Đại số 9 tuần 14

Khi các đờng thẳng song song với nhau, em có thể rút ra nhận xét gì về các góc tạo bởi các đờng thẳng đó với trục Ox.. GV giới thiệu về hệ số góc của đờng thẳng, giới thiệu chý ý.. Tính

Tuần 14-Tiết 27 Ngày soạn : 27 -11-2007.

Hệ số góc của đờng thẳng y=a.x+b (a ≠ 0)

A Mục tiêu.

- Kt: HS nắm vững khái niệm góc tạo bởi đờng thẳng y = ax + b và trục Ox , hệ số góc của

đờng thẳng y = ax + b và liên quan mật thiết giữa hai k/n trên

-Kn: HS biết tính góc  hợp bởi đờng thẳng y = ax + b và trục Ox trong trờng hợp hệ số góc

a > 0 , a < 0

-Tđ: Chú ý tích cực học tập, hăng hái phát biểu xây dựng bài

B Chuẩn bị

-Gv: Soạn bài , bảng phụ ghi hình 10, 11 SGK tr 56; thớc thẳng

-Hs: Ôn tập đồ thị hàm số y= ax+ b (a ≠ 0) và đt song song, cắt nhau, chuẩn bị thớc thẳng

C Tiến trình dạy - học

Hoạt động 1: kiểm tra bài cũ.(7 ph)

GV nêu yêu cầu kiểm tra HS suy nghĩ trả lời, 2 HS trình bày trên bảng

(HS1):? Vẽ ĐTHS y = 0,5x +2 và y = 0,5x -1 trên cùng mặt phẳng toạ độ.

(HS2):? Cho hàm số y = ax - 2 Xác định a để ĐTHS song song với đt y = -3x+1.

HS nhận xét bổ xung GV đánh giá cho điểm , vận dụng kiến thức trên ĐVĐ vào bài mới

Hoạt động 2: 1- khái niệm hệ số góc của đờng thẳng y=a.x+b (a ≠ 0) (19 ph)

a/ Góc tạo bởi đờng thẳng y = ax + b và

trục Ox.

GV treo bảng phụ vẽ hình 10 SGK tr 56

? Em hãy cho biết góc  tạo bởi đờng thẳng

y = ax + b và trục Ox là góc nào ? tạo bởi

các tia nào ?

? Khi a > 0( a < 0) em có dự đoán gì về góc

α kể trên

b/ Hệ số góc:

? Khi các đờng thẳng song song với nhau,

em có thể rút ra nhận xét gì về các góc tạo

bởi các đờng thẳng đó với trục Ox

- GV treo bảng phụ vẽ hình 11 ( a , b )

? Hãy trả lời câu hỏi ? SGK tr 56

? So sánh hệ số a và các góc α tơng ứng

? Giữa hệ số a và góc α có mối liên hệ gì.

GV giới thiệu về hệ số góc của đờng thẳng,

giới thiệu chý ý

? Vậy hai đt song song, cắt nhau hoặc trùng

nhau khi nào

HS quan sát hình vẽ trên bảng phụ rồi trả lời

HS: là góc α tạo bởi tia Ax và tia AT trong đó A là giao điểm của ĐTHS với trục

Ox, T thuộc đờng thẳng y= ax +b

HS đọc tên góc tạo bởi đt y = ax +b trong hai trờng hợp trên

HS dự đoán: Khi a > 0 góc α là góc nhọn Khi a < 0 góc α là góc tù

HS rút ra nhận xét 1:

Các đt có cùng hệ số a thì tạo với

trục Ox các góc bằng nhau.

HS quan sát hình 11 Thảo luận theo nhóm, nửa lớp làm câu a, nửa lớp còn lại làm câu b Sau 2 phút báo cáo kết quả Các nhóm khác nhận xét, bổ xung

Khi a > 0 góc α là góc nhọn, a càng lớn thì góc α càng lớn.

Khi a < 0 góc α là góc tù, a càng lớn thì góc α càng lớn.

HS trả lời liên quan tới hệ số góc

ệ số góc độ gốc

.

y a x b

y = ax + b

y = ax + b

a < 0

a > 0

y

x

y T

T

x

Hoạt động 3: 2- ví dụ (14ph)

Ví dụ 1: SGK tr 57.

? Tính góc α tạo bởi đờng thẳng trên với trục

Ox ta làm nh thế nào? Căn cứ vào kiến thức

nào đã học

? Tính tg  , quan sát các hệ số của hàm số

y = 3x + 2 em rút ra nhận xét gì

Ví dụ 2: SGK tr 58.

? Tính góc α tạo bởi đờng thẳng trên với trục

Ox ta làm nh thế nào? Căn cứ vào kiến thức

nào đã học

? Tính tg ' , quan sát các hệ số của hàm số

y = -3x + 3 em rút ra nhận xét gì.( ' là góc

kề bù với góc )

GV chốt lại trong hai trờng hợp trên

HS vẽ trên bảng ĐTHS y = 3x + 2

HS: Xét tam giác vuông POQ có :

tg  = PO 2 :2 3

   710 34’

HS: tg  = 3, bằng hệ

số góc của đt trên

HS vẽ trên bảng ĐTHS y = -3x + 3

HS:

tg OBA = 3 OBA  710 34’

   1800-710 34'  108026' HS: tg OBA = 3, bằng GTTĐ

của hệ số góc đt trên

Hoạt động 4: củng cố.(4 ph)

? Nhắc lại kiến thức cơ bản vừa học

Gv nhận mạnh kiến thức HS ghi nhớ HS lần lợt nhắc lại kiến thức trọng tâm.Ghinhớ

Hoạt động 5: hớng dẫn về nhà.(1 ph)

-Nắm vững kiến thức cơ bản về hàm số vừa học Làm bt 27-229 (SGKtr 58-59)

- Hớng dẫn bài 29a SGK: thay a = 2 vào hàm số đơck y = 2x + b, ĐTHS trên cắt trục hoành tại điểm có hoành độ bằng 1,5

- Tiết 28 tiếp theo “ Luyện tập ”.

Tuần 14-Tiết 28 Ngày soạn: 29-11-2007.

Luyện tập

A Mục tiêu

- Kt: Học sinh củng cố mối liên quan giữa hệ số a và góc  ( góc tạo bởi đờng thẳng y = ax + b với trục Ox )

-Kn: Rèn luyện kỹ năng xác định hệ số góc a , hàm số y = ax + b , vẽ đồ thị hàm số y = ax + b , tính góc  , tính chu vi và diện tích tam giác trên mặt phẳng toạ độ

-Tđ: Chú ý tích cực thực hành luyện tập

B Chuẩn bị

-Gv: Soạn bài, thớc thẳng

-Hs: Ôn tập hệ số góc của đt; thớc thẳng

C Tiến trình dạy - học.

Hoạt động 1: kiểm tra bài cũ: (8 phút)

Gv nêu yêu cầu kiểm tra Cả lớp cùng làm, 2 HS trình bày lời giải trên bảng

(HS1):? Làm bài 27 SGK tr 58

(HS2):? Nêu các kết luận về hệ số góc của đt

Tính góc tạo bởi đt tìm đợc trong bài 27 với trục Ox

HS khác nhận xét bổ xung GV đánh giá, cho điểm , ĐVĐ vào bài mới

Hoạt động 2: Luyện tập (32 ph)

y = 3x + 2

x

y

1 2

-2 3

-1



P

y = -3x + 3

x

y 3

-1



A

B

Bài 28: SGK tr58.

? Tính góc tạo bởi đt trên với trục Ox ta làm

nh thế nào

GV hớng dẫn sử dụng tgOBA   2  2

Bài 29: SGK tr 59.

? Với a = 2 hàm số có dạng nào

? HS y =2x +b cắt trục hoành tại điểm có

hoành độ bằng 1,5 khi nào

Tơng tự với phần (b)

? Khi đồ thị của hàm số y = ax +b song song

với một đờng thẳng y = 3 x ta xác định

đ-ợc gì

Từ đó ta có phần c tơng tự phần b

GV cho 3 HS trình bày trên bảng

GV chốt lại cách làm

Bài 30: SGK tr 59.

? Nêu cách vẽ đồ thị của hai hàm số trên

GV chữa lại và chốt cách vẽ

? Hãy xác định toạ độ các điểm A , B , C

theo yêu cầu của đề bài

? Em có nhận xét gì về giá trị tg A ; tgB với

hệ số góc của hai đờng thẳng trên

? Tính số đo các góc A , B, C nh thế nào

GV chốt lại về tang của góc tạo bởi đt với

trục Ox trong hai trờng hợp a > 0 và a < 0

? Nêu cách tính chu vi và diện tích của tam

giác ABC

- Gợi ý : Tính các cạnh AB , AC , BC sau đó

tính chu vi ( dùng Piatgo )

- GV cho HS lên bảng tính sau đó hớng dẫn

chung và chốt cách làm

HS đọc đề bài 28, suy nghĩ nêu cách giải

1 HS thực hành vẽ ĐTHS y = -2x +3 trên bảng

HS tính góc α:



63 26

tgOBA

OBA

116 34



HS đọc đề bài 29

a/ Với a = 2 thì hàm

số có dạng : y = 2x + b (1)

- Vì đồ thị của hàm số (1) cắt trục hoành tại điểm có hoành độ là 1,5  với x = 1,5 thì y = 0 Thay vào (1) ta có :

0 = 2 1,5 + b  b = - 3 Vậy hàm số tìm đợc là : y = 2x - 3 b) Tơng tự tìm đợc hàm số: y = 3x - 4 c)y Tơng tự tìm đợc hàm số y= 3x 5

HS đọc đề bài 30, suy nghĩ làm bài

a/ Vẽ ĐTHS y = 1

2

+ Điểm cắt trục tung : P ( 0 ; 2 ) + Điểm cắt trục hoành Q( - 4 ; 0) b/ Tơng tự vẽ ĐTHS y = - x + 2 Xác định điểm P( 0 ; 2 ) và Q’ ( 2 ; 0) b) Ta có : A( - 4 ; 0)

B( 2 ; 0) và C( 0 ; 2 )

Ta có : tgA = 0,5

 A  270

Tơng tự ta có : tgB = OC

1

 B= 450

tìm đợc C 1080

a/Ta có : AB = 6; OA = 4; OC = 2; OB = 2 Theo đ/l pytago ta có :

AC2 = OA2 + OC2 = 42 + 22 = 20

 AC = 2 5 ( cm ) Tơng tự tìm đợc BC = 2 2 ( cm ) Vậy PABC =AB + AC + BC = 6 + 2 5 2 2 

 PABC  13,3 (cm)

Ta có : SABC = 1 1

OC.AB= 2.6 6

2) Hoạt động 3: củng cố.(3 ph)

? Nhắc lại kiến thức cơ bản vừa vận dụng

làm bài tập

HS lần lợt nhắc lại kiến thức trọng tâm Ghi nhớ

Hoạt động 4: hớng dẫn về nhà.(2 ph)

-Nắm vững kiến thức cơ bản về hàm số vừa học Làm bt 31 SGK tr 59; bài 25-28 (SBTtr 60-61)

2

2

y

C

1

3

y

A

B

α

- Hớng dẫn bài 31b SGK: Vẽ đồ thị rồi dựa vào tỉ số lợng giác của góc nhọn tính tang các góc tạo bởi các đt đó với trục Ox ta c/m đợc các kết luận trên

- Tiết 29 tiếp theo “ Ôn tập chơng II ”.

-Hợp Tiến, ngày 01 tháng 12 năm 2007

Tổ trởng

Nguyễn Huy Tiến