Sau này khi lấy tích phân, ta phải thế u x vào kết quả tìm được.. Phương pháp tính tích phân từng phần: Nếu ux và vx là hai hàm số có đạo hàm liên tục trên đoạn [ a ; b ] thì công thứ
Trang 1Bảng các tích phân cơ bản
ở đây chỉ viết cho hàm y = f(x) còn hàm y = f(u) làm tương tự
1
1
n
n
( n -1 )
1
ln
dx x C
e dx e C
ln
x
a
sin x dx c x C os
os sin
c x dx x C
os
dx
x C
2 cot
sin
dx
x C
1
1
n
n u
n
( n -1 )
1
ln
du u C
e du e C
ln
u
a
sin u du c u C os
os sin
c u du u C
2
os
du
2
sin
du
Những công thức sau đây muốn sử dụng phải chứng minh:
1. ln tan 2
sin
x
dx
C
Chưng minh:
Đặt
2 2
2
x c
2
1 1 2
Ta có công thức lượng giác sau:
Trang 22 2 2 2
1
t
c
2
2 2
2 1
ln ln tan 2
sin
1
x
dt t
t
t
2. ln tan 2 4
os
x
dx
C
c x
Chứng minh:
Ta có os sin
2
c x x
Làm tương tự bài trên:
Đặt
2 2
x c
2
1 1 2
2
2
2 1
ln ln tan 2
1
dt t
t
t
Trang 33. 2 2 1
ln 2a
C
( a 0 )
Chứng minh:
2 2
2a
dx
dx
a x
a x
ln 2a
C
Chứng minh:
2 2
2a
dx
dx
x a
x a
2dx 2 ln x x a C a , 0
Chứng minh:
Đặt u x x2 a2
2 2
2 2
du dx
u x a
2 2
2dx 2 du ln u ln x x a C
u
x a
Trang 46 2 2
2dx 2 ln x x a C x , a 0
Chứng minh:
Đặt u x x2 a2
2 2
du dx
u x a
2 2
2dx 2 du ln u ln x x a C
u
x Adx x A x x A C
Chứng minh:
2
x A
2
2
x
x A
2 2
2
x A A
x A
2
dx
x x A x Adx A
x A
Trang 52 2 2
2 x Adx x x A A ln x x A C
x Adx x A x x A C
Các phương pháp tính tích phân:
Phương pháp đổi biến: có hai phương pháp đổi biến
Đổi biến dưới dấu tích phân
Cần tính tích phân f x dx( ) Giả sử có thể tìm được hàm khả vi u ( ) x và hàm g(u) sao cho biểu thức dưới dấu tích phân f x dx ( ) có thể viết dưới dạng:
'
( )
u x
f x dx g f x x dx g u du
Phép biến đổi này thường được gọi là phương pháp đổi biến u ( ) x
dưới dấu tích phân, tức là biến x thay bằng biến mới u ( ) x .
Nhận xét: Mục đích của phương pháp đổi biến u ( ) x là việc tính tích phân f x dx( ) được đưa đến tí ch phân g u du ( ) , thường đơn giản hơn tích phân ban đầu Sau này khi lấy tích phân, ta phải thế u ( )x vào kết quả tìm được
Phương pháp tính tích phân từng phần:
Nếu u(x) và v(x) là hai hàm số có đạo hàm liên tục trên đoạn [ a ; b ] thì công thức tính tích phân từng phần sau đây được thỏa mãn
' '
b a
Hay
.
b a
Giải thích:
Trang 6Ta có: dv v dx ' ,
'
du u dx
Một sô cách tính hay biến đổi tích phân
Biến đổi lượng giác
Nếu tích phân có chứa căn thức a2 x2 thì đặt x = asint, do đó
a x t , dx a cos d t t
Nếu tích phân có chứa căn thức x2 a2 thì đặt x = atant, do đó
cos
a
x a
a t
os
a dt dx
c t