Giáo án - CN12 (Bài 17-20)

* Sơ đồ khối - Nguồn thơng tin: Là nguồn tín hiệu cần phát đi âm thanh, hình ảnh … - Xử lí thơng tin: Gia cơng và khuếch đại nguồn tín hiệu.. Kiến thức - Hiểu được sơ đồ khối và nguyên

Trang 1

Tieỏt 19

Baứi 17 Khaựi Nieọm Veà Heọ Thoỏng

Thoõng Tin & Vieón Thoõng

I Mục tiờu

1 Kiến thức

- Hiểu khỏi niệm về hệ thống thụng tin và viễn thụng

- Biết được cỏc khối cơ bản, nguyờn lớ làm việc hệ thống thụng tin và viễn thụng

2 Kỹ năng

- Rốn luyện kỹ năng phõn tớch, so sỏnh

- Vẽ được mụ hỡnh hệ thống thụng tin và viễn thụng

3 Thỏi độ

Cú thỏi độ thớch thỳ trong học tập

II - Chuẩn bị

1.Chuẩn bị nội dung

Nghiờn cứu bài 17 SGK + SGV + Thiết kế bài giảng

2.Chuẩn bị đồ dựng dạy học

Tranh vẽ cỏc hỡnh 17-1, 17-2, 17-3 SGK

III Tiến trỡnh tổ chức dạy học

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ

3 Baứi mụựi:

Giụựi thieọu baứi mụựi Đ17 - Khỏi niệm về hệ thống thụng tin và viễn thụng.

Nội dung Hoạt ủộng dạy Hoạt ủộng học

I - Khỏi niệm về hệ thống thụng tin và

thiết bị viễn thụng

1 Mụ hỡnh hệ thống thụng tin và viễn

thụng.

( SGK)

Ngày nay chúng ta đang sống trong thời đại thông tin nhanh, những thông tin đợc cập nhật rất nhanh Mọi ngời

đều sử dụng hệ thống thông tin

và viễn thông chung trên toàn cầu Với tình hình hiện tại thiếu hệ thống thông tin mọi hoạt động có thể bị tê liệt

- Quan sỏt hỡnh 17-2 SGK

? Hóy giải thớch mụ hỡnh thụng tin và viễn thụng?

? Hóy nờu khỏi niệm về hệ thống thụng tin và viễn thụng?

- Quan sỏt hỡnh - trả lời

- Trả lời

Trang 2

2 Khái niệm thống thơng tin và viễn

thơng.

- Hệ thống thơng tin và viễn thơng là hệ

thống truyền thơng tin đi xa

- Các phương pháp đĩ là:

+ Truyền trực tuyến

+ Truyền bằng sĩng

II Sơ đồ khối và nguyên lí làm việc của

hệ thống thơng tin và viễn thơng.

1 Phần phát thơng tin: đưa nguồn tin cần

phát tới nơi cần thu

* Sơ đồ khối

- Nguồn thơng tin: Là nguồn tín hiệu cần

phát đi (âm thanh, hình ảnh …)

- Xử lí thơng tin: Gia cơng và khuếch đại

nguồn tín hiệu

-Điều chế, mã hố: biến đổi dạng tín hiệu

- Đường truyền: mơi trường truyền dẫn tín

hiệu ( dây dẫn, cáp quang, sĩng điện từ,…)

2 Phần thu thơng tin.

- Thu, nhận tín hiệu đã mã hố truyền từ

phần phát

- Biến đổi tín hiệu thu nhận trở về dạng ban

đầu để đưa tới thiết bị đầu cuối

? Hãy cho biết các phương pháp truyền thơng tin hiện nay?

- Diễn giảng

? Hãy nêu một số cách truyền thơng tin sơ khai mà con người

đã sử dụng?

- Một hệ thống thơng tin và viễn thơng gồm hai phần: phát và thu

? Hãy nêu chức năng của phần phát thơng tin?

- Hiện nay cĩ hai kĩ thuật mã hố đĩ là kĩ thuật tương tự và kĩ thuật số

- Diễn giảng

- Là những tín hiệu đã được xử

lí cĩ biên độ đủ lớn muốn truyền đi xa cần được mã hố theo một kĩ thuật nào đĩ

? V« tuyÕn truyỊn h×nh vµ

truyỊn h×nh c¸p gièng vµ kh¸c nhau ë ®iĨm nµo?

? Hãy nêu chức năng của phần thu thơng tin?

- Các phương pháp

đĩ là:

+ Truyền trực tuyến

+ Truyền bằng sĩng

- Trao đổi - trả lời

- Trả lời

Giáo án Công Nghệ 12

Nguồn

thơng tin

Điều chế,

mã hĩa

Xử lí tin

Đường truyền Điều chế,

mã hĩa

Trang 3

* Sơ đồ khối

- Nhận thơng tin: nhận tín hiệu bằng một

thiết bị hay một mạch nào đĩ

Vd: ăng-ten, mođem …

- Xử lí thơng tin: Gia cơng và khuếch đại

tín hiệu nhận

- Giải điều chế, giải mã: biến đổi tín hiệu

nhận về trạng thái ban đầu.

- Thiết bị đầu cuối: là khâu cuối cùng của

hệ thống ( loa, màn hình, tivi, máy in, …)

? Hãy giải thích khối nhận thơng tin là gì? Cho ví dụ?

? Hãy cho biết xử lí thơng tin là gì? Cho ví dụ?

? Hãy biết thiết bị đầu cuối là gì? Cho ví dụ?

- Trả lời

4 Củng cố

- Khái niệm về hệ thống thơng tin và viễn thơng

- Chức năng của phần phát và phần thu của hệ thống thơng tin và viễn thơng

5 Dặn dị

- Về nhà học bài + Trả lời câu hỏi SGK + Xem tiếp nội dung §18 - Máy tăng âm

Tiết 20

Nhận

thơng tin

Xử lí tin Giải điều

chế, mã

Đường truyền

Trang 4

Bài 18 Máy Tăng Âm

I Mục tiêu

1 Kiến thức

- Hiểu được sơ đồ khối và nguyên lí làm việc của máy tăng âm

- Biết được chức năng các khối trong sơ đồ khối

2 Kỹ năng

Rèn luyện kỹ năng phân tích, so sánh

3 Thái độ

Cĩ thái độ thích thú trong học tập

Nghiên cứu bài 18 SGK + SGV + Thiết kế bài giảng

2.Chuẩn bị đồ dùng dạy học

Tranh vẽ SGK

III Tiến trình tổ chức dạy học

- Khái niệm về hệ thống thơng tin và viễn thơng?

- Viết và giải thích sơ đồ khối phần thu thơng tin?

3 Bài mới:

Giới thiệu bài mới §18 - Máy tăng âm

Nội dung Hoạt động dạy Hoạt động học

I - Khái niệm về máy tăng âm

Máy tăng âm là một thiết bị khuếch đại tín

hiệu âm thanh

* Phân loại:

- Theo chất lượng: tăng âm thơng thường và

- Một người thuyết trình trong một hội nghị cĩ cả

1000 người tham dự Người

đĩ đủ sức nĩi lớn để cho mọi người nghe được hay khơng?

- Để giải quyết được một vấn đề trên ta cần một thiết

bị khuyết đại âm thanh Đĩ

là máy tăng âm

? Vậy máy tăng âm là gì?

- Giới thiệu một số loại máy tăng âm

- Diễn giảng

- Khơng

- Trả lời

Trang 5

tăng õm chất lượng cao ( HI - FI)

- Theo cụng suất

- Theo linh kiện: dựng linh kiện rời rạc hay IC.

II - Sơ đồ khối và nguyờn lớ làm việc của

mỏy tăng õm

(Hỡnh 18-2 SGK)

- Khối mạch vào: nhận tớn hiệu vào.

- Khối mạch tiền khuếch đại: khuếch đại biờn

độ tớn hiệu

- Khối mạch õm sắc: điều chỉnh độ trầm - bỗng

của õm thanh

- Khối mạch khuếch đại trung gian: tiếp tục

khuếch đại tớn hiệu để kớch cho tầng cụng suất

- Khối mạch khuếch đại cụng suất: khuếch đại

cụng suất õm tần để phỏt ra loa

- Khối nguồn nuụi: cung cấp điện cho toàn bộ

mỏy tăng õm

III - Nguyờn lớ hoạt động của khối khuếch

đại cụng suất

* Khi chưa cú tớn hiệu vào: hai tranzito đều

khúa, tớn hiệu ra bằng 0

* Khi cú tớn hiệu vào:

- Ở nửa chu kỡ đầu, V B >0,V C <0  T1 dẫn, T2

khúa ⇒ tớn hiệu ra ở nửa trờn N21 của biến ỏp

BA2

- Ở nửa chu kỡ sau, V B <0,V C >0  T1 khúa, T2

dẫn ⇒ tớn hiệu ra ở nửa dưới N21 của biến ỏp

- Giới thiệu về sơ đồ khối của mỏy tăng õm núi chung, núi rừ chức năng của từng khối trong sơ đồ

? Nờu chức năng cỏc bộ phận của sơ đồ khối?

- Để hoạt động được thỡ cần

cú một nguồn nuụi

-Qua sơ đồ khối, học sinh cần phải giải thớch được tớn hiệu õm thanh  điện  tớn hiệu õm thanh

- Vẽ sơ đồ và giới thiệu chức năng của mỗi linh kiện trong sơ đồ, trỡnh bày nguyờn lý hoạt động của mạch

- T1, T2: tranzito

- Biến ỏp: BA2

- R1, R2

- Đ: điốt

- Trả lời

- Chỳ ý, ghi nhận

Hình 18- 3: Sơ đồ mạch KĐCS mắc đẩy kéo có biến áp.

BA

2

B

A1

C

0

T2

T1

UV

R 1

R2

W11

W1

2

W2

1

W2

a

Trang 6

- R1 và R2 ( Đ): tạo định thiên ban đầu chop T1

và T2 làm việc chất lượng cao - Diễn giảng

4 Củng cố

- Khái niệm về máy tăng âm

- Nguyên lí hoạt động của khối khuếch đại cơng suất

5 Dặn dị

- Về nhà học bài + Trả lời câu hỏi SGK + Xem tiếp nội dung §19 - Máy thu thanh.

Tiết 21

Trang 7

Baứi 19 Maựy Thu Thanh

I Mục tiờu

1 Kiến thức

- Biết được sơ đồ khối và nguyờn lớ làm việc của mỏy thu thanh

- Hiểu được nguyờn lớ hoạt động của khối tỏch súng

2 Kỹ năng

Rốn luyện kỹ năng phõn tớch, so sỏnh

3 Thỏi độ

Nghiờn cứu bài 19 SGK + SGV + Thiết kế bài giảng

2.Chuẩn bị đồ dựng dạy học

Tranh vẽ hỡnh 19-2, 19-3 SGK

III Tiến trỡnh tổ chức dạy học

- Khỏi niệm về mỏy tăng õm?

- Nguyờn lớ hoạt động của khối khuếch đại cụng suất?

3 Baứi mụựi:

Giụựi thieọu baứi mụựi Đ19 - Mỏy thu thanh

Nội dung Hoạt ủộng dạy Hoạt động học

I - Khỏi niệm về mỏy thu thanh

Máy thu thanh là một thiết bị điện tử thu

sóng điện từ ngoài không gian, chọn lọc, xử

lớ, khuếch đại v phát ra âm thanh.à

- Tìm hiểu khái niệm về máy thu thanh

? Mỏy thu thanh?

- Căn cứ vào cách điều chế tín hiệu ngời ta phân loại máy thu thanh theo các kiểu điều chế biên độ AM

điều chế tần số FM

- Về cơ bản sóng vô tuyến

điện là dao động điện từ

Sóng này truyền đi trong không gian với tốc độ 3.106 m/s Mỗi sóng điện

từ có độ dài (mà ta gọi là bớc sóng λ = c/ƒ) khác nhau Tần số càng thấp thì

bớc sóng càng dài và ngợc lại Sóng âm tần có tần số

20 Hz đến 20000 Hz tai ta

có thể nghe thấy đợc Sóng ngoài phạm vi tần số này tai

ta không nghe thấy đợc là

- Trả lời

Trang 8

II - Sơ đồ khối và nguyờn lớ làm việc của

mỏy thu thanh

(Hỡnh 19-2 SGK)

- Khối chọn sóng : điều chỉnh cộng hởng để

lựa chọn sóng cao tần cần thu

- Khối khuếch đại cao tần : khuếch đại tín

hiệu nhận đựoc từ anten để tăng độ nhạy

- Khối dao động ngoại sai : tạo ra sóng cao

tần (fd) trong mỏy > sóng định thu (ft) một trị

số không đổi  đó là sóng trung tần 465 KHz

(hoặc 455 KHz)

- Khối trộn tần : Mạch trộn tần giữa sóng thu

của đài phát thanh (ft) với sóng cao tần trong

máy (fd) cho ra tần số fd - ft = 465 KHz

- Khối khuếch đại trung tần : khuếch đại tớn

hiệu trung tần để đưa tới khối tỏch súng

- Khối tách sóng : tách, lọc tín hiệu õm tần

ra khỏi sóng mang trung tần  khối khuếch

đại õm tần

- Khối khuếch đại âm tần : khuếch đại tớn

hiệu õm tần để phỏt ra loa

- Khối nguồn: cung cấp điện cho mỏy thu.

II - Nguyờn lớ hoạt động của khối tỏch súng

trong mỏy thu thanh AM

sóng cao tần

- Giới thiệu hỡnh 19-2 SGK

? Khối chọn sóng có nhiệm vụ gì?

? Khối khuếch đại cao tần

có nhiệm vụ gì?

? Thế nào là dao động ngoại sai tầng ngoại sai có nhiệm vụ gì?

? Mạch trộn tần có nhiệm

vụ gì?

? Mạch khuếch đại trung tần có nhiệm vụ gì?

? Nhiệm vụ của mạch tách sóng?

- Mạch này có hai chức năng : thứ nhất tách tín hiệu hỗn hợp để bao hình phía trên của tín hiệu hỗn hợp AM, thứ hai phần sóng mang trung tần đợc lọc và giữ lại chỉ còn có tín hiệu

âm tần đi qua

? Nhiệm vụ của mạch khuếch đại âm tần?

? Khi một máy thu bị lẫn nhiều đài là do nguyên nhân gì?

- Giới thiệu một sơ đồ khối tách sóng tiêu biểu đợc dùng trong máy thu AM

Một số thông số cho các

em tham khảo:

C1: 50 - 280 pF; C2: 0,01

àF; C3: 2,2 àF; C4: 0,047

àF; C5: 100 àF; C6: 100

àF L dùng dây bọc tơ 7 sợi 0,7 quấn đều 85 vòng trên

- Quan sỏt

- Trả lời

- Thảo luận

- Quan sỏt

Giaựo aựn Coõng Ngheọ 12

Súng KĐTT

Súng KĐAT

b)

a)

KĐ

trung

tần

KĐ õm tần D

Trang 9

- Điốt tách sóng Đ chỉ cho dòng điện đi qua

theo một chiều nên sóng vào khối tách sóng

là sóng xoay chiều còn sóng ra là sóng một

chiều (trên trục hoành)

- Sau khi tỏch súng, tụ lọc sẽ lọc cỏc thành

phần tần số cao và giữ lại cỏc đường bao cú

tần số thấp ( õm tần )

thanh ferit dẹt, dài 50 mm

Hiện nay máy thu thanh đã

đợc IC hoá

- Ghi nhận

4 Củng cố

- Khỏi niệm về mỏy thu thanh

- Nguyờn lớ hoạt động của khối tỏch súng trong mỏy thu thanh AM

5 Dặn dũ

- Về nhà học bài + Xem phần thụng tin bổ sung

- Trả lời cõu hỏi SGK + Xem tieỏp noọi dung Đ20 - Mỏy thu hỡnh.

Tieỏt 22

Baứi 20 Maựy Thu Hỡnh

I Mục tiờu

1 Kiến thức

Biết được sơ đồ khối và nguyờn lớ làm việc của mỏy thu hỡnh

2 Kỹ năng

- Rốn luyện kỹ năng phõn tớch, so sỏnh

- Vẽ được sơ đồ khối của mỏy thu hỡnh

3 Thỏi độ

Trang 10

Nghiên cứu bài 20 SGK + SGV + Thiết kế bài giảng

2.Chuẩn bị đồ dùng dạy học

Tranh vẽ hình 20-1, 20-2, 20-3 SGK

III Tiến trình tổ chức dạy học

- Khái niệm về máy thu thanh?

- Nguyên lí hoạt động của khối tách sĩng trong máy thu thanh AM?

3 Bài mới:

Giới thiệu bài mới §20 -Máy thu hình

Nội dung Hoạt động dạy Hoạt động học

I - Khái niệm về máy thu hình

1 Khái niệm

Máy thu hình là thiết bị nhận và tái tạo lại

tín hiệu âm thanh và hình ảnh của đài truyền

hình

2 Phân loại

- Máy thu hình đen trắng

- Máy thu hình màu

II.- Sơ đồ khối và nguyên lý của máy thu

hình màu

1 Sơ đồ khối

(Hình 20 - 2 SGK)

2 Chức năng của khối

- Khối cao tần, trung tần, tách sĩng: nhận

tín hiệu từ ăng ten, khuếch đại, xử lí, tách sĩng

hình, tự động điều chỉnh tần số ngoại sai và hệ

số khuếch đại tín hiệu tới khối 2, 3, 4

- Khối xử lý âm thanh : nhận tín hiệu sĩng

mang âm thanh, khuếch đại sơ bộ, tách sĩng và

khuếch đại cơng suất để phát ra loa

- Khối xử lý hình: nhận tín hiệu hình ảnh,

? Em hãy cho biết máy thu

hình là gì?

? Em cho biết mối liên hệ

của thơng tin hình ảnh và

âm thanh trong máy thu hình?

? Vẽ sơ đồ tổng quát của

máy thu hình?

? Em hãy cho biết máy thu

hình đen trắng và máy thu hình màu giống và khác nhau như thế nào?

? Em hãy vẽ sơ đồ khối và

gọi tên từng khối của máy thu hình?

? Em hãy nêu chức năng

cảu khối cao tần, trung tần, tách sĩng?

của khối xử lý âm thanh?

của khối xử lý hình?

- Trả lời

- Vẽ sơ đồ

- Trả lời

Trang 11

khuếch đại tín hiệu này, giải mã màu, khuếch

đại các tín hiệu màu đưa tới 3 catôt đèn hình

màu

- Khối đồng bộ và tạo xung quét: tách lấy các

xung đồng bộ dòng và xung đồng bộ mành,

xung quét mành đưa tới cuộn lái tia của đèn

hình

- Khối phục hồi hình ảnh: nhận tín hiệu hình

ảnh màu, tín hiệu quét để phục hồi hình ảnh

phát lên màn hình

- Khối xử lý và điều khiển:lệnh điều khiển từ

xa hay phím bấm để điều khiển các hoạt động

của máy thu hình

- Khối nguồn tạo các mức điện áp cần thiết

để cung cấp cho các khối làm việc

III- Nguyên lý hoạt động của khối xử lý màu

trong máy thu hình (màn đèn hình)

1 Sơ đồ

(Hình 20 - 3 SGK)

2 Nguyên lý hoạt động

- Cơ cấu phát và thu màu trong truyền hình

màu là phối hợp các màu cơ bản là đỏ (R), lục

(G), lam (B)

- Tín hiệu từ tách sóng hình tới:

Khối 1 khuếch đại và xử lý tín hiệu chói Y

Khối 2 giải mã màu R-Y và B-Y

Đầu ra của khối 1 và khối 2 đưa tới mạch ma

trận 3 để khôi phục lại 3 tín hiệu màu cơ bản -

- Các tín hiệu màu cơ bản này được khuyếch

đại lần cuối qua các khối 4, 5, 6 để biên độ đủ

lớn và đảo pha thành cực tím âm rồi đưa tới ba

catôt đèn hình màu điều khiển ba tia điện tử

bắn lên các điểm phát màu tương ứng đỏ, lục,

lam trên màn hình Các màu cơ bản trên hoàn

trộn với nhau thành hình ảnh màu

của khối đồng bộ và tạo xung quét?

cảu khối phục hồi hình ảnh?

của khối xử lý và điều khiển?

của khối nguồn?

? Em hãy vẽ gọi tên và các

khối trong sơ đồ của khối

xử lý màu trong máy thu hình?

? Em hãy nêu quá trình

biến đổi tín hiệu từ khối 1,2 sang khối 3?

3 Em hãy nêu quá trình biến đổi tín hiệu từ khối 3 sang khối 4, 5, 6?

? Em hãy nêu quá trình

biến đổi tín hiệu từ khối 4,

5, 6 tới đèn hình?

- Trả lời

- Vẽ sơ đồ

- Trả lời

Định dạng
Số trang	12
Dung lượng	309 KB