(Tiểu luận) bài tập lớn phân tích định nghĩa vật chất của lê nin chứngminh năng lượng là vật chất

Quan niệm về vật chất trong triết học cổ đại Ngay từ thời kỳ cổ đại, mặc dù những tài liệu khoa học về tự nhiên còn rất ít, tri thức khoa học chuyên ngành chưa ra đời, sự hiểu biết của c

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

VIỆN ĐÀO TẠO TIÊN TIẾN, CHẤT LƯỢNG CAO, POHE

-BÀI TẬP LỚN PHÂN TÍCH ĐỊNH NGHĨA “VẬT CHẤT” CỦA LÊ NIN CHỨNG

MINH NĂNG LƯỢNG LÀ VẬT CHẤT

MÔN HỌC: TRIẾT HỌC MÁC-LÊNIN

HÀ NỘI, 2023

HỌ VÀ TÊN SINH VIÊN:

MÃ SINH VIÊN:

CHUYÊN NGÀNH:

MỤC LỤC

I PHÂN TÍCH ĐỊNH NGHĨA “VẬT CHẤT” CỦA LÊNIN 4

1 Quan điểm về vật chất trong lịch sử triết học 4

1.1 Quan niệm về vật chất trong triết học cổ đại 4

1.2 Quan niệm về vật chất trong triết học phương Tây thế kỷ XVII – XVIII 4

1.3 Tư tưởng của Mac và Ăngghen về phạm trù vật chất 5

1.4 Quan niệm của Lênin về phạm trù vật chất 6

2 Phương pháp định nghĩa “vật chất” của Lênin 6

3 Vật chất là phạm trù triết học 7

4 Vật chất dùng để chỉ thực tại khách quan 7

5 Vật chất được đem lại cho con người trong cảm giác, được cảm giác của chúng ta chép lại, chụp lại, phản ánh, và tồn tại không lệ thuộc vào cảm giác 8

5.1 Vật chất không phải là sản phẩm của tinh thần 8

5.2 Tinh thần là sản phẩm cao cấp của vật chất 8

6 Ý nghĩa định nghĩa vật chất của Lênin 9

II CHỨNG MINH “NĂNG LƯỢNG LÀ VẬT CHẤT” 10

1 Định nghĩa về năng lượng 10

1.1 Năng lượng trong cuộc sống: 10

1.2 Năng lượng trong khoa học: 10

2 Phương thức tồn tại của năng lượng 11

2.1 Phương thức tồn tại của vật chất 11

2.2 Phương thức tồn tại của năng lượng 12

3 Năng lượng là một thực tại khách quan, tồn tại không lệ thuộc vào cảm giác 13

4 Năng lượng đem lại cho con người trong cảm giác, được cảm giác của chúng ta chép lại, chụp lại, phản ánh 13

I PHÂN TÍCH ĐỊNH NGHĨA “VẬT CHẤT” CỦA LÊNIN

1 Quan điểm về vật chất trong lịch sử triết học

Phạm trù vật chất xuất hiện ngay từ khi triết học mới ra đời trong thời kỳ cổ đại, dưới chế độ chiếm hữu nô lệ Tuy nhiên nội dung của phạm trù này không phải là bất biến mà luôn luôn biến đổi và phát triển

1.1 Quan niệm về vật chất trong triết học cổ đại

Ngay từ thời kỳ cổ đại, mặc dù những tài liệu khoa học về tự nhiên còn rất ít, tri thức khoa học chuyên ngành chưa ra đời, sự hiểu biết của con người về thế giới chủ yếu cũng dựa vào những tài liệu cảm tính, những quan sát trực tiếp, ngay từ khi đó các nhà triết học ở Ấn Độ, Trung Quốc, và Hy Lạp cổ đại, trong khi giải thích thế giới đã nêu ra quan niệm của mình về vật chất Nhũng quan niệm đó tuy còn thô sơ, mộc mạc, chủ yếu là những phỏng đoán thiên tài, nhưng cũng đóng một vai trò quan trọng trong đời sống xã hội và có ý nghĩa lớn đối với sự phát triển sau này của

tư tưởng triết học về phạm trù vật chất

Với khuynh hướng của các nhà triết học duy vật thời cổ đại là đi tìm một thực thể ban đầu nào đó và coi nó là yếu tố tạo ra tất cả các sự vật, hiện tượng khác nhau của thế giới, tất cả đều bắt nguồn từ đó và cuối cùng đều tan biến trong đó Tức là

họ muốn tìm một thực thể chung, là cơ sở bất biến của toàn bộ tồn tại, là cái được bảo toàn trong sự vật dù trạng thái và thuộc tính của sự vật có bất biển của toàn bộ tồn tại, là cái được bảo toàn trong sự vật có biến đổi và được gọi là vật chất

1.2 Quan niệm về vật chất trong triết học phương Tây thế kỷ XVII – XVIII

Phương pháp nghiên cứu khoa học thời kỳ này chủ yếu là phương pháp phân tích, tiến từ cái toàn thể đến cái bộ phận, sự phân chia thế giới thống nhất ra thành các

bộ phận để tìm hiểu Chính do ảnh hưởng của phương pháp nghiên cứu khoa học thời kỳ này nên quan niệm về vật chất trong thời kỳ này mang tính chất siêu hình, máy móc

Quan niệm về vật chất của các nhà triết học thế kỷ XVII – XVIII có những điểm chung là so với quan niệm của thời kỳ cổ đại thì quan niệm về vật chất của họ có tính khái quát và sâu sắc hơn, đã bao quát được những đặc tính chung, bản chất của vật chất dựa trên những tài liệu khoa học tự nhiên thực chứng chứ không phải chỉ là

sự phỏng đoán thuần tuý, hay sự giả định đơn thuần; thấy được mối liên hệ giữa hình thức tồn tại của vật chất với bản thân vật chất; thấy được mổi liên hệ giữa vận động và vật chất

Tuy nhiên quan niệm của họ còn hạn chế ở chỗ vẫn đồng nhất vật chất nói chung với một thực thể duy nhất cấu tạo nên các vật; dạng cụ thế của vật chất và vật chất nói chung tách rời nhau

1.3 Tư tưởng của Mac và Ăngghen về phạm trù vật chất

Triết học Mác – Lênin ra đời trong điều kiện lịch sử ở Tây Âu và nước Đức vào những năm 40 của thế kỷ XIX, khi phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa đó ra đời

và phát triển trở thành phương thức sản xuất thống trị trong xã hội Thời kỳ Lênin

do nhiệm vụ đấu tranh chổng chủ nghĩa duy tâm chủ quan đầu thế kỷ XX, muốn lợi dụng những thành tựu mới nhất của khoa học tự nhiên hiện đại để phủ nhận chủ nghĩa duy vật nói chung, nên Lênin đó phát triển tư tưởng của Mác và Ăngghen, đi đến hoàn chỉnh định nghĩa phạm trù vật chất Vì vậy, việc nghiên cứu quan niệm về vật chất trong triết học Mác – Lênin cũng được chia ra hai thời kỳ: thời kỳ Mác, Ăngghen và thời kỳ Lênin

Trong các tác phẩm của mình, Mác và Ăngghen đã trình bày quan niệm về phạm trù vật chất trên lập trường của chủ nghĩa duy vật biện chứng, khác căn bản với các nhà triết học duy vật siêu hình trước đây Các ông đều khẳng định rằng vật chất tồn tại độc lập với ý thức, ý thức chỉ là sự phản ánh hiện thực khách quan vào đầu óc con người Ý thức là hình ảnh tinh thần của thế giới vật chất, là thế giới vật chất (hiện thực khách quan) được di chuyển vào trong óc của con người và được cải biến đi thành hình ảnh chủ quan ở trong đó Như vậy sự tồn tại của vật chất không

bị quyết định bởi ý thức mà là vật chất tự tồn tại Con người và ý thức của con người cũng chỉ là một sản phẩm của thế giới vật chất Vật chất tồn tại thông qua vận động, gắn liền với vận động Không gian và thời gian là những hình thức tồn tại của vật chất Không có không gian và thời gian thuần tuý Con người và xã hội loài người cũng chỉ là một dạng vật chất đặc biệt được sinh ra từ quá trình vận động, phát triển không ngừng của vật chất

Ngay trong tác phẩm Góp phần phê phán triết học pháp quyền của Hêghen Lời nói đầu Mác đã nêu ra luận điểm thể hiện một quan niệm mới của ông về vật chất,

ông viết: “Vũ khí của sự phê phán cố nhiên không thể thay thế được sự phê phán của vũ khí, lực lượng vật chất chỉ có thể bị đánh đổ bằng lực lượng vật chất; nhưng

lý luận cũng sẽ trở thành lực lượng vật chất, một khi nó thâm nhập vào quần chúng”

Tuy Mác và Ăngghen chưa đưa ra định nghĩa khái quát về phạm trù vật chất, nhưng quan niệm của Mác và Ăngghen về vật chất rõ ràng là có tính chất duy vật biện chứng sâu sắc Các ông đó mở rộng quan niệm về vật chất trong lĩnh vực xã hội, khắc phục được tính chất siêu hình máy móc của các nhà triết học duy vật trước đây, tạo tiền đề cho sự phát triển tiếp phạm trù vật chất mà Lênin thực hiện trong điều kiện khoa học tự nhiên có bước phát triển mới vào đầu thế kỷ XX

1.4 Quan niệm của Lênin về phạm trù vật chất

Cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX, khoa học tự nhiên, nhất là vật lý học có bước phát triển mới, đã đi sâu vào nghiên cứu thế giới vi mô và đã phát hiện ra nhiều đặc tính mới của thế giới vật chất Những đặc tính mới đó mâu thuẫn với quan điểm duy vật siêu hình về thế giới vật chất Những nhà triết học duy tâm chủ quan, tiêu biểu là Ma-khơ và A-vê-na-ri-út đã lợi dụng sự mâu thuẫn giữa những thành tựu mới của vật lý học hiện đại với quan điểm duy vật siêu hình về thế giới để phủ nhận quan điểm của chủ nghĩa duy vật nói chung, trong đó bao gồm cả chủ nghĩa duy vật biện chứng Đấu tranh chống chủ nghĩa duy tâm chủ quan của Ma-khơ và A-vê-na-ri-út, bảo vệ và phát triển chủ nghĩa duy vật, Lênin đã kế thừa và phát triển hơn những

quan điểm của Mác và Ăngghen về vật chất Trong tác phẩm Chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa Kinh nghiệm phê phán, khi phê phán quan điểm duy tâm chủ quan của

Ma-khơ và phái Ma-khơ ở Nga, lợi dụng những thành tựu của khoa học tự nhiên hiện đại để phủ nhận sự tồn tại khách quan của vật chất, Lênin đã nêu lên định

nghĩa về phạm trù vật chất như sau: “Vật chất là một phạm trù triết học dùng để chỉ thực tại khách quan, được đem lại cho con người trong cảm giác, được cảm giác của chúng ta chép lại, chụp lại, phản ánh và tồn tại không lệ thuộc vào cảm giác”;

2 Phương pháp định nghĩa “vật chất” của Lênin

Với phương pháp định nghĩa thông thường, người ta quy khai niệm cần định nghãi vào một khái niệm khác rộng hơn, đồng thời chỉ những đặc điểm của riêng nó

Ví dụ: ta định nghĩa “Hình chữ nhật” là một hình bình hành, có hai đường chéo bằng nhau và có 1 góc vuông

Tuy nhiên, khi định nghĩa “vật chất” là gì trong thế giới thực, Lênin đã không sử dụng phương pháp thông thường mà con người ta hay dùng mà sử dụng phương pháp định nghĩa đặc biệt

Ở định nghĩa này, Lênin không thể là phương pháp thông thường: vật chất là định nghĩa phạm trù lớn nhất, một khái niệm “rộng đến cùng cực”, không thể đặt nó vào một khái niệm nào rộng lớn hơn Với phương pháp định nghĩa đặc biệt Lênin đặt vật chất đối lập ý thức: ông không sử dụng trực tiếp thuật ngữ, khái niệm “ý thức”

mà biểu đạt thông qua từ “cảm giác”(được nhắc đến ba lần) Giai đoạn nhận thức đầu tiên của con người là cảm tính với 3 trình độ cảm giác, tri giác và biểu tượng, giai đoạn nhận thức cao hơn là nhận thức lý tính, là khái niệm phán đoán, suy luận hay còn gọi là suy lý Đặt vật chất đối lập ý thức nhưng ông chỉ nói đến hình thức thấp nhất của ý thức: cảm giác

3 Vật chất là phạm trù triết học

Cần hiểu vật chất là “phạm trù” (là những khái niệm chung nhất, rộng nhất, phán ánh những mặt, những mối liên hệ bản chất của các sự vật trọng tự nhiên, xã hội và

tư duy) Là một khái niệm rộng nhất trong những khái niệm rộng của các khoa học

cụ thể Chẳng hạn như: nó rộng hơn cả khái niệm toán học bao gồm nhiều khái niệm như tích phân, đạo hàm, đoạn thẳng, hình tam giác Vì thế nên, không nên đánh đồng nó với một kết cấu vật chất của khoa học cụ thể Theo đó, vật chất với

tư cách là một phạm trù của triết học sẽ khác với một dạng vật chất thông thường tồn tại trong xã hội, tự nhiên hay tư duy Đây là vật chất nói chung, trừu tượng mang tính khái quát cao Chính theo V.I.Lênin, “rộng đến cùng cực, rộng nhất, mà cho đến nay, nhận thức luận vẫn chưa vượt qua được” Cái mà chúng ta thấy hằng ngày, cảm tính hàng ngày gọi là “vật thể” mà thôi

4 Vật chất dùng để chỉ thực tại khách quan

Thông thường chúng ta nhắc đến và hình dung về vật chất như vật vật dụng, một tài sản của con người… Tuy nhiên, vật chất trong định nghĩa vật chất của Lênin là kết quả của sự khái quát hoá, trừu tượng hoá những thuộc tính, những mối liên hệ vốn

có của các sự vật, hiện tượng nên nó phản ánh cái chung, vô hạn, vô tận, không sinh ra, không mất đi Vì vậy không thể đồng nhất vật chất với một hay một số dạng biểu hiện cụ thể của vật chất

Vật chất với tư cách là một phạm trù triết học không phải để chỉ về lửa, nước, ánh sáng hay hành tinh nguyên tử,…; không chỉ về những thứ cụ thể cảm tính mà để chỉ thực tại khách quan, tức là những thứ tồn tại bên ngoài, độc lập mà không phụ thuộc vào ý thức của con người Trong đời sống xã hội, “khách quan không phải theo ý nghĩa là một xã hội những sinh vật có ý thức, những con người, có thể tồn tại và phát triển không phụ thuộc vào sự tồn tại của những sinh vật có ý thức( ),

mà khách quan theo ý nghĩa là tồn tại xã hội không phụ thuộc vào ý thức xã hội của con người” “Về mặt nhận thức luận thì khái niệm vật chất không có ý nghĩa gì khác hơn: thực tại khách quan tồn tại độc lập đối với ý thức con người và được ý thức con người phản ánh” Vật chất là hiện thực chứ không phải là hư vô và hiện thực này mang tính khách quan chứ không phải hiện thực chủ quan Đây cũng chính là cái “phạm vi hết sức hạn chế” mà ở đó, theo V.I.Lênin sự đối lập giữa vật chất và ý thức là tuyệt đối Tuyệt đối hoá tính trừu tượng của phạm trù này sẽ không thấy vật chất đâu cả, sẽ rơi vào quan điểm duy tâm

Discover more

from:

2022/2023

Document continues below

Triết học Mác

Lênin

Đại học Kinh tế…

432 documents

Go to course

300 CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM TRIẾT HỌC… Triết học

Mác Lênin 100% (2)

35

Tiểu luận lượng chất Triết học

Mác Lênin 100% (2)

19

Phân tích mối quan

hệ giữa vật chất và … Triết học

Mác Lênin 100% (1)

12

CH1018GK2019 2 -Giáo trình triết học… Triết học

Mác Lênin 100% (1)

4

đọc triết

Triết học

Mác Lênin 100% (1)

6

Ngược lại, nếu tuyệt đối hoá tính hiện thực cụ thể của phạm trù này sẽ đồng nhất vật chất với vật thể, và đó là thực chất quan điểm của chủ nghĩa duy vật trước Mác

về vấn đề này Như vậy, mọi sự vật, hiện tượng từ vi mô đến vĩ mô, từ những cái đã biết đến những cái chưa biết, từ những sự vật “giản đơn nhất” đến những hiện tượng vô cùng “kỳ lạ”, dù tồn tại trong tự nhiên hay trong xã hội cũng đều lànhững đối tượng tồn tại khách quan, độc lập với ý thức con người, nghĩa là đềuthuộc phạm trù vật chất, đều là các dạng cụ thể của vật chất

Khẳng định trên đây có ý nghĩa rất quan trọng trong việc phê phán thế giới quan duy tâm vật lý học, giải phóng khoa học tự nhiên khỏi cuộc khủng hoảng thếgiới quan, khuyến khích các nhà khoa học đi sâu tìm hiểu thế giới vật chất, khám phá ra những thuộc tính mới, kết cấu mới của vật chất, không ngừng làm phongphú tri thức của con người về thế giới

5 Vật chất được đem lại cho con người trong cảm giác, được cảm giác của chúng ta chép lại, chụp lại, phản ánh, và tồn tại không lệ thuộc vào cảm giác

Chính thực tại khách quan đem lại cho con người về cảm giác, tác động vào các giác quan của chúng ta, được cảm giác của chúng ta chép lại chụp lại phản ánh Khi đó, con người có thể nhận thức được thính giác, vị giác, xúc giác,…Vậy nên bản chất vật chất không hề lệ thuộc vào “cảm giác” Ta chứng minh điều đó qua 2

cơ sở:

5.1 Vật chất không phải là sản phẩm của tinh thần

Vật chất tồn tại thông qua các dạng cụ thể của vật chất, không có “vật chất nói chung” tồn tại bên ngoài các dạng cụ thể của vật chất như một “thực thể” độc lập làm cơ sở cho mọi vật, hoặc là điểm khởi đầu của thế giới vật chất Các vật trong thế giới không phải là sự kết hợp theo một cách thức nào đó “cái vật chất nói chung” “ban đầu” như các nhà duy vật trước Mác quan niệm, mà các vật chính là dạng cụ thể của vật chất Con người nhận thức các dạng vật chất cụ thể chính là nhận thức các bộ phận của vật chất, từ đó con người sẽ có khả năng nhận thức được thế giới vật chất vô cùng vô tận một cách đầy đủ Điều này khẳng định khả năng nhận thức thế giới của con người

5.2 Tinh thần là sản phẩm cao cấp của vật chất

Vật chất có đặc tính chung là tồn tại khách quan, độc lập với ý thức, không lệ thuộc vào ý thức Đây là đặc tính chung, căn bản của vật chất để xác định đâu là vật chất, phân biệt vật chất với ý thức Ý thức, cảm giác, tinh thần, tư duy chỉ là thuộc tính của một dạng vật chất có tổ chức cao là não người, là sự phản ánh hiện thực khách

một nửa sự thật có

là sự thật không Triết học

Mác Lênin 100% (1)

3

quan vào trong bộ não con người Sự tồn tại của ý thức phải dựa trên cơ sở vật chất Không có ý thức tồn tại thuần túy ngoài vật chất, độc lập với vật chất

Vật chất là vô cùng vô tận, vĩnh viễn tồn tại, không do ai sinh ra và cũng không mất

đi Ý thức, tư tưởng và tư duy của con người chỉ là thuộc tính của một dạng vật chất có tổ chức cao là não của con người, là sự phản ánh ngày càng sâu sắc và đầy

đủ hơn những thuộc tính của các dạng vật chất vào bộ não con người Ý thức, tư duy của con người tự bản thân nó không làm thay đổi vật chất Ý thức, tư duy của con người có thể tác động đến vật chất, làm biển đổi vật chất thông qua hoạt động thực tiễn

6 Ý nghĩa định nghĩa vật chất của Lênin

Với những nội dung nêu trên, định nghĩa vật chất có những ý nghĩa to lớn: Khi khẳng định vật chất là thực tại khách quan được đem lại cho con người trong cảm giác, tồn tại không lệ thuộc vào cảm giác V.I.Lênin thừa nhận rằng, trong nhận thức luận, vật chất là tính thứ nhất, là nguồn gốc khách quan của cảm giác, ý thức Khi khẳng định vật chất là cái được cảm giác chúng ta chép lại, chụp lại, phản ánh Lênin muốn nhấn mạnh rằng, bằng những phương thức nhận thức khác nhau (chép ) con người có thể nhận thức được thế giới Như vậy, đã bác bỏ thuyết không thể biết, đồng thời khắc phục được những khiếm khuyết trong các quan điểm siêu hình – máy móc về vật chất Không có một dạng cụ thể cảm tính nào của vật chất hay một tập hợp nào đó các thuộc tính của vật chất lại có thể đồng nhất hoàn toàn với bản thân vật chất Vật chất phải được hiểu là tất cả những gì tồn tại khách quan bên ngoài ý thức, bất kể sự tồn tại ấy con người có nhận thức được hay chưa nhận thức được

Định nghĩa Vật chất của Lênin với quan niệm về vật chất của chủ nghĩa duy vật trước Mác có một điểm chung là đều cho rằng vật chất có trước Bởi lẽ, đối với quan niệm về vật chất của chủ nghĩa duy vật trước Mác, ông ấy đã khẳng định rằng vật chất quyết định ý thức Còn với Lênin, khi khẳng dịnh vật chất là cái được cảm giác của chúng ta chép lại, chụp lại, phản ánh …, Lê nin đã nhấn mạnh: Bằng những phương pháp nhận thức khác nhau, con người có thể nhận thức được thế giới vật chất Như thế, luận điểm này đã phủ nhận thuyết không thể biết Luận điểm này cũng trả lời dứt khoát mặt thứ hai của vấn đề cơ bản của triết học: Con người có nhận thức được thế giới khách quan hay không? Điểm khác biệt giữa định nghĩa Vật chất của Lênin với quan niệm về vật chất của chủ nghĩa duy vật trước Mác là định nghĩa Vật chất của Lênin đã kế thừa, bảo vệ, phát triển quan điểm của Mác về vật chất; khắc phục được tính trực quan, siêu hình, máy móc trong quan niệm về vật chất của các thời kì trước; giải quyết được sự khủng hoảng về mặt nhận thức

luận trong khoa học tự nhiên ở đầu thế kỷ XX tạo nền tảng vững chắc cho chủ nghĩa duy vật phát triển

Định nghĩa này chính là cơ sở khoa học và là vũ khí tư tưởng để đấu tranh chống chủ nghĩa duy tâm, chủ nghĩa hoài nghi và thuyết không thể biết đã phủ nhận khả năng nhận thức của con người về thế giới Bên cạnh đó định hướng với các khoa học cụ thể trong việc tìm kiếm các dạng hoặc các hình thức mới của của vật thể trong thế giới Cho phép xác định cái gì là vật chất trong lĩnh vực xã hội Đây là điều mà các nhà duy vật trước Mác chưa làm được Đồng thời, giúp cho các nhà khoa học giải thích nguyên nhân của những biến cố xã hội, những nguyên nhân thuộc về sự vận động của phương thức sản xuất; trên cơ sở đó tìm ra phương pháp tối ưu để thúc đẩy xã hội phát triển

II CHỨNG MINH “NĂNG LƯỢNG LÀ VẬT CHẤT”

1 Định nghĩa về năng lượng

Để hiểu được khái niệm năng lượng thì ta phải tách ra hai góc độ nhìn nhận về nó,

vì góc nhìn nhận của cuộc sống khác với góc nhìn nhận của khoa học, chúng ta thường hay nhầm lẫn giữa hai cách nhìn này

1.1 Năng lượng trong cuộc sống:

Chúng ta gọi những nguyên tố hay những hợp chất dễ cháy là năng lượng, kỳ thực

đó chỉ là nhiên liệu, một số loại chất đốt dễ cháy để tạo ra nhiệt năng Ví dụ chúng

ta coi dầu mỏ, than đá là năng lượng (năng lượng hoá thạch) nhưng đây chỉ là nhiên liệu (chất đốt) mà thôi Tức là về mặt thực tiễn, năng lượng là sự thể hiện cho việc nhiều (hay ít) của lượng chất đốt có trong lãnh thổ một quốc gia: củi đốt, than đá, dầu mỏ, khí đốt, chất đốt…

Ngoài ra năng lượng còn là sự thể hiện sự nhiều (hay ít) của các trạng thái của một vật (hay hệ vật) mà qua cấu tạo hay sự tương tác giữa các thành phần (hay bộ phận) chúng có khả năng sinh ra công có ích cho con người Ví dụ: có nhiều thác nước sẽ làm ra được nhiều điện năng từ nhà máy thuỷ điện, có nhiều nắng, gió, sóng (bờ biển) sẽ làm ra được nhiều điện năng… Thuỷ điện là nước ở trên cao (có thế năng) khi chảy xuống thấp có khả năng sinh công, thuỷ triều là sự dâng lên hay hạ xuống của nước ven sông (hay ven biển) có khả năng sinh công, năng lượng từ sóng là hiện tượng sóng vỗ bờ có khả năng sinh công

1.2 Năng lượng trong khoa học:

Năng lượng trong khoa học là đại lượng vật lý đặc trưng cho khả năng sinh công của vật, hay đặc trưng cho mức độ vận động của vật Tức là những biểu hiện về mặt trạng thái của vật thể có khả năng vận động, hoặc có khả năng sinh ra công Khi vật thể có mức độ vận động cao, nó có năng lượng cao và ngược lai Ví dụ như một