*Kinh tế: - Sự phát triển các công trường thủ công, nhiều trung tâm lớn về công nghiệp, thương mại, tài chính hình thành và hoạt động mạnh * Xã hội: - Xuất hiện tầng lớp qúy tộc mới có t
Trang 1Ngày soạn:
Phần I LỊCH SỬ THẾ GIỚI
LỊCH SỬ THẾ GIỚI CẬN ĐẠI
( TỪ GIỮA THẾ KỈ XVI ĐẾN NĂM 1917)
Ch ư ơng I : THỜI KÌ XÁC LẬP CỦA CHỦ NGHĨA T BẢN
( từ thế kỉ XVI đến nửa sau thế kỉ XIX)
Tiết 1 - Bài 1
NHỮNG CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN ĐẦU TIÊN
I Mục tiêu
1 Kiến thức
- Nhận biết được những chuyển biến lớn về kinh tế ,chính trị ,xã hội ở châu Âu trong
các thế kỉ XVI,XVII; mâu thuẫn ngày càng sâu sắc giữa lực lượng SX mới – TBCN với chế độ PK, từ đó thấy đc cuộc ĐT giữa TS và Quí tộc PK tất yếu nổ ra
- Nhận biết được nguyên nhân, diễn biến, ý nghĩa, tính chất của cách mạng Hà Lan giữa thế kỉ XVI, cách mạng TS Anh thế kỉ XVII,sự hạn chế của CMTS Anh
- Hiểu các khái niệm cơ bản trong bài học( chủ yếu là khái niệm “ Cách mạng tư sản”)
* Giới thiệu bài: 1p
GV nhắc lại những mâu thuẫn trong xã hội phong kiến Điều tất yếu cần thay đổi của lịch sử-> cách mạng tư sản đã nổ ra Vậy những cuộc cách mạng đầu tiên trên thế giới diễn ra như thế nào? kết quả ra sao? Chúng ta cùng tìm hiểu nội dung bài học hôm nay
Hoạt động1: (20p) Tìm hiểu sự biến đổi
về kt xh Tây Âu; cách mạng Hà Lan
• Mục tiêu:
-HS nhận thức được sự biến đổi về k/tế->
I.Sự biến đổi về kinh tế, xã hội Tây
Âu trong các thế kỉ XV- XVII Cách mạng Hà Lan thế kỉ XVI.
1
Trang 2sự ra đời nền SX T.B.C.N ở Tây Âu Chế
độ PK mâu thuẫn với g/c TS và các tầng
lớp nhân dân-> cách mạng bùng nổ
- HS giải thích được cách mạng Hà Lan
là cuộc cách mạng tư sản đầu tiên trên
thế giới
- GV cho hs theo dõi sgk tr3 và cho biết
những sự kiện nào chứng tỏ nền sx mới
ra đời ở Tây Âu?
- HS theo dõi trả lời
- GV nhận xét,kết luận
- HS ghi
- GV nhấn mạnh: Nền s/xuất mới ra đời
trong lòng XH PK đã suy yếu
- GVcung cấp thông tin về sự chuyến
biến của XH
- GV nêu câu hỏi: mâu thuẫn mới nào
nảy sinh? Và sẽ dẫn tới hệ quả gì?
- HS nhắc lại mâu thuẫn cơ bản của XH
PK và trả lời câu hỏi
- GV nhận xét, kết luận :
GV cung cấp thông tin: Trước CM, lãnh
thổ Hà Lan thuộc 2 nước Bỉ và Hà
Lan,báy giờ gọi là Nê-đéc-lan (vùng đất
thấp" vì phần lớn đất đai ở đây thấp hơn
so với mực nước biển
Cuối thế kỷ XVI, Nê-đéc-lan thuộc
Áo,đến giữa thế XVI lại chịu sự thống trị
của vương triều Tây Ban Nha
- GV nêu câu hỏi: Cuộc ĐT của nhân
dân Nê-đec-lan bùng nổ trong hoàn cảnh
nào?
- GV tường thuật diễn biến chính cuộc
đấu tranh của nhân dân Nê-đéc-lan
- HS theo dõi và ghi tóm tắt
- GV nêu câu hỏi: Vì sao CM Hà Lan
được xem là cuộc CM TS đầu tiên trên
thế giới?
- GV sử dụng kĩ thuật dạy học "khăn
trải bàn"(3p)
- Các nhóm thảo luận,nhóm trưởng báo
1 Một nền sản xuất mới ra đời
- Chế độ phong kiến >< g/cấp TS và các tầng lớp nhân dân -> cách mạng bùng nổ
Trang 3• Mục tiêu: - HS nhận thức được giữa
thế kỉ XVII CNTB Anh phát triển mạnh
mẽ; mâu thuẫn XH gay gắt dẫn đến cách
mạng bùng nổ; tiến trình cách mạng và ý
nghĩa lịch sử
- HS có kĩ năng phân tích
- GV cho HS theo dõi SGK đoạn "
trong sự Đông Ấn Độ" và cho biết
những biểu hiện sự phát triển của CNTB
ở Anh?
- HS theo dõi trả lời
- GV nhận xét,kết luận
- GV cung cấp thông tin về hệ quả sự
phát triển của CNTB Anh
- HS giải thích: quý tộc mới là ai,họ có
vai trò gì trong xã hội Anh trước cách
mạng?
( Là tầng lớp quý tộc phong kiến đã tư
sản hoá, kinh doanh TBCN Là lực lượng
quan trọng lãnh đạo cách mạng TS Anh.)
- GV yêu cầu hs: Hãy vẽ sơ đồ các tầng
lớp trong xã hội Anh thế kỉ XVI?
- Lực lượng quốc hội lớn mạnh hơn rất
nhiều, họ được đông đảo nhân dân ủng
hộ
- GV tường thuật
- HS quan sát hình 2 Bức tranh miêu tả
cảnh gì? - Cuộc hành hình vua.
II Cách mạng tư sản Anh thế kỉ XVII
1.Sự phát triển của CNTB ở Anh
*Kinh tế:
- Sự phát triển các công trường thủ công, nhiều trung tâm lớn về công nghiệp, thương mại, tài chính hình thành
và hoạt động mạnh
* Xã hội:
- Xuất hiện tầng lớp qúy tộc mới (có thế lực lớn về kinh tế)
- Nông dân nghèo khổ
- Mâu thuẫn XH gay gắt: vua >< tư sản, quý tộc mới-> cách mạng bùng nổ
2 Tiến trình cách mạng
a Giai đoạn 1: (1642-1648)
- 8/1642, cuộc nội chiến bùng nổ
- 1648, giai đoạn 1 của cuộc nội chiến chấm dứt
b Giai đoạn 2: ( 1649-1688)
- 30/1/1649, Sac-lơ I bị xử tử,nước Anh 3
Trang 4- GV miêu tả quang cảnh xử tử vua
Sác-lơ I,nhấn mạnh ý nghĩa của sự kiện này:
lần đầu tiên ở châu Âu phong kiến, quần
chúng cách mạng đã xử tử nhà vua Chế
độ PK sụp đổ Nước Anh trở thành nước
cộng hòa TS Sự kiện này đánh dấu CM
Anh đạt đến đến đỉnh cao
H: Em hiểu thế nào là chế độ quân chủ
lập hiến?
- Chế độ do vua đứng đầu mà vua không
có quyền hành tuyệt đối Bên cạnh vua
còn có cơ quan lập hiến điều hành xã hội
- GV nêu vấn đề: Vì sao nước Anh từ chế
độ cộng hoà lại trở thành chế độ quân
chủ lập hiến ?
-> Thực chất vẫn là chế độ TB song để
chống lại cuộc đấu tranh của nhân dân,
bảo vệ quyền lợi của quý tộc và tư sản
- GV cho HS đọc SGK và cho biết kết
quả của cách mạng Anh thế kỉ VVII Em
hiểu như thế nào về câu nói trên của
Mác ?
- HS thảo luận nhóm nhỏ theo bàn (3p)
- Đại diện nhóm báo cáo k/quả
- GV kết luận
(+ Cuộc cách mạng do giai cấp tư sản
lãnh đạo Quyền lợi cách mạng rơi vào
tay giai cấp tư sản
+ Giai cấp TS và quý tộc mới thắng lợi
- 12/1866, quốc hội đảo chính , chế độ quân chủ lập hiến ra đời
3 Ý nghĩa lịch sử của cách mạng t ư sản Anh giữa thế kỉ XVII
- Mở đường cho cách mạng tư sản phát triển mạnh mẽ Thoát khỏi ách thống trị của chế độ PK
- Đem lại thắng lợi cho giai cấp tư sản
và quý tộc mới
* Sự hạn chế của CMTS Anh
Là 1 cuộc CM ko triệt để vì vẫn còn
“ngôi vua”,mặt khác CM chỉ đáp ứng được quyền lợi cho g/c TS và quí tộc mới,còn ND ko được hưởng chút quyền lợi gì
4 Củng cố: 2p
- Nhắc lại nguyên nhân dẫn đến các cuộc cách mạng tư sản
- Những giai đoạn cách mạng chính của CM Hà Lan, Anh
5 Hướng dẫn học bài: 2p
- Đọc lại vở ghi, sgk kết hợp với bài giảng của gv trả lời các câu hỏi và bài tập cuối bài
- Chuẩn bị bài mục III , theo câu hỏi SGK:
Trang 5+ Thống kê 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ.
Ngày soạn :
Tiết2 - Bài 1 NHỮNG CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN ĐẦU TIÊN
I Mục tiêu
1 Kiến thức
- Hiểu được chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ mang tính chất một cuộc CMTS
- Nắm được sự ra đời của Hợp chủng quốc Mĩ – nhà nước tư sản
- Giải thích được khái niệm: "thuộc địa"
II Đồ dùng dạy học
- GV: lược đồ 13 thuộc địa của Anh ở Bắc Mĩ, bảng phụ ghi bài tập củng cố
- HS: sưu tầm tư liệu về G Oa-sinh-tơn
III Phương pháp
- Sử dụng đồ dùng trực quan, trao đổi đàm thoại , nêu vấn đề, thuyết trình
IV Tổ chức giờ học
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ
- Trình bày nguyên nhân, diễn biến, kết quả, tính chất của cách mạng Hà Lan TK XVI?
- Vì sao nước Anh từ chế độ cộng hòa lại trở thành chế độ quân chủ lập hiến?
3 Bài mới
* Giới thiệu bài ( 1’)
- GV nhắc lại những cuộc cách mạng đã diễn ra trong các thế kỉ XVI,XVII ( CMTS Hà Lan và CMTS Anh) Tiết học hôm nay sẽ tìm hiểu một cuộc cách mạng diễn ra ở châu
5
Trang 6Mĩ Sau khi tìm hiểu,chúng ta sẽ so sánh xem các cuộc cách mạng này có gì giống và khác nhau.
Hoạt động : ( 37’) tìm hiểu Chiến tranh
giành độc lập của các thuộc địa Anh ở
Bắc Mĩ
* Mục tiêu: Hiểu được chiến tranh giành
độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ
mang tính chất một cuộc CMTS
- Nắm được sự ra đời của Hợp chủng
quốc Mĩ – nhà nước tư sản Giải thích
được khái niệm: "thuộc địa"
-HS có kĩ năng tường thuật diễn biến sự
kiện trên lược đồ
- GV treo lược đồ , giới thiệu khái quát
và yêu cầu hs xác định vị trí 13 thuộc địa
của Anh ở Bắc Mĩ
- GV miêu tả về điều kiện tự nhiên của
vùng đất này->tích hợp GD BV MT ->
cung cấp thông tin về sự xâm nhập và
thành lập thuộc địa của Anh
- HS nghe, ghi và giải thích khái niệm
"thuộc địa"?
- GV cho HS theo dõi SGK đoạn " Kinh
tế thực dân Anh" và cho biết vì sao
nhân dân các thuộc địa ở Bắc Mĩ đấu
tranh chống thực dân Anh?
- HS theo dõi trả lời
- GV nhận xét,kết luận
- GV gợi ý HS phân tích: vì sao thực dân
Anh kìm hãm sự p/triển kinh tế thuộc
địa? Cuộc đấu tranh của nhân dân thuộc
địa chống thực dân Anh nhằm mục đích
gì?
- HS trả lời
- GV nhận xét,kết luận và nhấn mạnh
nguyên nhân bùng nổ chiến tranh
( + Muốn k/tế thuộc địa gắn chặt và phụ
thuộc vào chính quốc để dễ cai trị và bóc
Trang 7-GV cung cấp thông tin sự kiện nhân dân
Bô-xtơn nổi dậy và khẳng định nguyên
nhân trực tiếp nổ ra chiến tranh
-GV khẳng định: việc đàn áp nhân dân
Bô-xtơn và không chấp nhận kiến nghị
của đại hội lục địa-> chiến tranh chính
thức bùng nổ
- GV hướng dẫn HS quan sát chân dung
G.Oa-sinh-tơn và mô tả những đặc điểm
về ngoại hình-> ông rất có uy tín trong
quần chúng ND
-GV treo lược đồ, giới thiệu khái quát và
tường thuật diễn biến chiến tranh
-HS theo dõi, ghi tóm tắt
-GV cung cấp thông tin về "Tuyên ngôn
Độc lập" ->gọi HS đọc đoạn chữ in nhỏ
và cho biết tính chất tiến bộ của bản
Tuyên ngôn Độc lập của Mĩ thể hiện ở
những điểm nào?
-HS trả lời
GV kết luận : Đề cao quyền con người
( tự do, bình đẳng, hạnh phúc)->coi là
bản tuyên ngôn khai sinh ra nước Mĩ
Với tính chất tiến bộ của nó tuyên ngôn
có ý nghĩa to lớn đối với tiến trình cuộc
đấu tranh giành độc lập dân tộc vì đáp
ứng nguyện vọng của ND-> thúc đẩy
cuộc chiến tranh với những thắng lợi liên
tiếp của quân thuộc địa
-H: Chiến thắng Xa-ra-tô-ga có ý nghĩa
như thế nào?
- HS trả lời
-GV kết luận và dẫn lời ND Mĩ: "
G.Oa-sinh-tơn là nhân vật số một trong chiến
tranh, trong hòa bình và trong trái tim
mọi người"
-GV
CĐ: Em hãy nhận xét vai trò của
G.Oa-sinh-tơn đối với cuộc chiến tranh giành
đl dt? Vì sao thủ đô nớc Mĩ lại lấy tên là
Oa-sinh-tơn?
-HS thảo luận, đại diện báo cáo k/ quả
-GV nhận xét,kết luận
-GV gọi 1-2 em tường thuật lại diễn biến
2 Diễn biến cuộc chiến tranh
- Tháng 12-1773,nhân dân Bô-xtơn nổi dậy phản đối chế độ thuế
- Tháng 10-1774, Đại hội lục địa-> vua Anh không chấp nhận các đề nghị của thuộc địa
- Tháng 4-1775 chiến tranh bùng nổ ( G.Oa-simh-tơn chỉ huy)
- 4/7/1776,bản tuyên ngôn độc lập được công bố nhưng Anh ko chấp nhận và c/tranh vẫn tiếp diễn
- Tháng 10-1777, quân khởi nghĩa thắng trận lớn ở Xa-ra-tô-ga
-Năm 1783,Anh buộc phải kí Hiệp ước Véc-xai
7
Trang 8chiến tranh trên lược đồ GV nhận xét và
sửa lỗi sai cho HS
- GV cho HS theo dõiSGK-tr9 và cho
biết những kết quả lớn của chiến tranh
giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở
Bắc Mĩ là gì?
-HS theo dõi trả lời
-GV nhận xét,kết luận
- GV treo lược đồ gọi HS lên bảng xác
định đường biên giới Hợp chủng quốc
-GVH: ý nghĩa cuộc chiến tranh giành
độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ.
-hs theo dõi trả lời
-GV kết luận
(Gợi ý: mục tiêu cuộc chiến tranh là gì?
Ngoài việc thoát khỏi ách thuộc địa,
chiến tranh còn đem lại k/qủa gì?)
- HS dựa vào phần gợi ý để giải thích
-GV kết luận
3 Kết quả và ý nghĩa cuộc Chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc mĩ
TS ,chủ nô được hưởng quyền lợi, còn
ND ko được hưởng chút quyền lợi gì
Trang 92 Nêu ý nghĩa lịch sử của các cuộc cách mạng tư sản đầu tiên.
5 H ướng dẫn học bài (2p)
đọc lại vở ghi, SGK, kết hợp với bài giảng trên lớp trả lời các câu hỏi và bài tập cuối bài Lập niên biểu về cuộc chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ
2 Kiểm tra bài cũ
- Nêu kết quả và ý nghĩa thắng lợi của cuộc chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ
3 Bài mới
* Giới thiệu bài: 2’
+ GV nêu vấn đề: Khác với các cuộc cách mạng tư sản Hà Lan, Anh , Mĩ mà các em
đã học, thì cuộc cách mạng TS Pháp (1789-1794) được coi là đại cách mạng tư sản Tại
9
Trang 10sao? Chúng ta cùng tìm hiểu cuộc cách mạng này qua nguyên nhân, diễn biến và ý nghĩa của nó để giải quyết vấn đề đặt ra
PT trong nông nghiệp mạnh hơn trong
công thương nghiệp
- GV cho HS đọc SGK -> yêu cầu vẽ sơ
đồ sự phân hóa XH Pháp và phân tích sơ
đồ đó
- HS làm việc cá nhân (3p)
- HS lên bảng trình bày
- GV bổ sung, kết luận và treo bảng phụ
" sơ đồ sự phân hóa xã hội Pháp "-> HS
- Nông nghiệp: lạc hậu
- Công thương nghiệp đã phát triển nhưng
bị phong kiến kìm hãm
2 Tình hình chính trị- xã hội
- có mọi quyền
- không phải đóng thuế
tư sản nông dân
Trang 11trong XH Pháp bấy giờ.
( + Nông dân chống cuốc: nông nghiệp
lạc hậu
+Cõng trên lưng quý tộc: sự bóc lột
+ Túi có các tờ vay nợ lãi
+ Chim, thỏ: đặc quyền của bọn quý
tộc
+ Chuột : phá hại mùa màng)
- GV hướng dẫn HS phân biệt " đẳng cấp
" và " giai cấp"
-> GV lưu ý HS: giai cấp PK gồm 2 đẳng
cấp, trong đẳng cấp 3 lại có nhiều giai
cấp; sự phân biệt giữa 3 đẳng cấp được
quy định trong công thức sau:
- Trận tuyến PK( Vua,Tăng lữ, Quý tộc),
hai đẳng cấp Quý tộc, Tăng lữ muốn duy
- HS quan sát các chân dung của các nhà
tư tưởng và đọc thầm các đoạn trích
- H: Dựa vào những đoạn trích trên, em
hãy nêu vài nét về tư tưởng của
Mông-te-xki-ơ, Vôn-te, Rút-xô.
- HS trả lời
- GV nhận xét,kết luận và chuyển mục
*Hoạt động2: ( 15’) Tìm hiểu cách
mạng bùng nổ
• Mục tiêu: - HS trình bày được nguyên
nhân trực tiếp và diễn biến của cuộc
CM
- GV cho HS đọc SGK và cho biết sự
khoảng hoảng của chế độ quân chủ
chuyên chế thể hiện ở những điểm nào?
vì sao cách mạng nổ ra?
- HS theo dõi trả lời
3 Đấu tranh trên mặt trận t ư t ư ởng
- Tố cáo, phê phán gay gắt chế độ quân chủ chuyên chế
- Đề xướng quyền tự do của con người và việc đảm bảo quyền tự do
- Thể hiện quyết tâm đánh đổ bọn thống trị, phong kiến
II Cách mạng bùng nổ
1 Sự khủng hoảng của chế độ quân chủ chuyên chế
11
Trang 12- G - GV nhận xét ,kết luận.
- GV cung cấp thông tin về Hội nghị ba
đẳng cấp
- GV treo tranh và tường thuật cuộc tấn
công pháo đài Ba-xti
- HS theo dõi, ghi tóm tắt
- GV sử dụng kĩ thuật dạy học " khăn
trải bàn" (5p): Tại sao nói cuộc tấn
công pháo đài-nhà tù Ba-xti là ngày mở
đầu thắng lợi của cách mạng Pháp?
- Các nhóm thảo luận, nhóm trưởng báo
cáo kq
-GV nhận xét,kết luận: pháo đài là tượng
trưng cho chế độ PK sừng sững hàng
trăm năm, nền quân chủ chuyên chế hà
khắc tưởng như bất di bất dịch Nhưng
khi pháo đài sụp đổ có nghĩa là chế độ
PK đã bị giáng đòn quan trọng đầu tiên
thắng lợi ở đây đã cổ vũ thúc đẩy lực
lượng cách mạng tiến lên
- Từ 1774, chế độ phong kiến ngày càng suy yếu
- Chính sách thuế hà khắc, đời sống người dân đói khổ
-> cách mạng bùng nổ
2 Mở đầu thắng lợi của cách mạng
- 5/5/1789, Hội nghị ba đẳng cấp đã khai mạc ở Vec-xai, hội nghị diễn ra căng thẳng
- 17/6, đẳng cấp thứ ba thành lập Hội đồng dân tộc-> Quốc hội lập hiến
- Quần chúng lao động và những người
tư sản tự vũ trang cho mình chống lại nhà vua
- 14/7, tấn công pháo đài - nhà tù Ba -xti -> mở đầu cho thắng lợi của CMTS Pháp cuối thế kỉ XVIII
4 Củng cố: 2p
- Nêu lại những kiến thức cơ bản của bài học
5 HD học bài: 2p
- Bài cũ: trả lời các câu hỏi và bài tập cuối bài, làm bài tập trong sách bài tập
- Bài mới: đọc và ngiên cứu SGK phần III
+ Trả lời các câu hỏi trong các mục
-Ngày soạn:
Tiết 4 - Bài 2 CÁCH MẠNG TƯ SẢN PHÁP CUỐI THẾ KỈ XVIII ( TIẾP)
I.Mục tiêu
1 Kiến thức
- HS nhận thức được những sự kiện cơ bản về diễn biến của cách mạng qua 3 giai đoạn; vai trò của nhân dân trong việc đưa cách mạng phát triển và thắng lợi Ý nghĩa của cách mạng
2.Kĩ năng
- HS có kĩ năng phân tích so sánh các sự kiện, lập niên biểu bảng thống kê
3 Thái độ
Trang 13- Nhận thức được mặt tích cực,tính chất hạn chế của CMTS Rút ra bài học kinh nghiệm từ cách mạng Pháp.
2 Kiểm tra bài cũ: 5p
- Trình bày tình hình kinh tế chích trị nước Pháp trước cách mạng
- Cách mạng bùng nổ trong hoàn cảnh nào? Diễn biến ở giai đoạn đầu?
3 Tổ chức giờ học
* Giới thiệu bài: 1’
- GV kiểm tra bài cũ từ đó dẫn vào bài mới
* Hoạt động : ( 35’) Tìm hiểu về sự phát
triển của CM
Mục tiêu: - HS nhận thức được sau
thắng lợi ngày 14-7 phái lập hiến nắm
quyền; HS nhận thức được chính quyền
thuộc về phái Gi-rông-đanh; những biện
pháp của chính quyền mới nhằm ổn định
tình hình; hiểu và đánh giá được ý nghĩa
của cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ
XVIII
- HS có kĩ năng phân tích,tường thuật sự
kiện trên lược đồ
- GV cung cấp thông tin kết quả thắng
lợi của KN ngày 14/7
- HS đọc phần chữ nhỏ và trả lời câu hỏi:
Em nhận xét gì về bản tuyên ngôn?
- HS nhận xét GV kết luận
+Tích chất tiến bộ của tuyên ngôn:tuyên
ngôn có lợi cho nhân dân, đề cao “Tự do-
Bình đẳng- Bác ái”- lần đầu tiên trong
lịch sử nước Pháp và thế giới- những
III Sự phát triển của cách mạng.
1.Chế độ quân chủ lập hiến ( từ 14/7/1789 đến ngày 10/8/1792)
- Cách mạng nhanh chóng lan rộng ra khắp nước->phái lập hiến của đại tư sản nắm quyền
- Cuối tháng 8/1789, Quốc hội thông qua Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền
- 9/1791, Hiến pháp được thông qua, xác lập chế độ quân chủ lập hiến
13
Trang 14quyền này được văn bản hóa.
- 4/1772, liên minh Áo- Phổ cùng bọn phản động trong nước chống lại cách mạng
- 10/8/1792, nhân dân Pa-ri k/nghĩa lật
đổ phái lập hiến, xóa bỏ chế độ phong kiến
2 B ư ớc đầu nền cộng hoà( từ ngày
3 Chuyên chính dân chủ cách mạng Gia
- cô- banh( từ ngày 2/6/1793 đến ngày 27/7/1794)
*Kết quả khởi nghĩa ngày 2-6-1793:
- Phái Gia- cô- banh nắm chính quyền đứng đầu là Rô-be-spie
*Biện pháp:
- Chính quyền kiên quyết trừng trị bọn phản cách mạng và giải quyết các yêu cầu của nhân dân
Trang 15+ Tích chất tư sản: khẳng định quyền tư
hữu là thiêng liêng, bất khả xâm phạm
- GV cung cấp thông tin về sự thiết lập
chế độ quân chủ lập hiến
- HS giải thích khkái niệm" quân chủ lập
hiến"
- GV: Tuyên ngôn và Hiến pháp đã đem
lại quyền lợi cho tư sản để tỏ thái độ với
tư sản, vua đã có hành động
- GVH: Em có suy nghĩ gì về hành động
của vua Pháp? Hành động đó có gì
giống với hành động của một ông vua
trong lịch sử nước ta?
-GV cung cấp thông tin về kết quả khởi
nghĩa ngày 10-8-1792
- GV treo lược đồ và tường thuật diễn
biến chiến sự trên đất Pháp những năm
1792-1793
- HS quan sát nghe và ghi
- Căn cứ vào việc chuẩn bị bài ở nhà, Em
vài phẩm chất tốt đẹp của Rô- be- spie?
( Có tài hùng biện; tích cực bảo vệ quyền
lợi của nhân dân, không thể bị mua
chuộc.)
- GV cung cấp thông tin về những biện
pháp của chính quyền và nêu câu hỏi:
Em có nhận xét gì về các biện pháp của
- Quân đội cách mạng được tổ chức, đánh bại liên minh chống Pháp 26/6/1794
- 27/7/1794, cách mạng tư sản Pháp kết thúc
4 Ý nghĩa lịch sử của cách mạng t ư sản Pháp
Trang 16chính quyền Gi-cô-banh?
( Các biện pháp tiến bộ nhằm ổn định
tình hình, đáp ứng nguyện vọng của nhân
dân)
- GV cho HS theo dõi SGK đoạn "sau
chiến thắng kết thúc" và cho biết: Vì
sao sau năm 1794 cách mạng tư sản
Pháp không thể tiếp tục phát triển?
- HS theo dõi trả lời
- GV kết luận: các biện pháp của chính
quyền Gia-cô-banh đã động chạm đến
quyền lợi của tư sản Chúng muốn ngăn
cản cách mạng tiếp tục phát triển-> đảo
chính Sự nắm quyền của tư sản phản
cách mạng nên sau năm 1794 cách mạng
tư sản Pháp không thể tiếp tục phát triển
( Phục vụ giai cấp tư sản, chưa xoá bỏ
được sự bóc lột cho nhân dân lao động
Trang 175 Hư ớng dẫn học bài : 2p
- Bài cũ: Trả lời các câu hỏi và bài tập cuối bài
- Bài mới: Đọc và nghiên cứu bài 3 phần I
+ So sánh h12,13 và nhận xét hiệu quả của máy kéo sợi Gien-ni
+ Quan sát lược đồ h16,17 và nêu những biến đổi ở nước Anh sau khi hoàn thành cách mạng công nghiệp
- GV: tài liệu ; phiếu học tập
- HS: sưu tầm tư liệu
III Phương pháp
- Sử dụng đồ dùng trực quan, phân tích, trao đổi đàm thoại
IV.Tổ chức giờ học
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ: 3p
- Nêu những sự kiện chủ yếu qua các giai đoạn để chứng tỏ sự phát triển của cách mạng tư sản Pháp?
17
Trang 18- Ý nghĩa lịch sử của cách mạng tư sản Pháp
3 Bài mới
* Giới thiệu bài: ( 1’)
GV nêu vấn đề "đẩy mạnh sự phát triển của sx là con đường tất yếu để các nước tiến lên chủ nghĩa tư bản nhưng phát triển bằng cách nào? tiến hành cách mạng công nghiệp có giải quyết được vấn đề đó không?
- GV giới thiệu: Sau khi cách mạng thành
công đã đưa nước Anh lên C.N.T.B, sản
xuất phát triển, máy móc thô sơ đòi hỏi
phải có sự phát minh cải tiến Ngành dệt là
ngành sản xuất chủ yếu nên được cải tiến
đầu tiên
- HS quan sát hình 12-13và cho biết việc
kéo sợi đã thay đổi như thế nào?
- HS quan sát so sánh GV k/luận:
(+ H12, nhiều phụ nữ kéo sợi để cung cấp
cho chủ bao mua
+ H13, sản xuất hiện đại hơn, sản phẩm
làm ra gấp 8 lần, ít tốn lao động hơn Máy
từ 1 cột sợi -> 16 cột
- H: Theo em điều gì sẽ xảy ra trong ngành
dệt của Anh khi máy kéo sợi Gien-ni được
sử dụng rộng rãi?
( máy kéo sợi Gien-ni được sử dụng rộng
rãi sẽ không chỉ giải quyết được tình trạng
"đói" sợi trước đây mà còn dẫn đến tình
trạng thừa sợi Sợi kéo ra nhiều đòi hỏi
phải cải tiến máy móc.)
- GV kể cho HS nghe về phát minh của
Giêm -Oát
- GV nêu vấn đề: Tại sao phát minh ra
máy hơi nước là bước chuyển biến trong
công nghiệp Anh?
( Nhờ có phát minh đó, lao động bằng máy
móc đã thắng lao động bằng chân tay, tốc
I Cách mạng công nghiệp.
1 Cách mạng công nghiệp ở Anh
- Từ những năm 60 của thế kỉ XVIII, máy móc được phát minh và sử dụng trong sản xuất ở Anh ( ngành dệt )
+ Máy kéo sợi Gien-ni
+ 1769: máy kéo sợi chạy bằng sức nước
+ 1875: máy dệt bằng sức nước
+ 1784: máy hơi nước
Trang 19độ và năng suất l/động tăng lên; các công
xưởng , nhà máy được xây dựng không còn
phụ thuộc vào thiên nhiên nữa GV tích
hợp GD BVMT: những nơi nào đặt nhà
máy chạy bằng sức nước sẽ ảnh hưởng đến
sức khỏe con người và môi trường sinh
sống.)
- GV cung cấp thông tin ảnh hưởng của
máy móc tới các lĩnh vực khác
- GV cho hướng dẫn HS quan sát h15 GV
tường thuật buổi lễ khánh thành đường sắt
đầu tiên ở Anh
- GV tổ chức cho HS thảo luận nhóm bàn
(3p): vì sao vào giữa TK XIX, Anh đẩy
mạnh s/xuất gang thép và than đá?
- Các nhóm thảo luận đại diện nhóm báo
- GV nêu câu hỏi tiểu kết: Em nhận xét gì
về những phát minh của người Anh?
(Có giá trị quan trọng đối với nhân loại Nó
mở ra một thời kì mới “thời kì công
nghiệp”, sử dụng máy móc phục vụ con
người.)
- GV cho HS đọc thầm nội dung mục 2 và
cho biết: Sự phát triển của cách mạng công
nghiệp ở Pháp, Đức được thể hiện ở những
- GV yêu cầu HS quan sát lược đồ h17,18
- Máy móc được sử dụng trong nhiều ngành khác (tiêu biểu là ngành giao thông vận tải)
- Nước Anh từ sản xuất nhỏ thủ công sang sản xuất lớn bằng máy móc Từ một nước nông nghiệp lạc hậu trở thành một nước công nghiệp phát triển
2 Cách mạng công nghiệp ở Pháp , Đức
a Pháp
- Bắt đầu từ 1830, các ngành sản xuất tăng lên nhiều
- Nhờ cách mạng công nghiệp ( khi hoàn thành) nươc Pháp có nền kinh tế đứng thứ hai thế giới
Trang 20và phát phiếu học tập : Em hãy nêu những
biến đổi ở nước Anh sau khi hoàn thành
cách mạng công nghiệp.
- HS điền vào phiếu học tập và báo cáo
k/quả
- GV treo bảng phụ so sánh nước Anh giữa
thế kỉ XVIII - nửa đầu thế kỉ XIX và kết
- Có 4 thành phố
trên 50 000 dân
- Có 14 thành phố trên 50 000 dân.
- Chưa có đường
sắt
- Có hệ thống ĐS nối liền các khu CN, các thành phố, hải cảng.
- H: Quan sát bảng so sánh em hãy nêu hệ
quả của cách mạng công nghiệp?
- HS trả lời GV kết luận
kết quả
3 Hệ quả của cách mạng công nghiệp
- Cách mạng công nghiệp làm thay đổi
- Bài mới: Đọc và nghiên cứu SGK phần II
+ Lập bảng thống kê các quốc gia tư bản ở Mĩ la tinh theo thứ tự niên đại thành lập.+ Vì sao các nước tư bản phương tây đẩy mạnh việc xâm lược thuộc địa?
Trang 211.Kiến thức
- HS nhận thức được : cuộc CMTS nổ ra ở một số nước với những hình thức khác nhau : thống nhất Đức,thống nhất I-ta-li-a,Minh Trị Duy Tân ở Nhật,nội chiến ở Mĩ,cải cách nông nô ở Nga
- Trình bày được quá trình xâm lược thuộc địa và sự hình thành hệ thống thuộc địa
- Hiểu đôi nét về quá trình đấu tranh giữa CNTB và chế độ PK trên phạm vi toàn thế giới
- GV: phóng to lược đồ khu vực Mĩ la-tinh đầu thế kỉ XIX; LĐ cách mạng 1848-1849
ở châu Âu; tài liệu tham khảo
- HS: sưu tầm tư liệu
III Phư ơng pháp
- Sử dụng đồ dùng trực quan, phân tích, kĩ thuật dạy học " khăn trải bàn"
IV.Tổ chức giờ học
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ: 3p
- Trình bày cuộc cách mạng công nghiệp ở Anh
- Ý nghĩa, hệ quả của cách mạng công nghiệp
3 Bài mới
* Giới thiệu bài: ( 1’)
- Giới thiệu về sự tiếp tục của CMCN, từ đó dẫn đến sự xác lập quyền thống trị của CNTB trên thế giới
* Hoạt động : ( 20’) Tìm hiểu Chủ nghĩa
tư bản xác lập trên phạm vi thế giới
• Mục tiêu:- HS biết được những cuộc
CM TS nổ ra ở khu vực Mĩ –La
tinh,châu Âu và sự bành trướng của các
nước tư bản ở các nước Á, Phi
- HS có kĩ năng phân tích, miêu tả tranh
ảnh
- GV cho HS theo dõi SGK đoạn " sang thế
II Chủ nghĩa tư bản xác lập trên phạm vi thế giới
1 Các cuộc cách mạng t ư sản thế kỉ XIX
21
Trang 22- 1848-1849, các mạng ở châu Âu diễn
ra quyết liệt tấn công vào chế độ PK nhưng bị đàn áp dã man
- I-ta-li-a (1859-1870), quần chúng nổi lên đấu tranh dới sự lãnh đạo của tư sản
- Đức ( 1864-1871), các cuộc chiến tranh do quý tộc quân phiệt Phổ đứng đầu
- Nga( 1861), hình thức cải cách chế dộ nông nô
-> Là các cuộc CMTS mở đường cho CNTB phát triển
2 Sự xâm l ược các n ước TB phư ơng
Trang 23Tây đối với các nư ớc Á, Phi.
a) Nguyên nhân
- Do nhu cầu về thị trường
- Muốn các nước phải lệ thuộc vào CNTB - Mặt khác đây là những khu vực giàu tài nguyên
b) Hệ quả Cuối thế kỉ XIX, hầu hết các nước châu Á, châu Phi lần lượt trở thành thuộc địa của thực dân phương Tây
1 Cách mạng TS Hà Lan 1 - b a Nội chiến
2 Cách mạng TS Anh 2 - a b Giải phóng dân tộc
3 Cách mạng TS Mĩ 3 - c c Chiến tranh giành độc lập
4 Cách mạng TS Pháp 4 - a d Thống nhất bằng chiến tranh xâm lược
Trang 24-Biết nội dung tiêu biểu của Tuyên ngôn của Đảng cộng sản.
- Phân tích được ý nghĩa lịch sử phong trào công nhân quốc tế ( Quốc tế thứ ba) sau khi CNXH khoa học ra đời
2 Kiểm tra bài cũ: (3p)
- Những sự kiện nào chứng tỏ giữa thế kỷ XIX, CNTB đã thắng lợi trên phạm vi thế giới?
+ Sự ra đời hàng loạt các quốc gia TS ở Mĩ La –Tinh
+ Hoàn thành thống nhất Đức, I-ta-li-a và cải cách nông nô ở Nga
+ Các nước TB phương Tây đi xâm chiếm thuộc địa
3 Bài mới
* Giới thiệu bài ( 2’)
Sự phát triển nhanh chóng của CNTB càng khoét sâu thêm >< giữa 2 giai cấp VS và
TS Để giải quyết những >< đó giai cấp SV đã tiến hành cuộc đấu tranh như thế nào? Chúng ta cùng tìm hiểu bài ngày hôm nay
Trang 25*Hoạt động : ( 36’) Tìm hiểu Phong trào
công nhân nửa đầu thế kỉ XIX
• Mục tiêu: - HS nhận thức được những
nét chính về các hình thức đấu tranh
và những phong trào tiêu biểu của g/c
CN
- HS có kĩ năng miêu tả, giải thích
- GV cho HS theo dõi SGK đoạn " cùng
với sự phát triển tồi tàn" và cho biết:
Vì sao ngay từ khi mới ra đời giai cấp
cônh nhân đã đấu tranh chống C.N.T.B?
- HS theo dõi trả lời
- GV nhận xét,kết luận
- HS quan sát H24 và miêu tả cuộc sống
lao động của công nhân Anh
- HS miêu tả, GV kết luận về đời sống
lao động của công nhân và tích hợp nội
dung GD BV môi trường ( đời sống của
công nhân vô cùng khốn khổ; lao động
trong môi trường điều kiện tồi tệ)
- HS đọc đoạn chữ nhỏ và cho biết:Vì
sao giới chủ TB lại thích sử dụng LĐ trẻ
em?
(Tiền lương thấp, LĐ nhiều giờ, chưa có
ý thức đấu tranh )
- Hỏi: Em hãy phát biểu suy nghĩ của
mình về quyền trẻ em hôm nay?
(Trẻ em hôm nay được chăm sóc, bảo vệ,
đi học,vui chơi, được gia đình - xã hội
quan tâm, pháp luật bảo vệ)
GV: bị áp bức bóc lột giai cấp công nhân
đã làm gì,họ ĐT bằng hình thức nào?
- GV cung cấp thông tin về phong trào
đấu tranh của công nhân
- GV sử dụng kĩ thuật đạy học "khăn
trải bàn" : (3p) - Vì sao trong cuộc đấu
tranh chống tư sản công nhân lại đập
- Mục tiêu: đòi tăng lương, giảm giờ làm
25
Trang 26rằng máy móc là nguyên nhân chính gây
ra cuộc sống đau khổ cho họ, nên họ ĐT
đập phá máy móc, đốt công xưởng)
- GV cung cấp thông tin về sự thành lập
tổ chức công đoàn và liên hệ thực tế
- GV k/luận và chuyển mục
- GV cho HS đọc SGK Tr29 và hãy khái
quát những sự kiện chủ yếu về phong
trào công nhân trong những năm
1830-1840?
- HS theo dõi trả lời
- GV kết luận
- HS: quan sát H25 SGK và miêu tả
quang cảnh biểu tình của công nhân Anh
- HS miêu tả GV kết luận -> bản kiến
nghị với 3 triệu chữ ký được 20 công
nhân khiêng, theo sau là hàng ngàn
ng-ười để gửi lên nghị viện nhưng không
đ-ược chấp nhận
- Hỏi: Em có nhận xét gì về phong trào
hiến chương ở Anh? (phong trào nổ ra
- Đòi quyền lợi kinh
- Ở Đức: 1844 công nhân dệt vùng din đt chống sự hà khắc của chủ xưởng
Sơ-lê Ở Anh: 1836 Sơ-lê 1847 "PT hiến chương"
-> PT công nhân (1830 - 1840) phát triển mạnh, quyết liệt thể hiện sự đoàn kết, trở thành t/chức chính trị độc lập chống giai cấp tư sản
4 Củng cố: 2p
- Phong trào đấu tranh của công nhân từ đầu thế kỷ XX -> 1840 diễn ra như thế nào?
5 Hư ớng dẫn học bài : 2p
Trang 27- Bài cũ: dọc lại vở ghi, SGK kết hợp với bài giảng của GV trả lời các câu hỏi cuối bài
- Bài mới: đọc và nghiên cứu SGK phần II
Sưu tầm tài liệu về cuộc đời của C.Mác và Ăng-ghen
- HS tóm tắt được vài nét cơ bản về cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của C Mác và
Ph Ăng ghen với sự ra đời CNXH KH - Lý luận CM của giai cấp vô sản
- HS so sánh được PTCN (1848 - 1870) có bước tiến mới so với PTCN đầu thế kỉ XIX
2 Kỹ năng
- HS có phân tích, đánh giá; bước đầu biết tiếp cận với văn kiện lịch sử
3 Thái độ
27
Trang 28- HS nêu cao tinh thần quốc tế chân chính , tinh thần đoàn kết đấu tranh của giai cấp công nhân.
II Đồ dùng dạy học .
- GV: tranh ảnh chân dung Mác và - Ăng ghen; tài liệu tham khảo
- HS: Sưu tầm tư liệu
III Phư ơng pháp
- Sử dụng đồ dùng trực quan, phân tích, so sánh
IV Tổ chức giờ học
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ: 5p
- Trình bày các sự kiện chủ yếu về phong trào công nhân trong những năm 1830-1840
và nêu nhận xét
3 Bài mới
*Giới thiệu bài: 1 p
- Sự thất bại của PT công nhân ở châu Âu nửa đầu thế kỷ XIX, đặt ra yêu cầu phải có lý luận CM soi đường Vậy sự ra đời của CN Mác có đáp ứng được yêu cầu đó không,chúng ta cùng tìm hiểu qua nội dung của bài hôm nay
*Họat động :( 35p )
Tìm hiểu cuộc đời và sự nghiệp cách
mạng của C Mác và Ph Ăng- ghen
• Mục tiêu: - HS tóm tắt được một vài
II Sự ra đời của chủ nghĩa Mác
Trang 291 Mác và Ăng ghen.
-Các Mác: Sinh 1818 trong 1 gia đình trí
thức ở thành phố Tơ-ri-ơ (Đức) là người thông minh, 23 tuổi ông đỗ tiến sĩ triết học
- Ăng-ghen: Sinh 1820 trong 1 gia đình
chủ xưởng giàu có ở thành phố Bác -men (Đức) Ăng-ghen hiểu rõ bản chất bóc lột của giai cấp tư sản và khinh ghét chúng Ông sớm tìm hiểu về PT công nhân
* Quan điểm của Mác và Ăng-ghen:
Cùng có tư tưởng đấu tranh chống chế độ
tư bản, xây dựng một XH tiến bộ; giai cấp vô sản sẽ đảm đương sứ mệnh lịch sử lật đổ C.N.T.B
2."Đồng minh những ng ười cộng sản"
và "Tuyên ngôn của đảng cộng sản"
* "Đồng minh những người cộng sản" là chính đảng độc lập đầu tiên của vô sản quốc tế
* 2.1848 Tuyên ngôn ĐCS được công bố với nội dung:
- Khẳng định sự thay đổi của chế độ xã hội trong LSXH loài người, là do sự phát triển của sản xuất và trong xã hội có giai cấp là động lực phát triển xã hội
+ Giai cấp công nhân có sứ mệnh lịch sử
là "người đào mồ chôn C.N.T.B"
+ "VS các nước đoàn kết lại"
* Ý nghĩa: ( SGK )
3 Phong trào công nhân từ 1848-1870 Quốc tế thứ nhất
29
Trang 30a) Phong trào công nhân(1848-1870)
- Bài cũ: đọc lại vở ghi, SGK kết hợp với bài giảng của GV trả lời các câu hỏi cuối bài
- Bài mới: đọc và nghiên cứu bài 5
Tổ trưởng kí duyệt
Trang 31
-Ngày soạn:
CHƯƠNG II: CÁC NƯỚC ÂU - MĨ
CUỐI THẾ KỶ XIX, ĐẦU THỂ KỶ XX
Tiết 9 - bài 5 CÔNG XÃ PA-RI 1871
- GV: bản đồ công xã Pa-ri; phiếu học tập
- HS: vẽ sơ đồ tổ chức công xã Pa-ri
* Giới thiệu bài: 1p
Bị đàn áp đẫm máu trong cuộc CM 1948, song giai cấp vô sản Pháp đã trưởng thành nhanh chóng và tiếp tục tiến hành cuộc ĐT quyết liệt chống lại giai cấp tư sản Vậy công xã Pa-ri được thành lập như thế nào? Vì sao công xã Pa-ri được coi là nhà nước kiểu mới đầu tiên của giai cấp vô sản,chúng ta sẽ tìm hiều bài ngày hôm nay
*Hoạt động1: ( 15p)Tìm hiểu sự thành lập
công xã
• Mục tiêu: - HS nhận thức được sự ra
đời của công xã Pa-ri;những nét chính về
diễn biến cuộc khởi nghĩa ngày 18-3-1871
I Sự thành lập công xã
31
Trang 321 Hoàn cảnh ra đời của công xã
- 1870 CT Pháp - Phổ -> Pháp thất bại
- 4.9.1870 nhân dân Pa-ri lật đổ đế chế
II thành lập chính phủ lâm thời TS
"chính phủ vệ quốc"
- Quân Phổ tiến sâu vào đất Pháp bao vây Pa-ri, chính quyền TS vội đầu hàng (Đức); ND vô cùng căm phẫn,
họ quyết chiến đấu bảo vệ Tổ quốc
2.Khởi nghĩa ngày 18-3-1871
a Cuộc khởi nghĩa 18.3.1871.
- Nguyên nhân:
+Tư sản phản bội đất nước; mâu thuẫn giữa chính phủ tư sản với nhân dân ngày càng tăng
- Diễn biến: SGK
- Kết quả: Âm mưu của chính phủ tư sản bị lật đổ; nhân dân làm chủ Pa-ri-> đây là cuộc CMVS đầu tiên trên thế giới lật đổ chính quyền của giai cấp
TS, VS lên nắm quyền
b Sự thành lập công xã.
Trang 33- Ngày 26.3.1871 ND tiến hành bầu cử Hội đồng công xã.
- 8.3.1871 Hội đồng công xã thành lập
II Tổ chức bộ máy và chính sách của công xã.
- Tổ chức bộ máy công xã (với nhiều ban, đảm bảo quyền làm chủ của nhân dân, vì nhân dân (ND nắm quyền trong công xã, chịu trách nhiệm trước
III Nội chiến ở pháp Ý nghĩa lịch
sử của công xã Pa-ri
1 Nội chiến
- 20/5 quân Véc-xai tổng tấn công vào Pa-ri cuộc chiến diễn ra ác liệt đến 28/5/1871- " Tuần lễ đẫm máu"
2 Ý nghĩa lịch sử
- Nguyên nhân thất bại: thiếu chính
đảng Mác-xit lãnh đạo; g/c vô sản còn yếu; chưa thực hiện liên minh công- nông
- Ý nghĩa và bài học kinh nghiệm: 33
Trang 344.Củng cố: 2p
- GV khái quát nội dung bài học
5 Hướng dẫn học bài: 2p
- Bài cũ: Trả lời các câu hỏi và bài tập cuối bài, làm bài tập trong sách bài tập
- Bài mới: đọc và nghiên cứu SGK bài 6
+ Tìm hiểuvà giải thích dặc điểm của chủ nghĩa đế quốc
-Ngày soạn
Tiết 10 - Bài 6CÁC NƯỚC ANH, PHÁP, ĐỨC, MỸ CUỐI THẾ KỶ XIX - ĐẦU THẾ KỶ XX
I
Mục tiêu
1 Kiến thức
- HS nhận thức được : những nét chính về các nước đế quốc Anh ,Pháp,Đức,Mĩ
+ Sự phát triển nhah chóng về kinh tế
Trang 35- Đề cao ý thức cảnh giác CM, ĐT chống các thế lực gây chiến bảo vệ hòa bình
2 Kiểm tra bài cũ: 5p
- Tại sao nói công xã Pa-ri là Nhà nước kiểu mới?
- Trình bày ý nghĩa lịch sử và bài học kinh nghiệm của Công xã
3 Bài mới
* Giới thiệu bài: 1p
Cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX các nước TB Anh, Pháp, Mĩ, Đức phát triển, chuyển sang giai đoạn CNĐQ Trong quá trình sự phát triển của các nước ĐQ có điểm
gì giống và khác nhau,chúng ta cùng tìm hiểu nội dung bài hôm nay
Họat động :( 35p) Tìm hiểu tình hình kinh
tế chính trị của Anh
* Mục tiêu:- HS nhận thức được sự phát
triển kinh tế nước Anh với sự ra đời của các
công ty độc quyền -> Anh chuyển sang giai
đoạn CNĐQ
- HS có kĩ năng chỉ bản đồ
- GV cung cấp thông tin tình hình kinh tế
Anh cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX
- GV cho HS theo dõi SGK phần chữ in nhỏ
và cho biết vì sao công nghiệp Anh phát
triển chậm?
- HS theo dõi trả lời
- GV: Vì sao giai cấp tư sản Anh trú trọng
đầu tư các nước thuộc địa?
- HS nhắc lại khái niệm "Quân chủ lập hiến"
- GV phát phiếu học tập cho HS thảo luận
nhóm 2 bàn (3p): Vì sao NCĐQ Anh là
"CNĐQ thực dân"?
(ĐQ Anh có hệ thống thuộc địa rất lớn:
I Tình hình các nước Anh, Pháp, Đức, Mĩ
1 Anh
*Kinh tế: công nghiệp phát triển chậm, đứng thứ 3 trên t/g sau Mĩ, Đức
- Đầu thế kỉ XX, nhiều công ty độc quyền, nhà băng ra đời
* Chính trị
- Anh là nước quân chủ lập hiến ,2 Đảng tự do và Đảng bảo thủ thay nhau cầm quyền
- Đối ngoại: xâm lược thuộc địa ->
35
Trang 361890 Diện tích thuộc địa = 9,2/km2, dân số
thuộc địa = 209 triệu người
Chiếm 1/4 S và 1/4 dân số thế giới -> gọi là
"Đất nước mặt trời không bao giờ lặn"
- GV treo bản đồ gọi HS lên xác định thuộc
địa của Anh
- GV cho HS theo dõi SGK và cho biết tình
hình kinh tế nước Pháp sau 1871 có gì nổi
- GV: tại sao CNĐQ pháp được mệnh danh
là "CNĐQ cho vay lãi"
- GV cung cấp thông tin chính sách đối nội
và đối ngoại của pháp:
- GV treo lược đồ, HS quan sát và nhận xét
về hệ thống thuộc địa của Pháp
-GV cung cấp thông tin tình hình kinh tế
Đức
- HS theo dõi SGK và cho biết nguyên nhân
làm cho kinh tế Đức tăng trưởng nhảy vọt
+ Pháp bồi thường CT Tài nguyên dồi dào
- Đầu thế kỷ XX 1 số ngành công nghiệp mới ra đời,tăng trưởng nhanh: điện khí, hóa chất, chế tạo ô tô
- CNĐQ Pháp phát triển với sự ra đời của các công ty độc quyền chi phối nền kinh tế nước Pháp, đặc biệt trong lĩnh vực ngân hàng
- CNĐQ Pháp tồn tại trên cơ sở lợi nhuận thu được từ chính sách đầu tư
TB ra nước ngoài bằng cách cho vay lãi,nên CNĐQ Pháp là "CNĐQ cho vay lãi "
*Chính trị
- Đối nội: đàn áp nhân dân
- Đối ngoại: chạy đua vũ trang ,xâm lược thuộc địa
3 Đức.
* Kinh tế
Trang 37- GV miêu tả một tổ chức độc quyền cho HS
dễ hiểu: VD Xanh-đi-ca than đá Rai-nơ-ve-
xpha-len
- HS theo dõi SGK và nhận xét về chính
sách đối nội đối ngoại của Đức Giải thích
đặc điểm của chủ nghĩa đế quốc Đức
GVKL: mâu thuẫn không tránh khỏi và
ngày càng gay gắt giữa Đức với Anh, Pháp
về vấn đề thị trường
- Cuối thế kỷ XIX, đầu TK XX kinh tế công nghiệp Đức phát triển nhảy vọt đứng đầu châu Âu, thứ 2 trên thế giới
- Các công ty độc quyền( luyện kim than đá )
- Đức chuyển sang giai đoạn ĐQCN
- Bài cũ: trả lời các câu hỏi và bài tập cuối bài, làm bài tập trong sách bài tập
- Bài mới: đọc và nghiên cứu SGK phần 4 và II
+ Tại sao nói Mĩ là sứ sở của các "ông vua công nghiệp"?
+ Tại sao các nước đế quốc tăng cường xâm lược thuộc địa?
37
Trang 38I Mục tiêu
1 Kiến thức
- HS nhận thức được : Cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX nước Mĩ mang đặc điểm của CNĐQ với sự phát triển mạnh mẽ của công nghiệp sản xuất ô tô; đặc điểm nổi bật của chủ nghĩa đế quốc
2 Kiểm tra bài cũ: 3P
- Trình bày tình hình kinh tế chính trị của Anh và giải thích đặc điểm của chủ nghĩa đế quốc Anh
3 Bài mới
* Giới thiệu bài: 1p
Trong quá trình phát triển của CNTB thì sự phát triển của Mĩ có gì khác? Vì sao các nước tư bản đẩy mạnh xâm lược thuộc địa?
Hôm nay chúng ta cùng nghiên cứu tiết 11 để giải đáp các vấn đề nêu trên
*Hoạt động 1( 16p) Tìm hiểu tình hình
nước Mĩ
• Mục tiêu: - HS nhận thức được nền
kinh tế của Mĩ phát triển nhất thế giới,
thông qua các tổ chức độc quyền
- HS có kĩ năng phân tích sự kiện lịch
sử
- GVcho HS theo dõi SGK đoạn "Trong
số để phát triển kinh tế" và cho biết
4 Mĩ
a) Kinh tế.
- Cuối thế kỉ XIX, đầu thế kỉ XX, kinh tế
Mĩ phát triển vươn lên đứng đầu thế giới
- Sản xuất công nghiệp phát triển vượt bậc.+ Nguyên nhân (SGK)
- Sự hình thành các tổ chức độc quyền khổng lồ -> Mĩ là xứ sở của các "ông vua
Trang 39những biểu hiện về sự phát triển của
công nghiệp Mĩ? Vì sao công nghiệp Mĩ
có sự phát triển vượt bậc như vậy?
công nghiệp"
b Chính trị.
- Tồn tại thể chế Cộng hòa, quyền lực tập trung trong tay Tổng Thống do 2 Đảng Cộng Hòa và đảng Dân Chủ thay nhau cầm quyền thi hành chính sách đối nội, đối ngoại phục vụ giai cấp TS
II Chuyển biến quan trọng ở các nước
đế quốc
39
Trang 40- HS theo dõi trả lời.
- GV kết luận
+ GV mở rộng: hình thức độc quyền ở
Mĩ khác với các nước tư bản khác
(- Các Xanh-đi-ca dựa trên cơ sở cạnh
tranh tập trung thu hút, liên hiệp các
công ty yếu -> hình thành công ty lớn
kinh doanh theo sự chỉ đạo chung
- Tơ- rớt: tổ chức độc quyền dựa trên cơ
sở cạnh tranh, tiêu diệt các công ty khác,
buộc các công ty nhỏ phải phá sản, công
ty lớn tồn tại và phát triển lớn mạnh)
- GV nêu vấn đề: Vì sao nói Mĩ là xứ sở
của "các ông vua công nghiệp" ?
vực ảnh hưởng và thuộc địa Mĩ ở TBD,
Trung Nam Mĩ -> giống các nước thực
dân Tây Âu đế quốc Mĩ thể hiện tính
chất thực dân tham lam, tiến hành các
cuộc chiến tranh xâm lược thuộc địa để
làm giàu trong giai đoạn chuyển sang
chủ nghĩa đế quốc
- GV nêu vấn đề cho HS thảo luận nhóm
(3p): Em hãy so sánh sự phát triển kinh
tế của các nước đế quốc cuối thế kỉ XIX
đầu thế kỉ XX?
- Các nhóm thảo luận và báo cáo kết
quả
- GV nhận xét và kết luận: Sự phát triển
không đều- là biểu hiện đặc trưng của
quy luật phát triển không đều của CNTB
2 Tăng cường xâm lược thuộc địa, chuẩn
bị chiến tranh chia lại thế giới
* Nguyên nhân: Sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế tư bản chủ nghĩa-> nhu cầu về nguyên liệu thị trường và về xuất khẩu tư bản tăng
* Cuối TK XIX đầu TK XX, các nước ĐQ tăng cường xâm lược thuộc địa và đã cơ bản chia xong thị trường thế giới