NV6 (3 cột ,có ảnh minh hoạ)tuần 19-26

- Nhận diện được bài văn, đoạn văn miêu tả- Hiểu được trong những tình huống nào người ta thường dùng văn miêu tả B/ChuÈn bÞ: - Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv - Nh÷ng ®o¹n v¨n mÉu.. dung đ

Ngµy soạn: 26 /12/2009 Ngµy dạy: 28 /12/2009

Tuần 19

(Trích “Dế Mèn phiêu lưu ký – Tơ Hồi)

A/ Mục tiêu cần đạt: Học xong bài này HS cã được:

- Hiểu được ý nghĩa, nội dung của đoạn trích

- Nắm được những đặc sắc trong nghệ thuật miêu tả, kể chuyện và sử dụng từ ngữ

B.ChuÈn bÞ:

- Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv

- Soạn bài theo câu hỏi

Trước khi đi vào phân tích tác

phẩm, em hãy cho biết vài nét về

tác giả Tơ Hồi?

HS nêu

* T« Hoµi tham gia c¸ch m¹ng

tõ tríc C¸ch m¹ng th¸ng T¸m Tõ 1945-1958: Lµm phãng viªn råi chđ nhiƯm b¸o Cøu quèc ViƯt B¾c.

Tõ 1957-1958: Tỉng th ký héi nhµ v¨n ViƯt Nam Tõ 1958-1980: Phã

I/Tìm hiểu chung:

1/ Tác giả: * Tªn khaisinh: NguyƠn Sen,sinh ngµy 27 th¸ng 9n¨m 1920 t¹i thÞ trÊnNghÜa §«, Tõ Liªm,

Hµ Néi

? cho biết baứi văn ấy được vieỏt

theo phương thức biểu đạt nào? Vỡ

sao?

?Bài văn cú thể được chia thành

mấy đoạn? Nội dung của từng

đoạn?

Bài văn miờu tả và kể chuyện về

nhõn vật chớnh nào?

Tỏc giả đó miờu tả những chi tiết

nào về ngoại hỡnh của DM?

dựng từ miờu tả của tỏc giả?

Tổng th ký Hội nhà văn Việt Nam.

Từ 1986-1996: Chủ tịch hội văn nghệ Hà Nội Đảng viên Đảng cộng sản Việt Nam Hội viên sáng lập Hội nhà văn Việt Nam (1981).

* Tác phẩm chính: 150 tác phẩm,

trong đó nổi bật là Dế mèn phiêu

l-u ký (trl-uyện dài, 1942); Tự trl-uyện (hồi ký, 1965); Quê nhà (tiểu thuyết, 1970); Cát bụi chân ai (hồi

ký, 1991); Tuyển tập truyện viết cho thiếu nhi (2 tập, 1994).

- Nhà văn đã nhận: Giải nhất Tiểu thuyết của Hội văn nghệ Việt Nam

1956, Giải thởng của Hội Nhà văn

á Phi năm 1970 ;Giải thởng Hồ Chí Minh về văn học- Nghệ thuật (đợt1- 1996).

HS đọc Chỳ thớch: 1, 2, 5, 6, 13, 15,

17, 31

Túm tắt tỏc phẩm

- Từ đầu -> “sắp đứng đầuthiờn hạ rồi”: hỡnh dỏng vàtớnh cỏch của Dế Mốn

- Tiếp theo -> hết: bài họcđường đời đầu tiờn

- Dế Mốn

HS tự tỡm và liệt kờ trongSGK

- Đụi càng mẫm búng-Vuốt cứng nhọn hoắt-Đầu to, nổi từng tảng

- Răng đen nhỏnh

- Rõu dài và cong

- Mẫm búng, nhọn hoắt, đạp(phành phạch), (ngắn) hủnhoẳn, (nhai) ngoàm ngoạp,rung rinh => Những từ tượnghỡnh, tượng thanh:

(HSTL)Ngắn hủn hoẳn-> ngắn củn

2/ Tỏc phẩm:

- Thể loại: Truyệndài

- Phương thức biểuđạt: Tự sự + miờu tả

- Bố cục: 2 ủoaùn

II/Phân tích văn bản 1/ Hỡnh dỏng của Dế Mốn:

=>Từ lỏy tượng thanhtượng hỡnh

Thông qua lời miêu tả đầy tự tin,

hãnh diện của nhân vật DM về

của một chàng dế thanh niên

cường tráng Tác giả tả ngoại hình

tỉ mỉ từng bộ phận đến hình dáng

chung làm nổi bật lên những nét

đặc sắc đáng chú ý trong mỗi bộ

phận và đều toát lên sự cường

tráng, sung sức Không chỉ ở nhân

vật DM mà còn nhiều nhân vật

khác trong truyện, ngòi bút miêu tả

đặc sắc và điêu luyện của TH đã

khiến người đọc hiểu rất sâu sắc về

thế giới loài vật đồng thời có thể

bày tỏ thái độ yêu, ghét đối với

Em hãy nhận xét về cách xưng hô,

lời lẽ, giọng điệu của DM đối với

DC?

Em hãy nhận xét về thái độ của

DM đối với người bạn hàng xóm?

Nhai ngoàm ngoạp -> nhairào rạo

Rung rinh -> lắc lư

Ta sẽ không thấy hết vẻ đẹpcường tráng ưa nhìn và sựphô trương kiêu ngạo củaDM

HS đọc đoạn 2

- Đi đứng oai vệ

-Cà khịa với hàng xóm-quát mấy chị Cào Cào, ghẹoanh Gọng Vó

- tưởng mình ghê gớm, sắpđứng đầu thiên hạ

HS tìm và kể ra

- cách đặt tên Dế Choắt

- xưng hô “chú mày”

- lên giọng dạy đời, chê bai

=>Kiêu căng, hống hách, xemthường mọi người

Lời lẽ dạy đời dù bằng tuổi,xưng hô trịch thượng (chúmày), giọng điệu giễu cợt,chê bai

=>miêu tả sinh độnghình ảnh chàng dếthanh niên cườngtráng

=>kiêu căng, hốnghách, xem thường người khác

2/ Bài học đường đời đầu tiên:

Sau khi cất tiếng trờu ghẹo chị Cốc,

chuyện gỡ đó xảy ra? Lỳc ấy thỏi độ

Khi lờn khỏi hang DM đó thấy gỡ?

DM cú tõm trạng gỡ khi chứng kiến

cỏi chết thảm thương của DC do

thúi hung hăng, xốc nổi của mỡnh?

Song đó không chỉ là bài học về

thói kiêu căng mà còn là bài học về

lòng nhân ái Chắc hẳn khi đứng

trước nấm mồ của bạn, Mèn đã tự

hứa với mình sẽ bỏ thói ngông

cuồng dại dột, sẽ yêu th ương, quan

tâm đến mọi ngời để không bao giờ

gây ra lỗi lầm nh thế Sự ăn năn hối

lỗi và lòng xót thơng chân thành

của Mèn giúp ta nhận ra Mèn

không phải là một kẻ ác, kẻ xấu Có

lẽ chúng ta đều cảm thông và tha

thứ cho lỗi lầm của Dế Mèn và tin

rằng bài học đầu đời đầy ý nghĩa

này sẽ giúp Mèn sống tốt hơn và

b-ớc đi vững vàng trên con đờng phía

trớc.

Em hóy rỳt ra nội dung, ý nghĩa và

đặc điểm NT nổi bật của bài văn?

GV hướng dẫn HS làm bài tập

Khi Dế Choắt thỉnh cầu thỡ

“hếch răng lờn xỡ một hơi rừdài”, điệu bộ khinh khỉnhmắng DC

Chọc ghẹo chị Cốc, kết quả làlàm cho DC mất mạng

HS kể lại

- Hốn nhỏt, dỏm làm màkhụng dỏm chịu

- DC nằm thoi thúp và tắt thở

Hối hận, ăn năn về tội lỗi củamỡnh

HS tự trỡnh bày đọc ghi nhớ/ 11

=>khinh thường,khụng quan tõm giỳpđỡ

- Kể theo ngụi thứ nhất, tạo nờn sự gần gũi thõn mật giữa người kể với bạn đọc, dễbiểu hiện tõm trạng, ý nghĩa, thỏi độ của nhõn vật đối với những gỡ xảy ra xung quanh

và đối với chớnh mỡnh

- ? Hình dung tâm trạng DM và viết 1 đoạn văn diễn tả tâm trạng ấy theo lời Dế Mèn khi

đứng trớc mộ DC?

- Làm bài tập theo yêu cầu

5/ Dặn dũ: Học thuộc bài, làm bài tập,

soạn bài mới

******************************************************

Ngày soaùn: 28 /12/2009 Ngày daùy: 31 /12/2009

Tiết 75:

PHể TỪA

/ Mục tiờu cần đạt: HS đạt được:

- Nắm được khỏi niệm phú từ

- Hiểu và nhớ được cỏc loại ý nghĩa chớnh của phú từ

- Biết đặt câu có chứa phó từ để thể hiện các ý nghĩa khác nhau

B/Chuẩn bị:

- Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv

- Xem lại bài động từ ,danh từ

C/ Cỏc bước lờn lớp:

1 / Ôn định lớp:

2/ Kiểm tra bài cũ:

3/ Dạy bài mới:

Động từ, tớnh từ cú thể kết hợp với những từ nào để tạo thành cụm động từ, cụm tớnh từ? Hụm nay chỳng ta sẽ tỡm hiểu về loại từ đú cú tờn gọi là “phú từ”

GV gọi HS đọc cõu hỏi 1/I trong

HS trả lời cõu hỏi

- động từ: đi, ra, thấy, soi

- tớnh từ: lỗi lạc, ưa nhỡn, to,bướng

- Đứng trước và đứng sauđộng từ, tớnh từ

- quan hệ thời gian: đó,đang, sẽ

- sự tiếp diễn tương tự: vẫn,cũn

b) thật lỗi lạcrất ưa nhỡn

to rarất bướng

Vậy em hóy cho biết thế nào là

phú từ?

Nhỡn vào bảng phõn loại phú từ,

em hóy phỏt biểu cú mấy loại

HS điền vào bảng trong SGK,

GV sửa chữa

Cú 7 loại phú từ+ Đứng trước:

- quan hệ thời gian

- sự tiếp diễn tương tự

- sự phủ định

- sự cầu khiến+ Đứng sau:

- chỉ mức độ

- chỉ khả năng

- chỉ kết quả và hướng

HS đọc ghi nhớ/ 14 Làm bài theo nhómThuật lại sự việc DM trêu chịcốc Chỉ ra phó từ đợc dùng

=>Là những từ đikốm để bổ sung ýnghĩa cho động từ,tớnh từ

* ghi nhớ/ 12

II/ Cỏc loại phú từ:

- Cú 7 loại phú từ: +Chỉ quan hệ thờigian

+Sự tiếp diễn tương

tự, +Mức độ, +Khả năng,+Kết quả và hướng,+Sự phủ định,

Học thuộc ghi nhớ, làm bài tập,

Soạn bài mới

- Nhận diện được bài văn, đoạn văn miêu tả

- Hiểu được trong những tình huống nào người ta thường dùng văn miêu tả

B/ChuÈn bÞ: - Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv

- Nh÷ng ®o¹n v¨n mÉu

C/ Các bước lên lớp:

1/ Ổn định lớp:

2/ Kiểm tra bài cũ:

3/ Dạy bài mới

Những văn bản các em đã học ở HKI thuộc kiểu văn bản gì? Hôm nay chúng ta sẽ đi vào tìm hiểu 1 kiểu văn bản khác đó là những văn bản làm theo phương thức biểu đạt miêu tả.

Trong văn bản trích chương I

cuốn “DMPLK” có hai đoạn

văn miêu tả DM, DC rất sinh

động Em hãy chỉ ra hai đoạn

có hai chậu hoa mai-Tình huống 2: chiếc áo màuhồng nhạt, ở hàng cuối phÝabên tay trái ngoài cùng, cổtròn, xung quanh cổ có viềnnhững bông hoa hồng nhỏmàu trắng, tay ngắn

- Tình huống 3: người bạn emvóc dáng cao hơi gầy, tóctém, mặt to

=>Vậy cả 3 tình huống trên tađều phải dùng văn miêu tả

HS tự tìm

1) Bởi tôi ăn uống điều độ…

2)3) vuốt râu4) Cái chàng DC, người gầygò…như hang tôi

Hai đoạn văn đã giúp em hình

I/Thế nào là văn miêu tả.

Hai đoạn văn trên có giúp em

hình dung được đặc điểm nổi

bật của hai chú dế?

Những chi tiết nào và hình ảnh

nào đã giúp em hình dung được

? Nªu yªu cÇu bµi tËp 2

dung được đặc điểm nổi bậtcủa hai chú dế hoàn toàn đốilập nhau

- DM: khỏe mạnh, thân hìnhcướng tráng

- DC: sức khẻo ốm yếu, thânhình xấu xí

- DM: đôi càng mẫm bóng…

những cái vuốt ở chân, ởkhoeo cứ cứng dần và nhọnhoắt…sợi râu dài và uốn cong

- DC: người gầy gò, dài lêunghêu, cánh chỉ ngắn củn đếngiữa lưng … ngẩn ngẩn ngơngơ

- Chi tiết cụ thể: Đôicàng mẫm bóng, cáivuốt cứng và nhọnhoắt, co cẳng đạpphanh phách

b) Đoạn 2: Tái hiện lạihình ảnh chú bé liên

nhỏ ,tinh nghịch hồnnhiên…

c/Đ3- §ặc điểm nổi bật:

1 thế giới động vật sinh

=> -L m nà ổi bật đặcđiểm của đối tượngmiêu tả

* Ghi nhớ: SGK/ 16 II/ Luyện tập:

Bài 1:

Bài 2

GV hớng dẫn hs viết động, ồn ào, huyờn

nỏo…

Đọc kỹ yêu cầu bài tập

- Đặc điểm nổi bật củakhuụn mặt mẹ: Sỏng

và đẹp; hiền hậu vànghiờm nghị; vui vẻ

và õulo-hs viết đoạn văn miêu tả

cảnh (liên quan môi trờng)

Bài 3

Hãy viết đoạn văn miêu tả về cánh đồng lúa quê em

4 / Củng cố:

Gọi học sinh đọc phần ghi nhớ thế nào là văn miờu tả?

- Nhận diện các đoạn văn miêu tả

5/ Dặn dũ:

- Học kỹ ghi nhớ,

- Hoàn thiện bài tập phần luyện tập,

- Xem trớc bài mới.

A/

Mục tiờu cần đạt: HS đạt đợc:

- Cảm nhận được sự phong phỳ và độc đỏo của thiờn nhiờn sụng nước vựng Cà Mau

- Nắm được NT miờu tả cảnh sụng nước của tỏc giả

- Tán thành với vẻ đẹp của vùng sông nớc Cà Mau

B/Chuẩn bị: - Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv

- Những đoạn văn ca ngợi vẻ đẹp vùng sông nớc Cà Mau

C/ Cỏc bước lờn lớp:

1/ Ổn định lớp

2/ Kiểm tra bài cũ:

? Thế nào là văn miờu tả

? Yờu cầu đúi với người viết văn miờu tả là gỡ?

3/ Dạy bài mới: Giới thiệu bài mới :? Dựa vào những kiến thức về địa lý, hãy nêu hiểu biết của em về

vùng đất Cà Mau? HS trả lời theo sự hiểu biết của mình

GV : Cà Mau là vùng cực nam của Tổ quốc- mang trong mình vẻ đẹp rộng lớn, hùng vĩ, hoang dã, là vùng

đất màu mỡ, trù phú chứa đựng nhiều tiềm năng kinh tế của đất nớc ta.

GV đọc đoạn thơ trong bài đọc thêm : Mũi Cà Mau…

Cỏc em đó được xem bộ phim “Đất phương nam” chưa? Bộ phim đó được xõy dựng lại dựa vào cõu chuyện dài “Đất rừng phương Nam” Và hình ảnh về vùng đất này còn đợc nhà văn

Đoàn Giỏi miêu tả rất sinh động, cụ thể ,kể lại cõu chuyện lưu lạc của cậu bộ An vào rừng U Minh trong thời kỳ khỏng chiến chống thực dõn Phỏp Hụm nay chỳng ta sẽ tỡm hiểu đoạn trớch ở chương XVIII viết về thiờn nhiờn sụng nước vựng Cà Mau.

Em hóy giới thiệu vài nột về

tỏc giả Đoàn Giỏi?

HS đọc chỳ thớch */ 20

Tên khai sinh : Đoàn Giỏi , sinh ngày 17 tháng

05 năm 1925 Quê: Huyện Châu Thành, tỉnh

Tiền Giang Trong những năm kháng chiến chống Pháp, ông làm việc ở Mỹ Tho, sau đó về công tác tại

ty văn hoá- Thông tin Rạch Giá với cửơng vị Phó trửởng ty Năm 1954, ông tập kết ra Bắc Từ năm

1955 ông chuyển về sáng tác, là uỷ viên Ban chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam các khoá I, II, III.

* Những tác phẩm chính: Người Nam thà chết

không hàng (kịch thơ,1947); Khí hùng đất nửớc( ký 1948); Những dòng chữ máu Nam Kỳ1940( ký 1948); Chién sĩ Tháp Mửời( kịch thơ

1949); Đất rừng phửơng Nam( truyện 1957)

ễng viết văn từ thờikhỏng chiến chốngPhỏp - Đề tài thờngsáng tác : cuộc sống,thiên nhiên và con ngờiNam Bộ

2/ Tỏc phẩm :

- SNCM là đoạn tríchthuộc chơng XVIII củatác phẩm ĐRPN

bản 17, 18

? Văn bản thuộc thể loại gì?

? Phơng thức biểu đạt chính

của văn bản?

Bài văn cú thể được chia thành

mấy phần? Nội dung của từng

phần?

Trả lời

+ Từ đầu đến “ khúi súng banmai”: Khung cảnh thiờn nhiờnvựng sụng nước Cà Mau

+ Phần cũn lại: Cảnh sinh hoạt của

con người

-Thể loại: Truyệndài

- Phương thức biểuđạt: Miờu tả

- Bố cục: 2phầnBài văn miờu tả cảnh gỡ?

Miờu tả theo trỡnh tự nào?

ấn tượng đú được tỏc giả cảm

nhận qua giỏc quan nào ?

- Cảnh sụng nước Cà Mau

- Đi từ ấn tượng chung ban đầuđến việc tập trung vào miờu tảtừng chi tiết

- Sụng ngũi, kờnh rạch: chi chớtnhư mạng nhện

- Trời, nước, cõy: Toàn màu xanh

- Tiếng rỡ rào bất tận của nhữngkhu rừng xanh bốn mựa, cựngtiếng súng rỡ rào từ biển Đụng vàvịnh Thỏi Lan ngày đờm khụngngớt vọng về… ru ngủ thớnh giỏccon người

1.Khung cảnh thiờn nhiờn vựng sụng nước Cà Mau:

a.Ấn tượng ban đầu về cảnh sụng nước:

=>Liệt kờ, điệp từ,tớnh từ chỉ màu sắc

và õm thanh

=> Đú là một vựngđất cú nhiều sụngngũi, kờnh rạch, cõycối được phủ kớnmột màu xanh gợicho ta một vựng đấtcũn nguyờn sơ, hấpdẫn và bớ ẩn

Nội dung chớnh của phần b là

gỡ?

Em cú nhận xột gỡ về kờnh

b.Cảnh sụng ngũi, rừng đước:

* Cỏch đặt tờn đất,

rạch ở đây qua sự miêu tả của

tác giả?

Tác giả gọi tên các vùng đất và

con sông ở đây là gì?

Dựa vào đâu mà tác giả lại gọi

+ Kênh Bọ Mắt: Có nhiều con bọmắt

+ Kênh Ba Khía: Có nhiều con BaKhía

+ Xã Năm Căn: Xưa chỉ có lánnăm gian

=>Gọi tên sông, tên đất theo đặcđiểm của từng vùng

-Thiên nhiên: còn tự nhiên, hoang dã và rất phong phú

-Con người: sống gần gũi với thiên nhiên nên giản dị, chất phác

tên sông:

-Tên các địa danhrất giản dị dân dã,gắn bó với cuộcsống lao động củacon người

Các địa danh không dùng những danh từ mỹ lệ mà cứ theo đặc điểm riêng của từng vùng thành tên gọi khiến cho nó trở nên cụ thể, gần gũi thân thương, tô đậm ấn tượng về một thiên nhiên nguyên sơ đầy sức sống của vùng sông nước Cà Mau Qua đoạn văn, tác giả

đã huy động những hiểu biết địa lí, ngôn ngữ về đời sống để làm giàu thêm hiểu biết của người đọc Thủ pháp liệt kê cũng được sử dụng có hiệu quả để thể hiện sự phong phú và

đa dạng của thiên nhiên và cuộc sống ở vùng đất này.

Nội dung chính của đoạn

tiếp theo sau khi đã miêu tả

về kênh rạch ở Cà Mau?

Sông Năm Căn được miêu

tả qua những chi tiết nào?

( §ặc tả sông Năm Căn rộng lớn,hùng vĩ)

Cho hs quan sát tranh

ảnh về sông NC

Dòng sông Năm Căn

Từ những chi tiết ấy, em có

-§ổ ra: từ kênh nhỏ ra dòng sông lớn

- Xuôi về: nhẹ nhàng trôi êm ảNếu như thay đổi trình tự

của những từ ấy trong câu

thì có ảnh hưởng gì đến nội

dung diễn đạt không? Vì

sao?

-hs thử thay đổi vị trí-nx

GV: - Kênh Bọ Mắt với không biết cơ man nào là Bọ Mắt, bay theo thuyền từng bầy nên việc ra khỏi nó

như thoát qua một tai họa bị đốt ngứa ngáy nên gọi là “thoát”, còn sông cửa Lớn nh tên gọi, nó mênh mông rộng lớn nên phải là “đổ” từ đó êm xuôi về Năm Căn Do đó không có từ nào có thể thay thế chúng được

*Cảnh rừng đước:

?Đọc đv tả về rừng đước? -Rừng đước dựng cao ngất như

(GV núi thờm về cõy đước

NB)

Tỡm trong đoạn văn những từ

miờu tả màu sắc của rừng

đước và nhận xột về cỏch miờu

tả màu sắc của tỏc giả?

hai dóy trường thành vụ tận,ngọn bằng tăm tắp, lớp nàychồng lờn lớp kia ụm lấy dũngsụng, đắp từng bậc màu xanh lỏ

mạ, màu xanh rờu, màu xanhchai lọ… loà nhoà ẩn hiệntrong sương mự và khoớ súngban mai

?Em hãy chỉ ra các bp nt đợc

sử dụng trong đoạn? Tác dụng

?Khái quát nội dung đoạn văn

này?

-hs tìm và nêuTỏc dụng: Cảnh hiện lờn cụthể, sinh động, dễ hỡnh dung

Nghệ thuật: dựng tớnh

từ , biện phỏp so sỏnh

=> Bức tranh thiờnnhiờn hựng vĩ, hoang

sơ, trự phỳ, nờn thơ

Cảnh vật khụng chỉ đẹp qua hỡnh ảnh, màu sắc mà nú cần cú sự sống động Hoạt động của con người chớnh là những nột tụ điểm cho cảnh vật.

Nội dung của đoạn cuối là gỡ?

Điều đú thể hiện qua những

chi tiết nào?

?Em hãy so sánh chợ NC với

-Nhiều dõn tộc:

- Nhiều bến, lũ than hầm gỗ, nhà

bố phủ kớn như những khu phốnổi trờn sụng, bỏn đủ thứ

-hs nói theo sự hiểu biết (quaxem tivi ,nghe kể…)

2 Cảnh sinh hoạt của con người

=>Đú là quang cảnhquen thuộc

=>Cảnh tượng đụngvui, tấp nập, độc đỏo,

hấp dẫn của chợ NămCăn làm nờn nột trựphỳ độc đỏo của vựng

Cà Mau

*Ghi nhớ: SGK/ 23Qua bài văn, em hỡnh dung

như thế nào và cú cảm tưởng

gỡ về vựng sụng nước Cà Mau

A/ Mục tiờu cần đạt: Học xong bài này HS có đợc:

- Nắm được khỏi niệm và cấu tạo so sỏnh

- Biết cỏch quan sỏt sự giống nhau giữa cỏc sự vật tạo ra những cỏch so sỏnh đỳng, tiếnđến tạo ra những so sỏnh hay

- Tuân thủ theo những cấu tạo của so sánh

B/Chuẩn bị: - Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv.

- Bảng phụ ghi mẫu

C/ Cỏc bước lờn lớp:

1/ Ổn định lớp:

2/ Kiểm tra bài cũ:

3/ Dạy bài mới:

Từ bậc tiểu học, ở lớp 3, các em đã được học những nội dung về phép so sánh, bài học ngày hôm nay sẽ giúp cho các em ôn lại và hiểu rõ hơn về nó.

GV gọi HS đọc mÉu 1/ 24

Tìm tập hợp các từ chứa hình

ảnh so sánh?

GV gọi HS đọc mÉu 2/ 24

Sự vật nào được so sánh với

nhau? Vì sao có thể so sánh như

Cấu tạo của phép so sánh trong

hai câu a), b) có gì đặc biệt?

Cấu tạo của phép so sánh?

GV hướng dẫn HS làm luyện

HS đọc mÉu

HS tự tìm và nói ra+ Trẻ em – búp trên cành+Rừng đước – hai dãytrường thành vô tận

(HSTL)-Vì chúng có những điểmgiống nhau:

- trẻ em giống như búp trêncành vừa tươi non, vừa trànđầy sức sống

- rừng đước mọc cao ngấtgiống như hai dãy trườngthành cao sừng sững

=>Làm nổi bật cảm nhậncủa người viết, người nói vềnhững vật được nói đến, câuvăn (câu thơ) có hình ảnh,gợi cảm

I/ So sánh là gì?

- So sánh nhằm làm nổibật cảm nhận củangười viết, câu văn cóhình ảnh

* Ghi nhớ/ 24

II/ Cấu tạo của phép

so sánh:

- Từ so sánh: như, tựanhư, như là, baonhiêu…bấy nhiêu, …

* Ghi nhớ/ 25

III/ Luyện tập

Bài 1:

§äc yªu cÇu bµi tËp

? Dùa vµo mÉu t×m thªm vÝ dô

- Vật với người: làn dabạn Lan trắng nhưtuyết

- Cái cụ thể với cáitrừu tượng: Bạn Qđen như ma

- Khỏe như Voi; trắngnhư cước; đen như cộtnhà cháy; cao nhưnúi

- Càng đổ dần về

hướngmũi Cà Mau thì sông

ngòi, kênh rạch càng bủa

giăng chi chít như mạng

nhệnNhững ngôi nhà banđêm ánh đèn mangsông chiếu rực trênmặt nước như nhữngkhu phố nổi

Bài 2:

Bài 3:

4/ Củng cố:

? Nh¾c l¹i kh¸i niÖm phÐp so s¸nh, cÊu t¹o phÐp so s¸nh:?

? Em hãy tìm một số hình ảnh so sánh rồi điền vào mô hình so sánh?

QUAN SÁT, TƯỞNG TƯỢNG, SO SÁNH VÀ NHẬN XẫT

TRONG VĂN MIấU TẢ

A/ Mục tiờu cần đạt: Học xong bài này HS có đợc:

- Thấy được vai trũ và tỏc dụng của quan sỏt, tưởng tượng, so sỏnh và nhận xột

- Bước đầu hỡnh thành cho HS những kỹ năng quan sỏt, tưởng tượng, so sỏnh và nhận xột

- Nhận diện và vận dụng được những thao tỏc cơ bản trờn trong việc đọc và viết bài vănmiờu tả

B/Chuẩn bị: - Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv.

- Bảng phụ ghi mẫu

C/ Cỏc bước lờn lớp:

1/ Ổn định lớp:

2/ Kiểm tra bài cũ:

3/ Dạy bài mới:

Muốn miờu tả tốt, cỏc em phải biết một số thao tỏc cơ bản nhất đú là quan sỏt, tưởng tượng, quan sỏt và nhận xột

GV gọi HS đọc 3 đoạn văn

và cỏc yờu cầu trong SGK/

27, 28

Mỗi đoạn văn trờn giỳp em

hỡnh dung được những đặc

điểm nổi bật gỡ của sự vật và

phong cảnh được miờu tả?

? Những đặc điểm nổi bật đú

thể hiện ở những từ ngữ và

hỡnh ảnh nào?

? Để viết được những đoạn

văn trờn người viết cần cú

năng lực gỡ?

Tỡm những cõu văn cú sự

liờn tưởng, so sỏnh trong mỗi

đoạn Sự tưởng tượng so

sỏnh ấy cú gỡ độc đỏo?

HS đọc 3 đoạn văn

Cõu a)

- đoạn 1: tỏi hiện lại hỡnh ảnh

ốm yếu, tội nghiệp của DC

- đoạn 2: đặc tả quang cảnhđẹp, thơ mộng, mờnh mụng

và hựng vĩ của sụng nước

Cà Mau

- đoạn 3: miờu tả hỡnh ảnhcõy gạo đầy sức sống vàomựa xuõn

Cõu b) (HSTL)

HS xem và gạch dưới trongSGK

- đoạn 1: gầy gũ, dài lờu nghờunhư người nghiện thuốc phiện

=> đi đứng siờu vẹo, lờ đờ,ngật ngưỡng

- đoạn 2: nước đổ ầm ầm ngaỳđờm như thỏc -> sự mạnh mẽ,

I/ Quan sỏt, tưởng tượng, so sỏnh và nhận xột trong miờu tả:

=> Phải biết quan sỏt,tưởng tượng ,so sỏnh

GV nhận xột và nhấn mạnh

thờm: Để tả sự vật, quang

cảnh, người viết cần biết

quan sỏt, tưởng tượng, so

sỏnh và nhận xột Những so

sỏnh, nhận xột độc đỏo tạo

nờn sự sinh động, giàu hỡnh

tượng mang lại cho người

việc so sỏnh, tưởng tượng và

nhận xột trong bài văn miờu

tả?

Em hóy cho biết những đặc

điểm của văn miờu tả?

rừng đước cao và nhiều kộodọc hai bờn bờ sụng

- đoạn 3: cõy gạo như thỏp đốnkhổng lồ -> cao to, vững chói;

hoa như ngọn đốn; bỳp nừnnhư ỏnh nến => màu đỏ rực rỡ

- Đoạn văn này đó bỏ đi động

từ, tớnh từ, phộp so sỏnh, tưởngtượng -> làm cho đoạn vănđoạn văn mất đi tớnh cụ thể vàtrở nờn khụ khan, thiếu hỡnhảnh gợi tả, gợi cảm

- Chỳng làm bài văn thờm sinhđộng, gợi hỡnh từ đú nờu bậtnhững đặc điểm tiờu biểu của

sự vật

HS đọc ghi nhớ/ 28

-Hình ảnh đặc sắc, tiêu biểu:

+Mặt hồ +Cầu Thê Húc

+Đền Ngọc Sơn

+Tháp Rùa

-điền từ: (1) gơng bầu dục, (1)cong cong, (1) lấp ló, (1) cổkính,(1) xanh um

Những hình ảnh tiêu biểu, đặcsắc:

+Thân hình: rung rinh, màunâu bóng mỡ

+đầu: to, nổi từng tảng

+Răng: đen, ngoàm ngoạp

- Văn miờu tả thường

Bài 1/28

Bài 2 /29

-Bầu trời: Chiếc mâm bạc.

-Những hàng cây: Đội quân

đứng trang nghiêm;(nh) hàngngàn chiếc ô xanh lớn, bé đứngbên nhau

-Núi (đồi):(nh) chiếc bát đấtnung nằm úp xuống

-Những ngôi nhà

Bài 3 SGK/29

Bài 4 SGK/29

4/ Củng cố:

Em hóy viết một đoạn văn miờu tả giờ ra chơi ở trường em

5/ Dặn dũ: Học thuộc bài, làm bài tập,

- Soạn bài tiếp theo

- Nắm được nội dung và ý nghĩa của truyện

- Nắm được NT kể chuyện và miờu tả tõm lớ nhõn vật trong tỏc phẩm

B/Chuẩn bị: - Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv.

- Vẽ tranh minh hoạ

C/ Cỏc bước lờn lớp:

1/ Ổn định lớp:

2/ Kiểm tra bài cũ:

? Thế nào là văn miờu tả?

? Văn miờu tả cú những đặc điểm gỡ?

3/ Dạy bài mới:

Núi đến tỡnh thõn mỏu mủ, ngoài tỡnh cảm cha con, mẹ con thiờng liờng cũn cú một tỡnh cảm vụ cựng quý bỏu Đú là tỡnh cảm anh em, chị em Và đụi khi những tỡnh cảm chõn thành, tốt đẹp khụng dễ gỡ nhận ra mà phải trải qua thử thỏch mới cú thể thấy được Ta sẽ thấy được những tỡnh cảm đú qua bài học ngày hụm nay.

? Em hóy giới thiệu về tỏc giả

?Kể tên những tp chính?

HS đọc SGK/ 33(Các bút danh khác: Lão Tạ , Bình

Tâm ) Tốt nghiệp khoá IV trờng viết văn Nguyễn Du Hội viên Hội nhà văn Việt Nam (1993).

* Tạ Duy Anh sau khi giải ngũ lên làm việc tại công trờng thuỷ điện Hoà Bình, từ đó, Anh viết văn Tốt nghiệp trờng Viết văn Nguyễn Du, anh ở lại trờng làm cán bộ giảng dạy cho đến nay.

* Tác phẩm chính: Bớc qua lời nguyền (tập truyện, 1990), Khúc dạo

đầu (tiểu thuyết, 1991); Lão Khổ (tiểu thuyết, 1992); Hiệp sĩ áo cỏ (truyện vừa thiếu nhi, 1993); Luân hồi (tập truyện, 1994).

* Nhà văn đã đợc nhận giải thởng:

Giải truyện ngắn nông thôn (báo Văn nghệ, Nông nghiệp và Đài tiếng nói Việt Nam tổ chức); Giải truyện ngắn của Tạp chí Văn nghệ Quân đội).

I/Tỡm hiểu chung:

1/ Tỏc giả:

* Tên khai sinh: TạViết Dũng, sinhngày 9 tháng 9 năm1959

* Quê: xã HoàngDiệu, huyện Chơng

Mỹ, tỉnh HàTây(HN)

-Nhận nhiều giải ởng về văn học

th-GV hướng dẫn HS đọc văn bản:

giọng tự nhiờn, biến đổi theo

trạng thỏi, tõm trạng của nhõn vật

GV và HS cựng tỡm hiểu chỳ

thớch cỏc từ khú

? Vaờn baỷn ủửụùc vieỏt theo theồ

loaùi gỡ?

? Phửụng thửực bieồu ủaùt chớnh?

Theo em, nhõn vật chớnh trong

truyện là ai?Vỡ sao?

HS đọc bài Chỳ thớch: 2, 3, 4

-hs nêu

2/ Tỏc phẩm:

-Thể loại: Truyệnngắn

- Phương thức biểuđạt chớnh: Tự sự +Miờu tả

- Cả hai nhõn vật anh và em đều là nhõn vật chớnh của truyện vỡ cựng tham gia tạo nờn cỏc tỡnh huống truyện, làm nổi bật chủ đề Nhưng người anh cú vị trớ quan trọng hơn Truyện khụng nhắm vào việc ca ngợi , khẳng định những phẩm chất tốt đẹp của cụ em gỏi mà chủ yếu muốn hướng người đọc tới sự thức tỉnh ở nhận vật người anh qua việc trỡnh bày những diễn biến tõm trạng của người anh

Truyện kể theo ngôi thứ mấy?

Theo lời của nhân vật nào? Việc

có thể tự soi xét tình cảm, ý nghĩcủa mình để tự vượt lên hoànthiện nhân cách

-Ng«i kÓ: thø nhÊt

? Hãy chỉ ra các chi tiết miêu tả

hành động, diễn biến tâm trạng

của người anh từ đầu cho đến lúc

thấy em gái tự chế màu vẽ?

Khi tài năng của em gái được

phát hiện, như một “thiên tài hội

hoạ”Sự biến đổi tâm trạng của

người anh diễn ra khi nào?

1/ DiÔn biÕn t©m tr¹ng người anh:

=>Tò mò, hiếu kỳ

-Lạnh nhạt, thờ ơ,không yêu thương

em như trước đâynữa

? Khi mọi người phát hiện ra tài

vẽ của KP, người anh đã có

những ý nghĩ gì? Những hành

động gì? Em hãy tìm những chi

tiết chứng minh điều đó?

Người anh đã làm việc gì mà

trước giờ mình vẫn coi khinh?

(HS tự tìm và gạch dưới chi tiếttrong SGK)

-“tôi cảm thấy mình bất tài…chỉmuốn gục xuống khóc”

- xem trộm tranh của emKhi xem xong những bức tranh

ấy, người anh có tâm trạng gì? Vì

sao?

Từ lúc đó trở đi, thái độ của

người anh đối với KP như thế

nào? Theo em vì sao người anh

lại có thái độ như vậy?

?Tâm trạng này có hay gặp ở lứa

tuổi ấy không?

-Cậu thấy thất vọng về mình vì

đã thua kém em gái mình-hs tự do trao đổi

=>Tự ti, thất vọng

về mình

- Người anh nảy sinh thái độ khó chịu, gắt gỏng và không thân với em nữa Đây là một biểu

hiện tâm lí đễ gặp ở mọi người nhất là ở lưa tuổi thiếu niên Đó là lòng mặc cảm, tư ti khi thấy người khác có tài năng nổi bật Nhưng cậu vẫn không thể không quan tâm đến những bức tranh ấy và âm thầm cảm phục tài năng của em gái mình

Sau một thời gian miệt mài tập Hs đọc lại đoạn “Trong gian

vẽ, cuối cùng KP đã đạt thứ hạng

gì trong cuộc thi vẽ? Tâm trạng

của KP như thế nào? KP đã làm

gì để anh có mặt trong cuộc trieån

lãm tranh?

?PT diễn biến tâm trạng “tôi”

phòng…”đến hết

- đạt giải nhất trong cuộc thi vẽ

P cảm thấy sung sướng vô cùng

P muốn được chia sẻ niềm vui ấyvới người anh của mình P nắmlấy tay anh, cố nài nỉ anh đếncuộc triễn lãm tranh

-“…tôi giật sững người…”

- Cậu ngỡ ngàng vì bức tranh đã

vẽ chính cậu, hãnh diện vì trongtranh cậu trông thật hoàn hảoKhi đứng trước bức tranh của em

gái, người anh đã có tâm trạng gì?

Vì sao người anh lại có tâm trạng

ấy?

Xấu hổ vì cậu tự thấy mình yếukém không xứng đáng được nhưbức tranh em gái vẽ

- vì người anh đã hiểu ra rằngbức tranh được vẽ nên bằng tâmhồn lòng nhân hậu của em gáimình

=>Ngỡ ngàng, hãnhdiện, xấu hổ

Từ người kể của người anh, KP

hiện lên trước mắt chúng ta là

một cô bé như thế nào?

Em hãy tìm những chi tiết chứng

minh cho điều ấy?

-Vẽ người anh trai thật hoàn hảo

- hồn nhiên, tài năng, rộng lượng

và nhân hậu

HS tự tìm và gạch dưới trongSGK

2/ Nhận vật Kiều Phương:

=>Hồn nhiên, tàinăng, rộng lượng,nhân hậu

Em có nhận xét gì về nghệ thuật

xây dựng của tác giả?

Từ truyện ngắn này, em có suy

và sinh động (HSTL)-Trước thành công hay tài năngcủa người khác, mỗi người cầnphải vượt qua mặc cảm, tự ti để

có được sự trân trọng và niềmvui thật sự, chân thành Lòngnhân hậu và sự độ lượng sẽ giúpcon người vượt lên trên chính

III/ Tæng kÕt:

? Em hóy đúng vai người anh kể lại một đoạn trong cõu chuyện mà em thớch nhất

5/ Dặn dũ: - Học thuộc bài, làm luyện tập,

- Soạn bài tiếp theo

***********************************************

Ngày soaùn: 12/1/2010 Ngày daùy: 14,15/1/2010

Tiết 83, 84:

LUYỆN NểI VỀ QUAN SÁT, TƯỞNG TƯỢNG, SO SÁNH VÀ NHẬN XẫT

TRONG VĂN MIấU TẢ

A/ Mục tiờu cần đạt: Học xong bài này HS có đợc:

- Biết cỏch trỡnh bày và diễn đạt một vấn đề bằng miệng trước tập thể

- Nắm chắc hơn kiến thức đó học về quan sỏt, tưởng tượng, so sỏnh và nhận xột trong vănmiờu tả

B/Chuẩn bị: - Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv.

- Bảng phụ ghi mẫu

C/ Cỏc bước lờn lớp:

1/ Ổn định lớp

2/ Kiểm tra bài cũ:

? Phõn tớch tõm trạng người anh khi đứng trước bức tranh của em gỏi?

? Nờu nội dung, ý nghĩa của truyện?

3/ Dạy bài mới:

Ở tiết học trước, chỳng ta đó biết qua cỏc kỹ năng khi phải làm một bài văn miờu tả.

Đú là cỏc kỹ năng: quan sỏt, tưởng tượng, so sỏnh và nhận xột trong văn miờu tả Bài học ngày hụm nay, chỳng ta sẽ cú dịp luyện tập để sử dụng những kỹ năng này thuần thục và

cú hiệu quả hơn

GV gọi HS đọc yờu cầu

trong SGK

? Theo em Kiều Phơng là

ng-ời nh thế nào? Từ các chi tiết

trong truyện hãy miêu tả lại

Tớnh cỏch: hồn nhiờn, độlượng, nhõn hậu

GV gọi HS trỡnh bày miệng

? Anh của Kiều Phơng là

ng-ời nh thế nào ?

GV sửa chữa, bổ xung

Yêu cầu học sinh nói về

HS trỡnh bày mạch lạc,khụng dài dũng

-một đờm trăng đẹp-bầu trời cao và cú nhiềusao

-vầng trăng trũn và sỏnggiữa thảm nhung da trời-cõy cối, nhà cửa, đườngphố như tắm mỡnh trong ỏnhsỏng của trăng

a) hỡnh dỏng:

- to lớn, gương mặt tuấn

tỳ, hiền lành

- cú sức khoẻ, phộp thầnthụng

Tớnh cỏch: Ghen tị, mặccảm, õn hận

-Hỡnh ảnh trong tranh của

cụ em gỏi vẽ là một ngườianh khụng cú tớnh ghen tị,mặc cảm -> vẽ qua cỏi nhỡntrong sỏng, nhõn hậu

Bài tập 2:

1/ hỡnh dỏng2/ tớnh tỡnh

- Bói cỏt: dài, mịn

Bài tập 5:

4/ Củng cố:

? Để miêu tả đợc cảnh ngời viết cần có năng lực gì?

5/ Dặn dũ: - Học thuộc bài, làm bài tập,

- Soạn bài “Vượt thỏc”

********************************************************

Ngày soaùn:16/1/2010 Ngày daùy:18/1/2010

Tuần 22

Tiết 85:

(Vừ Quảng)

A/ Mục tiờu cần đạt: Học xong bài HS cú đợc:

- Cảm nhận được vẻ đẹp phong phỳ, hựng vĩ của thiờn nhiờn trờn sụng Thu Bồn và vẻ đẹpcủa người lao động

- Nắm được nghờ thuật phối hợp miờu tả khung cảnh thiờn nhiờn và hoạt động của conngười

B/Chuẩn bị: - Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv.

-Tìm hiểu thêm về tác giả

C/ Cỏc bước lờn lớp:

1/ Ổn định lớp:

2/ Kiểm tra bài cũ: ? Hãy nhắc lại nội dung bài “ Sông nớc Cà Mau”

3/ Dạy bài mới:

Nếu như trong “Sụng nước Cà Mau”, Đoàn Giỏi đó đưa người đọc tham quan cảnh sắc phong phỳ, tươi đẹp của vựng đất cực Nam Tổ quốc thỡ “Vượt Thỏc” trớch truyện

“Quờ nội” của Vừ Quảng lại đưa chỳng ta vượt sụng Thu Bồn, thuộc miền trung trung bộ Bức tranh phong cảnh sụng nước và đụi bờ con sụng miền trung này cũng khụng kộm phần lớ thỳ

? Em hóy giới thiệu vài nét về

tỏc giả của đoạn trớch?

?Hãy kể tên những tác phẩm

của ông?

HS trả lời dựa vào SGK/ 39

* Võ Quảng tham gia cách mạng từ năm

1935 Năm 1939 làm tổ trởng tổ thanh niên phản đế ở Huế Tháng 9 năm 1941

bị Pháp bắt giam ở nhà lao Thừa Phủ.

Năm 1945 làm uỷ viên t pháp thành phố

Đà Nẵng Sau đó làm phó chủ tịch uỷ ban kháng chiến hành chính Đà Nẵng.

Năm 1947 làm hội thẩm chính trị (tức là phó chánh án) toà án quân sự miền Nam Việt Nam Từ 1948 đến 1955 làm uỷ viên ban thiếu niên nhi đồng trung ơng,

đồng thời phụ trách nhà xuất bản Kim

Đồng và xởng phim hoạt hình Năm

1971 về hội Nhà văn Việt Nam, phụ trách văn học thiếu nhi.

* Tác phẩm đã xuất bản: Cái thăng (truyện, 1961); Quê nội, tảng sáng (truyện, 1973); Bài học tốt (truyện, 1975); Vợn hú (truyện, 1993); Kim tuyến, vĩ tuyến (truyện, 1995); Gà mái hoa (thơ, 1957); Thấy cái hoa nở (thơ, 1962); Nắng sớm (thơ, 1965); Anh đom

Đảng viên Đảng cộngsản Việt Nam Hộiviên hội nhà văn ViệtNam (1965)

GV hướng dẫn HS đọc văn

bản: giọng tự nhiờn, thay đổi

theo hành động của nhõn vật

GV đọc mẫu

? Bài văn thuộc thể loại gì?

? Phơng thức biểu đạt chính

của đoạn văn?

? Bài văn cú thể chia thành

mấy đoạn? Nội dung của mỗi

đoạn?

? Cảnh dũng sụng hai bờn bờ

qua sự miờu tả ở trong bài đó

thay đổi như thế nào theo từng

chặng đường của con thuyền?

HS trả lời-Từ đầu đến “vượt nhiều thácnước”: quang cảnh hai bên bờsông Thu Bồn

-Tiếp theo đến “qua khỏi thác Cổ

Cò :Dợng Hương Thư trong cảnhvượt thác

-Còn lại: cảnh con thuyền vừa quađược con sụng cú nhiều thỏc dữ

-hs phỏt hiện cỏc chi tiết

- Đoạn sụng ở vựng đồng bằng thỡ

ờm đềm, hiền hũa, thơ mộng,thuyền bố tấp nập, 2 bờn bờ thậtrộng rói, trự phỳ với những bói dõutrải ra bạt ngàn

-Sắp đến đoạn cú thỏc ghềnh,vườn tược càng um tựm, nhữngchũm cổ thụ đứng trầm ngõm, lặngnhỡn xuống nước, rồi nỳi cao độtngột hiện ra

-Đoạn cú thỏc: nước từ trờn caophúng giữa hai vỏch đỏ dựng đứngnhư nước chảy đứt đuụi rắn

-Hết đoạn cú thỏc: sụng chảyquanh co giữa những nỳi cao, bớthiểm trở mở ra vựng đồng bằngkhỏ bằng phẳng

-HS trả lờiNghệ thuật: so sỏnh và nhõn hoỏ

- Những chũm cổ thụ đứng trầmngõm lặng nhỡn xuống nước

- Nỳi cao như đột ngột hiện ra

- Những cõy to mọc giữa nhữngbụi lỳp xỳp nom xa như những

cụ già

2.Tỏc phẩm:

- Thể loại: Truyệnngắn

- PTBĐ: Miờu tả

- Bố cục: 3 đoạn

II/Phân tích văn bản:

1/ Quang cảnh hai bờn bờ sụng Thu Bồn:

=> So sỏnh, nhõn hoỏ

=> Thiờn nhiờn rộnglớn, hựng vĩ

ntn?

? Ở đoạn đầu và đoạn cuối của

bài cú hai hỡnh ảnh miờu tả

những cõy cổ thụ trờn bờ sụng

Em hóy chỉ ra hai hỡnh ảnh ấy

và nờu ý nghĩa của hai hỡnh ảnh

hỡnh của Hương Thư?

Trong đoạn tả cảnh vượt thỏc,

sự hiểm trở và dữ dội của dũng

sụng khụng được miờu tả chi

tiết nhưng vẫn hiện lờn khỏ rừ

qua việc miờu tả những động

-Đoạn cuối: những chũm cổ thụ

“mọc giữa những bụi lỳp xỳp nom

xa như những cụ già vung tay hụđỏm con chỏu tiến về phớa trước ->

sự so sỏnh biểu hiện được tõmtrạng hào hứng, phấn đầu và mạnh

mẽ của con người vừa vượt quađược nhiều thỏc ghềnh nguy hiểm-hs tỡm

-Cởi trần như một pho tượng đồngđỳc

-Cỏc bắp thịt nổi cuồn cuộnHai hàm răng cắn chặt,quai hàmbạnh ra,Cặp mắt nảy lửa,

-Co người phúng chiếc sào xuốnglũng sụng, ghỡ chặt trờn đầusào,thả sỏo, rỳt sào rập ràng nhanhnhư cắt

=> Mạnh mẽ, khỏe mạnh

HS tự tỡm trong SGk và phỏt biểu

-TN hùng vĩ,đẹp-> thể hiện vẻ dũng mónh, tư thế

2/ Dượng Hương Thư trong cảnh vượt thỏc

-BP so sánh ,dingnhiều từ tợng hình-

>dáng vẻ khoẻ mạnh

=> So sỏnh,dùngnhiều ĐT mạnh=>Vẻđẹp hựng dũng, sứcmạnh của người laođộng

III/Tổng kết

thế nào về thiờn nhiờn và con

người lao động đó được miờu

Học xong bài này ,HS đạt đợc:

- Nắm được hai kiểu so sỏnh: ngang bằng và khụng ngang bằng

- Hiểu được tỏc dụng chớnh của so sỏnh

- Bước đầu tạo được một số phộp so sỏnh

B/Chuẩn bị: - Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv.

- Bảng phụ ghi mẫu

C/ Cỏc bước lờn lớp:

1/ Ổn định lớp:

2/ Kiểm tra bài cũ:

- Nờu nghệ thuật và nội dung của bài “Vượt thỏc”

- Dượng Hương Thư được miờu tả như thế nào? Qua biện phỏp nào?

3/ Dạy bài mới:

Ở bài học trước, cỏc em đó biết thế nào là phộp so sỏnh, cấu tạo của phộp so sỏnh Tiết học này, cỏc em sẽ tiếp tục tỡm hiểu cỏc kiểu so sỏnh và tỏc dụng của chỳng

- Mẹ là ngọn giú…

- So sỏnh khụng ngang bằngHơn, kộm, thua, khụng bằng…

- So sỏnh ngang bằngNhư, như là, ý như, tựa như…

- Cú hai kiểu so sỏnh: ngang bằng

và khụng ngang bằng

HS đọc đoạn văn trang 42

HS tỡm và gạch dưới những câu văn

có dùng phép so sánh

Đọc ghi nhớ

a) Tõm hồn tụi là 1 buổi trưa

hố -> từ so sỏnh: là -> so

sỏnh ngang bằngb) Con đi… chưa bằng muụn

nỗi… -> từ so sỏnh: ch ư a bằng -> khụng ngang bằng

c) Anh đội viờn mơ màng như nằm trong giấc mộng -> từ so sỏnh: như -> ngangbằng

-So sỏnh khụngngang bằng

-So sỏnh ngangbằng

*Ghi nhớ: SGK/42

II/ Tỏc dụng của phộp so sỏnh:

-Tạo ra những hỡnhảnh cụ thể, giỳpngười đọc dễ hìnhdung đối với sự vật

sự việc đợc miêu tả-Tạo ra những lờinúi hàm sỳc, giỳpngười đọc dễ nắmbắt tư tưởng, tỡnhcảm của người viết

Ghi nhớ: SGK/ 42 III/ Luyện tập:

Bài 1:

? Hãy nêu những câu văn có sử

dụng phép so sánh trong bài

“v-ợt thác”

-y/c hs làm bài theo nhóm

Búng Bỏc cao lồng lộng -Ấmhơn ngọn lửa hồng -> từ sosỏnh: hơn -> khụng ngangbằng

- Những động tỏc thả sào, rútsào rập ràng nhanh như cắt

Dượng Hương Thư như 1 photượng đồng đỳc… Cặp mắtnảy lửa ghỡ trờn ngọn sàogiồng như 1 hiệp sĩ…

- Dọc sường nỳi, những cõy

A/ Mục tiờu cần đạt: Hoùc xong baứi, HS ủaùt ủửụùc:

a/KT: -Phân biệt đợc sự khác nhau giừa các p.â đầu:tr/ch,l/n,l/đ…

- Sửa một số lỗi chính tả thờng mắc về các cặp p.â đầu dễ lẫn

- Cú ý thức khắc phục cỏc lỗi chớnh tả do ảnh hưởng của cỏch phỏt õm địa phươngb/KN:-Phát hiện lỗi chớnh tả thờng mắc về các cặp p.â đầu dễ lẫn

-Đọc và viết đúng lỗi chính tả thờng mắc về các cặp p.â đầu dễ lẫn

c/TĐ:-Có ý thức viết đúng lỗi chính tả thờng mắc về các cặp p.â đầu dễ lẫn

B/Chuẩn bị: - Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv.

- Taứi lieọu ủũa phửụng

C/ Cỏc bước lờn lớp:

1/ Ổn định lớp:

2/ Kiểm tra bài cũ:

- Tỏc dụng của phộp so sỏnh

- Cho vớ dụ về so sỏnh ngang bằng và khụng ngang bằng

3/ Dạy bài mới:

Hoạt động của thầy và trị Nội dung

§a c¸c tõ ng÷ cã cỈp p.© ®Çu dƠ lÉn lªn

b¶ng phơ

GV đọc mẫu 1 lần

GV hướng dẫn HS đọc đồng thanh 1

lần

Gọi học sinh đọc(Từng em đọc số

lượng tuỳ vào thời gian cho phép)

GVnhận xét cách đọc và sửa chữa

GV hướng dẫn làm luyện tập

? Điền l/đ; k/kh; r/s; d/đ vào chỗ trống

trong những từ sau?

Chia 4 nhóm cùng thực hiện bài tập

GVhướng dẫn HS cách điền phụ âm

Các nhóm báo cáo kết quả

GVsửa chữa đưa ra từ đúng

? Điền l/đ; k/kh; r/s; d/đ vào chỗ trống

trong những câu sau?

Chia nhóm cùng thực hiện bài tập

GVhướng dẫn HS cách điền phụ âm

Các nhóm báo cáo kết quả, các nhóm

khác theo dõi,nhận xét,bổ xung

GVsửa chữa đưa ra từ đúng

? Tìm từ láy có các cặp phụ âm đầu:

l/đ; k/kh; r/s; d/đ.(Mỗi cặp phụ âm tìm

khoảng 4 từ)

GVchia nhóm và tổ chức cho học sinh

thi.Nhóm nào tìm được nhiều từ ,chính

xác thì thắng

GVđọc cho HS viết chính tả đoạn văn

“ Đến trường”

Sưu tầm các từ ngữ có các cặp phụ âm

vừa học ghi vào sổ tay chính tả

I/ Đọc và phát âm đúng c¸c cỈp p.© ®Çu dƠ

II/ Luyện tập.

Bài 1 Điền từ vào chỗ trống.

a, …inh cảm,…íu ríu,…oài người,…ất sét,…ầu bài,…oại hình,…oăng quăng

b, …ĩ thuật,…ịch bản,…iêm tốn,…úc mắc, ung cửi,…ích thước

c,…iêng tây,…õ…ệt,…ình mò,…õng…oài,…ộng lớn,…óng đôi

d, …u lịch,…ùi đục,…óng khung,…ộc hại,…ời sống

Bài 2 Điền từ vào chỗ trống trong câu.

- Mặt hồ ….ong …anh dưới ánh điện sáng

….ung ….inh trông thật đẹp

- …ia là anh ….ương,một con người vừa …iên quyết vừa…ôn ….éo

- Gío thổi …ì ….ào, mưa ….ả… ích ….uốt đêm

- Chúng em …ễ …àng nhận biết được …âu là các chú công an qua trang phục

Bài 3 Tìm từ láy.

III/ Viết chính tả.

Đoạn văn: “ Đến trường”

IV/Lập sổ tay chính tả.

4/ Cuỷng coỏ:

GVủoùc cho HS nghe moọt soỏ meùo vieỏt chớnh taỷ trong SGV

5/ Dặn dũ: - Hoaứn thieọn soồ tay chớnh taỷ

- Soạn bài mới “phương phỏp tả cảnh”

************************************************

Ngày soaùn: 20 /1/2010 Ngày daùy: 22 /1/2010

Tiết 88:

PHƯƠNG PHÁP TẢ CẢNH ( Viết bài Tập làm văn tả cảnh-làm ở nhà)

A / Mục tiờu cần đạt:

Học xong bài ,HS có đợc:

- Nắm được cỏch tả cảnh và bố cục hỡnh thức cua một bài văn, đoạn văn tả cảnh

- Luyện tập kỹ năng quan sỏt và lựa chọn kỹ năng trỡnh bày những điều quan sỏt, lựachọn theo một thứ tự hợp lớ

B/Chuẩn bị: - Đọc kỹ điều lưu ý trong sgv.

- Bảng phụ ghi mẫu

C/ Cỏc bước lờn lớp:

1/ Ổn định lớp ;

2/ Kiểm tra bài cũ :

3/ Dạy b i m à ớ i: Chúng ta sống cùng với thiên nhiên ,sống giữa thiên nhiên Nhng làm thế

nào để những cảnh thiên nhiên kì thú ấy hiện hình, sống động trên trang giấy qua một bài văn miêu tả.

GV tổ chức HS chia nhóm

thảo luận cõu a), b), c) Mỗi

tổ thảo luận hai cõu a), c)

-Văn bản 2: Tả quang cảnhdũng sụng Năm Căn theo thứtự: dưới sụng -> lờn bờ, gầnđến xa

-Văn bản 3:

I/ Phương phỏp viết văn tả cảnh:

-Thứ tự miờu tả: ngoài

? 3 phần của văn bản 3 ứng

với phần nào của bài TLV?

Vậy muốn miờu tả chớnh

+ phần 2 (tiếp theo -> khụngrừ): miờu tả cụ thể 3 vũng luỹ+ phần 3 (cũn lại); phỏt biềucảm nghĩ và nhận xột về loàitre

HS phỏt biểu

- Mở bài: giới thiệu cảnh sẽ tả

- Thõn bài: tả chi tiết theo mộttrỡnh tự hợp lớ

- Kết bài: phỏt biểu cảm tưởng

về cảnh

HS đọc ghi nhớHình ảnh cụ thể tiêu biểucho quang cảnh ấy:Hình ảnh cô

giáo, không khí lớp, quangcảnh chung của phònghọc( bảng đen, tờng, bànghế…), các bạn( t thế, thái độ,công việc…), cảnh viết bài,cảnh ngoài sân, tiếng trống…

Thứ tự miêu tả: Có thể chọncác thứ tự khác nhau miễn làhợp lý( Từ ngoài vào trong lớp,

từ trên xuống dới lớp, từ lúctrống vào đến lúc hết giờ…)

Đọc yêu cầu bài tập 3Làm bài tập độc lập trình bầybài của mình

vào trong, khỏi quỏtđến cụ thể

=>Xỏc định đối tượngcần tả, quan sỏt, chọnchi tiết tiờu biểu, trỡnhbày theo thứ tự

* Bố cục của bài văn

tả cảnh gồm 3 phần:

- Mở bài -Thõn bài

- Kết bài

* Ghi nhớ: SGK/ 47 II/ Luyện tập:

Bài 1/47: Tả quangcảnh lớp học trong giờviết bài tập làm văn

Bài 3/47: Rút đoạn vănthành một dàn ý:

- Mở bài: Chính lànhan đề “ Biển đẹp”-Thân bài: Lần lợt tả vẻ

đẹp và màu sắc củabiển ở nhiều thời điểm

và góc độ khác nhau(buổi sáng, buổi chiều,buổi tra, ngày ma, ngàynắng)

- Kết bài:Nêu nhận xét

và suy nghĩ của mình

về cảnh biển

4/ Củng cố:

GV đọc đề bài cho hs làm bài :Viết bài tập làm văn tả cảnh ở nhà

Đề bài: Hãy tả lại cánh đồng lúa quê em vào mùa gặt

5/ Dặn dũ:

- Học ghi nhớ, viết bài yêu cầu tiết sau nộp bài

- Soạn bài mới

Học xong bài này HS có đợc:

- Nắm được cốt truyện, nhõn vật và tư tưởng của truyện: lũng yờu nước thể hiện cụ thểtrong tỡnh yờu tiếng núi dõn tộc

- Nắm được tỏc dụng của phương thức kể chuyện theo ngụi thứ nhất nghệ thuật phỏt triểntõm lớ nhõn vật qua ngụn ngữ, cử chỉ, ngoại hỡnh, hành động

2/ Kiểm tra bài cũ:

? Nờu nhận xột của em về cỏch tả người và thiờn nhiờn trong bài “Vượt Thỏc”

? Nghệ thuật chủ yếu trong truyện là gỡ? tỏc dụng như thế nào?

3/ Dạy bài mới :

Mỗi dõn tộc, mỗi đất nước đều cú ngụn ngữ riờng gọi là tiếng mẹ đẻ Nhưng vỡ một số lớ

do nào đú cú những người đó khụng quý trọng tiếng núi ấy Văn bản “buổi học cuối cựng” của An-phụng-xơ Đụ-đờ – một nhà văn Phỏp – sẽ cho chỳng ta thấy cần phải cú thỏi độ như thế nào đối với tiếng mẹ đẻ của dõn tộc mỡnh

Em hóy giới thiệu vài nột về Trả lời theo chú thích * I-TèM HIỂU CHUNG

1/

Tác giả

Ph¸p ,næi tiÕng víi thÓlo¹i truyÖn ng¾n

Câu chuyện diễn ra trong hoàn

cảnh nào, thời gian nào, điạ

điểm nào?

GV giới thiệu thêm về nước

Pháp năm 1871

GV hướng dẫn HS đọc văn

bản: giọng tự nhiên, thay đổi

theo tâm trạng của nhân vật

HS đọc tiếp theo

HS đọc chú thích trong SGK/

55-hs tãm t¾t-bæ sung

2/Tác phẩm:

-Thể loại: Truyệnngắn

-PTB§:Tự sự +miêutả

- Bè côc: 3 phÇn

Nhân vật chính của truyện là

ai? Ai được xem là nhân vật

nó trở nên thấm thía, gần gũi qua diễn biến nhận thức và tâm trạng của P

Truyện được kể theo ngôi thứ

- Theo ngôi thứ nhất, qua lời

kể của nhân vật P, tạo ấntượng về một câu chuyện đãxảy ra có thực, thuận lợi biểuhiện tâm trạng, ý nghĩ củanhân vật là một HS nói vềbuổi học cuối cùng

-Ng«i kÓ:thø nhÊt

Em hãy giải thích vì sao -Vì đây là buổi học tiếng

truyện cú tờn là “Buổi học

HS nơi đõy sẽ phải học tiếngĐức thay cho tiếng Phỏp

Chú ý đv đầu

Tõm trạng của cõụ bộ P trước

buổi học cuối cựng là gỡ?

Vỡ sao cậu cú tõm trạng ấy?

Lỳc ấy cậu đang ở đõu?

Nhưng cuối cựng cậu đó quyết

Vừa mới đến lớp học, cậu cảm

thấy khụng khớ ở đõy như thế

- Cú cỏc cụ già trong làng đến

dự ở hàng ghế cuối cựng

=> Vỡ đú là buổi học tiếngPhỏp cuối cựng

• Trong buổi họccuối cựng:

=>khụng khớ khỏc lạ

-Có cả dân làng ngồidự

Ai là người thụng bỏo về buổi

học cuối cựng?Hãy đọc lời

thông báo đó?Em có nx gì về

giọng điệu khi nói của thầy?

Khi biết đõy là buổi học Phỏp

văn cuối cựng, P đó cú tõm

trạng gỡ?

Em hóy tỡm những chi tiết

chứng mỡnh điều đú?

Vỡ sao cậu lại cú sự thay đổi

Thầy Hamen (HS kể ra chitiết)

-hs đọc :-Giọng dịu dàng,tha thiết ,xúc

- HS tỡm và gạch dưới =>So sỏnh, cõu cảm