CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
HEÄ THOÁNG NHTM VIEÄT NAM
Có nhiều khái niệm về ngân hàng thương mại, nhưng nhìn chung có ba khái niệm đặc trưng nhất:
- Theo đạo luật ngân hàng của Cộng hòa Pháp 1941:
Ngân hàng thương mại là các tổ chức tài chính hoạt động chính trong việc huy động tiền từ công chúng qua các hình thức gửi tiền và ký thác Chúng sử dụng nguồn lực này để thực hiện các dịch vụ tài chính như cho vay, chiết khấu và các nghiệp vụ ngân hàng khác nhằm đảm bảo lợi nhuận và phát triển bền vững Với vai trò trung tâm trong hệ thống tài chính, ngân hàng thương mại đóng vai trò quan trọng trong thúc đẩy nền kinh tế phát triển ổn định và hiệu quả.
- Theo Luật các TCTD Việt Nam sửa đổi quy định:
Ngân hàng là loại hình Tổ chức Tài chính - Ngân hàng (TCTD) thực hiện toàn bộ hoạt động ngân hàng và các hoạt động kinh doanh liên quan theo quy định tại Điều 20 khoản 2 của Luật các TCTD Đây là các tổ chức chuyên cung cấp dịch vụ tài chính, tiền tệ và các sản phẩm ngân hàng đa dạng nhằm đáp ứng nhu cầu của khách hàng và phát triển nền kinh tế Ngân hàng đóng vai trò trung tâm trong hệ thống tài chính, đảm bảo lưu thông tiền tệ, hỗ trợ các hoạt động vay vốn, thanh toán, và quản lý tài sản.
Hoạt động ngân hàng gồm các hoạt động kinh doanh tiền tệ và dịch vụ ngân hàng như nhận tiền gửi, sử dụng số tiền này để cấp tín dụng và cung ứng các dịch vụ thanh toán, đáp ứng các yêu cầu của khách hàng theo quy định tại Điều 20 khoản 7 Luật các Tổ chức Tín dụng.
According to Government Decree No 49/2000/NĐ-CP dated September 12, 2000, regulations regarding business licensing and operational procedures are clearly outlined to ensure compliance with legal standards This decree provides comprehensive guidelines for establishing and managing businesses effectively in Vietnam Staying updated with such legal frameworks is essential for entrepreneurs and business owners to operate smoothly within the country's regulatory environment.
Ngân hàng thương mại là ngân hàng thực hiện toàn bộ hoạt động ngân hàng và các hoạt động kinh doanh khác nhằm mục tiêu lợi nhuận Hoạt động của ngân hàng thương mại còn góp phần vào việc đạt được các mục tiêu kinh tế của Nhà nước.
1.1.2 Phân loại hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam
Phân loại theo hình thức sở hữu Theo tiêu chí này, NHTM được chia thành 4 nhóm khác nhau:
- Ngân hàng thương mại Nhà nước: là NHTM được thành lập bằng 100% vốn ngân sách Nhà nước
- Ngân hàng thương mại cổ phần: là NHTM được thành lập dưới hình thức coõng ty coồ phaàn
Ngân hàng liên doanh là ngân hàng thương mại được thành lập dựa trên vốn liên doanh giữa ngân hàng Việt Nam và ngân hàng nước ngoài có trụ sở tại Việt Nam, hoạt động theo quy định của pháp luật Việt Nam, nhằm thúc đẩy hợp tác doanh nghiệp và mở rộng hoạt động ngân hàng trong nước.
Chi nhánh ngân hàng nước ngoài là các ngân hàng thương mại được thành lập theo pháp luật của nước ngoài, có quyền mở chi nhánh tại Việt Nam và hoạt động dựa trên các quy định của pháp luật Việt Nam Các chi nhánh này giúp mở rộng dịch vụ ngân hàng quốc tế, đáp ứng nhu cầu của khách hàng trong và ngoài nước Việc thành lập chi nhánh ngân hàng nước ngoài góp phần thúc đẩy hợp tác kinh tế, đầu tư và thương mại giữa Việt Nam và các quốc gia khác.
Các ngân hàng thương mại (NHTM) được phân loại dựa trên lĩnh vực hoạt động, chia thành hai nhóm chính Phân loại này giúp xác định rõ chức năng và phạm vi hoạt động của từng ngân hàng trong nền kinh tế Việc hiểu rõ các nhóm ngân hàng theo lĩnh vực hoạt động giúp nâng cao hiệu quả quản lý và tối ưu hoá dịch vụ tài chính, từ đó mở rộng cơ hội phát triển cho các ngân hàng trong từng lĩnh vực khác nhau.
Ngân hàng chuyên doanh là các ngân hàng hoạt động tập trung vào một lĩnh vực cụ thể như công nghiệp, nông nghiệp hoặc xuất nhập khẩu, hoặc chuyên về các nghiệp vụ ngân hàng như cầm cố bất động sản và ngân hàng đầu tư bất động sản Để đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng ngày càng tăng, các ngân hàng chuyên doanh đang có xu hướng chuyển đổi sang mô hình kinh doanh tổng hợp, nhằm bảo vệ thị phần và thu hút nhiều khách hàng hơn.
Ngân hàng đa năng, kinh doanh tổng hợp là loại ngân hàng hoạt động trên nhiều lĩnh vực kinh tế khác nhau, nhằm đáp ứng mọi nhu cầu tài chính của khách hàng Loại hình ngân hàng này thực hiện đa dạng các nghiệp vụ ngân hàng phù hợp với quy định của Ngân hàng Nhà nước, từ vay vốn, huy động tiền gửi đến dịch vụ thanh toán, đầu tư và bảo hiểm Với khả năng đa dạng hóa dịch vụ, ngân hàng tổng hợp giúp khách hàng dễ dàng quản lý tài chính toàn diện trong một hệ thống ngân hàng duy nhất Đây là lựa chọn tối ưu cho các doanh nghiệp và cá nhân muốn tận dụng các dịch vụ ngân hàng phong phú, linh hoạt để phát triển bền vững.
Phân loại theo lĩnh sản phẩm Theo tiêu chí này, NHTM được chia thành 3 nhóm khác nhau:
Ngân hàng bán buôn tập trung cung cấp số lượng sản phẩm lớn với giá trị cao, phục vụ chủ yếu các khách hàng là các công ty, xí nghiệp quy mô lớn và tập đoàn kinh tế.
Ngân hàng bán lẻ cung cấp đa dạng sản phẩm tài chính, chủ yếu hướng tới cá nhân và doanh nghiệp vừa và nhỏ Mặc dù số lượng sản phẩm rất phong phú, nhưng giá trị từng sản phẩm không lớn, phần lớn ngân hàng tập trung cho vay để phục vụ sản xuất và tiêu dùng Điều này giúp ngân hàng đáp ứng nhanh chóng nhu cầu đa dạng của khách hàng cá nhân và doanh nghiệp nhỏ, đồng thời thúc đẩy hoạt động tín dụng trong thị trường bán lẻ.
- Ngân hàng vừa bán buôn vừa bán lẻ: là sự kết hợp giữa ngân hàng bán buôn và ngân hàng bán lẻ
1.1.3 Các chức năng của NHTM
Ngân hàng thương mại đóng vai trò quan trọng với các chức năng cơ bản như cung cấp dịch vụ tài chính, huy động vốn từ khách hàng, và cho vay vốn để thúc đẩy hoạt động kinh doanh Chúng giúp đảm bảo sự lưu thông tiền tệ hợp lý, góp phần phát triển kinh tế đất nước Ngoài ra, ngân hàng còn hỗ trợ khách hàng quản lý tài chính cá nhân và doanh nghiệp một cách hiệu quả.
Một trong những chức năng chính của ngân hàng thương mại là khả năng tạo tiền và hủy tiền, giúp duy trì cân bằng hệ thống tài chính Chức năng này được thực hiện thông qua các hoạt động tín dụng và đầu tư của ngân hàng, đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và ổn định thị trường tiền tệ.
Việc thực hiện cơ chế thanh toán và vận động vốn đóng vai trò là một trong những chức năng quan trọng của Ngân hàng Thương mại (NHTM) Đây càng trở nên đặc biệt quan trọng khi các ngân hàng ngày càng được tín nhiệm trong việc sử dụng các công cụ thanh toán như séc và thẻ tín dụng, góp phần thúc đẩy hoạt động kinh doanh và thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế.
MỘT SỐ CHỈ TIÊU TÀI CHÍNH ĐÁNH GIÁ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG
1.2.1 Chỉ tiêu Lợi nhuận trước thuế/Tổng tài sản bình quân
Chỉ tiêu này thể hiện mức lợi nhuận sinh ra từ mỗi đồng tài sản của ngân hàng, phản ánh rõ hiệu quả hoạt động đầu tư và quy mô hoạt động của ngân hàng Đây là chỉ số quan trọng giúp đánh giá khả năng sinh lời của ngân hàng dựa trên giá trị tài sản đã đầu tư.
1.2.2 Chỉ tiêu Thu nhập lãi suất ròng/Tài sản sinh lời bình quân nghiep do wn load thyj uyi pl aluan van full moi nhat z z vbhtj mk gmail.com Luan van retey thac si cdeg jg hg
Chỉ tiêu này phản ánh mức sinh lời của từng đồng tài sản thông qua thu nhập lãi suất ròng, giúp đánh giá hiệu quả sử dụng vốn Để nâng cao hiệu quả hoạt động, doanh nghiệp cần điều chỉnh cơ cấu vốn đầu tư, tập trung vào mở rộng vốn hoặc phát triển dịch vụ thanh toán Việc phân tích chỉ tiêu này hỗ trợ quyết định chiến lược đầu tư và tối ưu hóa kết cấu vốn, từ đó thúc đẩy tăng trưởng bền vững.
1.2.3 Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu (ROS – Return on Sales)
Chỉ tiêu này nói lên một đồng doanh thu tạo ra được bao nhiêu đồng lợi nhuận
1.2.4 Tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản (ROA – Return on Assest)
Chỉ tiêu này phản ánh năng lực hoạt động quản trị của ngân hàng về sử dụng tài sản thực sự đem lại lợi nhuận
1.2.5 Tỷ lệ thu nhập trên vốn chủ sở hữu (ROE – Return on Equity)
Chỉ tiêu này đo lường khả năng sinh lợi trên một đồng vốn chủ sở hữu của doanh nghieọp
Tổng vốn chủ sở hữu nghiep do wn load thyj uyi pl aluan van full moi nhat z z vbhtj mk gmail.com Luan van retey thac si cdeg jg hg
- Hiệu quả hoạt động kinh doanh của ngân hàng, khả năng sinh lời trên một đồng vốn chủ sở hữu
Đo lường tỷ lệ thu nhập cho các cổ đông của ngân hàng là yếu tố quan trọng phản ánh lợi nhuận mà cổ đông nhận được từ khoản đầu tư vào ngân hàng Tỷ lệ này thể hiện mức sinh lời thuần từ cổ phần của cổ đông, góp phần đánh giá hiệu quả hoạt động và sức khỏe tài chính của ngân hàng Việc theo dõi tỷ lệ thu nhập của cổ đông giúp các nhà đầu tư đưa ra quyết định đúng đắn về việc nắm giữ hay mở rộng khoản đầu tư vào ngân hàng Ngoài ra, chỉ số này còn ảnh hưởng đến uy tín của ngân hàng trong mắt các cổ đông và thị trường tài chính.
Mối quan hệ giữa ROE và ROA
Trong phân tích lợi nhuận ngân hàng, các nhà phân tích tập trung vào hai chỉ số quan trọng là ROA và ROE, bởi vì mối quan hệ giữa chúng giúp đánh giá hiệu quả hoạt động của ngân hàng Hiểu rõ về ROA và ROE không chỉ giúp phân tích hiệu suất hiện tại mà còn hỗ trợ trong việc lập kế hoạch chiến lược cho hoạt động tài chính tương lai của ngân hàng Việc nắm bắt mối liên hệ giữa ROA và ROE là yếu tố then chốt để đưa ra các quyết định đầu tư và phát triển bền vững trong ngành ngân hàng.
Tổng vốn chủ sở hữu Lợi nhuận ròng Tổng tài sản Tổng tài sản Tổng vốn chủ sở hữu
Tổng vốn chủ sở hữu
Tổng vốn chủ sở hữu
Do tỷ số đòn bẩy tài chính =
Tỷ số đòn bẩy tài chính
Thu nhập của ngân hàng rất nhạy cảm với nguồn tài trợ, đặc biệt là việc sử dụng nhiều nợ hoặc vốn chủ sở hữu Ngân hàng có thể đạt ROE cao ngay cả khi ROA thấp nếu tận dụng đòn bẩy tài chính bằng cách sử dụng nhiều nợ, bao gồm tiền gửi khách hàng, và tối thiểu hóa vốn chủ sở hữu trong quá trình tài trợ Tuy nhiên, việc sử dụng ít vốn chủ sở hữu đi kèm với rủi ro cao hơn cho ngân hàng.
LỘ TRÌNH MỞ CỬA CỦA HỆ THỐNG NGÂN HÀNG VIỆT NAM
Lộ trình mở cửa của hệ thống ngân hàng Việt Nam được thể hiện qua các cam kết về mở cửa thị trường dịch vụ trong biểu cam kết dịch vụ, giúp thúc đẩy cạnh tranh và hội nhập quốc tế Bên cạnh đó, các cam kết đa phương được thể hiện trong báo cáo gia nhập của Ban công tác, đảm bảo sự cam kết của Việt Nam đối với các chuẩn mực toàn cầu về ngành ngân hàng.
1.3.1.1 Các cam kết về mở cửa thị trường dịch vụ trong biểu cam kết dịch vụ
Việt Nam cam kết cung cấp các loại hình dịch vụ theo quy định của Hiệp định GATS, bao gồm các dịch vụ tài chính ngân hàng truyền thống cũng như các dịch vụ mới như kinh doanh các sản phẩm phái sinh và quản lý tài sản tài chính Những cam kết này thể hiện sự mở cửa và hội nhập của Việt Nam trong lĩnh vực dịch vụ tài chính quốc tế Việc phát triển các dịch vụ mới giúp nâng cao chất lượng dịch vụ, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của thị trường và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Các cam kết về tiếp cận thị trường ngân hàng tại Việt Nam bao gồm việc các tổ chức tín dụng nước ngoài chỉ được phép thiết lập hiện diện thương mại qua các hình thức như văn phòng đại diện, chi nhánh ngân hàng thương mại nhà nước, ngân hàng liên doanh, công ty cho thuê tài chính liên doanh hoặc công ty cho thuê tài chính 100% vốn nước ngoài Từ ngày 1/4/2007, ngân hàng 100% vốn nước ngoài được phép thành lập tại Việt Nam Đối với các công ty tài chính nước ngoài, bao gồm văn phòng đại diện, công ty tài chính liên doanh, công ty tài chính 100% vốn nước ngoài, họ cũng được phép hoạt động theo các hình thức này Trong vòng 5 năm kể từ khi gia nhập WTO, Việt Nam có thể hạn chế quyền của ngân hàng nước ngoài nhận tiền gửi bằng đồng Việt Nam từ các cá nhân Việt Nam nếu ngân hàng không có quan hệ tín dụng vượt quá tỷ lệ vốn cấp phát của chi nhánh phù hợp theo lộ trình quy định.
Trong giai đoạn từ năm 2007 đến 2011, vốn pháp định của ngành đã không ngừng tăng trưởng theo từng năm, bắt đầu từ mức 650% vào ngày 01/01/2007 và tăng lên 800% vào ngày 01/01/2008 Đến năm 2009, mức vốn pháp định đạt 900%, và tiếp tục nâng lên 1000% vào ngày 01/01/2010, thể hiện sự mở rộng và phát triển bền vững của ngành Đến ngày 01/01/2011, lĩnh vực còn được đối xử quốc gia phù hợp, đồng thời tham gia vào các hoạt động cổ phần, tạo thêm nhiều cơ hội cập nhật và mở rộng thị trường.
Việt Nam có thể giới hạn việc các tổ chức tín dụng nước ngoài tham gia cổ phần tại các ngân hàng thương mại nhà nước của Việt Nam Việc góp vốn bằng hình thức mua cổ phần được quy định rõ ràng, với tổng số cổ phần mà các cá nhân và pháp nhân nước ngoài được phép nắm giữ tại mỗi ngân hàng TMCP không vượt quá 30% vốn điều lệ, trừ khi luật pháp Việt Nam có quy định khác nhằm đảm bảo sự kiểm soát và ổn định của ngành ngân hàng.
Theo quy định của Việt Nam, các tổ chức tín dụng nước ngoài (TCTDNN) cần tuân thủ các điều kiện như có quy định riêng hoặc được phép của cơ quan có thẩm quyền; một ngân hàng thương mại nhà nước (NHTMNN) không được mở điểm giao dịch ngoài trụ sở chính của chi nhánh; và kể từ khi gia nhập thị trường, các TCTD nước ngoài được phép phát hành thẻ tín dụng dựa trên nguyên tắc đối xử quốc gia, đảm bảo quyền lợi và nghĩa vụ phù hợp với quy định pháp luật Việt Nam.
Các cam kết về đối xử quốc gia quy định rõ ràng các điều kiện thành lập các tổ chức tài chính tại Việt Nam Để thành lập chi nhánh của ngân hàng nhà nước nghiêm ngặt yêu cầu ngân hàng mẹ có tổng tài sản trên 20 tỷ USD vào cuối năm trước ngày nộp đơn Trong khi đó, các ngân hàng liên doanh hoặc ngân hàng 100% vốn nước ngoài cần có tổng tài sản trên 10 tỷ USD tại thời điểm cuối năm trước khi nộp hồ sơ Đối với các công ty tài chính 100% vốn nước ngoài hoặc công ty cho thuê tài chính liên doanh, yêu cầu về tổng tài sản cũng là trên 10 tỷ USD vào cuối năm trước đó Những điều kiện này thể hiện cam kết của Việt Nam trong việc đảm bảo các tổ chức tài chính quốc tế hoạt động đúng tiêu chuẩn quy định quốc gia.
1.3.1.2 Các cam kết đa phương trong báo cáo của Ban công tác a) Việt Nam sẽ thực hiện các nghĩa vụ của mình đối với các vấn đề về ngoại hối theo các quy định của Hiệp định WTO và các tuyên bố và quyết định liên quan của WTO có liên quan tới IMF Việt Nam sẽ không áp dụng bất cứ luật, quy định nghiep do wn load thyj uyi pl aluan van full moi nhat z z vbhtj mk gmail.com Luan van retey thac si cdeg jg hg hoặc các biện pháp nào liên quan tới các điều khoản hợp đồng, mà có thể hạn chế nguồn cung cấp ngọai tệ cho bất kỳ các nhân hay doanh nghiệp nào để thực hiện các gao dịch vãng lai quốc tế trong phạm vi lãnh thổ của mình ở mức liên quan tới nguồn ngoại tệ chuyển vào thuộc cá nhân hay doanh nghiệp đó b) Chính phủ Việt Nam dự kiến rằng các quy định cấp phép của Chính phủ trong tương lai đối với các ngân hàng 100% vốn nước ngoài sẽ mang tính thận trọng và sẽ quy định về các vấn để như tỷ lệ an toàn vốn, khả năng thanh toán và quản trị doanh nghiệp Thêm vào đó, các điều kiện đối với các CNNHNNg và các ngân hàng 100% vốn nước ngoài sẽ được áp dụng trên cơ sở không phân biệt đối xử NHNN Việt Nam sẽ tuân thủ các quy định trong các Điều XVI và XVII của GATS khi xem xét đơn xin cấp giấy phép mới, phù hợp với những hạn chế đã nêu trong Biểu cam kết về dịch vụ của Việt Nam Một NHTMNNg có thể đồng thời có một ngân hàng 100% vốn nước ngoài và các chi nhánh Một ngân hàng 100% vốn nước ngoài tại Việt Nam không được coi là một tổ chức hay cá nhân nước ngoài và được hưởng đối xử quốc gia đầy đủ như một NHTM của Việt Nam, về việc thiết lập hiện diện thương mại c) Việt Nam sẽ tích cực điều chỉnh cơ chế quản lý của Việt Nam đối với các CNNHNNg, bao gồm các yêu cầu về vốn tối thiểu, phù hợp với thông lệ quốc tế được thừa nhận chung d) … Một CNNHNNg không được phép mở các điểm giao dịch, các điểm giao dịch hoạt động phụ thuộc vào vốn của các chi nhánh Việt Nam không có hạn chế về số lượng các CNNHNNg Tuy nhiên, các điểm giao dịch không bao gồm các máy nghiep do wn load thyj uyi pl aluan van full moi nhat z z vbhtj mk gmail.com Luan van retey thac si cdeg jg hg
Các máy ATM đặt ngoài trụ sở chi nhánh ngân hàng được hoạt động theo quy định của NHNN Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đảm bảo các tổ chức tài chính hưởng đầy đủ quyền lợi đối xử tối huệ quốc và đối xử quốc gia trong việc lắp đặt và vận hành máy ATM Việc này tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động ngân hàng, nâng cao trải nghiệm khách hàng và đảm bảo an toàn, hiệu quả trong dịch vụ tài chính.
1.3.2 Đánh giá tác động tới môi trường cạnh tranh trong hoạt động ngân hàng
Kể từ những năm 1990, Việt Nam đã cho phép các ngân hàng nước ngoài hoạt động qua hình thức văn phòng đại diện, mở chi nhánh và thiết lập liên doanh với ngân hàng trong nước, thể hiện chính sách mở cửa nhằm thúc đẩy cải cách và nâng cao năng lực cạnh tranh của hệ thống ngân hàng nội địa Hiện tại, thị phần hoạt động của các ngân hàng nước ngoài, bao gồm ngân hàng liên doanh và ngân hàng 100% vốn nước ngoài, chiếm khoảng 15%, cho thấy các ngân hàng Việt Nam vẫn giữ vị thế chủ đạo trên thị trường Theo cam kết hội nhập WTO, các ngân hàng nước ngoài còn được phép thành lập ngân hàng 100% vốn nước ngoài hoặc mua cổ phần tại các ngân hàng thương mại cổ phần của Việt Nam, mở rộng phạm vi hoạt động và góp phần vào quá trình phát triển của ngành ngân hàng Việt Nam.
Các Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã được phép mua cổ phần tại một số ngân hàng thương mại cổ phần của Việt Nam để trở thành đối tác chiến lược, từ đó tạo sức ép cạnh tranh và mở rộng thị phần Việc các NHNNg trở thành đối tác chiến lược giúp tận dụng mạng lưới chi nhánh và khách hàng của các ngân hàng này, thúc đẩy sự phát triển thị trường Tuy nhiên, mức cam kết và giới hạn cổ phần mua vào do NHNN quy định là công cụ quan trọng để điều tiết tốc độ và mức độ chiếm lĩnh thị phần của các ngân hàng nước ngoài, phù hợp với từng tình huống cụ thể Khả năng điều tiết này giúp các ngân hàng Việt Nam có thời gian nâng cao năng lực cạnh tranh trước khi các ngân hàng nước ngoài, với lợi thế về vốn, mạng lưới, sản phẩm dịch vụ và công nghệ, thâm nhập sâu vào thị trường Việt Nam.
Việc các ngân hàng 100% vốn nước ngoài mở rộng hoạt động tại Việt Nam có thể làm thay đổi đáng kể thị phần ngân hàng trong tương lai, mở ra cơ hội phát triển dịch vụ ngân hàng bán buôn, bán lẻ và đa dạng hóa các sản phẩm tài chính Các ngân hàng này được hưởng đối xử quốc gia đầy đủ, tạo điều kiện để tham gia vào các hoạt động mua bán, sát nhập ngân hàng khi thị trường và cơ quan quản lý cho phép Để cạnh tranh hiệu quả, ngân hàng Việt Nam cần thực hiện các biện pháp cải cách mạnh mẽ, nâng cao năng lực tài chính, quản trị ngân hàng, đồng thời đa dạng hóa dịch vụ và khai thác các khoảng trống hiện có trên thị trường Vai trò quản lý và điều tiết của Ngân hàng Nhà nước đóng vai trò rất quan trọng trong việc duy trì sự cân bằng, thúc đẩy sự phát triển bền vững của các ngân hàng trong nước trong bối cảnh ngày càng có nhiều ngân hàng nước ngoài gia nhập thị trường.
1.4 NHỮNG ĐIỂM NỔI BẬT TRONG KINH NGHIỆM GIA NHẬP WTO CỦA MỘT SỐ QUỐC GIA nghiep do wn load thyj uyi pl aluan van full moi nhat z z vbhtj mk gmail.com Luan van retey thac si cdeg jg hg
Mở cửa thị trường tài chính là yếu tố then chốt thúc đẩy sự phát triển kinh tế của một quốc gia Mỗi quốc gia sẽ chọn các bước đi phù hợp dựa trên tình hình thực tế, và nhiều nước đã thành công trong quá trình này Việt Nam, với tư cách là quốc gia đi sau, có thể học hỏi kinh nghiệm từ các nước đi trước để tối ưu hóa quá trình mở cửa thị trường Điều này giúp chúng ta tiết kiệm thời gian, chi phí và thúc đẩy quá trình phát triển nhanh chóng, bền vững hơn.
Trong phạm vi bài này, tôi chỉ xin trình bày tóm tắt những điểm nổi bật về kinh nghiệm gia nhập WTO của Trung Quốc và Hàn Quốc
1.4.1 Kinh nghiệm từ Trung Quốc
Sau năm năm gia nhập WTO, Trung Quốc đã đạt được nhiều thành tựu ấn tượng, trong đó nền kinh tế liên tục tăng trưởng với tốc độ hai con số và vươn lên trở thành nền kinh tế thứ tư lớn nhất thế giới Trong lĩnh vực tài chính ngân hàng, Trung Quốc đã thực hiện nhiều cải cách quan trọng nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế.
THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM TỪ NĂM 2000 ĐẾN NĂM 2006
LỊCH SỬ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA CÁC NHTM TẠI TPHCM
2.1.1 Trước khi có Pháp lệnh Ngân hàng (trước năm 1990)
Tháng 3 năm 1988, Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) ban hành Nghị định 53/HĐBT nhằm hướng đến chuyển đổi hoạt động ngân hàng sang hạch toán kinh tế theo mô hình doanh nghiệp XHCN.
Từ năm 1975, hệ thống ngân hàng chỉ gồm các chi nhánh NHTMNN và các CNNHNNg, đến năm 1989, ngân hàng chuyển sang hạch toán kinh tế theo hướng xã hội chủ nghĩa Quá trình này đã hoàn thiện mô hình tổ chức ngân hàng, tách thành 2 cấp rõ ràng: Hệ thống NHNN đảm nhiệm chức năng quản lý nhà nước về tiền tệ, tín dụng và thanh toán, trong khi hệ thống ngân hàng chuyên doanh tập trung vào hoạt động kinh doanh tiền tệ, tín dụng và dịch vụ ngân hàng.
Hệ thống các ngân hàng chuyên doanh tại Việt Nam bao gồm các ngân hàng công nghiệp, nông nghiệp, ngoại thương và đầu tư phát triển, góp phần thúc đẩy hoạt động tài chính chuyên nghiệp và hiệu quả Trong đó, thành phố Hồ Chí Minh đã thí điểm xây dựng mô hình ngân hàng cổ phần, bắt đầu với Ngân hàng TMCP Sài Gòn Công Thương nhằm hiện đại hóa nền tài chính và nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường.
Trong những năm đầu của giai đoạn này, đã có hai ngân hàng thương mại cổ phần được thành lập và hoạt động tại địa phương, bao gồm Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xuất nhập khẩu vào năm 1988 và Ngân hàng Thương mại Cổ phần (NHTMCP) khác vào năm 1987 Các ngân hàng này hoạt động song song với các ngân hàng Nhà nước và tuân theo Nghị định 53/HĐBT, thể hiện sự phát triển ban đầu của hệ thống ngân hàng cổ phần tại khu vực.
Các ngân hàng thương mại trên địa bàn vẫn chưa khai thác tối đa tính tự chủ trong hoạt động kinh doanh, còn chịu ảnh hưởng bởi cơ chế bao cấp và chưa mạnh dạn đổi mới Để đáp ứng yêu cầu thị trường, ngành Ngân hàng cần tiếp tục sửa đổi, hoàn thiện các cơ chế, quy chế hoạt động và nghiệp vụ phù hợp, qua đó tự hoàn chỉnh và khẳng định vị thế của mình trong nền kinh tế thị trường Sự ra đời của Pháp lệnh Ngân hàng đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy quá trình này, tạo ra nền tảng pháp lý vững chắc để các ngân hàng phát triển độc lập và hiệu quả hơn.
2.1.2 Từ khi có pháp lệnh Ngân hàng đến tháng 10/1998
Vào tháng 5 năm 1990, Hội đồng Nhà nước đã thông qua và công bố hai pháp lệnh quan trọng về lĩnh vực ngân hàng, gồm Pháp lệnh Ngân hàng Nhà nước và Pháp lệnh Ngân hàng, Hợp tác xã tín dụng và công ty tài chính Các văn bản pháp lý này có hiệu lực thi hành từ tháng 10 năm 1990, đánh dấu bước ngoặt trong quá trình cải cách và phát triển ngành ngân hàng tại Việt Nam.
NH mở ra khả năng đổi mới toàn diện hệ thống ngân hàng, tạo bước đột phá thúc đẩy cải cách quản lý kinh tế Đây là bước tiến tiếp theo trong quá trình đổi mới, khẳng định và nâng cao vị trí pháp lý của ngành ngân hàng sau 48 năm hoạt động (1951-1990) Chức năng quản lý nhà nước và hoạt động kinh doanh ngân hàng được phân định rõ ràng, góp phần củng cố vai trò của ngành Trong giai đoạn này, do nền kinh tế đang trong tình trạng HTXTD đổ vỡ, cần sắp xếp, chỉnh sửa các HTXTD còn hoạt động phù hợp, chuyển đổi thành ngân hàng thương mại cổ phần hoặc thành lập mới ngân hàng cổ phần Nhờ đó, số lượng NHTMCP có trụ sở chính tại TP.HCM tăng lên 17 ngân hàng.
2.1.3 Từ khi có Luật các TCTD cho đến nay nghiep do wn load thyj uyi pl aluan van full moi nhat z z vbhtj mk gmail.com Luan van retey thac si cdeg jg hg Đến năm 1997, sau 7 năm thực hiện hai pháp lệnh về ngân hàng, hoạt động
Trong quá trình phát triển của hệ thống ngân hàng Việt Nam, các thay đổi pháp luật đã đóng vai trò quan trọng để nâng cao tính pháp lý và phù hợp với xu hướng quốc tế Ban đầu, hai pháp lệnh về ngân hàng đều gặp hạn chế về tính pháp lý và độ hoàn chỉnh, dẫn đến việc Quốc hội thông qua Luật Ngân hàng Nhà nước (số 01/1997/QH10) và Luật các Tổ chức Tài chính (số 02/1997/QH10) có hiệu lực từ năm 1997 để thay thế, tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho hoạt động ngân hàng phù hợp với quá trình đổi mới và hội nhập quốc tế Năm 2004, việc sửa đổi, bổ sung các luật này đã phản ánh rõ mô hình hoạt động của các ngân hàng thương mại cổ phần, trong đó những ngân hàng hoạt động hiệu quả, an toàn và có mục tiêu phát triển đã tách riêng để vươn lên, còn các ngân hàng gặp khó khăn về tài chính sẽ thực hiện lộ trình tăng vốn, củng cố hoặc giải thể theo quy định của NHNN nhằm duy trì ổn định hệ thống ngân hàng.
Ngân hàng thương mại (NHTM) tại TP.HCM đã mở rộng mạnh mẽ mạng lưới hoạt động bằng cách phát triển các loại hình chi nhánh cấp 1, cấp 2 và phòng giao dịch trên toàn quốc đến ngày 31/12/2006 Việc mở rộng mạng lưới này góp phần nâng cao khả năng phục vụ khách hàng và thúc đẩy hoạt động của các ngân hàng thương mại trong khu vực.
NHTMNN: 276 đơn vị; trong đó có 1 hội sở chính, 3 sở giao dịch, 119 chi nhánh và
Hệ thống ngân hàng tại Việt Nam gồm có 153 phòng giao dịch, trong đó có 368 đơn vị thuộc Ngân hàng TMCP, bao gồm 17 hội sở chính, trong đó có Ngân hàng TMCP Việt Hoa đang tạm ngưng hoạt động Ngoài ra, hệ thống còn bao gồm 3 sở giao dịch, 188 chi nhánh, và 160 phòng giao dịch Đối với ngân hàng liên doanh, có 5 ngân hàng liên doanh hoạt động trên thị trường, trong khi các ngân hàng nước ngoài có tổng cộng 27 chi nhánh để phục vụ khách hàng trong nước, đáp ứng nhu cầu mở rộng và đa dạng dịch vụ ngân hàng tại Việt Nam.
THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC NHTM TẠI TPHCM TỪ NĂM 2000 ĐẾN NĂM 2006
2000 ĐẾN NĂM 2006 2.2.1 Voỏn ủieàu leọ
Về mặt lý thuyết, VĐL giữ vai trò quan trọng trong hoạt động của các NHTM
Vốn điều lệ cao giúp ngân hàng xây dựng uy tín vững chắc trên thị trường tiền tệ và tạo lòng tin từ công chúng Ngược lại, vốn điều lệ thấp thể hiện tiềm lực tài chính yếu, gây khó khăn trong việc đối phó với rủi ro kinh doanh.
Tình hình tăng trưởng VĐL của các NHTMNN và NHTMCP có mức tăng cao hơn so với các NHLD và CNNHNNg
Tăng trưởng vốn điều lệ của các ngân hàng thương mại tại TP.HCM từ năm 2000 đến năm 2006 cho thấy sự phát triển mạnh mẽ của hệ thống ngân hàng địa phương Trong khi đó, số liệu về các ngân hàng thương mại nhà nước (NHTMNN) được tổng hợp toàn quốc, phản ánh xu hướng mở rộng quy mô và nâng cao năng lực tài chính của các ngân hàng trong giai đoạn này Sự gia tăng vốn điều lệ giúp các ngân hàng nâng cao khả năng vốn tự có, tăng khả năng cho vay và đẩy mạnh quá trình mở rộng hoạt động kinh doanh, góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế khu vực và toàn quốc.
Khối NHTMNN tăng cao trong 2 năm 2002 -2003, năm 2002 tăng 95% so với năm 2001; năm 2003 tăng 38,9% so với năm 2002 Với mức VĐL bình quân năm
Tính đến năm 2006, tổng tài sản của các ngân hàng đạt 3.583 tỷ đồng, tăng gấp 3,2 lần so với cuối năm 2000 (theo bảng 2.1 trong phần phụ lục) Đặc biệt, khối ngân hàng TMCP liên tục tăng vốn điều lệ với tốc độ trung bình 29,2% mỗi năm giai đoạn 2000-2005, và năm 2006 ghi nhận mức tăng đột biến 130,6% so với năm 2005 Đến cuối năm 2006, mức vốn điều lệ bình quân mỗi ngân hàng TMCP đạt 769 tỷ đồng, tăng 8,1 lần so với năm 2000 (xem bảng 2.1 trong phần phụ lục).
Các ngân hàng liên doanh và ngân hàng nước ngoài có tốc độ tăng vốn điều lệ chậm hơn so với các ngân hàng trong nước, trung bình mỗi năm lần lượt là 10,8% và 10,6% trong giai đoạn này Tính đến cuối năm 2006, tổng vốn điều lệ của hai khu vực ngân hàng này đạt 51.142 tỷ đồng (theo bảng 2.1 trong phần phụ lục trang 1).
2.2.1.2 Những hạn chế trong việc tăng vốn điều lệ của các NHTMCP nghiep do wn load thyj uyi pl aluan van full moi nhat z z vbhtj mk gmail.com Luan van retey thac si cdeg jg hg
Vốn điều lệ của mỗi ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP) chiếm tỷ trọng rất nhỏ trong tổng nguồn vốn hoạt động của ngân hàng Trong những năm gần đây, quy mô hoạt động của các NHTMCP đã mở rộng đáng kể, tuy nhiên, mức tăng vốn điều lệ của các ngân hàng còn chưa tương xứng với quy mô hoạt động Thậm chí, xu hướng giảm dần của vốn điều lệ so với tốc độ tăng vốn huy động cho thấy ngân hàng chủ yếu mở rộng quy mô thông qua huy động vốn bên ngoài thay vì tăng vốn điều lệ nội bộ Điều này ảnh hưởng đến khả năng tự chủ tài chính và phát triển bền vững của các ngân hàng thương mại cổ phần.
Nhiều ngân hàng thương mại cổ phần đã nâng cao vốn điều lệ để củng cố hoạt động, tuy nhiên so với các ngân hàng khác trong ngành, mức vốn này vẫn còn thấp hơn yêu cầu về quy mô vốn để đảm bảo hoạt động an toàn và phát triển bền vững Vốn điều lệ của Ngân hàng Sài Gòn Thương Tín, là ngân hàng cổ phần lớn nhất Việt Nam, chỉ tương đương khoảng 130,5 triệu USD, trong khi ngân hàng Nhà nước cao nhất khoảng 331,8 triệu USD, vẫn còn khá thấp so với mức trung bình trong khu vực, dao động từ 500 đến 600 triệu USD, hoặc thậm chí hơn tại các ngân hàng ở Singapore.
2.2.2 Hoạt động huy động vốn
Huy động vốn là dịch vụ truyền thống của Ngân hàng Thương mại, với tốc độ tăng trưởng ấn tượng trong những năm qua Trong giai đoạn 2000-2006, tốc độ tăng trưởng nguồn vốn huy động của các ngân hàng tại TPHCM trung bình đạt 29,1% mỗi năm Đến ngày 31/12/2006, tổng nguồn vốn huy động của các ngân hàng tại TPHCM quy đổi ra VNĐ đã đạt 258.558 tỷ đồng, tăng 36,9% so với năm 2005, mức tăng trưởng cao nhất trong sáu năm gần đây, đóng góp khoảng 31% tổng nguồn vốn huy động của cả nước.
So sánh thị phần giữa các khối NHTM tại TPHCM với nhau cho thấy tình hình huy động vốn như sau:
NHTMNN chiếm thị phần huy động vốn cao nhất với 51,2% vào năm 2000, nhưng đã giảm nhẹ qua các năm do sự tăng trưởng thị phần của các ngân hàng thương mại cổ phần Trong vòng 7 năm từ 2000 đến 2006, lĩnh vực NHTMNN đã giảm thị phần từ 51,2% xuống còn 44,7%, phản ánh xu hướng dịch chuyển thị phần trong hệ thống ngân hàng Việt Nam.
Thị phần huy động vốn của các ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP) vẫn xếp thứ hai sau các ngân hàng thương mại nhà nước (NHTMNN) Trong những năm qua, thị phần của NHTMCP có xu hướng tăng dần, từ 29,6% năm 2000 lên 35% vào ngày 31/12/2006, cho thấy sự phát triển ngày càng mạnh mẽ của các NHTMCP Tuy nhiên, NHTMNN vẫn giữ vai trò chủ đạo trong việc tập trung huy động vốn của xã hội, đóng vai trò quan trọng trong hệ thống tài chính ngân hàng Việt Nam.
- Thị phần huy động vốn của các NHLD và CNNHNNg có khi tăng có khi giảm nhưng biến động không đáng kể chiếm dưới 20,3% thị phần
2.2.2.2 Cơ cấu nguồn vốn huy động
Trong năm 2006, nguồn vốn huy động bằng ngoại tệ chiếm 30,8% tổng vốn huy động, tăng 32,9% so với năm 2005, thể hiện sự tăng trưởng trong huy động ngoại tệ Trong khi đó, vốn huy động bằng VNĐ vẫn chiếm tỷ lệ cao, duy trì ở mức ổn định từ 67% đến 69% trong tổng nguồn vốn huy động từ năm 2000 đến năm 2006, góp phần ổn định cấu trúc nguồn vốn của ngân hàng.
Trong năm 2006, nguồn vốn huy động từ tiền gửi của tổ chức không có tổ chức tài chính và cá nhân đạt 133.338 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng cao nhất với 51,6% trong tổng nguồn huy động, phản ánh tính chủ đạo của tiền gửi trong cấu trúc huy động vốn.
Năm 2023, nguồn vốn huy động từ tiền gửi tiết kiệm đạt 102.932 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng 39,8%, tăng 23,3% so với năm 2005, phản ánh sự tăng trưởng ổn định của thị trường tín dụng Trong khi đó, nguồn huy động từ việc phát hành giấy tờ có giá chiếm 8,6%, ghi nhận mức tăng 257,6% so với năm 2005, cho thấy sự đa dạng trong các hình thức huy động vốn của các tổ chức tài chính Tổng cộng, các nguồn vốn huy động đã tăng 34,5% so với năm 2005, phản ánh sự phát triển mạnh mẽ của lĩnh vực ngân hàng và thị trường vốn Việt Nam trong giai đoạn này.
2.2.2.3 Một số thuận lợi và khó khăn ảnh hưởng đến nguồn vốn huy động a Một số thuận lợi ảnh hưởng đến nguồn vốn huy động ngày càng tăng Trong thời gian gần đây, các NHTM đưa ra các hình thức cạnh tranh sau:
Chúng tôi áp dụng nhiều hình thức huy vốn động đa dạng như tiết kiệm bậc thang, tiết kiệm tích góp và tiết kiệm dự thưởng, đi kèm với mức lãi suất linh hoạt phù hợp với từng lựa chọn Các hình thức gửi tiền và thời gian gửi phong phú giúp khách hàng dễ dàng chọn lựa phương án phù hợp nhất với nhu cầu Đặc biệt, việc ứng dụng công nghệ tin học Online đã tạo điều kiện thuận lợi cho khách hàng trong việc rút tiền, gửi tiền, chuyển khoản và thanh toán liên chi nhánh một cách nhanh chóng, an toàn và thuận tiện.
- Phát hành các chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu, trái phiếu chủ yếu là huy động vốn có thời hạn từ 6 tháng trở lên, lãi suất hấp dẫn
PHÂN TÍCH SWOT ĐỐI VỚI CÁC NHTM TẠI TPHCM
nghiep do wn load thyj uyi pl aluan van full moi nhat z z vbhtj mk gmail.com Luan van retey thac si cdeg jg hg
2.3.1 Mặt mạnh (Strenghts) a Các NHTMNN
- Có bề dày hoạt, nên đã tạo dựng được lòng tin từ đa số người dân
- Mạng lưới rộng khắp thông qua các chi nhánh và sở giao dịch Bên cạnh đó số lượng máy ATM cũng nhiều đáng kể
Chúng tôi đã xây dựng mối quan hệ vững chắc với các hệ thống khách hàng của ngân hàng, dựa trên nền tảng các khách hàng truyền thống đã được chăm sóc và duy trì qua nhiều năm Sự kết nối này góp phần củng cố lòng tin và đảm bảo sự ổn định trong mối quan hệ khách hàng-ngân hàng lâu dài.
- Thế mạnh là các sản phẩm ngân hàng cơ bản, tập trung chính vào các dịch vuù cho vay b Các NHTMCP
Xác định liên minh chiến lược với các đối tác nước ngoài một cách thận trọng nhưng kịp thời là chìa khóa để mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh Tập trung vào việc nhận diện thế mạnh, đặc biệt là trong lĩnh vực cung ứng các sản phẩm bán lẻ như cho vay tiêu dùng, vay cá nhân và ngân hàng điện tử, giúp công ty duy trì vị thế đi đầu trong ngành Việc xây dựng các mối quan hệ chiến lược này không chỉ mang lại lợi thế cạnh tranh mà còn thúc đẩy sự phát triển bền vững và mở rộng quy mô hoạt động quốc tế.
- Thị phần ổn định, đối tượng khách hàng mục tiêu đã tương đối định hình
Tính năng động và tự chủ cao trong hoạt động ngân hàng tạo điều kiện cho các ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP) xử lý và quyết định nhanh chóng các vấn đề phát sinh trong hoạt động của họ Nhờ vậy, các NHTMCP ít phụ thuộc vào cấp quản lý trên như các ngân hàng nhà nước (NHTMNN) và ngân hàng liên doanh (NHLD), góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, hoạt động tài chính và tăng khả năng thích ứng với thị trường.
- Vốn tự có của các NHTM trong nước mà đặc biệt là NHTMCP vẫn còn thấp so với yêu cầu hội nhập
- Sự phối hợp giữa các NHTM trong việc thực hiện các sản phẩm dịch vụ NH còn kém
- Cũng như NHTMNN chất lượng tín dụng của NHTMCP vẫn chưa cao, sản phẩm dịch vụ chưa nhiều, chưa tạo tiện ích tối đa cho khách hàng
- Tính phối hợp cộng đồng chưa cao; năng lực quản trị, điều hành còn nhiều hạn chế
Việc gia nhập WTO thúc đẩy cạnh tranh và kỷ luật thị trường trong hoạt động ngân hàng thương mại, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ và hiệu quả hoạt động của lĩnh vực tài chính - ngân hàng Hội nhập quốc tế mang đến cơ hội hợp tác quốc tế trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng, tạo điều kiện thúc đẩy đổi mới sáng tạo và cải cách chính sách, quy trình hoạt động của thị trường tài chính - ngân hàng Đồng thời, gia nhập WTO là động lực quan trọng để ngành ngân hàng tự hoàn thiện, nâng cao năng lực cạnh tranh và thích nghi với các chuẩn mực quốc tế.
Việc mở rộng khả năng tiếp cận của các ngân hàng thương mại (NHTM) đến các khu vực thị trường mới và nhóm khách hàng có mức độ rủi ro thấp tạo ra nhiều cơ hội kinh doanh mới Điều này giúp các ngân hàng đa dạng hóa danh mục đầu tư, tăng trưởng doanh thu và nâng cao vị thế cạnh tranh trên thị trường Đồng thời, mở rộng tiếp cận thị trường còn thúc đẩy sự phát triển của các doanh nghiệp nhỏ và vừa, góp phần vào sự phát triển kinh tế bền vững của đất nước.
Các ngân hàng thương mại trong nước có khả năng huy động vốn từ thị trường tài chính quốc tế, giúp mở rộng nguồn lực tài chính và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn Việc tiếp cận nguồn vốn toàn cầu còn giúp giảm thiểu rủi ro tài chính và giảm các chi phí cơ hội, từ đó tăng cường năng lực cạnh tranh của các ngân hàng trong thị trường nội địa và quốc tế.
Quan hệ đại lý quốc tế của các ngân hàng trong nước mở ra điều kiện thuận lợi để phát triển rộng rãi các hoạt động thanh toán quốc tế, thúc đẩy tài trợ thương mại và nâng cao hiệu quả các giao dịch xuyên biên giới Đồng thời, mối quan hệ này còn tạo cơ hội cho các ngân hàng hợp tác đầu tư, trao đổi công nghệ và chia sẻ kiến thức, góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của nền kinh tế và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.
- Vấn đề về vốn, công nghệ, năng lực tài chính, năng lực điều hành là vấn đề quan trọng nhưng cũng là những thách thức của NHTM trong nước
Hội nhập kinh tế quốc tế làm tăng các giao dịch vốn và rủi ro hệ thống ngân hàng, trong khi cơ chế quản lý và hệ thống giám sát của các ngân hàng thương mại trong nước còn sơ khai Hệ thống này chưa phù hợp với thông lệ quốc tế và thiếu các công cụ ngăn chặn, cảnh báo sớm các rủi ro trong hoạt động ngân hàng, làm tăng khả năng ảnh hưởng của các biện pháp rủi ro đến toàn bộ hệ thống tài chính quốc gia.
Các ngân hàng thương mại trong nước và ngân hàng thương mại cổ phần tại TP.HCM hiện đang thiếu chiến lược kinh doanh trung hạn và dài hạn, chủ yếu chỉ xây dựng kế hoạch ngắn hạn mà chưa có lộ trình rõ ràng và giải pháp thực hiện đồng bộ Điều này dẫn đến tình trạng phát triển không bền vững, hạn chế khả năng mở rộng và cạnh tranh hiệu quả trên thị trường.
NGUYÊN NHÂN HẠN CHẾ PHÁT TRIỂN CÁC NHTM TẠI TPHCM
Khả năng tài chính của các NHTM trong nước còn thấp: So với quy mô tài chính của các NHTM trong khu vực thì thì mức VĐL vẫn cịn khiêm tốn Từ đĩ dẫn nghiep do wn load thyj uyi pl aluan van full moi nhat z z vbhtj mk gmail.com Luan van retey thac si cdeg jg hg đến hạn chế nhất định: hạn chế phát triển dịch vụ tài chính ngân hàng, phát triển CNTT; hạn chế khả năng huy động vốn, hạn chế trong việc mở rộng đầu tư, cho vay.
Cạnh tranh huy động vốn ngày càng gay gắt khi Việt Nam mở cửa dịch vụ tài chính theo cam kết WTO, Đồng thời, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) sẽ dần nới lỏng tỷ lệ huy động tiền gửi bằng VND theo tỷ lệ của vốn pháp định, đến ngày 01/01/2011 sẽ được đối xử như các quốc gia phát triển Sự chuyển dịch tiền gửi từ các ngân hàng thương mại trong nước sang nhóm ngân hàng quốc tế sẽ thúc đẩy cạnh tranh trong việc huy động vốn, tăng áp lực cạnh tranh giữa các tổ chức tín dụng trong ngành ngân hàng.
Hoạt động tín dụng tiềm ẩn nhiều rủi ro: Chất lượng tín dụng dụng của các
Vấn đề an toàn và kiểm soát rủi ro tín dụng trong NHTM nội địa vẫn là ưu tiên hàng đầu trong hoạt động kinh doanh của các ngân hàng Hoạt động tín dụng mang lại nguồn thu nhập chính cho các ngân hàng thương mại, nhưng đồng thời đi kèm với nguy cơ rủi ro tín dụng tiềm ẩn Rủi ro tín dụng luôn xuất hiện do những biến động đặc trưng của nền kinh tế thị trường, gây ảnh hưởng lớn đến hiệu quả hoạt động của các ngân hàng Do đó, việc quản lý rủi ro tín dụng đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc duy trì sự ổn định và phát triển bền vững của ngành ngân hàng trong nước.
Các ngân hàng thương mại (NHTM) còn có tỷ trọng thu nhập từ các sản phẩm dịch vụ cao nhưng hoạt động dịch vụ chưa được khai thác đúng tiềm năng Tình trạng "độc canh" tín dụng vẫn phổ biến, chiếm hơn 70% tổng thu nhập của các NHTM, trong khi kinh doanh dịch vụ mang lại rủi ro thấp hoặc không có rủi ro Đây là điểm yếu rõ rệt của các NHTM trong nước so với các tổ chức ngân hàng quốc tế, cần đẩy mạnh đa dạng hóa nguồn thu từ dịch vụ để nâng cao hiệu quả kinh doanh và giảm phụ thuộc vào tín dụng.
Hiện nay, các NHTM còn gặp khó khăn trong việc phối hợp khi cung cấp dịch vụ ngân hàng mới, do mỗi ngân hàng phát triển chiến lược hiện đại hóa riêng biệt và thiếu sự liên kết chặt chẽ Điều này dẫn đến lãng phí vốn và thời gian, đặc biệt trong hệ thống thanh toán thẻ ngân hàng, gây ra cạnh tranh không cần thiết giữa các ngân hàng và làm giảm sự lựa chọn của khách hàng Hậu quả là hiệu quả sử dụng dịch vụ chưa cao, ảnh hưởng tiêu cực đến trải nghiệm của khách hàng và hiệu quả hoạt động của ngân hàng.
Chất lượng nguồn nhân lực còn hạn chế là một trong những điểm yếu lớn của các ngân hàng thương mại trong nước, đặc biệt là do đội ngũ lãnh đạo thiếu tư duy chiến lược phù hợp.
Bức tranh hoạt động của các Ngân hàng Thương mại tại TP.HCM phản ánh cả những thành tựu lẫn hạn chế trong bối cảnh nền kinh tế phát triển nhưng cũng gặp nhiều thách thức Mặc dù có nhiều diễn biến thuận lợi, các NHTM tại TP.HCM vẫn đối mặt với các vấn đề như vốn thấp, quy mô hoạt động chưa lớn, trình độ công nghệ còn hạn chế, quản lý còn nhiều bất cập và nguồn nhân lực chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu Để nâng cao hiệu quả hoạt động trong bối cảnh cạnh tranh và hội nhập quốc tế, các ngân hàng cần xác định rõ thực trạng hoạt động, đối mặt với các thách thức và tận dụng các cơ hội để phát huy điểm mạnh, khắc phục điểm yếu, từ đó tự vươn lên và phát triển bền vững.
GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN CÁC NHTM TẠI TPHCM TỪ NAY ĐẾN
NĂM 2010 VÀ ĐỊNH HƯỚNG ĐẾN NĂM 2020
3.1 ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NHTM TẠI TPHCM VÀ MỤC TIÊU PHÁT TRIỂN TỪ NĂM 2007 ĐẾN NĂM 2020
3.1.1 Định hướng phát triển các NHTM tại TPHCM từ năm 2007 đến năm 2020
Các định hướng chiến lược phát triển các NHTM tại TPHCM bao gồm:
3.1.1.1 Tăng cường tiềm lực tài chính
Các Ngân hàng Thương mại Cổ phần (NHTMCP) cần nhanh chóng và căn bản nâng cao năng lực tài chính để đảm bảo họ có đủ quy mô và chất lượng vốn cần thiết Việc lành mạnh hóa hệ thống ngân hàng không những giúp củng cố năng lực tài chính mà còn nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường financial Để đảm bảo an toàn và phát triển bền vững, các NHTMCP phải tập trung vào cải thiện kết quả tài chính và nâng cao quản trị rủi ro, đồng thời tuân thủ các quy định về vốn và thanh khoản.
Để nâng cao hiệu quả hoạt động, cần tiếp tục mở rộng quy mô vốn điều lệ và phát triển tài sản một cách bền vững, đồng thời tập trung nâng cao chất lượng và khả năng sinh lời của tài sản có Việc giảm tỷ trọng tài sản có rủi ro trong tổng tài sản có sẽ giúp giảm thiểu rủi ro và tăng cường sự ổn định tài chính của doanh nghiệp.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) kiên quyết xử lý các ngân hàng thương mại cổ phần yếu kém và có nguy cơ gây rủi ro lớn cho hệ thống ngân hàng Đảm bảo duy trì mức vốn tự có phù hợp với quy mô tài sản, NHNN thực hiện duy trì tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu 8% trong trung hạn và 10% trong dài hạn nhằm bảo vệ an toàn tài chính ngân hàng và ổn định hệ thống tài chính quốc gia.
3.1.1.2 Phát triển dịch vụ huy động vốn nghiep do wn load thyj uyi pl aluan van full moi nhat z z vbhtj mk gmail.com Luan van retey thac si cdeg jg hg
Các ngân hàng thương mại cần khuyến khích tổ chức và cá nhân tích lũy tài sản, đầu tư và gửi tiền vào ngân hàng để tăng nguồn vốn ổn định Đặc biệt, chú trọng vào việc huy động tiền gửi và các khoản tiết kiệm của khách hàng thông qua các dịch vụ như tiền gửi có kỳ hạn, tiền gửi không kỳ hạn, và các hình thức tiết kiệm khác Ngoài ra, ngân hàng cần đẩy mạnh phát hành các giấy tờ có giá như trái phiếu và chứng khoán để đa dạng hóa nguồn vốn, đồng thời cung cấp dịch vụ tài khoản linh hoạt để thu hút khách hàng Việc tiếp nhận vốn ủy thác trong và ngoài nước cũng là chiến lược quan trọng nhằm mở rộng nguồn vốn và nâng cao năng lực tài chính của ngân hàng thương mại.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam khuyến khích các ngân hàng thương mại cạnh tranh huy động vốn dựa trên chất lượng dịch vụ, tính tiện lợi, công nghệ hiện đại, hiệu quả hoạt động, uy tín và mức độ tin cậy của ngân hàng, thay vì cạnh tranh chủ yếu bằng lãi suất This approach nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng và nâng cao trải nghiệm của khách hàng Các ngân hàng cần tập trung vào nâng cao chất lượng dịch vụ và đổi mới công nghệ để tạo lợi thế cạnh tranh lâu dài, đồng thời duy trì tính minh bạch và uy tín để thu hút nguồn vốn hiệu quả hơn.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đã cho phép các ngân hàng thương mại trong nước đủ điều kiện phát hành và niêm yết các công cụ huy động vốn, bao gồm trái phiếu và cổ phiếu, ra thị trường tài chính quốc tế Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho các ngân hàng Việt Nam mở rộng tiếp cận các nguồn vốn quốc tế, thúc đẩy quá trình hội nhập tài chính toàn cầu và nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế Quyết định này góp phần thúc đẩy sự trưởng thành của thị trường vốn Việt Nam, tạo cơ hội cho ngân hàng phát triển bền vững và khai thác tiềm năng thị trường quốc tế.
3.1.1.3 Phát triển dịch vụ tín dụng
Các ngân hàng thương mại tiếp tục mở rộng tín dụng dựa trên các đảm bảo phù hợp với quy mô, cấu trúc nguồn vốn và giới hạn an toàn hoạt động tín dụng Chất lượng và an toàn của hoạt động tín dụng là ưu tiên hàng đầu, nhằm duy trì sự ổn định và giảm thiểu rủi ro Tăng trưởng tín dụng được gắn liền với việc kiểm soát chặt chẽ chất lượng và đảm bảo hiệu quả của quá trình tăng trưởng, góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng.
