* Qua hai hiện tượng trên em thấy nước * 2 HS lên bảng trả lời câu hỏi sau: + Em hãy nêu tính chất của nước.. * Em hãy nêu những hiện tượng nào chứng tỏ nước từ thể lỏng chuyển sang thể
Trang 1BA THỂ CỦA NƯỚC
I MỤC TIÊU:
- Nêu được một số tính chất của nước: Nước là chất lỏng, trong suốt, không màu, không mùi, không vị, không có hình dạng nhất định; nước chảy từ cao xuống thấp, chảy lan ra khắp mọi phía, thấm qua một số vật và hòa tan một số chất
- Quan sát và làm thí nghiệm để phát hiện ra một số tính chất của nước
- Nêu được ví dụ về ứng dụng một số tính chất của nước trong đời sống: Làm mái nhà dốc cho nước mưa chảy xuống, làm áo mưa để mặc không bị ướt,
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC: Hình minh họa trang 45 SGK (phóng to nếu có điều
kiện)
• Sơ đồ sự chuyển thể của nước, viết hoặc dán sẵn trên bảng lớp
• Chuẩn bị theo nhóm: Cốc thủy tinh, nến, nước đá, giẻ lau, nước nóng, đĩa
III HOẠT ĐỘNG TRÊN LỚP:
1 Kiểm tra bài cũ:
+ Gọi 2 HS lên bảng trả lời câu hỏi
2 Bài mới: Giới thiệu bài:
HĐ 1: Chuyển nước ở thể lỏng thành thể
khí và ngược lại
- GV tiến hành hoạt động cả lớp
1) Hãy mô tả những gì em nhìn thấy ở
hình vẽ số 1 và số 2
2) Hình vẽ số 1 và số 2 cho thấy nước ở
thể nào?
3) Hãy lấy một số ví dụ về nước ở thể
lỏng
- Gọi 1 HS lên bảng GV dùng khăn ướt
lau bảng, yêu cầu HS nhận xét
- Tiến hành hoạt động theo nhóm 4
+ Chia nhóm HS và phát dụng cụ làm thí
nghiệm
+ Đổ nước nóng và cốc và yêu cầu HS:
* Quan sát và nói lên hiện tượng vừa xảy
ra.* Úp đĩa lên mặt cốc nước nóng
khoảng vài phút rồi nhấc đĩa ra Quan sát
mặt đĩa, nhận xét, nói tên hiện tượng vừa
xảy ra
* Qua hai hiện tượng trên em có nhận xét
+ HS nối tiếp nhau trả lời
1) Hình vẽ số 1 vẽ một thác nước đang chảy mạnh từ trên cao xuống Hình vẽ số 2 vẽ trời đang mưa
2) Hình vẽ số 1 và số 2 cho thấy nước ở thể lỏng
3) Nước mưa, nước giếng, nước máy, nước biển, nước sông, nước ao …
- Tiến hành hoạt động theo nhóm
+ Chia nhóm và nhận dụng cụ
+ Quan sát và nêu hiện tượng
* Khi đổ nước nóng vào cốc ta thấy có khối mỏng bay lên Đó là hơi nước bốc lên
* Quan sát mặt đĩa, ta thấy có rất nhiều hạt nước đọng trên mặc đĩa Đó là hơi nước ngưng tụ lại thành nước
* Qua hai hiện tượng trên em thấy nước
* 2 HS lên bảng trả lời câu hỏi sau: + Em hãy nêu tính chất của nước + Theo em nước tồn tại ở những dạng nào? Cho ví dụ
Trang 2gì? có thể chuyển từ thể lỏng sang thể hơi
và từ thể hơi sang thể lỏng
* Vậy nước trên mặt bảng đã biến đi đâu
mất?
* Nước trong quấn áo ướt đã đi đâu?
* Em hãy nêu những hiện tượng nào
chứng tỏ nước từ thể lỏng chuyển sang
thể khí?
* Nước trên mặt bảng biến thành hơi nước bay vào không khí mà mắt thường
ta không nhìn thấy được
* Nước ở quần áo ướt đã bốc hơi vào không khí làm cho quần áo khô
* Các hiện tượng: nồi cơm sôi, cốc nước nóng, sương mù, mặt ao, hồ, dưới nắng …
HĐ 2: Nước chuyển từ thể lỏng sang thể
rắn và ngược lại
- GV tổ chức hoạt động trong nhóm :
+ Yêu cầu HS đọc thí nghiệm, quan sát
hình vẽ và hỏi
1) Lúc đầu trong khay ở thể gì?
2) Nước trong khay đã biến thành thể gì?
3) Hiện tượng đó gọi là gì?
4) Nêu nhận xét về hiện tượng này?
+ Nhận xét ý kiến bổ sung của các nhóm
Kết luận
- Tiến hành hoạt động theo nhóm 6 + §ọc thí nghiệm, quan sát hình vẽ và thảo luận
1) Nước ở trong khay lúc đầu ở thể lỏng 2) Nước trong khay đã thành cục (thể rắn)
3) Hiện tượng đó gọi là đông đặc
4) Nước từ thể lỏng chuyển sang thể rắn
ở nhiệt độ thấp Nước có hình dạng như khuôn của khay làm đó
+ Các nhóm bổ sung ý kiến
HĐ 3: Sơ đồ sự chuyển thể của nước
- GV tiến hành hoạt động cả lớp
1) Nước tồn tại ở những thể nào?
2) Nước ở các thể đó có tính chất chung và
riêng như thế nào?
+ Nhận xét, bổ sung cho từng câu trả lời
của HS
- Yêu cầu HS vẽ sơ đồ sự chuyển thể của
nước, sau đó gọi HS lên chỉ vào sơ đồ trên
bảng và trình bày sự chuyển thể của nước
ở những điều kiện nhất định
LK:- Sự chuyển thể của nước từ dạng
này sang dạng khác dưới sự ảnh hưởng
cđa nhiệt độ Gặp nhiệt độ thấp dưới
0oC nước ngưng tụ thành nước đá Gặp
nhiệt độ cao nước đá nóng chảy thành
thể lỏng Khi nhiệt độ lên cao nước bay
+ HS nối tiếp nhau trả lời
1) Nước tồn tại ở thể rắn, thể lỏng, thể khí
2) Nước 3 thể đều trong suốt, không có màu, không có mùi, không có vị Nước
ở thể lỏng và thể khí không có hình dạng nhất định Nước ở thể rắn có hình dạng nhất định
- Vẽ sơ đồ sự chuyển thể của nước vào vở 2 HS ngồi cùng bàn trao đổi với nhau
+ 2 đến 3 HS lên bảng trình bày
- §äc ghi nhí
Trang 3hơi chuyển thành thể khí Ở đây khi hơi
nước gặp không khí lạnh hơn ngay lập
tức ngưng tụ lại thành nước.
3 Củng cố, dặn dò:- Gọi HS giải thích hiện tượng nước đọng ở vung nồi cơm
-Khoa học
MÂY ĐƯỢC HÌNH THÀNH NHƯ THẾ NÀO?
MƯA TỪ ĐÂU RA?
I MỤC TIÊU:
- Biết mây, mưa là sự chuyển thể của nước trong thiên nhiên
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC: Các hình minh họa trang 46, 47 SGK (phóng to nếu có
điều kiện) HS chuẩn bị giấy A4, bút màu
III HOẠT ĐỘNG TRÊN LỚP:
1 Kiểm tra bài cũ:
+ Gọi 3 HS lên bảng trả lời câu hỏi:
+ Em hãy cho biết nước tồn tại ở những
thể nào? Ở mỗi dạng tồn tại nước có
tính chất gì?
+ Em hãy trình bày sự chuyển thể của
nước
2 Bài mới: Giới thiệu bài:
- Hỏi: Khi trời nổi giông em trông thấy
có những hiện tượng gì?
Vậy mây và mưa được hình thành từ
đâu? Các em cùng học bài hôm nay để
biết được điều đó nhé
HĐ 1: Sự hình thành mây
- GV tiến hành hoạt động cặp đôi theo
định hướng:
+ 2 HS ngồi cạnh nhau quan sát các
hình vẽ, đọc mục 1, 2, 3 Sau đó cùng
nhau vẽ lại và nhìn vào đó trình bày sự
hình thành của mây
Chú ý: GV có thể đi hướng dẫn các
nhóm gặp khó khăn
+ Nhận xét các cặp trình bày bổ sung
+ Quan sát, đọc, vẽ và trình bày sự hình thành của mây
+ 2 đến 3 cặp HS trình bày 1 HS cầm bức tranh đã vẽ, 1 HS nhìn vào đó và trình bày
Nước ở sông, hồ, biển bay hơi vào không khí Càng lên cao, gặp không khí
*2HS lên bảng trả lời câu hỏi Cả lớp theo dõi, nhận xét
* Trả lời: Khi trời nổi giông em thấy gió to, mây đen kéo mù mịt và trời đổ mưa
- Tiến hành thảo luận cặp đôi.
Trang 4Kết luận: Mây được hình thành từ hơi
nước bay vào không khí khi gặp nhiệt
độ lạnh
lạnh hơi nước ngưng tụ thành những hạt nước nhỏ li ti Nhiều hạt nước nhỏ đó kết hợp với nhau tạo thành mây
- Lắng nghe
HĐ 2: Mưa từ đâu ra? - Thảo luận nhóm 3
- GV tiến hành tương tự hoạt động 1
- Gọi HS lên bảng nhìn vào hình minh
họa và trình bày toàn bộ câu chuyện về
giọt nước
+ Nhận xét cho điểm HS nói tốt
Kết luận: Hiện tượng nước biến đổi
thành hơi nước rồi thành mây, mưa
Hiện tượng đó luôn lặp đi lặp lại tạo ra
vòng tuần hoàn của nước trong tự nhiên
+ Hỏi: Khi nào thì có tuyết rơi?
- Gọi HS đọc mục Bạn cần biết
- Câu trả lời đúng là: Các đám mây được bay lên cao nhờ gió Càng lên cao càng lạnh, các hạt nước nhỏ kết hợp thành những giọt nước lớn hơn, trĩu nặng và rơi xuống tạo thành mưa, nước mưa lại rơi xuống sông, hồ, ao, đất liền
- 2 đến 3 HS trình bày
- Lắng nghe
+ Khi hạt nước trĩu nặng rới xuống gặp nhiệt độ thấp dưới 0oC hạt nước sẽ là tuyết
- 2 HS nối tiếp nhau đọc trước lớp
- Hỏi: Tại sao chúng ta phải giữ gìn môi
trường nước tự nhiên xung quanh mình?
* Vì nước rất quan trọng
* Vì nước biến đổi thành hơi nước rồi lại thành nước và chúng ta sử dụng
3 Củng cố, dặn dò:
- Nhận xét tiết học, tuyên dương những HS, nhóm HS tích cực tham gia xây dựng bài, nhắc nhở HS còn chưa chú ý
- Dặn HS về nhà học thuộc mục Bạn cần biết, kể lại câu chuyện về giọt nước cho người thân nghe, luôn có ý thức giữ gìn môi trường nước tự nhiên quanh mình