Ga su 9 bai 7 (tiet 8)

Đặc biệt là cuộc đấu tranh giải phóng của nhân dân Cu-ba và những thành tựu mà nhân dân Cu-ba đó đạt về kinh tế, văn hoá, giáo dục hiện nay.. - Hiểu được những ý nghĩa quan trọng của các

Ngày soạn:

CÁC NƯỚC MĨ LA - TINH

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức, kĩ năng:

1.1 Kiến thức:

Sau khi học xong bài này:

- Biết được những nét chính của tình hình Mĩ la-tinh sau chiến tranh thế giới thứ 2 Đặc

biệt là cuộc đấu tranh giải phóng của nhân dân Cu-ba và những thành tựu mà nhân dân Cu-ba đó đạt về kinh tế, văn hoá, giáo dục hiện nay

- Hiểu được những ý nghĩa quan trọng của cách mạng châu Mĩ nói chung và cách mạng

Cu Ba nói riêng đối với cách mạng thế giới và hiểu thêm về chủ nghĩa thực dân kiểu mới,

so sánh với thực dân kiểu cũ

- Vận dụng các kiến thức đó học để liên hệ thực tiễn đến tình hình các nước Mĩ la-tinh

hiện nay, mối quan hệ hữu nghị giữa Việt Nam với Cu Ba

1.2 Kĩ năng:

- Rèn kĩ năng sử dụng BĐ và tranh ảnh: xác định vị trí các nước Mĩ- latinh trên lược đồ, khai thác chân dung của lãnh tụ Phi-đen Ca-xtơ-rô, các thao tác tư duy: nhận định, đánh giá,phân tích, lập bảng biểu

2 Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh

2.1 Các phẩm chất.

- Chăm chỉ: ham học, chăm làm

- Trung thực

- Trách nhiệm

2.2 Các năng lực chung: năng lực tự học, hợp tác, giải quyết vấn đề.

2.3 Các năng lực chuyên biệt: năng lực thực hành bộ môn (chỉ lược đồ), liên hệ thực tế.

II CHUẨN BỊ

1 Giáo viên:

- Bản đồ châu Mĩ và Mỹla-tinh, tranh ảnh về lãnh tụ Phi-đen Ca-xtơ-rô, đất nước, con

người Cu Ba và các nước Mĩ- latinh, máy chiếu

2 Học sinh

- Bảng phụ, tư liệu, tranh ảnh lịch sử sưu tầm về giai đoạn này

III TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG (5P)

Gv: Các em có biết châu lục nào non trẻ nhất thế giới Đó là châu lục mà Critxtopclompo tìm ra 1492 Hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu 1 phần của châu lục này (Mĩ la tinh ) xem tình hình chính trị của các nước này sau chiến tranh thế giới thứ 2 như thế nào ? Cu- ba

đã đấu tranh như thế nào để giải phóng đất nước

HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI: (30 P)

TRÒ CHUẨN KN - NL THỨC

* Tìm hiểu những nét chung về các nước

Mĩ La tinh (15P)

Gv treo BĐTG, yêu cầu HS xác định vị trí

của châu Mĩ La- tinh

- Yêu cầu HS giới thiệu về Mĩ Latinh:

- Bao gồm 23 nước nằm trải dài từ Mêhicô

ở Bắc Mĩ đến Nam Mĩ

- Diện tích: trên 20 tr km2 với dân số 509 tr

người (1999)

- Nhìn trên BĐ chúng ta dễ dàng nhận thấy:

Mĩ Latinh là một khu vực rộng lớn của

châu Mĩ được 2 đại dương là Thái Bình

Dương và Đại Tây Dương bao bọc với con

kênh đào Panama xuyên ngang Đại Tây

Dương- Thái Bình Dương rút ngắn khoảng

cách đi lại Nơi đây giàu tài nguyên thiên

nhiên, giàu về nông, lâm, khoáng sản Có

khí hậu ôn hoà

H: Qua phần giới thiệu của bạn, em có

nhận xét gì về vị trí chiến lược của Mĩ La

tinh?

- Do có điều kiện tự nhiên và vị trí chiến

lược quan trọng như vậy nên ngay từ rất

sớm Mĩ Latinh đã trở thành miếng mồi của

CNTD nói chung với người hùng phương

Bắc nói riêng (Mĩ) săn đuổi

H Vì sao lại gọi châu lục này là Mĩ

Latinh?

- Vì nó bao gồm trung và nam của châu Mĩ,

đa số nhân dân Mĩ-Latinh nói ngữ hệ và

chịu ảnh hưởng văn hoá La tinh

- Các nước này vốn là thuộc địa của Tây

ban Nha, Bồ Đào Nha, Pháp, Hà Lan, vì

vậy người ta gọi khu vực này là Mĩ

La-tinh

H Dựa vào phần chuẩn bị bài và theo dõi

kênh chữ trang 29 và cho cô biết đặc điểm

chính trị của Mĩ Latinh trước chiến tranh

TG thứ 2 ntn?

GV : Một số nước giành độc lập sớm

(Braxin, Pờ-ru, Ác-hen-ti-na) nhưng sau

TK XIX trở thành “sân sau” của Mỹ.

H Em hiểu thế nào là sân sau?

-> Mĩ đã độc chiếm, biến Mĩ latinh thành

bàn đạp, chỗ dựa vững chắc của Mĩ trong

HS xác định vị trí của châu Mĩ Latinh

HS quan sát bản đồ và nghe giới thiệu về Mĩ La –tinh

HS nghe giảng

HS nhận xét

- Giải thích

HS liên hệ kiến thức thực tế, trả lời câu hỏi

- Nghe

- Dựa vào kiến thức –

I Những nét chung

1 Vị trí và đặc điểm

- Vị trí chiến lược quan trọng

- Trước CTTG II: trở thành

“Sân sau” của

Mĩ

chính sách bá chủ toàn cầu (Kết hợp chỉ

bản đồ)

* Tổ chức hoạt động thảo luận nhóm (7P)

Có ý kiến cho rằng phong trào giải phóng

dân tộc của Mĩ La-tinh có nhiệm vụ cụ thể

và có những khá biệt so với phong trào

giải phóng dân tộc ở châu Á, châu Phi?

Em có đồng ý với ý kiến đó không?Vì sao?

-> Phong trào đấu tranh ở châu Á, châu Phi

là chống ĐQ tay sai giành độc lập tự do và

thành lập nhà nước độc lập còn cuộc đấu

tranh của nhân dân Mĩ- Latinh là thoát khỏi

sự lệ thuộc vào Mĩ

Vậy với mục tiêu này, phong trào cách

mạng của Mĩ Latinh ra sao, cô và các em

cùng tìm hiểu phần 2.

H: Trong giai đoạn đầu từ 1945-1959,

phong trào cách mạng ở Mĩ La-tinh có sự

kiện nào nổi bật?

GV: Phong trào CM phát triển mạnh:

1959: CM Cu Ba thắng lợi

H: Từ sau những năm 60 đến những năm

80 thế kỷ XX, phong trào cách mạng ở

MLT được ví như “lục địa bùng cháy” Tại

sao?

( - Vì cao trào đấu tranh vũ trang bùng nổ ở

nhiều nước, đặc biệt nổi lên là những sự

kiện diễn ra ở Chi-lê và Ni-ca-ra-goa Kết

qủa chính phủ dân tộc dân chủ được thiết

lập.)

H: Sau khi giành được độc lập, Trong công

cuộc xây dựng đất nước, châu Mĩ La-tinh

đó thu được những thành tựu gì?

-> Xây dựng và phát triển đất nước, đạt

được nhiều thành tựu

GV cho HS quan sát bảng số liệu: Yêu cầu

HS đọc bảng số liệu

H: Qua bảng số liệu trên, em hãy nhận xét

về tình hình kinh tế, chính trị của Mĩ La

tinh những năm 90 thế kỷ XX?

(- Tăng trưởng kinh tế chậm, tình hình

chính trị không ổn định thậm chí có lúc

căng thẳng

- Hiện nay đó khắc phục được tình trạng

trên, một số nước phát triển mạnh.)

* Tìm hiểu về Cu Ba – hòn đảo anh hùng.

giải thích

- HS tiến hành chia nhóm thảo luận

- Đại diện trình bày

- Ý kiến phản hồi

- HS tìm tòi, phát hiện kiến thức trong sgk, trình bày

- Trình bày thành tựu của Mỹ La-tinh

- HS quan sát

- Nhận xét

=> Rèn kĩ năng tư duy độc lập, liên hệ thực tế,

so sánh, liên hệ các sự kiện lịch sử giữa các bài.

2 Phong trào cách mạng

a Từ 1945-> 1959.

- Phát triển mạnh:

1959: CM Cu Ba

b Từ 1960 -> 1980.

- Là “Lục địa bùng cháy”.

- Xây dựng chính phủ dân tộc dân chủ tiến bộ

3 Từ 1990 của thế kỉ XX.

- Tăng trưởng kinh tế chậm, chính trị không

ổn định

( 15P)

GV chuyển ý: trong cơn bão táp CM của

Mĩ La tinh thì hình ảnh đất nước Cu Ba

đẹp như 1 dải lụa đào, đang bay lên giữa

màu xanh của trời biển Caribê với nắng

vàng rực rỡ, đó chính là Cu Ba- hòn dảo

của tự do- hòn đảo anh hùng Để tìm hiểu

về hòn đảo anh hùng này chúng ta chuyển

sang phần II.

GV treo bản đồ

H Qua phần chuẩn bị ở nhà, hãy xác định

vị trí và nêu những hiểu biết của em về đất

nước Cu Ba?

- Xác định vị trí Cu Ba: hình dạng giống

như 1 con cá sấu

- Diện tích: 111000 km2

- Dân số:11,3 triệu người/2002

- Một hòn đảo ở biển Caribê Một đất nước

đã làm thành công cuộc CM

- Có lãnh tụ Phi đen Caxtơrô- người bạn

lớn của nhân dân Việt Nam

- Có mqh hữu nghị đặc biệt với VN

H: Tại sao sau Chiến tranh Thế giới thứ II,

nhân dân Cu Ba phải tiếp tục đấu tranh?

GV: giống như các nước Mĩ La tinh, sau

chiến tranh Tg thứ 2, Mĩ đã giúp đỡ tướng

Batixta làm đảo chính thiết lập chế độ độc

tài quân sự ở Cu Ba Chính quyền Batixta

đã xoá bỏ hiến pháp tiến bộ được ban hành

năm 1940 Chúng đã tàn sát 20.000 chiến sĩ

yêu nước, cầm tù hàng chục vạn người

- Dưới chế độ độc tài, đất nước Cu Ba rơi

vào tình trạng nghèo đói và cực khổ Vì thế

mâu thuẫn dân tộc phát triển gay gắt

nhân dân đấu tranh Đây chính là nguyên

nhân bùng nổ CM

H: Khởi đầu cho cuộc đấu tranh là sự kiện

nào?

GV: - 26 / 07 /1953 Phiđen Ca-xtơ-rô cùng

135 thanh niên Cuba tấn công pháo đài

Môncađa

H: Hãy nêu hiểu biết của em về Phi đen

Ca-xtơ-rô?

H Mặc dù cuộc tấn công vào pháo đài

Môn-ca-đa không giành thắng lợi nhưng có

HS quan sát bản đồ xác định vị trí của Cu Ba

- Dựa vào hiểu biết, kết hợp với sgk, giải thích

- Nghe

- HS tìm tòi, phát hiện kiến thức trong sgk, trình bày

- Quan sát, nêu hiểu biết

về Phi đen Ca-xtơ-rô

- Nêu ý nghĩa

- HS đọc

II Cu Ba- Hòn đảo anh hùng.

1 Phong trào cách mạng.

nhân

- 1952: Mĩ dựng chế độ độc tài

b) Diễn biến – kết quả

- 26/7/1953: Tấn công vào pháo đài Môn- ca- đa ->Mở đầu giai đoạn đấu tranh

vũ trang

-1959: chế độ độc tài Batixta

bị lật đổ -> cách mạng thắng lợi

c) Ý nghĩa:

- Mở ra 1 kỉ nguyên mới độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa XH

2 công cuộc

CNXH từ 1959 đến nay.

- Đạt nhiều thành tựu to lớn

ý nghĩa ntn?

GV yêu cầu HS đọc phần chữ nhỏ

H: Cách mạng Cu Ba tiếp tục đấu tranh và

đạt kết quả như thế nào?

- GV tường thuật kết hợp với chiếu bản đồ:

- Cuộc đấu tranh kiên cường, vượt qua

muôn ngàn khó khăn, gian khổ Cuối năm

1958, các binh đoàn cách mạng liên tiếp

mở cuộc tiến công

- 1-1-1959, chế độ độc tài Ba-ti-xta bị lật

đổ Cách mạng Cu Ba thắng lợi

H:Thắng lợi này có ý nghĩa quan trọng như

thế nào?

- Lật đổ chế độ độc tài quân sự Ba-ti-xta

- Chấm dứt 5 thế kỉ đô hộ của chủ nghĩa

thực dân, giành độc lập thực sự

- Giáng một đòn mạnh mẽ vào âm mưu bá

chủ của đế quốc Mĩ

H: Sau khi cách mạng Cu Ba thắng lợi, nhà

nước đó có những cải cách quan trọng nào

và đó đạt được những thành tựu gì?

-> Cải cách dân chủ triệt để, cải cách ruộng

đất Quốc hữu hoá xí nghiệp của tư bản

nước ngoài Xây dựng chính quyền cách

mạng

- Mặc dù bị Mĩ bao vây, cấm vận, nhân dân

Cu Ba vẫn giành được nhiều thành tựu to

lớn: Xây dựng được một nền công nghiệp

đạt trình độ cao của thế giới

H: Song bên cạnh đó, những khó khăn đối

với nhân dân Cu Ba cũng không phải là ít

Trong nửa thế kỉ qua, nhân dân CuBa anh

em đó gặp phải những khó khăn nào?

Nêu những thành tựu của Cu Ba trong hoàn

cảnh trên?

Những khó khăn :

- Chính sách bao vây, phá hoại và cấm vận

về kinh tế của Mỹ

- Sự tan rã của Liên Xô và hệ thống XHCN

(không còn những đồng minh, nguồn viện

trợ và bạn hàng buôn bán)

KẾT QUẢ: Cu-ba vẫn đứng vững và phát

triển:

- Công nghiệp: Các ngành hợp lí, nông

nghiệp đa dạng Giáo dục, văn hóa, y tế

phát triển

- Tìm tòi, phát hiện kiến thức trong sgk, trình bày

- Nêu ý nghĩa

- Trình bày

- Trình bày những khó khăn và thành tựu của Cu-ba

- Mĩ bao vây cô lập về kinh tế, chính trị

- Cu Ba vẫn đứng vững và phát triển

- Nền kinh tế có mức tăng trưởng ngày

càng gia tăng

- Sự kiện Hirôn: Cuba đã tiêu diệt gọn đội

quân 1.300 tên lính đánh thuê của Mĩ chỉ

trong 72 giờ tại bãi biển Hirôn

- Bị Mĩ bao vây cấm vận về kinh tế, cô lập

về chính trị Mĩ điên cuồng tìm mọi cách để

lật đổ Cu Ba với những âm mưu đen tối

như: những vụ ám sát Phi đen Caxtơrô, gây

chiến tranh tâm lí nói xấu Cu Ba; gây đảo

chính

H: Trình bày hiểu biết của em và mối quan

hệ đoàn kết hữu nghị giữa lãnh tụ

Phi-đen-ca-xtơ-rô, nhân dân Cu ba với Đảng, chính

phủ và nhân dân ta ?

GV: Cu Ba giúp đỡ Việt Nam:

- Trong kháng chiến chống Mĩ cứu nước,

Phi đen là nguyên thủ quốc gia nước ngoài

duy nhất đã vào tuyến lửa ở Quảng Trị để

động viên nhân dân ta Bằng trái tim và

tình cảm chân thành, Phi đen và nhân dân

Cu Ba luôn coi cuộc kháng chiến của nhân

dân Việt Nam như chính của mình- với câu

nói nổi tiếng “Vì Việt Nam Cu Ba sẵn sàng

hiến cả máu”.

- Chính trong thời gian này, Phi đen đã cử

đoàn chuyên gia, bác sĩ nghiên cứu bệnh

sốt rét, mổ cho các thương binh ở chiến

trường

- Ngay trong thời kì mới giải phóng; Cu Ba

đã giúp nd Việt Nam xây dựng những công

trình to lớn như: Thành phố Vinh, Bệnh

viện Cu Ba.

GV: Việt Nam giúp đỡ Cu Ba:

- Cuối năm 1993, ta ủng hộ 10.000 tấn gạo

- Năm 1994, ta ủng hộ 20.000 tấn gạo

- Năm 1996, ta ủng hộ 20.000 tấn gạo

- Đoàn thanh niên Cộng sản xuất 5 triệu

xuất vở viết cho học sinh Cu Ba

- Việt Nam – Cu Ba tiếp tục đoàn kết hỗ trợ

phát triển

GV kết luận bài

- Nghe

Liên hệ kiến thức thực tế trả lời câu hỏi về mối quan hệ giữa Việt Nam

và Cu Ba

- HS nghe – ghi bài

=> Rèn kĩ năng chỉ bản

đồ, khai thác kênh chữ, phân tích, liên hệ làm

rõ sự kiện lịch sử.

=> Hình thành cho học sinh năng lực hợp tác, thực hành bộ môn, liên hệ thực tế.

HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP

Câu 1 Trong cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân kiểu mới, Mỹ latinh được mệnh danh là:

a/ "ḥòn đảo tự do" b/ "lục địa mới trỗi dậy".

c/ "đại lục núi lửa", d/ "tiền đồn của chủ nghĩa xă hội"

Câu 2 Tháng 4/1961, Cuba tuyên bố đi theo con đường xă hội chủ nghĩa trong điều kiện:

a/ Đánh thắng sự can thiệp của Mỹ b/ Hoàn thành cuộc cải cách dân chủ c/ Thành lập Đảng Cộng sản Cuba d/ Bị Mĩ đô hộ

Câu 3 Nguyên nhân Mỹ chống lại phong trào cách mạng ở khu vực Mỹ latinh từ cuối những năm 80 của thế kỷ XX đến nay là?

a/ Các nước Mỹ latinh đă lần lượt đánh đổ được các thế lực thân Mỹ, giành lại độc lập và chủ quyền của dân tộc mình

b/ Chủ nghĩa xã hội đang lan rộng ở khu vực Mỹ latinh

c/ Chế độ XHCN đă sụp đổ ở Liên Xô và Đông Âu, phong trào cách mạng Mỹ latinh mất chỗ dựa, lâm vào t́nh trạng khó khăn,

d/ Phong trào giải phóng dân tộc phát triển mạnh, trở thành "lục địa bùng cháy"

Câu 4 Giai đoạn đánh dấu bước phát triển mới của phong trào giải phóng dân tộc ở

Mỹ latinh:

a/ Từ năm 1945 đến năm 1959

b/ Từ năm 1959 đến những năm 80 của thế kỷ XX,

c/ Từ những năm 80 đến những năm 90 của thế kỷ XX

d/ Từ những năm 90 của thế kỷ XX đến nay

Câu 5: Sau chiến tranh TG 2 Mĩ- Latinh được mệnh danh là “Lục địa bùng cháy” vì:

A Là nơi có nhiều núi lửa hoạt động C Làm thay đổi cục diện chính trị ở các nước

B Bão táp CM nổ ra trên toàn lục địa D Đấu tranh vũ trang mang tính toàn lục địa

Câu 6: Hãy đánh dấu X vào ô trống em cho là đúng về ý nghĩa lịch sử của sự kiện

1/1/1959?

Lật đổ chế độ độc tài quân sự Ba-ti-xta

Chấm dứt 5 thế kỉ đô hộ của chủ nghĩa thực dân, giành độc lập thực sự

Giáng một đũn mạnh mẽ vào âm mưu bá chủ của đế quốc Mĩ

Làm thay đổi cục diện chính trị ở nhiều nước

HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG

- Học sinh vận dụng kiến thức của bài học để liên hệ thực tiễn đến mối quan hệ hữu nghị giữa Việt Nam với Cu Ba trong lịch sử

HOẠT ĐỘNG 5: TÌM TÒI, MỞ RỘNG

- Liên hệ bài học thực tiễn cho Việt Nam trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội hiện nay từ cuộc đấu tranh của nhân dân Cu Ba

* Hướng dẫn học bài ở nhà và chuẩn bị bài tiếp theo.

- Bài vừa học:

+ Nắm chắc kiến thức của bài theo câu hỏi trong sgk

+ Gv hướng dẫn BT số 3, làm các bài còn lại trong vở BT

+ Vẽ bản đồ tư duy, hệ thống nội dung kiến thức của bài học

+ Ôn tập kiến thức chương I và chương II để kiểm tra giữa kì I

- Học bài kết hợp giữa SGK và vở ghi