối với giấy(không lệch
trên , dưới , phải, trái so với mép
giấy)
- Làm bài theo đúng trình tự các
bước như hướng dẫn, không nên
vẽ theo cách vẽ tự nhiên , không
in hình
+B4: Hoàn thiện hình và vẽ màu
3 Thực hành
- Chọn hình và vẽ vào vở vẽ / giấy,
- Vẽ theo đúng các bước và
vẽ màu tuỳ ý
4 Củng cố :
-GV nhận xét một số bài vẽ của hs , treo bài vẽ , gợi ý để học sinh khác nhận xét về bài
vẽ của bạn trên cơ sở tìm những ưu điểm và những gì chưa được để hs khác tự rút ra kết luận cho bài của mình
- Nhắc nhở về ý thức làm bài trong lớp của hs, yêu cầu sưu tầm thêm những mẫu hoạ tiết tr trí dân tộc và vẽ vào vở / giấy nếu muốn
5 Hướng dẫn về nhà
- Làm tiếp bài nếu trên lớp chưa xong
- Đọc và nghiên cứu bài 2
………
Tiết 2
Bài 2 Thường thức mĩ thuật
SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT VIỆT NAM THỜI CỔ ĐẠI
I.Mục tiêu bài học
- HS củng cố thêm kiến thức về lịch sử việt nam vào thời kì cổ đại
- Hiểu thêm giá trị thẩm mĩ của người việt cổ thông qua các sản phẩm mĩ thuật
- Trân trọng nghệ thuật đặc sắc của cha ông để lại
II.Chuẩn bị.
Trang 41 GV: SGV, tranh bài 2 (ĐDDH), mĩ thuật - lược sử mĩ thuật ( giáo trình THCS.) Các hình ảnh sưu tầm về MT Việt Nam thời cổ đại.
2 HS : sưu tầm tư liệu và hình ảnh về bài học
3 Phương pháp dạy học:
- Trực quan , vấn đáp , làm việc theo nhóm
III.Tiến trình dạy học.
1.ổn định tổ chức.
2 Kiểm tra bài cũ
- Hãy cho biết hoạ tiết trang trí là gì, hoạ tiết tr trí dân tộc khác như thế nào?
- Nhận xét một số bài vẽ của bạn, đánh giá của em về bài của bạn
- Nhận xét , đánh giá chung của gv
3 Bài mới.
Việt Nam được biết đến là một trong những cái nôi của sự phát triển loài người, lịch
sử dân tộc gắn liền với sự phát triển của lịch sử mĩ thuật dân tộc đó Hãy cùng tìm hiểu
về mĩ thuật Việt Nam thời kì cổ đại có những nét gì đặc sắc
-Cuộc sống của người nguyên
thuỷ được cải tiến dần bằng
những công cụ hết sức thô
sơ.Đó chính là sản phẩm đầu
tiên của nền ngệ thuật
?Hãy quan sát h/a trong sgk,và
cho biết: hiện vật ở thời kỳ đồ
đá gồm những gì, ở đâu?
-Giai đoạn đồ đá chia thành 2 thời
kì: Đồ đá cũ, đồ đá mới, hãy cho
biết sự khác biệt giữa 2 tk này?
1.Tìm hiểu một vài nét về lịch
sử Việt Nam thời kì cổ đại
- Đây là thời kỳ khởi đầu cho các thời kỳ tiếp theo
- Tk cổ đại cách ngày nay hàng triệu năm, chia thành 2 giai đoạn:
+T k đồ đá +Tk đồ đồng
Các hình khắc mặt người trên
đá ở hang Đồng Nội, những viên đá cuội khắc hình mặt người (Na Ca- Thái Nguyên)
- Đồ đá cũ: vẫn là quá trình nguyên thuỷ , thô sơ
Đồ đá mới : với kĩ nghệ mài công cụ đá ngày càng hoàn thiệnvà đã chế tác ra đồ gốm
+ Thời kì đồ đồng
Trang 5• Tìm hiểu thời kì đồ đồng.
-Trong quá trình phát triển và tiến
hoá của loài người, con người
nguyên thuỷ từng bước chinh phục
đồng bằng, lập làng trù phú, xd
xhội văn minh chính là khi họ biết
đến đồ đồng
- Nghiên cứu sgk cho biết
thời kì này chia làm mấy
giai đoạn?
? Đỉnh cao ở thời kì đồ đồng được
biểu hiện qua sản phẩm nào mà em
hoà, hợp lí cho người xem
c.hoạt động 3 tìm hiểu một vài
nét về nghệ thuật thời kì đồ đồng
? Sự xuất hiện đồ đồng có tác dụng
gì đối với cuộc sống của con
người?
- Hãy cho biết các hiện vật còn lưu
giữ được ở thời kì này?
- Chia làm 4 giai đoạn:
- Phùng Nguyên, Đồng Đậu, Gò Mun, Đông Sơn
- Trống đồng Đông Sơn, tiêu biểu cho văn hoá Đông Sơn, đã đạt tới đỉnh cao ở nghệ thuật trang trí
2.Tìm hiểu những hình vẽ mặt người trên vách hang Đồng Nội(thời kì đồ đá)
- Mục đích của những hình ảnh đó là : thông qua những hình vẽ con người giao tiếp với nhau, truyền đạt thông tin với nhau, gửi gắm tâm tư , tình cảm vui , buồn , cáu giận
3.Tìm hiểu một vài nét về nghệ thuật thời kì đồ đồng.
- Làm thay đổi cơ bản Xh Việt Nam , đó là sự chuyển dịch từ hình thái XH nguyên thuỷ sang hình thái Xh văn minh
- Các công cụ sản xuất:Rìu, thạp, dao găm, trống đồng
- Được tr trí bằng những hoa văn tinh tế: chim lạc, hoa dây, sóng nước, hoa cúc, các hoạt động của con người cũng được chọn lọc
Trang 6-Đặc điểm chung của đồ vật ở thời
kì này là gì?
- Dựa vào hả Trống đồng Đông
Sơn hãy cho biết vẻ độc đáo của
nó?
Với các hình khối cơ bản kết hợp
với nhau (Hình tròn, hình trụ) tạo
thành thể thống nhất được tr trí đẹp
mắt với cách lựa chọn hoạ tiết hết
sức tinh tế
- hoạt động chủ đạo trong các
hoạ tiết là hình ảnh con người
với nhiều hoạt động khác nhau
làm hoạ tiết ttrí
+ Sự độc đáo ở cách thể hiện một công cụ truyền âm thanh với bố cục chia làm 2 phần:
- Mặt trống : Hình tròn với những hình đồng tâm được trtrí ngôi sao nhiều cánh ở chính giữa , hoa văn trang trí là : chim hạc, những hoạt động cuả con người trong quá trình lđ, sản xuất(giã gạo, chèo thuyền, bắn cung tên, múa )
- Thân trống : Hình trụ, tang trống cũng được tt với những hình ảnh là các hoạt động của con người
- Học và trả lời các câu hỏi trong sgk
- Chuẩn bị cho bài sau vẽ theo mẫu
………
Trang 7Tuần 3 Tháng 9 năm 2009
Tiết 3
Bài 3 Vẽ theo mẫu
SƠ LƯỢC VỀ LUẬT XA GẦN
I Mục tiêu bài học
- Học sinh hiểu được những điểm cơ bản của luật xa gần
- Biết vận dụng luật xa gần để quan sát, nhận xét hình ảnh trong các bài vẽ tranh, theo mẫu
II.Chuẩn bị
1.Tài liệu tham khảo
- Luật xa gần và giải phẫu tạo hình ( giáo trình đào tạo gv THCS)
2.Kiểm tra bài cũ
? Tại sao nói mĩ thuật ra đời và phát triển cùng lịch sử loài người?
? Hãy nêu giá trị nghệ thuật của hiện vật trống đồng Đông Sơn?
3 Bài mới
- Mọi vật luôn thay đổi khi nhìn theo xa gần , chúng ta sẽ tìm hiểu về lxg để thấy được
sự thay đổi của mọi vật trong không gian để vẽ đúng và đẹp hơn
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Thiết bị
tài liệu a.Hoạt động 1 Hướng dẫn hs
quan sát, nhận xét
- GV giới thiệu, hướng dẫn hs quan
sát các hình trong sgk
? Em có nhận xét gì về những hàng
cột , đường ray , những pho tượng?
- gv tiếp tục cho hs quan sát
-Thực tế không phải như vậy , phụ thuộc vào độ cao, thấp, ngắn
Trang 8hả đó có phải theo qui luật +gần:
-Xác định ranh giới giữa trời - đất,
trời- biển trong những hình ảnh ở
- Có đường tầm mắt trên cao :
Khi ta ngước nhìn lên trên,
+ hình dáng các vật cũng thay đổi khi nhìn ở các góc độ , vị trí khác nhau.trừ hình cầu
2 Đường tầm mắt và điểm tụ
- Xđịnh những đường thẳng phân chia ranh giới giữa trời,đất, trời, biển
- Đều có thế // với mặt đất, bầu trời , biển
- Vị trí của ĐTM có thể cao, thấp , ngang so với mẫu tuỳ theo vị trí quan sát của ngươi nhìn
- Tìm đặc điểm của hình hộp khi ở các vị trí đó
- Vẽ hình hộp ở 3 vị trí
- GV vẽ hình minh hoạ về ĐTM ở các vị trí khác
nhau(vật
là cái cốc )
Trang 9- Làm bài tập quan sát và vẽ hình vật ở các vị trí khác nhau so với tầm mắt.
- Vẽ hình cái ca, cốc và quả ở các vị trí đã học
Bài 4: Vẽ theo mẫu
CÁCH VẼ THEO MẪU.
I.MỤC TIÊU BÀI HỌC
- Học sinh hiểu được thế nào là vẽ theo mẫu và cách tiến hành một bài vẽ theo mẫu
- HS vận dụng những hiểu biết chung về phương pháp vẽ theo mẫu vào bài vẽ của mình
- Hình thành cho hs cách nhìn , cách làm việc khoa học
II.CHUẨN BỊ
1 Tài liệu tham khảo
-Phương pháp giảng dạy MT(chương vẽ theo mẫu)-Nguyễn quốc Toản
- SGK, sgv
2 Phương tiện dạy học
- Mẫu : ca, bát, hộp vuông
- Một số bài vẽ của học sinh lớp trước
- HS chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập
Trang 102 kiểm tra bài cũ
- Kiểm tra dụng cụ học tập và chấm một số bài vẽ về nhà của hs
- Nhận xét về sự chuẩn bị dụng cụ, học làm bài ở nhà
3.Bài mới
liệua.hoạt động 1:Tìm hiểu khái niệm
vẽ theo mẫu
- GV vẽ một vài hả lên bảng
sau khi đã đặt mẫu: 1 quả
hồng, 1cái ca.(vẽ một quả
hồng và quai ca)
? Vẽ từng bộ phận , từng vật như
vậy đã đúng chưa? vì sao?
-GV hướng dẫn hs quan sát tiếp
hình 1(sgk) Hãy cho biết vì sao
elíp, nét cong hay thẳng
- Thân ca khi thấp, cao
? Thế nào là vẽ theo mẫu:
Hoạt động 2:Tìm hiểu cách vẽ
theo mẫu
+ Quan sát,nhận xét mẫu
1Khái niệm : Vẽ theo mẫu
-vẽ như vậy chưa đúng vì có thể bài vẽ sẽ sai về tỉ lệ, không đúng hình
-Hình không giống nhau vì người vẽ nhìn ở các vị trí khác nhau
ở các vị trí cao, thấp khác nhau, hình vẽ có thể thay đổi về hình dáng, kích thước của vật
-Là mô phỏng lại vật mẫu có ngay trước mắt, bằng hình vẽ để diễn tả lại hình dáng, đặc điểm, cấu tạo,màu sắc của vật mẫu
-Hình 1b : Cao, hẹp ngang-Hình 1c: Miệng rộng, sai lxg
-Hình1d: miệng rộng , thân thấp, hợp lí , đúng góc độ nhìn từ trên cao
-Hình e: tỉ lệ , kích thước đúng , hvẽ thuận mắt, đẹp so với các hình còn lại
II Cách vẽ
Trang 11?trong hình 1 hãy tìm hvẽ đúng
với mẫu (GV đặt mẫu), các hình
còn lại sai ở điểm nào?
? Vậy trong một bài vẽ nên sắp
xếp hình như thế nào để bài cân
đối , hợp lí trên giấy?
+ Để diễn tả chất liệu của mẫu
bằng chì đen ta phải làm thế nào?
-Độ đậm nhất không có nghĩa là
đen nhất của chì, phải luôn so
+Buớc 1: Quan sát , nhận xét đặc điểm hình dáng kích thước tỉ lệ các bộ phận của mẫu
-Hình c-Tỉ lệ giữa các bộ phận sai, hình
vẽ sẽ không đúng đặc điêm của mẫu
+ B3: So sánh tỉ lệ , phác hình,
vẽ hình chi tiết
- ước lượng tỉ lệ của khung hình(khung hình là hình bao quát toàn bộ vật mẫu)
-Dựa vào khung hình chung vẽ phác khung hình riêng từng vật mẫu , tuỳ hình dáng của mẫu mà khung hình riêng có hình vuông , tròn, chữ nhật, tam giác, đa giác
-so sánh tỉ lệ giữa các bộ phận của mẫu tìm ra tỉ lệ hợp lí rồi phác nhanh lên giấy dựa vào khung hình đã phác
-Dựa vào mẫu điều chỉnh hình
vẽ sao cho giống mẫu
+ B4 : Vẽ đậm nhạt bằng chì-Quan sát ánh sáng chiếu lên vật mẫu rồi phác các mảng đậm nhat khác nhau
-Dùng chì diễn tả ánh sáng bằng cách đi nét mềm, cứng, thẳng , cong tuỳ theo hình dáng của vật mẫu,và tuỳ thuộc vào chất liệu
Trang 12sánh độ đậm của các mẫu với
nhau, độ nhạt giữa chúng để diễn
độ quá đậm, nhạt
4.Củng cố
- Hiểu thế nào là vẽ theo mẫu?
- Vẽ theo mẫu cần chú ý điều gì?qua những bước nào?
- Học sinh cảm thụ và nhận biết được các hoạt động trong đời sống
- Học sinh nắm được những kiến thức cơ bản đê tìm bố cục tranh
- Học sinh hiểu và thực hiện được cách vẽ tranh đề tài
II Chuẩn bị
1 Tài liệu tham khảo
-Phương pháp giảng dạy MT
- Kí hoạ và bố cục
2.Đồ dùng dạy học:
+ Giáo viên: Chuẩn bị một số tranh của hoạ sĩ vẽ tranh về đề tài
- Tranh vẽ của học sinh lớp trước đã vẽ về các đề tài trong cuộc sống và thiên nhiên
- Hình minh hoạ về các bước tiến hành
+ Học sinh: Chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập
3.Phương pháp dạy học
- Phương pháp quan sát, nhận xét, gợi mở , thực hành
III Tiến trình dạy học.
Trang 131 ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
- Kiểm tra đồ dùng học tập của học sinh
- Nhận xét một số bài vẽ của học sinh về vẽ theo mẫu
nội dung đề tài?
- GV giới thiệu cho hs một
số tranh của hoạ sĩ trong
thấy được các thể loại của
tranh: Sinh hoạt, phong
- GV phân tích cho hs thấy rằng
1 Tìm và chọn nội dung đề tài
- trong cuộc sống có nhiều đề tài, mỗi đề tài lại có nhiều chủ
- ở mỗi chủ đề trong đề tài thì mỗi người lại có cách thể hiện hình ảnh khác nhau
2 Cách vẽ tranh đề tài+Bước 1: Sắp xếp hình ảnh(gọi cách khác là sắp xếp bố cục)
- Định hướng trong tranh cần thể hiện những hả gì,
Một số bài vẽ
về đề tài khác nhau của hs, các hoạ sĩ như: đề tài sinh hoạt, phong cảnh,
lễ hội, chân dung
GV phác hình lên bảng sau mỗi bước gợi ý
Trang 14muốn thể hiện được nội dung cần
phải vẽ những gì: Hình ảnh cần
thể hiện được cái động, cái tĩnh
của người và cảnh vật như thế
nào, vẽ ở đâu( trong nhà, ngoài
không đều nhau, cần có mảng
trống(nền trời , đất, ) sao cho bố
cục không chật chội hoặc quá
- Màu sắc trong tranh có thể rực
rỡ, êm dịu tuỳ theo đề tài và cảm
xúc của người vẽ
ở vị trí nào là hợp lí
- Có hình ảnh chính và hả phụ
+ Bước 2: Vẽ hình
- Khi đã sắp xếp ở bước 1hợp
lí , vẽ hình ảnh đã định sẵn vào trong những mảng hình đó
- Hình ảnh chính cần thể hiện to, rõ ràng ,hả phụ nên vẽ mờ hơn, nhỏ, thấp
bé hơn và tuân theo lxg
- Hình vẽ không nên rời rạc, không lặp lại quá nhiều về hình dáng , hình ảnh sẽ gây nhàm chán
+ Bước 3 Vẽ màu:
- Tuỳ vào nội dung thể hiện , cảm xúc của ngừơi vẽ mà thể hiện màu cho êm dịu hoặc mạnh mẽ
4.Củng cố
- GV treo một số tranh đề tài mà ở năm học trước hs khá, giỏi đã vẽ về các đề tài như lao động, sinh hoạt, lễ hội để hs quan sát và đặt câu hỏi:
? Em có cảm nhận như thế nào về bức tranh đó?
?Bạn thể hiện nội dung đề tài đã rõ chưa? Nếu là em , em sẽ thể hiện nội dung đề tài này với những hả như thế nào?
?Em có nhận xét gì về cách sx bố cục trong tranh?
Trang 15- GV nhận xét các câu trả lời của hs, củng cố bài học.
5 Hướng dẫnvề nhà
- Vẽ một bức tranh theo đề tài tự chọn
- Chuẩn bị cho bài sau
I.Mục tiêu bài học
- HS thấy được vẻ đẹp của trang trí cơ bản và trang trí ứng dụng
- HS phân biệt được sự khác nhau giữa trang trí cơ bản và trang trí ứng dụng
- Biết cách làm bài vẽ trang trí
2 kiểm tra bài cũ:
- GV chọn một số bài vẽ tranh đề tài của hs đã làm ở nhà , gợi ý để hs khác nhận xét bài của bạn:
- Bạn vẽ về nội dung gì? những hình ảnh sắp xếp trong tranh đã hợp lí chưa? em có nhận xét gì về hả chính , phụ trong bài? Bạn đã áp dụng luật xa gần vào bài vẽ chưa?
- GV nhận xét và có thể củng cố kiến thức về luật xa gần áp dụng vào bài vẽ, không nên dàn trải hình ảnh trong tranh mà tập trung vào hình ảnh chính, diễn tả nội dung cụ thể của đề tài
3 Bài mới
Trang 16a Hoạt động 1: Hướng dẫn học sinh
- ? Theo em thế nào được gọi là
trang trí cơ bản, và trang trí ứng
dụng?
+TT cơ bản là sự sắp xếp các hoạ tiết
vào các hình cơ bản như hình vuông ,
hình tròn, hình chữ nhật tạo cho hình
sự cân đối và đẹp về màu sắc
+TT ứng dụng là vận dụng trang trí hình
cơ bản vào tr trí cho các đồ vật, sản
phẩm , đồ dùng hàng ngày của con
người như trang trí nhà của , lớp học,
hội trường, góc họctập, bát đĩa , ẩm
chén, nhãn vở
+ GV giới thiệu một số cách sx trong
trang trí , yêu cầu hs quan sát vào hình
2- sgk
- Có nhiều cách làm cho bài vẽ sinh
động hơn nhờ vào sự sx hoạ tiết trong
bài
? Hãy quan sát hình 2a nếu như trong
một hình cơ bản em chỉ sử dụng một
hoặc 2 hoạ tiết rồi lặp lại như điệp khúc
thì bài vẽ có sinh động không?
?Em hiểu nguyên tắc nhắc lại hoạ tiết
như thế nào.có tác dụng gì trong bài
trang trí?
? Hãy quan sát hình 2b và từ đó cho biết
thế nào là xen kẽ hoạ tiết?
+TT ứng dụng là sự vận dụng việc trang trí các hình cơ bản vào tr trí cho những sản phẩm, những vật dụng, đồ dùng trong cuộc sống thêm phong phú đẹp mắt, gọn gàng có trật tự như tt lớp học bằng cách sắp xếp bàn học gọn gàng ngăn nắp, những biển treo tường sx cân đối hai bên, bàn ghế ngay ngắn hay tt
lọ hoa, bát đĩa, ấm chén, các hoạ tiết được sx cân đối hài hoà trên thân , cổ, đáy làm cho vật thêm đẹp mắt
- quan sát hình 2- sgk
+ Nhắc lại hoạ tiết: là việc sử dụng 1 hay một số hoạ tiết trong bài vẽ và lặp lại chúng nhiều lần trong bài , nếu chỉ có 1 hoạ tiết và lặp lại thì bài sẽ đơn điệu nhưng bài sử dụng nhiều hoạ tiết cạnh nhau và lặp lại theo mảng hình thì bài tt
sẽ rất sinh động và đẹp mắt +Xen kẽ hoạ tiết là sự sắp xếp các hoạ tiết khác nhau về hình,về màu sắc cạnh nhau trong cùng một hình
- Xen kẽ hoạ tiết có tác dụng làm cho bài vẽ sinh động hơn
+ Đối xứng hoạ tiết là cách sx các hoạ
Trang 17? Hình 2c minh hoạ cho nguyên tắc đối
xứng hoạ tiết , từ đó cho biết thế nào là
sx hoạ tiết đối xứng ?
? Hình mảng không đều là cách sx hoạ
tiết như thế nào?
? Trong một bài trang trí có thể áp dụng
đơn lẻ một nguyên tắc được không?
- Lưu ý: khi trang trí thì nên sx các
mảng hình có to, nhỏ, các mảng
hình trống không nên nhiều quá
- Các hoạ tiết giống nhau nên bằng
nhật, cái đĩa, gạch nền đá hoa
- GV chỉ ra cách làm bài trang trí cơ
bản: có thể phác nhanh các bước lên
bảng để hs tiện theo dõi
+ Hình mảng không đều là cách sx hoạ tiết một cách tự do trong bài như việc trang trí hình bằng một bài vẽ tranh phong cảnh
- Nên kết hợp một số nguyên tắc cùng nhau để bài sinh động
2 Cách trang trí các hình cơ bản
+Bước 1: Vẽ hìnhcần trang trí , tìm trục đối xứng dọc ngang, chéo, để xđ các mảng hình
+ Bước 2: Vẽ các hoạ tiết dựa vào các mảng hình đã tạo từ việc kẻ trục đx
+ Bước 3: tìm và chọn màu phù hợp để
vẽ cho có trọng tâm, bài vẽ cần có đậm nhạt
Trang 18+ Bước 3: Tìm và vẽ màu theo ý thích
để bài vẽ hài hoà , có trọng tâm
C Hoạt động 3: Hướng dẫn hs làm bài
- Hãy vận dụng các bước trang trí
để làm một bài trang trí hình cơ
bản tuỳ chọn
- GV nhắc nhở hs việc tìm hình ,
mảng , chọn hoạ tiết và vẽ màu
sao cho nổi bật hình ảnh trọng
tâm của bài tr trí
- Làm thế nào để bài vẽ sinh động ?
5 Hướng dẫn về nhà
- Học bài và làm bài tập trên lớp nếu chưa xong, làm thêm bài khác nếu muốn
- Chuẩn bị dụng cụ học tập đầy đủ cho bài vẽ theo mẫu tuần sa
Trang 192 Kiểm tra bài cũ.
- Nhận xét đánh giá một số bài vẽ của học sinh
- Có những nguyên tắc trang trí nào? hãy nêu các bước tiến hành một bài trang trí
cơ bản
3 Bài mới
a.hoạt động 1: Hướng dẫn hs quan sát
nhận xét
+ GV bày mẫu ở một vài vị trí để hs
quan sát nhận xét tìm ra bố cục hợp lí
- GV bày mẫu ở một số vị trí bất hợp lí
như : mẫu gần nhau qúa, xa nhau quá,
mẫu nọ che khuất mẫu kia, các vật mẫu
đặt thẳng hàng ngang, dọc sau đó gọi
hs nhận xét
- Vậy nên bày mẫu như thế nào để
có một bố cục hợp lí nhất?
- Gọi hs lên bày mẫu theo cách
hướng dẫn.lưu ý với hs ở các góc
độ nhìn khác nhau bài sẽ có bố
cục khác nhau, có thể sắp xếp
hình trên bài vẽ hợp lí hơn trên
mẫu thực có nghĩa là nếu góc
nhìn bị che khuất hoặc có bố cục
xấu thì có thể tìm vị trí khác thích
hợp hơn, hoặc di chuyển
mẫu(trong bài) về vị trí theo yêu
cầu
+ GV cho hs nhận xét mẫu về tỉ lệ của
khung hình , tỉ lệ của các mẫu với nhau:
?Nếu qui các vật mẫu về một hình cơ
bản thì ở vị trí của em khung hình chung
có dạng hình gì?
+ Hãy so sánh tỉ lệ của mẫu với nhau:
chiều ngang, chiều dọc
+ Khung hình chung có dạng hình chữ nhật đứng, hình vuông là tuỳ vào vị trí của mỗi người
Trang 20+ GV nhắc hs cách vẽ bài này cũng tiến
hành theo trình tự đã hướng dẫn ở bài 4
cụthể là :
+ Vẽ phác khung hình chung vào tờ giấy
cho cân đối
+ Vẽ phác khung hình của hình hộp và
hình cầu, chú ý đối chiếu theo chiều
ngang và dọc để có tỉ lệ đúng
+ Tìm tỉ lệ các bộ phận rồi vẽ nét chính,
chú ý độ chếch của hai mặt bên cạnh
hộp về phía xa, đỉnh caocủa mặt hộp ở
+ Tìm tỉ lệ các bộ phận rồi vẽ nét chính , chú ý các cạnh của hộp , tuỳ vị trí mà nhìn thấy 2,3 cạnh, hoặc mặt hộp, độ chếch của 2 bên cạnh hộp
+ Vẽ nét chi tiết.Luôn phải quan sát mẫu
để điều chỉnh tỉ lệ+ Tạo đậm nhạt gợi khối
3 Thực hành
- Quan sát , đo tỉ lệ và vẽ vào giấy/vở bài tập
4 Củng cố
- đánh giá kết quả học tập của hs:
- gv gợi ý cho hs quan sát nhận xét bài vẽ của một số bạn trong lớp về bố cục , nét
vẽ , hình vẽ
- Gv nhận xét, đánh giá , chốt lại những ý đúng và cho điểm
5 Hướng dẫn về nhà
- Không tự điều chỉnh mẫu hoặc sửa hình , đánh bóng nếu không có mẫu
- Chuẩn bị cho bài sau
………
Tiết 8
Bài 8: Thường thức mĩ thuật
SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI LÝ(1010-1225)
I.Mục tiêu bài học:
- HS hiểu và nắm bắt được một số kiến thức chung về mĩ thuật thời Lý
Trang 21- HS nhận thức đúng đắn về truyền thống nghệ thuật dân tộc, trân trọng, yêu quý những di sản văn hoá của cha ông để lại và tự hào về bản sắc độc đáo của nghệ thuật dân tộc.
II Chuẩn bị
1 Tài liệu tham khảo:
+ Lịch sử 6,7
+ lược sử mĩ thuật và mĩ thuật học
+Một số tranh ảnh về hiện vật thuộc mĩ thuật thời Lý
2 Phương pháp dạy học
- Thảo luận nhóm, vấn đáp, thuyết trình
III.Tiến trình dạy học
1 Ôn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
- Nhận xét xếp loại một số bài vẽ tiết 7 của hs
3 Bài mới
a Hoạt động 1: Hướng dẫn hs tìm hiểu
khái quát về hoàn cảnh xã hội thời Lý
? Thông qua các bài học lịch sử , hãy
trình bày đôi nét về triều đại Lý
b Hoạt động 2.Hướng dẫn hs tìm hiểu
khái quát về mĩ thuật Lý
? Thông qua các hình ảnh minh họa
trong sgk hãy cho biết thời Lý có các
loại hình nghệ thuật nào phát triển?
? Tại sao khi nhắc tới mĩ thuật Lý,
chúng ta lại đề cập nhiều về nghệ thuật
kiến trúc
* Kiến trúc kinh thành:
+ GV yêu cầu các tổ ( hoặc các bàn )
thảo luận câu hỏi sau:
? Em được biết gì vê kiến trúc kinh
thành Thăng Long xưa?
- Gv kết hợp hướng dẫn hs tham
khảo thêm những hình ảnh trong
1 Tìm hiểu khái quát về hoàn cảnh xã hội thời Lý
- Lý công Uẩn dời đô từ Hoa Lư vê thành Đại La và đổi tên thành là Thăng Long vào năm 1010
- Đạo phật đi vào cuộc sống đã khơi nguồn cho nghệ thuật phát triển, thời kì này đã có nhiều công trình nghệ thuật kiến trúc, điêu khắc, hội hoạ đặc sắc ra đời
- Mở rộng giao lưu với các nước láng giềng , kinh tế, xã hội , vhnt phát triển
2 Tìm hiểu khái quát về mĩ thuật Lý
+ Nghệ thuật kiến trúc+ Nghệ thuật điêu khắc trang trí+ Gốm, một số tác phẩm hội hoạ
- Thời kì này Phật giáo là quốc giáo, do vậy kiến trúc phật giáo
và kiến trúc cung đình phát triển rực rỡ
+Vua Lý Thái Tổ cho xd kinh đô TL với qui mô to lớn và tráng lệ Là một quần thể kiến trúc gồm 2 lớp :lớp bên trong là hoàng thành, là nơi ở và sinh hoạt của vua và hoàng tộc, lớp ngoài là kinh
Trang 22c Hoạt động 3: hướng dẫn hs tìm hiểu
nghệ thuật điêu khắc, trang trí, gốm
? Qua hình ảnh trong sgk hãy cho biết
nghệ thuật trang trí trên đồ gốm có đặc
điểm gì?
? Đạo Phật thịnh hành kéo theo nghệ
thuật nào phát triển ?
? Em biết gì về đặc điểm của Rồng thời
Lý
thành , xung quanh kinh thành còn có nhiều công trình kiến trúc khác như Tháp Báo Thiên, Văn miếu Quốc Tử Giám
+ Các công trình đều có quy mô to lớn, được đặt ở nơi có cảnh quan đẹp
+ Điển hình: Chùa Một Cột,, Chùa Phật Tích, Chùa Dạm, Chùa Hương Lãng, Chùa Long Đọi
3 Nghệ thuật điêu khắc trang trí, gốm
- Đồ gốm gia dụng phát triển: bát đĩa , ấm chén, bình , thạp, đồ thờ cúng
- chế tác được nhiều loại men quý như men ngọc, da lươn, trắng ngà
- Xương gốm mỏng ,nhẹ, nét khắc chìm , men phủ đều hình dáng thanh thoát chau chuốt
- được trang trí bằng hoa văn tinh xảo
+ Nghệ thuật điêu khắc, trang trí, tạc tượng phát triển
+ Các bức tượng như tượng Kim Cương,
A di đà, đầu người mình chim, các con thú bên cạnh đó còn có hoạ tiết như hoa, lá, mây, sóng nước, rồng
+ Rồng thời Lý mềm mại hiền lành, uốn khúc nhịp nhàng theo hình thắt túi, là hình ảnh tiêu biểu cho nghệ thuật tt của dân tộc Việt Nam
4 Củng cố
- Hãy nêu đặc điểm chung của mĩ thuật thời Lý?
GV nhận xét về câu trả lời của hs và củng cố nội dung bài học
+ Các công trình kiến trúc đều có qui mô to lớn được đặt ở những nơi có địa thế đẹp , thoáng đãng
+ Điêu khắc, trang trí và đồ gốm đã phát huy được nghệ thuật truyền thống kết hợp với tinh hoa nghệ thuật cuả các nước láng giềng nhưng vẫn giữ được bản sắc dân tộc
5 Hướng dẫn về nhà
- Học và trả lời các câu hỏi trong sgk
Trang 23- Chuẩn bị cho bài học sau
- Luyện cho hs khả năng tìm bố cục theo nội dung chủ đề
- HS vẽ được tranh về đề tài Học tập
II Chuẩn bị
1 Đồ dùng dạy học
+ Gv chuẩn bị một số tranh về đề tài học tập của hs các khoá trước đã vẽ đạt kết quả cao
- Bộ tranh trong đồ dùng dạy học về đề tài học tập của hoạ sĩ và hs
2 Kiểm tra bài cũ
? Các công trình kiến trúc thời Lý có đặc điểm gì ? vì sao kiến trúc Phật giáo thời Lý phát triển ?
? Em có nhận xét gì về nghệ thuật điêu khắc thời Lý?
? Hãy nhắc lại các bước tiến hành một bài vẽ tranh đề tài?
3 Bài mới
a Hoạt động 1: Hướng dẫn
hs tìm và chọn nội dung đề tài
hs, đặt câu hỏi để hs thấy sự khác
nhau giữa ảnh và tranh, tranh của
hsĩ và học sinh
1 Tìm và chọn nội dung đề tài
- ảnh chụp phản ảnh con người, cảnh vật với các chi tiết về hình
và màu giống thực tế
- tranh cũng phản ánh cái thực nhưng thông qua suy nghĩ chắt lọc và cảm nhận của người vẽ mà
Trang 24- Đây là đề tài rất phong phú, mỗi
- Do có nhiều nội dung cùng phản
ánh đề tài nên khi vẽ cần chọn lọc
nội dung mình thấy yêu thích để
vẽ mà thôi
b Hoạt động 2: Hướng dẫn
cách vẽ tranh
cái thực ko còn nguyên mẫu nữa
- tranh của hsĩ thường chuẩn mực
về bố cục,hình vẽ, màu sắc và ý tưởng
- tranh của hs thường chưa hoàn chỉnh về bố cục, hình vẽ , màu sắc nhưng thường ngộ nghĩnh , tươi sáng
- Học ở trường, trong lớp , trên sân trường, gốc cây
- Học ở nhà, ở góc học tập
- Trên đường tới trường truy bài cùng với bạn
- Học nhóm, học tập thể , cá nhân,
+ Các bạn đang học nhóm ở nhà dưới gốc cây râm mát, có các hình ảnh như đang chụm đầu bàn bạc, người ngồi, đứng, có những quyển sách, vở đang
mở, xung quanh có cây cối, vườn, gà + Hình ảnh các bạn đang truy bài dưới gốc cây, trên ghế đá ở sân trường, xung quannh có nhiều bạn khác đang chơi , cây cỏ hoa ở bồn hoa
+ Trong lớp học có cô giáo, các bạn đang say sưa học có bạn giơ tay phát biểu, có bạn đang hỏi bạn bên cạnh
- hình ảnh các bạn học bài là chính, các hình ảnh như cảnh vật xung quanh là phụ nhằm hỗ trợ cho hả chính trong tranh
2 Cách vẽ tranh
- Chọn nội dung thể hiện : Vẽ gì , ở đâu, vẽ như thế nào
- Sắp xếp bố cục : Hình ảnh chính, phụ sao cho cân đối khổ giấy, có khoảng trống hợp lí tránh chia đôi
Trang 25- Là bài vẽ áp dụng các bước tiến
hành của cách vẽ tranh đề tài nên
giáo viên kết hợp vừa trình bày lý
thuyết với các bước vẽ lên trên
bảng để hs vừa nhìn , vừa nghĩ
+ GV phác nhanh từng bước lên bảng
c Hoạt động 3: Hướng dẫn hs thực hành
- Nêu yêu cầu của tiết học: Vẽ một
bức tranh về đề tài học tập theo ý
thích và vẽ màu
+ GV quan sát , theo dõi , gợi ý cho
những hs chưa chọn được nội dung đề
tài động viên những hs khác mạnh dạn
thể hiện ý tưởng của mình
theo chiều dọc, ngang tranh, chéo góc không có xa, gần
- Vẽ hình ảnh : Có các nhân vật với các hoạt động khác nhau như đứng ngồi, đi , chạy ,nhảy các hìn ảnh xung quanh như cây cối, nhà cửa, đường làng , trường ,lớp
- Vẽ màu: tập trung vào những màu tươi vui , trong sáng song cũng nên chú ý đậm nhạt trong tranh, chú ý diễn tả nền tranh để bài có không gian
3 Thực hanhf
- Chọn nội dung đề tài và thể hiện ý tưởng trên giấy / vở vẽ và vẽ màu theo ý thích
4 Củng cố
Đánh gía kết quả học tập của hs
- Nhận xét một số bài vẽ tạm thời hoàn thành và chưa hòan thiện hình , màu và gợi
ý để hs khác nhận ra ưu điểm và những gì cần khắc phục đặc biệt là bố cục, hình ảnh( để hình ảnh rời rạc , không rõ trọng tâm chính , nội dung tranh chưa thể hiện được )
? ở bước tìm bố cục các em cần chú ý điều gì?
5 hướng dẫn về nhà
- Hoàn thiện bài nếu chưa xong
- Chuẩn bị trước nội dung và dụng cụ học tập cho bài 110
Trang 26- HS biết được một số màu thường dùng và cách pha màu để áp dụng vào bài tr trí,
vẽ tranh
- Sử dụng tốt màu sắc và định hướng được màu trong bài vẽ của mình
II Chuẩn bị
1 Đồ dùng dạy học
- Bảng hoặc đĩa pha màu, màu nước, bảng màu tương phản trong đồ dùng dạy học,
- Hs chuẩn hị đầy đủ màu vẽ , giấy , chì
2 Phương pháp dạy học
- Phương pháp trực quan, vấn đáp, thực hành
III Tiến trình dạy học
1 Ôn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
- Yêu cầu các bàn tự kiểm tra dụng cụ học tập của các thành viên trong bàn, báo cáo kết quả
- Nhắc nhở việc chấm bài vẽ ở nhà để dành cuối tiết học
3 Bài mới
a Hoạt động 1: Hướng dẫn hs quan sát
nhận xét
- Gv giới thiệu tranh về phong cảnh
thiên nhiên và màu sắc tự nhiên
- Hãy gọi tên các màu có trong
tranh 1,2,3
Trong thiên nhiên rất phong phú về màu
sắc, vậy do đâu mà có màu sắc?
- tuỳ thuộc vào từng loài, từng
giống cây,hoặc điều kiện tự nhiên
, chăm sóc mà màu sắc của chúng
không giống nhau nên đó trong
thiên nhiên hình thành sự phong
phú về màu sắc
c Hoạt động 2:Hướng dẫn hs
cách pha màu
- Gv giới thiệu một số màu thường
dùng: Màu sáp , màu dạ, màu bột,
màu nước, sơn dầu
- Tuy nhiên đối với một số loại
màu như dạ, sáp của hs là loại
màu mà các nhà sản xuất đã pha
chế sẵn tiện cho việc sử dụng của
hs nên ko cần pha chế
- Việc pha chế chỉ diễn ra khi đó là
màu nước, màu bột, sơn dầu
5 Quan sát nhận xét
- đỏ , xanh da trời , vàng , tím, lục , lam, chàm , da cam
- Do ánh sáng tạo nên màu sắc luôn thay đổi theo sự chiếu sáng , không có ánh sáng thì khôg có màu sắc
6 Cách pha màu
Trang 27- Gv tiến hành pha màu ở loại màu
- Gv nhỏ một giọt màu đỏ vào cốc
nước nguyên chất và sau đó thêm
một giọt màu vàng , yêu cầu hs
gọi tên màu mới hình thành?
- Từ màu đỏ + lam , haỹ gọi tên
màu thứ 3
- Từ màu vàng + màu lam
- Từ những màu mới hình thành
nếu thêm hoặc bớt lượng màu gốc
thì có sự thay đổi như thế nào?
c Hướng dẫn hs thực hành
- Gv yêu cầu các bàn tập pha màu
và gọi tên các màu mới
d Hoạt động 4: Giới thiệu tên
một số màu và cách dùng + Các khái niệm:
1 Cặp màu bổ túc: Là những màu
khi đứng cạnh nhau sẽ tôn nhau
lên , tạo sự rực rỡ , thường dùng
trong tr trí quảng cáo VD : cam-
lam, tím- lá cây/
2 Màu tương phản : là những màu
cạnh nhau không ăn ý tạo sự nổi
- Từ 3 màu cơ bản: Đỏ- vàng - lam
- Màu da cam được hình thành từ màu đỏ- vàng
- Màu tím
- Màu chàm
- Màu sẽ thay đổi về sắc độ, có thể trở thành màu tím sậm hoặc nhạt, cam đậm,nhạt,
- Vậy có nghĩa là từ những màu gốc sẽ cho nhiều màu khác nhau theo cách pha chế
Trang 284 Củng cố
- Thế nào là màu bổ túc, tương phản, màu nóng, lạnh
- Pha một số màu gốc theo sự chỉ dẫn của gv và yêu câù gọi tên
5.hướng dẫn về nhà
- Tập pha màu và gọi tên các màu
- Chuẩn bị cho bài 11
1.Tài liệu tham khảo
- Tự học vẽ : Phạm Viết Song- Phần màu sắc
- Sgk, sgv
2 Đồ dùng dạy học
+ GV: Chuẩn bị một số ảnh về phong cảnh màu hoặc tranh của một số hoạ sĩ vẽ về phong cảnh thiên nhiên
- Chuẩn bị một số đồ vật được trang trí đẹp : Lọ hoa, khăn, mũ
- Một số loại màu : Sáp, dạ, màu nước, bột màu, phấn màu
+ HS: Chuẩn bị màu , dụng cụ vẽ chu đáo
3.Phương pháp dạy học:
- Phương pháp trực quan, quan sát, vấn đáp, thực hành theo nhóm
III Tiến trình dạy học
1.Ôn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ:
? Màu sắc trong thiên nhiên do đâu mà có? Dựa vào yếu tố nào để mắt con người nhận biết được màu sắc?
Màu nhị hợp là màu như thế nào? màu bổ túc? Màu tương phản?
3.Bài mới:
Trang 29Hoạt động của thầy Hoạt động của trò
a Hoạt động 1: Hướng dẫn hs quan
sát, nhận xét
- Hướng dẫn hs quan sát hình ảnh
trong tranh, nhìn màu sắc trong
thiên nhiên: Cỏ cây hoa, lá để
hs thấy được sự phong phú của
màu sắc
- Từ màu của thiên nhiên, của tự
nhiên cây cỏ con người đã chọn
lọc để trang trí cho các đồ vật sử
dụng hàng ngày
? Có kết luận gì về tác dụng của màu
sắc?
+ Trong trang trí có thể chia thành nhiều
dạng: Trang trí ấn phẩm, trang trí kiến
trúc, trang trí đồ may mặc, gốm sứ Em
- Gv nêu yêu cầu của bài học:
- Đối với bài trang trí sau khi đã vẽ
- Màu sắc làm cho thiên nhiên luôn sinh động, làm cho các sản phẩm
do con người làm ra thêm hấp dẫn
- Tuỳ từng sản phẩm , tuỳ loại hình sử dụng mà có cách dùng màu khác nhau+ Trong kiến trúc : Thường sử dụng gam màu nhẹ, sáng có thể ấm áp hoặc mát mẻ : Xanh, trắng, hồng ,nâu, vàng, có sắc độ
từ nhạt - đậm dần theo từng ý thích
+ Trang trí đồ may mặc( quần áo, mũ , khăn, túi, ) thường sử dụng màu sắc phong phú vì ý thích mỗi người mỗi khác nên thường có sự đa dạng cho phù hợp với sự lựa chọn của mỗi người
+ Đồ gốm sứ :Theo gam màu, loại men: trắng, xám, nâu, đen, xanh, da lươn
+ Trang trí ấn phẩm( sách , báo, tạp chí, hộp bút, sổ tay ) màu sắc thường sử dụng những màu tương phản, rực rỡ để thu hút sự chú ý
3.Thực hành
- Màu sắc đối vơi bài trang trí phải nổi bật hình mảng chính, nền và hình mảng phụ sẽ hỗ trợ cho hình mảng chính
- Nếu hoạ tiết sử dụng màu đậm thì màu nền không nên dùng màu đậm , có thể sử dụng màu dịu nhẹ,
Trang 30? Yêu cầu của màu sắc đối với bài trang
trí?
+ Từ những yêu cầu trong cách vẽ màu
ở bài trang trí như vậy hãy trang trí một
bài hình vuông , tìm hoạ tiết và vẽ màu
- Vẽ màu phải cẩn thận ,màu phải phẳng, không nhem nhuốc, bẩn
- Màu phải có sắc độ: từ nhạt - đậm dần - đậm( Nhạt không có nghĩa
là màu trắng có thể là màu xanh, vàng- những màu sáng, còn màu đậm không có nghĩa là màu đen:
có thể là màu đỏ đặt cạnh màu xanh thì màu đỏ = màu đậm, màu nâu đặt cạnh màu đỏ thì màu nâu
= màu đậm )
- Làm bài trang trí hình vuông có kích thước 10x10cm
4 Củng cố
+ Đánh giá kết quả học tập của học sinh
- Gv gợi ý để hs tự nhận xét về bài làm của mình
- Nhận xét về hình, mảng hình, màu hoạ tiết/màu nền
- Nhận xét về bố cục
- Với những bài chưa hoàn thiện sẽ làm tiếp khi về nhà
5 Hướng dẫn về nhà
- Làm bài trang trí tuỳ ý
- Chuẩn bị cho bài sau
………
Tiết 12
Bài 12: Thường thức mĩ thuật
MỘT SỐ CÔNG TRÌNH TIÊU BIỂU
CỦA MĨ THUẬT THỜI LÍ
Trang 31I Mục tiêu bài học:
- HS hiểu biết thêm về nghệ thuật đặc biệt là mĩ thuật thời Lý
- HS sẽ nhận thức đầy đủ hơn vẻ đẹp của một số công trình , sản phẩm mĩ thuật thời Lý
- Hs biết trân trọng và yêu quý nghệ thuật thời Lý nói riêng , mt dân tộc nói chung
II.Chuẩn bị
1 Tài liệu tham khảo
- Mĩ thuật và mĩ thuật học( chương mĩ thuật thời Lý)
- Những bài viết về chùa Một Cột, tượng Phật A-di- đà, Rồng, gốm thời Lý
- Phương pháp trực quan, vấn đáp, thảo luận nhóm
III Tiến trình dạy học
1.Ôn định tổ chức
2.Kiểm tra bài cũ
- Nhận xét đánh gía , xếp loại bài 11 cho hs
3 Bài mới
a hoạt động 1:Tìm hiểu công trình
Chùa Một Cột
- GV yêu cầu nhắc lại một số nét
khái quát về hoàn cảnh xh thời Lý
, hoàn cảnh xh đó có ảnh hưởng
như thế nào với nền mĩ thuật
nước nhà?
- Yêu cầu hs quan sát vào hình ảnh
Chùa Một Cột trong sgk, gv treo
- Kiến trúc cung đình, Phật giáo phát triển tạo điều kiện cho ngt điều khắc, trang trí cũng phát triển theo
Trang 32? Em biết gì về Chùa Một Cột? Chùa
được xd vào năm nào, tại sao lại có tên
là một cột?
? Hãy nêu một vài đặc điểm nôỉ bật của
kiến trúc chùa ?
+ KL: Chùa đã cho thấy trí tưởng tượng
bay bổng của các nghệ nhân thời Lí, đây
là công trình kiến trúc độc đáo đầy tính
nở giữa hồ, trong có tượng Quan Âm tượng trưng cho Phật ngự trên toà sen
- Có kết cấu hình vuông, mỗi chiều rộng 3m đặt trên một cột đá lớn
có đường kính 1, 25m
- Chùa giống như một đóa sen đang
nở giữa hồ ( cột đá là cuống hoa, chùa với các đường cong của mái, đường thẳng của cột .như là cánh hoa đang chúm nở
- Xung quanh hồ là lan can và hành lang tường có vẽ tranh, bao bọc khu chùa trước kia là hồ sen rộng lớn
- Bố cục chung được qui tụ về điểm trung tâm làm nổi bật trọng tâm của chùa với các nét cong, nét thẳng, nét gấp tạo nên sự hài hoà những khoảng sáng tối ẩn hiện lung linh trong không gian yên ả
2 Tìm hiểu tác phẩm điêu khắc : Tượng A-di-đà.
- tượng được tạc từ khối đá nguyên xanh xám, là tác phẩm điêu khắc xuất sắc của nghệ nhân thời Lí
- Tượng có bố cục 2 phần: Tượng -
bệ tượng( bệ đá toà sen)+ Phần tượng:Phật a-di-đà ngồi xếp
Trang 33+ GV kết luận:
- Cách sx chung của pho tượng hài
hoà cân đối , tạo được tỉ lệ cân
xứng giữa tượng và bệ
- Tượng tuy phải tuân theo qui ước
của phật nhưng ko gò bó bởi cách
diễn tả mềm mại, nuột nà, sự phối
hợp các hoạ tiết tr trí tỉ mỉ sống
động , trang nghiêm ,ko khô cứng
- Pho tượng là hình mẫu của các cô
gái với vẻ đẹp trong sáng , lặng lẽ
đầy nữ tính nhưng không mất đi
vẻ trầm mặc của Phật
c Hoạt động 3: Tìm hiểu nghệ thuật
bằng tròn, hai bàn tay ngửa, đặt chồng lên nhau để trước bụng, tì nhẹ lên đùi theo qui định của nhà Phật nhưng dáng ngồi vẫn thoải mái, không gò bó, các nếp áo choàng bó sát người được buông
từ vai xuống làm nên những đường cong mềm mại tha thướt
- Dáng tượng thanh mảnh, ngồi hơi dướn về phía trước, trông uyển chuyển nhưng lại vững vàng
- Khuôn mặt tượng phúc hậu , dịu hiền mang vẻ đẹp á đông : lông mày lá liễu , mũi dọc dừa , cổ kiêu ba ngấn, nụ cười kín đáo
+ Phần bệ tượng: Toà sen được trang trí bằng các hoa văn tinh xảo và hoàn mĩ,
bệ đá gồm 2 tầng:
- Tầng trên là toà sen hình tròn như một đoá sen nở với 2 tầng cánh, các cánh sen được chạm đôi rồng theo lối đục nông, mỏng
- Tầng dưới là đế hình bát giác , xung quanh được chạm trổ nhiều hoạ tiết trt hình hoa dây chữ S và sóng nước
3 Tìm hiểu nghệ thuật trang trí: con Rồng thời Lí
- Rồng là hả biểu trưng cho quyền lực tối cao của vua
- ở mỗi thời kì thì hả rồng lại thay đổi, rồng thời lý là sản phẩm của
Trang 34trang trí : con Rồng thời Lí
- Hãy cho biết hả con rồng tượng
trưng cho quyền lực của thế lực
nào trong xh? Mỗi thời kì phong
kiến thì hả con Rồng có thay đổi
- hãy cho biết gốm thời Lí phát
triển như thế nào?
? Đặc điểm của gốm thời Lí?
sáng tạo trong ngt dân tộc Vn+ Những nét độc đáo của Rồng thời Lí:
- Luôn được thể hiện trong dáng dấp hiền hoà , mềm mại ,không
có cặp sừng trên đầu , luôn có hình chữ S ( một biểu tượng cầu mưa của cư dân nông nghiệp)
- Thân rồng dài , tròn lẳn , uốn khúc mềm mại thon nhỏ dần từ đầu đến đuôi, khúc uốn khúc nhịp nhàng theo kiểu thắt túi mang đậm dáng của một con rắn
- Mọi chi tiết như mào, lông, cân cũng đều phụ hoạ theo kịểu thắt túi
- Rồng thuờng có mặt cạnh những biểu tượng Phật giáo như lá đề , hoa sen
4 Tìm hiểu nghệ thuật làm gốm thời Lí
- Có những trung tâm gốm to lớn nổi tiếng : gốm bát tràng , gốm thổ hà, gốm chu đậu
- Sản xuất nhiều dạng vật khác nhau: bát đĩa,ẩm chén, bình, liễn
- Chế tác nhiều loại men quí hiếm như gốm men ngọc, men da lươn,trắng ngà
- Xương gốm nhẹ, chịu được nhiệt
độ cao, nét khắc chìm phủ men đều , bóng,mịn
- Dáng nhẹ nhõm thanh thoát,trau chuốt mang vẻ đẹp trang trọng quí phái
4 Củng cố
- Đánh giá kết quả học tập của hs
- Hãy kể một vài nét về chùa Một Cột?
- Em còn biết thêm công trình nào của mĩ thuật thời Lí?
- GV củng cố câu trả lời của hs , tổng kết bài học
5 Hướng dẫn về nhà
- Học và trả lời câu hỏi trong sgk
- Chuẩn bị cho bài học lần sau
Trang 35- HS thể hiện tình cảm yêu quí anh bộ đội qua tranh vẽ
- Hs hiểu được nội dung đề tài Bộ đội
- Hs vẽ được một bức tranh về đề tài bộ đội
- Phương pháp trực quan , quan sát, gợi mở, thực hành
III Tiến trình dạy học
1.Ôn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
- Hãy cho biết vài nét về kiến trúc chùa một cột, em có nhận xét gì về nghệ thuật kiến trúc thời lí?
- Ngoài công trình chùa một cột , thời lí còn có những công trình nào tiêu biểu cho nghệ thuật điêu khắc, trang trí?
?Trong công việc bảo vệ đất nước của
các anh em thấy loại công cụ lao động
nào gắn với các anh?
1 Tìm và chọn nội dung đề tài
- Trong rèn luyện, chiến đấu, trong sinh hoạt hàng ngày: trồng rau, giúp dân, dạy học, chơi thể thao, văn nghệ
- Thường là trang phục màu xanh
lá cây, mũ cối, quân hàm trên vai,
ba lô, dép quai hậu, giầy
- Riêng bộ đội hải quân thì áo có 2 màu:Xanh và trắng
- Súng, xe tăng
- Có thể vẽ về những người lính trong các hoạt động dù ở thời
Trang 36- Như vậy đối với đề tài này, sau
khi đã chọn đựoc nội dung thể
hiện , khi vẽ tranh phải chú ý tới
các dấu hiệu , công cụ để thể hiện
rõ nội dung đề tài và gắn với hoạt
động nào
- ở đề tài này có thể vẽ về anh bộ
đội thời chiến tranh hoặc ở thời
bình
- Đối với thời chiến tranh hình ảnh
những người lính thường gắn với
mặt trận , giáp mặt với lửa đạn,
quân thù, hình ảnh những người
lính hành quân ra mặt trận, những
đơn vị bộ đội ở trong rừng, những
lán cứu thương, những cô y tá,
những chị dân quân
- Ơ thời bình hình ảnh các anh bộ
đội thường gắn với các hoạt động
như giúp dân làm kinh tế, bảo vệ
biên giới hải đảo, rèn luyện trên
thao trường, thể thao, văn nghệ
b Hoạt động 2: Hướng dẫn hs cách vẽ
tranh
? Hãy nhắc lại cách tiến hành một bài vẽ
tranh?
- ở bài này hình ảnh cần thể hiện là
hình ảnh anh bộ đội với các hoạt
- chọn nội dung và vẽ một tranh đề
tài về người lính trong thời gian
+ Vẽ hình ảnh + Vẽ màu
3 Thực hành
- Vẽ một tranh đề tài về anh bộ đội trên
Trang 37- vẽ màu tuỳ chọn một mặt giấy , vẽ màu tuỳ chọn
4 Củng cố
- Nhận xét đánh gía kết quả học tập của hs
- Gv chọn một số bài vẽ tốt , gợi ý để hs phát biểu , nhận xét về bố cục, cách vẽ hình, vẽ màu
- Lưu ý cho hs cách thể hiện những dấu hiệu nhận thấy hình ảnh anh bộ đội các dáng vận động: đi, chạy, vác, bò
- Xếp loại một số bài làm
5 Hướng dẫn về nhà
- Tiếp tục hoàn thành bài nếu trên lớp chưa xong
- Có thể vẽ tiếp bài khác cũng đề tài anh bộ đội
- Chuẩn bị cho bài sau
Tiết 14
BÀI 14: Vẽ trang trí Trang trí đường diềm
I.Mục tiêu bài học
- HS hiểu cái đẹp của trang trí đường diềm và ứng dụng của đường diềm vào đời sống
- Hs biết cách trang trí đường diềm theo trình tự và bước đầu tập tô màu theo hoà sắc nóng lạnh
- Hs vẽ và tô màu được một đường diềm theo ý thích
II Chuẩn bị
1 Đồ dùng dạy học
+ Gv : chuẩn bị một số đường diềm trên một số sản phẩm như: giấy khen, diềm báo tường, bát, đĩa
- Một số bài trang trí đường diềm của hs các năm học trước đã vẽ
- Một số bài còn chưa đạt yêu cầu về màu, hoạ tiết trang trí
+ Hs : chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập
2 Phương pháp dạy học:
- Phương pháp trực quan , vấn đáp, thực hành
Trang 38III Tiến trình dạy học
a Hoạt động 1: Hướng dẫn hs quan
sát, nhận xét
- GV cho hs xem một số đường
diềm đã chuẩn bị để hs thấy tác
dụng của đường diềm
? Hãy nhận xét ở đường diềm cách sắp
xếp hoạ tiết có đặc điểm gì?
? Thế nào là tt đường diềm?
b Hoạt động 2: Hướng dẫn hs cách
trang trí đường diềm
- Gv vừa trình bày lí thuyết kết hợp
vẽ minh hoạ từng bước lên bảng
2.Cách trang trí đường diềm
+ Bước 1: Tạo đường diềm bằng cách kẻ hoặc vẽ hai đường //
+ Buớc 2: Chia khoảng cách cho đều nhau
+ Bước 3: Tìm và vẽ hoạ tiết vào các ô
đã chia
- Có thể vẽ hoạ tiết vào các ô theo nhiều cách: nhắc lại, xen kẽ đảo ngược hoạ tiết
+ Bước 4: Vẽ màu hoạ tiết và màu nền theo hoà sắc nóng lạnh
Trang 39chia sao cho cân đối, khi vẽ hoạ tiết vào
các ô có nhiều cách:
- Dùng nguyên tắc nhắc lại hoạ tiết
- Xen kẽ hoạ tiết
- Hoạ tiết xen kẽ đảo ngược
c Hoạt động 3: Hướng dẫn hs thực
hành
- Sử dụng thước để kẻ đường diềm
- Chia các ô cho đều theo chiều dài
hoặc cong
- Tìm chọn hoạ tiết phù hợp và đẹp
để vẽ vào đường diềm
- Vẽ màu
- Gv theo dõi và động viên hs làm
bài, gợi ý để hs tìm hoạ tiết dựa
vào cách chia khoảng, mảng trên
- Đánh giá kết quả học tập của hs:
- chọn một số bài vẽ của hs tại lớp , gợíy để hs khác cùng nhận xét bài của bạn, của mình về: hoạ tiết, cách sắp xếp / vẽ màu/
5 Hướng dẫn về nhà.
- Làm tiếp bài nếu chưa xong trên lớp
- Chuẩn bị cho bài sau
Trang 40- HS biết đựơc cấu tạo của mẫu, biết bố cục bài vẽ thế nào là hợp lí, đẹp
- Hs biết cách vẽ hình và vẽ được hình gần giống mẫu
II Chuẩn bị
1.Đồ dùng dạy học
+ GV: chuẩn bị mẫu gồm: bình nước hình trụ, một quả táo hình cầu
- Một số bài vẽ của hs các năm trước về vẽ theo mẫu
+ HS chuẩn bị đầy đủ dụng cụ học tập
2 Phương pháp dạy học
- Phương pháp trực quan, quan sát, thực hành
III Tiến trình dạy học
a Hoạt động 1: Hướng dẫn hs quan
- Ơ những bố cục như vậy gv yêu
cầu hs lên chỗ bày mẫu thay đổi
- HS nhận xét
2 Cách vẽ
- Bước 1: Tìm tỉ lệ chung của