HOCVIENCHINHTRIQUOCGIAHOC HIMINH K56F65MAUDI6HTSDOASEAN TRUN69605 Cdquanch0tri VienQuanhequocté Ch0nhiémdétéi TSIIéChau Thu’kykhoahgc TSNguyenThiQué MUCLUC NHGNGNOIDUNGCOBANCUADCTM Trang Pharrthirnh6t[.]
Trang 1HIMINH
K56F65MAUDI6HTSDOASEAN-TRUN69605
Cdquanch0tri:VienQuanhequoctéCh0nhiémdétéi:TSIIéChau
Thu’kykhoahgc:TSNguyenThiQu é
Trang 2Ph:inthiihai:Qu:itrinhph:ittriéncfiaKhuvqcin:iudichtu 45
doASEAN-TrungQuitevaI:iedongciianédénkhuvircchauA-Th:iiBinhDuong
I- TientrinhvanfiidungchityenciiaKhuvucinaud|chtudo 45ASEAN-TrungQuoc
II-T:icdongcuaKhuvucin udichtudoASEAN-TrungQuoc 58denkhuvucchinA- Th:iiBinhDuong
Ph:inthiiba:Tritnv o n g c i i a Khuvucm a u dichtirdo 84ASEAN-T r u n g Quoc
I-Thuanlotvakhfi khandoiv6isuphattrienciiaKhuvucmdu 84dichtvdoASEAN-TrungQuoc
II- VaitrocuaVi(tNam trongqu:itrinhhinhthanhKhuvvc 95maudichtvdoASEAN-TrungQuoc
III- TriénvongciiaKhuvitcm)udichtitdoASEAN-Trung 102Quoc
KETLUAN
TAILIEUTHAMKHAO
114116
Trang 3Bu‘ficvaothapnién90ciiathékyXX,duciit:icdongmanhme
cuaxuthetoanc a u hoa k i n h t é okhuv u c chauA Th:iiBinhD u o n g ( C A
-T B D i.lans o n g tud o hoa t h u o n g m a i d i e n r a s o i dongc h u a t u n g t h f i ; Cfc
n u o c t r o n •khu
tickhfi ngchid a y manhviéccaithienquanhetrénc: i c linhinc.kvkethiepdinh
t h u o n g m a i g i a nhfip c: i c tochuc
kinhté-thuongm a i , taic h i n h q u ficté.macontichcuexiictienthiétlapc:ickhuvucinaudichtudotrénnhfmgcapdfi
luc
thanhlapKhuvuc dich doDongA(EAFTA)trongtuonglai
Cothélhay,mulethapnién90thékyXX, nhiéuc h i n h khach
Trang 4ahocpi tdacbiéila oMyvaNhatBanchichintruongunghomothiépdinhthuongmai
In dotoancau,khfingmuoncoc:ichi(pd|nhthuonp•maitit dosong phuong
ak h u vuc.VItheoho, nhunghi(pdinhkieudfi thifctngditrucicmobbucicso oi
- hi erºinhthii’ong m a i t o an cau vemucdfitudohfia,titdfilamméomocac
Trang 52-Tinhhinhnghiénci?u:
Do“Hiepdinhkhunghoptackinhtétoandien”gifiaASEAN v aTrungQuocc1ii’ockykét ²aocuoinam2 0 0 2 , chonenC.4FTA, tre n t h u c té, moic h i
2
Trang 63-Muctiéunghiénci?ucuadétai:
Trang 7thoi,trénc c sciphantichnhfmgthuanloi s akhfikhé=.détainéura dubao›étrienvongc i i a CAFTAvadexuatmotsokiénnghilién quandenViétjam.
4- Phu'ongphépnghiénci/u:
Trongqu:itrinhtrienkhai nghien c i i u d e tai.phuongp h a p chuyéud v o
c sirdungl a ph6nt i c h t o n g h o p , s o
sanh-d o i chiéut h e o l fi g i c k h o a hoc,t i t sanh-dcLhaiq u a t r u 1 rak é t l u a n Ngoair a , c :
ic t : i c g i a c u n g c h i t trong t i é n h a n h h f i i thao,t a o d a m , t r a o d f i i Lhoah o c d
é thongq u a d f i c i i n g c o thémn h f t n g n l i a n dinh,danhgiachochinhx:icvathongnhatiron_•lucluongnghiéncuudetai
5-Lu'cIu'ongthamgianghiénc0u:
Detaiduoctriénkhainghiénc i i u v‹5isuthamgiacuacaccfingtire
iénchinhgom:
1 TSHoChau,Chunhii n detai 6.ThSNguyénDamTrai,ViénQHQT
2 FSNguyenT h i Que,Thukydetai 9.TSTh:iiVanLong,VienQHQT
3 TSNguyenT h é Luc,VienQHQT 10.CNVuNhuHoang,VienQHQT
Trang 84
Trang 9COSOLYLUANTATHUCTIENTHUCDAYSURADOIKH UVUCMAU D]CH TQDOASEAN- TRUNGQUOC
i d6ng.Nfiic:ichkh:ic,toancauhoa(TCH)kinhtevakhuvuc
hoalamobtrongnh tingnhantoanhhur i g manhmévathiicdayquanh‹:hppt:icASEAN-T r u n g QuocvasuradéiKhuvucm)udichtudoASEAN-TrungQuoc
Th8tv8y,xuathi(nnhumobt6tyeukhachquantrongquatrinhph:ittrienlucluongsanxu6tvtchatciiaxahoiloaingucii,TCHkinhtélaxuthélichsit,t:iedongtoéndi(ndenmoimatciiadcri
sdngthegioi.TCHdnatrénsubringnoc:icthanhtijukhoahoc,kythut
-cfingnghémcrikh6ngchitiépsucchonenkinhténhiéunuocph:ittriénr6tnhanhchfingmacondaynhanhphancfinglao
dojngquocIe.TudohoiikinhlévaphattrienkinhtéthiIrvingtréntoanc6udienraphobién.CacnénLinhtc:dnavaonhau,lienkitvoinhau,xa:nnh6pfannhau
khiénchotinhtuythuocgifiacacnucicngaycangtang.TCH
noifennhumotxuhiringchitdaochi
phoidcrisongnh8nloaivahethongquanhe:kinhtéqu6ctehi(ndai
Trang 10TCHkinhtc:lanhiingmoiquanhe:kinhte vuoiquabiéngioiquocgia,khuvucdevuont‹5iquym6toanthégiéii.Nobaohamqu:itruuhnhatthehoavéthitruéng,
- Quanhekinhtekhfingchigi6ih;anolinhvucthuongmai,xuatnh9pkhaumangaycangmcirongtréntatcacéclinhvuc
Quatrinhtoanc6uhoiikinht é duocthiicdayvabichiphoibéinhfmgnha
nt o miibaog f i m :
/1ftilé.Nhtingthanhtuuc i i acuficcachm a n g khoah o c
-cfingnghehic:ndatchinyeuthuficve:cacnucictitbanphattriéndohocouuthevethuc
Trang 116
Trang 12luckinht é , tit:inl u c khoah o c hiingm a n h c i i n g v6i m a n g l u 6 i h o n 5 0 nghincfingtyxuyénqu6cgiavuonrdngkhaphanhtinh.Hoatdongciiacéccongtynayd a nhanhchfingp h a v f i nhfmgr a o c n q u o c g i a vakh uv u c , k h i e n c h o tainguyént h i é n n h i é n , s i i c l a o d o n g c u n g v ‹ i t r i t h u c k h o a h o c v a q u a n l y
d ihuyént r e n t h e g i c i i m o t c : i c h
r r a n h me.D a y l a l u c l u o n g c h i p h o i m a n g ynghiaq u y e t d i n h s u p h a t t
r i e n ciial u c l u o n g s a n x u a t t h é g i o i h i e n n a v v a mangluoihoatdongciiachiingdongvaitrochitchotthucday TCHkinhte
Hatla.Lotdungnhtinguuthénc:utrc:n,c:ictapdoantubandocquyéndangré
orietthuchienydfichiénluocbiénquétrinhTCHthanhqu:itrinhtu dohodk i n
h t e theoq u daoTBCNva:i p datchinh t ri t h e o mohinhphuongTay.Dodfi,q
u:itrinhTCHbibi6nd a n g , l(chlacvab0clfithioihnhic:um a t tienc u c Mothiichienn a y ' ciiaTCHdangtrongxuhuéngbitubénho:i,d:ipringlotichvaxéttrénmotgficdfinh6tdinhnogfipph¾mo
rongénhhuéngcuac h i n n g h i a t u ban( C N T B ) d f i c q u y é n x u y é n q u 0 c g
i a trenq u y m o t o a n c6u Clingvivay,xuthékh:ichquanTCHdangdilrigtrufictrangth:iid6ykichtinh.Monmat,cacquficgiadiil‹5nhaynhfi,giauhaynghéodéubicuonhuthoacchitdongthamgiavaoTCH.Matkhac,ho
phéitienhénhc :i c nolucviiadedoiphfi,vtiadetubaovétrongtientrinhhfiinhapquécte.TCHkh0ngchithu8ntuylamobquatrinhkinhté-
kythudt,maconlacuficddutranhkinhté
-x5hfii,kinht e - chinht ri vavanh o é —
tutufingr6 t g a y g a t v6i théic cvath:ichthiicdanxennhaudatradoiv6inhieunuoc,nh:Itlac:ie
nuécdangph:ittric:n.Voithuclucnoitrfiitrénnhieul i n h vuctrongdiéukienkhfingcondoithiinhuLienXotrucicday,Mydaymanhthuchienthamvong“lanhclao”thegiéi,chiitruong“ M y hoa”quatrinh TC H CungxiiMy,chiénluocvachinh
sachciiacacnucictubanphattriénhangdankhiicnhumot ’nnuuoéccchit
Trang 13Bal‹i.Cac
tochiicthuongmai,kinhté,taichinhnhuTochucthuongmaithe:gicii(W4’O),Quytient
equocte(IMF),Ng8nhéngthe:gi6i(WB),cac
7
Trang 14tfichilckinhté thuocLienhopquocdangc6gangtI.ichnghivatudieuchinhv‹5i
mongmuondongvaitrothiicdayvatrfithh nhiingtrungtaindieuphoitoancau.C:ictochiicnaydaquyd[nhchinhs : i c h valuatI(ciiah(thongkinhIe:•atientethégi6i.DiéunayduocthfiyroquavaitrociiaIMFvaWBtham
giaqiai q u y e t k h u n g h o a n g k i n h t é o MyL a t i n h , D o n g l s ' a m A , H a n Q
u o c Trongd i é u k i e n T C H k i n h t e ngayc a n g t a n g d a n g i h u c d a y s i rmdc i i a t h i trvéngtaichinh-
tientetrongkhufinkhficuaWTO,taorasiicépkhienlufingvonluuthongvoitoedfivakhoiluongl‹5nhon,dodficlinglamchoc:icthéchekinhtetoancaudiiechoachdinhbéiil0iichciiancioc1‹5ntronenbdtcap.Ngoair a t u dohe:it h u o n g m a i q u o c técong t i y s i i c épdutiid a n g thieu I : u t c:inc a n th an h t o : i n d o i vcriquoc giathamg ia , b6tlotvécanhtranhc h o cécnvocdangph:ittrien
trongphamviciiac:icvandc:néysinhtranhchap,khienchoWTO,IMF,WBkhfingthektpthéicanthiépmGtc:ichcohiéuqua
BbnI D
-ctochiickinhID , taic hi nh , thuongm a i khuc dahinhthanho khapc : i c cha
ul u c v o i nhfmgm i i c d f i v a c : i c h t h i i c hoat d o n g kh:icnhaunhu:AFTA,NAFTA,MERCOSUR Vaitrocuac:ictochircnaykhfingngimgtangtrongviechoac
Naml é
-V a i t r o ciianhan u c i c q u 6 c g i a t r o n g h ( t h i n g t o c h i i c d i e u hanhkinhté
quoctétrongdieukiensuph:ittriénnhanhcuaTCHkinhtethiicdaysucanhtranhgitiacacnucictrcr
néngaygat,dongthoivfiisilcépciiacacs i e u cvéngvekinhtécungtangléndalamtr6mtrongthémsuchenhlechvéphattric:ngitiacacquocgiavatrongtimgquocgia,khoangcéchgitianuécgiauvanircicnghéomcrrong.Cécchinhphiikhfi ngkiémsoatdu
Trang 15octoanbfisuf u n thongciiacéclufingtiénvonbciisuchuyéndichciianogitiacacnuoc
Trang 16diénrav o i t o c d f i vficiing n h a n h n h o cfinp•n g h ( t h o n g t i n C : i e chinhp h
Toanc6uhoakinhtédidfiiv6ikhuvuchoavabaogfimcac:icquann(kinhtésongphuong.Chinhviv6y,TCHkinhtevahfiinhapkinhtéquoctélahaimatcuacilngmGth
iéntuong.ThamgiaTCH
athuchienhfiinhapquoctélahatcachnfiikh:icnhaudédi6ndatmolxuthe.Tao:tient
rinh thongnh6t.TCHkinht e dongn gh ia v o i s u mcirongc u a thuongm a i , d an tu, dichvu,chuyendi ch laodonggifratitcac:ickhuvircciiathégi6i.Vi(cmcrrcingthuongmaibaogfimcathuongmaihéngho:ivfihinh,dichvuva
bq u y e n Cungv 6 i c h i i n g l a s i r chuyénd i c h laodongv a c é ca cquann i i n
g i a t r i , Hisongdat:icdongtfiibi6ndoiv‹:vhoacuac:icd6ntoc.
Dodo,nfiit6iTCHphainfiitfiicésuchuyenbit:ntrénhaimatnay
TCHlufin
ganlienvciiquatrinhkhuvuchoakinhtc:tht:gicii,ichuvirchfialamotb6phn tothanhciiatoanc6uhoa.Xuh ué ng ciiakhuvuchfialatungb uo c phav f i tinhhanh e p devuonrong hont r o n g khfingg i a n toanc a u Khux n c h o a k i n h t é v o i b i e u
Trang 17d i chuyénvon,laodong,chuyc:ngiaocfingngh(vacnoiciinglamotdongtienchungchokhuvuc.
9
Trang 18n c a o hond u n e gotla“Thitruéngc h u n g ” Thitruéingc h u n g lahinhthticlit:nkitthuéquanc6ngthemvéiivi(cbaibfic:ichanchédoivéivi(climchuyenciiacécyéut6sénxuatkhac.Trongkhufinkhomobthitruéngchung,khfingn h tirigh a n g h o : i d i c
h v u m a h a u h é t c : i c n g u f i n l u c k h : i c ( v o n , k ythu)t,cfingnghe,nhancfing)déudunetudoluuchuyéngifiac:icthh viennhutrvrighppLienminhch6uAu(EU)
Trtnhd f i caonh6tc u a tient r i n h h f i i n h a p ciuocté la“Lienm i n h t o i i ndie:n”.©trinhdfinay,c:icnvocthanhviénthongnhhtcévékinhté,1c h i n htri,b a o g f i
m c a c c h i n h s a c h t a i c h i n h , t i é n t é , t h u é , c : i c c h i n h s : i c h x a h f i i , tii8mc h i cachinhs : i c h di ngoaivaanninh.Nhuvay,crcapdfi“Liénminhtoand i e n ” , quyenlucqu0cgiatrénhauhetc : i c linhvucduocchuyeng i a ochom6tccc6ucfingding Daytliucch6tlagiaidoanxiiydimgriiotkiéunhanuéclienbanghoficcac”cfingdongkinhtedaquocgia”
Ciingv c i i s u kétt h i i c ciiachien tra nh l a n h l a vie cm d rongm a n h m
e liénketkinhtékhuv u c , ratnhiéutochiickinht e khuvucduoi nhieuc é p dfivamangtinhthechéngayc an g caotiéptucradi Sudadangvecap
dfiphattric:n,svkhachb i é t v é cacdacdiemd ia - kinhté v a
d]a-chinhtricungv inhfmganhhuéngvédacdiemlichsir
vanho:idavadanglamchoc:1chinhthftcl i 6 n ketk i n h t é trcrn é n n h i e u v e v
a r 8 t p h o n g p h u T u y n h i é n , v é bch6t,chiingléhienthanciiaxuhuéingtudoho:ivethuongmaivadttutuquoc
Trang 20tevalanhfmgvongtron dongt6mc i i a tiéntrinh nh6tthehoénenkinhtéthégiéri.C:ictochiickinhtékhuincco5capdfisau:
Thiinhiit.Suliénkétkhuvucfiguymonhfihonv6inhiéuyéutodongnhatn h a m x
6 y dimg khuincm6ud i c h tudo.Vidu:Khuxccm0ud i c h tudoBacMy(NAFTA),baogomMy,CanadavaMexicocohic:uluctitI/i/
1994vakéodaikho:ing1 4 nam»'aséhéthiéulucvaonam2 0 0 8
NAV TAn h a m xoabfiquan thuévagi:innhangraophiquan tliuégifia3nuoc.Titdfithiicdaytudohfiathuongmai hanghfiavadichvu,taodieukienthun l0ichodhutunuocngoéi(FDI)
vathiétlapccchegiaiquyéttranhch6pcohi(uluc.ThuctéchothayNAFTAl a mobkriuvucbudnb:intudovaoloail‹5nnhatthegi‹5i.LotichmaNAFTAm a n g laichocacnucicthénhviénquax'iécquanthués'ahéngraophiquanthuéduocxoahfidataocli6uki(nchoca3nuocthanhviénthe:ih8ps6uhonvaothitruéngciianhom,thilcdayquétrinhchuyend)chcccaukinhteciia
huénggiatangtytrongdichvutrongchutriicG D P vau a n g c a o n g l u c c a n h
t r a n h q u o c g i a , t h i i c d 6 y t a n g t r u r i g kinhtevagiatangphuclotxahfii
TaiNamM y , s u lienkétk h u vucd u o c théh i c : n r o nett h o n g q u a ThitruéngchungNamMy(MERCOSUR) baogfimBraxin,Achentina,UrugaoayvaP a r a g o a y G i ‹ 5 n g n h u c a c kh oi l i é n ket k i n h t é giuac : i c nu fi c d a n
g p h : i ttrien1:héctrénthe:gi6i,trongchuongtrinhngiiisuciiaMEP.COS4W,bienphé pd6utiénlataoramotkhfinggiankinhtéréng1éinciNamMythongquav i ( c kykétm6thi(pdinhveuud5ithuéquan
vamotthoathun bufinbantudovaonam2000giiiakhoinayvciiCfingdongcacnucicAndet(CAN).Liénminhgitia MERCOSURv a CANgom300trieudanvoiG DP x:ipxi1 0 0 0 tyUSD,chiémkhoangl 3 9 « tongthunh6pthegifii,dfidnaram6tchiénluocde
TilapKhuvucinaudichtitdochauMy(FTAA)vaonam2005
TaiDongNamA , cacnuficA S E A N t h i é t la p Khusncinaudich tudoASEAN( A F T A ) nhamhotrolannhaut r o n g ph:itt r i é n kinhté.TitHfiin g h iclpcaokhongcliinhthucfiManila(Philippine)ngay24lhang11nam1999,
Trang 22ASEANd a
t hu c hienmotsobi(nphapr6tmanhmevat:tobao,dfilariitng¾thfiigianbieuc u
a buo bantudophithu6quantirnam2 01 5xuong2010doiiiin h f rn g q u o c g i acotrinhd f i ph:itt r i é n c a o hont r o n g k h u v u c vatit 2018xufing2015doixcinhiirigquocgiathanhviénmiilaLao,Miama,ViélNamaCampuchiadetang
cu©nghonntiaquanheh ppt:iekinhtetrongkhuxcc
Thiihat.WMthanh motl i é n r n i n h kinhtet h 6 n g n h a t
c h o totk h u vuc,c h g hann h u Toc h u c thongn h a t C h a u p h i ( O A U ) tochii ckhuv i r c l‹5nnhat gfim 53nuocthanhvien
-1999dEdie:nraHfiinghic6pcaobatthuéngn h a m t h a n h l a p Liénm i n h c h h u
P h i ( A U ) t h e o m o h i n h L i e n m i n h chauAu( E U ) C:icnhalanhdaoAUdaquyetdinhthanhlapQaochfiichungv a Ng6nhang trunguong,comotloaitic:nt
eduynhltvamottoa:inchotoénch6ulu c Vciin h imgbu oc d i nay,c: i e nhalanh
d aoch6uPh i mongmuons é xaydiJngmotchauPhimanhmévadoiinkc:t,vtiiigbuocsénhvaiciingc:icchauluckhac
dchluA u , EUradéivamcrrongciingv6itientinhnhdtthéhoac h a u luc.Sanl6nmorongnam1 9 9 5 , viraqua(5J2004) EUketnapthem1 0 nucicthanhviénmi5iéD6ngAnvaDiaTrungHai,dnaEUtrcrthanhmottrungternchinhtri,kinhie,kyThutnoitrfiitrén thegiéri
Tliiiba.’Sirlienketkinhtégifiac:ickhuvucciingcochiéuhv6nggiatang,
vidusuradciciiaKhuvucinu dichtudoDiaTrungHaibaogfimEUxacacnvécv
e n D i a T r u n g H a i C o n Laic h s u A - ThaiB i n h D u o n g , A P E C
duocthanhlap11/1989gfim12thanhvienband6unhamd6ymanhph:ittrienkinht é trongkhuvucvahethongthuongmaidaphuongthongquaviecphoihophénhd o
n g g i f i a c : i c chinh p h u t h a n h v i é n Hienn a y , s o tlianh v i é n c i i a APECdala23nuécv6isodankhoang2,5tynguéi,sénxuatrahon1 / 2 GDP'ciiatoanthegi
‹5i,chiémt ren 5 0 9oto:iginu dich thégicrivalamotdoitacquant r o n g t r o n
g h e t h o n g t h u o n g m a i t o a n c 6 u A P E C d a t i n m a n h v a t r c i thanhtochticdidantrongtvdohoathiiongmai,d6utuvahpptaekythuat
Trang 2312
Trang 24Thiitit.M lienk e t k i n h t é m a ng t h é c h é c a o v 6 i p h a m v i h o a t d 6
n g ringl 6 n t r é n q u y m o t o a n c a n Dol a To c h i i c t h u o n g m a i t h é g i ‹ 5 i( W T O ) duocthanhl 6 p 1/1/
l995,voic c cheph:iplyd i é u c h i n h thuong m a i th e: gi‹5itrongc : i e l i n h v u c
d i c h v u , d a u t u vas o himt r i t u é , d o n g t h é i d n a v a o k h u f i n kfiothuongm a i
d a p h iiongh a t l i n h v u c d é t m a y x ' a n o n g n g h i e p V é c c ban,WTOlas v két hiiava p h : i t t r i e n c i i a GATT(Hi(pdinhch un g vé thuéq ua n vat huongm a i thegioi,radéinam1 9 4 7 ) Tuynhién, nhfmgquydinhciiaWTOc o t i n h r a n g b
u f i c c h a t c h e honG A T T D e n n a y , W T O c o 1 4 4 thanhv i e n , khoiluongthuongm a i gitiac:iethénhvienc h i e m 9 0 9ogiaodichthuongmaitoanthgi‹5i.Mo c tiéuc i i a WTOladatdénmoi truéngbufin b : i n t u dotréntoanc6uthongquadit mphangramhéngraothuéquan vaphithuéquan
Thitncim.H i n h t h a n h c a c khuv u c mand i c h t u dosongphuong,v i du
nhuK h u v u c i n a u d|
cht v do giiiaE U v a M e h i c o , K h u v u c i n u d i c h t u d o gifiaEUvaChile,v.v
Titsuphantichtrénchoth8y,duoitacdongciiaquétrinhTCHkinhte,xiithehpp
t:ic,lienketkinhtéph:ittrienmanhmc:trennhieuchpd6,taodiéukienchoc:icnucrc,nhatlacécnuocdangph:ittriencocchfiidetiépcanc:icdongv o n , c f i n g nghe,
k y n a n g v a kinhn g h i ( m q u é n l y , mo ro3ngt h i truéng C:ienénkinht é dangph:itt r i e n vakinhtéchuyend o i dodfis é coc0hoid e thiichienmdthiicphattr
Trang 25tri en kinhIethitruéng,d éu comuctienc h u n g lat)ndungcaonhatngufinn g o
a i lucdedaymanhphattrien kinh
Trang 26iexahfii,cfing n g h i p ho:I,h ie nd a i ho:i.Tg cuérighppt:icA S E A N TrungQ u o c d:ipringl o i i c h thiett h u c cii acéhaibén.Doivi 5i A S E A N , m c
l ringq u a n hehopt:iekinht é
-thuongm a i v 6 i T r u n g Q u f i c , t ro n g d f i c o viécthl)pK h u weini i dichtudogitiahaibén,ségiiipchoASEAN"mcir6ngthe:inth itruéngv a ph:ith u y ' duoclottheso sanhciiaminhtrong phc f i n g laodongquocté XéttitgocdficiiaASEAN,mc›rongq ua n héhpptac,lienkétvcriTrung Qu o c secolottrongviecx6ydimgquanheondinhvciin uc i c langgieng k h o n g 1 o vanhiéu t i e m n a n g n a y
D 6 y ciingl a c c sodeASEANcungT r u n g Quocp h o i h o p g i a i q u y é t m o t l
o a t c : i c v a n d é c h i n h t r i v a a n ninh,taomOlt r u é n g k hu v i t c hoabinh,o ndinhdephatt r i e n Dac bit , quanhékinhtéASEAN-
DoivciiTrungQ u o c , xétvégficdfikinhté,ASEANlathitimingc h o c:icnganhcfingnghiepdangtroidayciiaho.TrongkhiTrungQufictienhanhccc6ulaic i i c nganhc f i n g nghiepc u a in.inh,mots o ccsoc0ngnghiépc o tlié
dvocdichuyensangcacnvcicD6ngNamA Mfitv6n‹ie:maTrungQuicdanggapkhfikhantréncondur i g pli:ittrienlangufinnguyén,nhiénliéu.Dodfi,h o
p tac,liénkétkinhté,thiinhl8pCAFTAséiadieukiendéTrungQuoctiepcanv é i
n g u finng uy en l i x:un h u dhum o , go,c a c sanph6mn h i é t d o t , vonl a t h e m
a n h c u a n h i e u n v c i c A S E A N D a y c l i n g lac c hfiid e cacdoanhnghic:pTrungQuocdaymanhdautu,xu6tkhau,khaithactiemngthitriiéngnguyc:nli(uvadulichciiaASEAN
Thvctiénnhtirignamquachothay,xuatph:itt i r lotichciiamoiben,quanhékinhte-thuongmaiA S E A N - TrungQuoccobuocph:ittriénmanh
Trang 2714
Trang 28iéhopt:ickinht é gifiaASEAN v a TrungQ u f i c démdduétngc h o viect h i é t
Khuvucinaudichtudo.4SEAN-TrungQuoc(2002),thitraodoithuongmaiiahopt:ickinhthg i f t a haibéndacobucicph:ittrienv6itocdficao
Thn a m 1 9 9 5 dénnaJ',kimn g a c h m 8 u d i c h so ny phuongg i fiaTrungQuocvaASEA4'tangtrung b i n h 1 5 9oJnam.Nam2 0 0 1 , kimn g a c h x u a : nha
41tiUSD,tllng59osov‹5inam2000,trongdfiTrungQuocnh9pkhau2 3 tyUSDxu6tkh au 1 8 t i USD.T h e o soliéuc i i a TongcucHa1
quanTrungQuoc,chitrong9 th:ingdaunam2 00 2, kimngachbuon b : i n giuaha
ib i n d a t 3 3 , 2 9 tiUSD, t$ 24,4Wosovciic i i n g kynam2 0 0 1 Trongdfi,T r u n
g Q u o c x iiatk h a u s a n g c : i c n u o c ASEAIs’dat1 4 , 5 8 4 tiU S D , t a n g25,79«sovfiicungkynam2001.TrungQuocnhpkhfiutitcécnuocASEAN18,708tiL’SD,tang23,49osov6ic i ir:gkynam2001.Nam2 0 0 2 , kimriga chinaud i c h haichiéu A
SE A N
-TrungQuocd5vupthon4tyU SD ciianam2001,chiém8fiotongngoaithuongciiaTrungQuoc.TrungQuoclabanhangl‹5nthir6ciiaASEAN.C:icmathéngxu‹itkh6uchityéuTrungQuocsangASEANlamiiym6c,héngdientit,d6choi,detvahoéchd:,trongkhic:iemathangn h a p khaut i t ASEANl a nguyenl i e u , nongs a n, sinphamc a o su,nhua,quangvaho:ichat
vanhoaCufickhiingh o a n g t a i c h i n h ti6nt é nam1 9 9 7
-1 9 9 8 dalamc h o c:ie nudeA S E A N b i a n h h u é n g n a n g n e , t r o n g k h i d f i ,
c a c h o a t d 6 n g khiingb o gayramoidedoadoivfiis u ondinhciiamoisoquocgiatrongkhavuc.Dau
tunuocngoaivaokhuv u c DongNamAbigiamsiitsausukienn ga y l l
Trang 29-9-15
Trang 302001o My;x u a t k h 6 u c l i n g s u y g i : i n n k h i é n k i n h t e A S E A N l a m v a o
t i n h trangkhfikhan
TrungQ u clamotquocgiadongdinv‹5it i é m nangthitruéngtol‹5nsélanoide:cacnvccASEAlx'cokhang tienh hnhmoronghpptacvadaut u délimkiémloinhuan.VIv²ay,suhinhthanhCAFTAtrcrthanhmotsuluachonc a n t h i é t ,
g o p p h a n déc a c n u o c 4 S E A N g i a i q u y é t n h t i gk h f i k h a n dangdatrahie‘nnay
gg i a n p h : i t t r i e n k i n h t é c u a Ti‘ung Q u o c D o n g t h é i , h o c o d i é u k i e nc:ii thi(nmoitruérigchinhtri,thiicdaygi:iiquyéttranhch6pchitquyen
cchh iiiicct0iphamxuyenquocgia,dac biétlatochiicbufinb:inmatuyquocID,moronganh
Tuynhién,v aonhiirignamd6uthapnien1990,lansongbungn6d6ut u chauA,dong
vonnuocngoaidovaoDongNamAgiatangmanh.Tiepdfi,sitradfiiciiaAFTAvciilo
trinhdénn6m2003hoiintatvic catgiimthud
Trang 3116
Trang 32quandoiv6ic:icmathangchétaoxuongcontit0Wcdefl5to,biJocthiinghiémtrucichanCEPT/AFTAthingquaChuongtrinhhpptaccfingnghiép(AICO),sukhéid a u cualotrinhh i n h thanhi:huv pc dautiruido(AIA)vaond2010 c:ic
tuASEANva2020dfiiv‹5ic:icnhad:iutungoiiiASEAN,xiécthongqua”Tannnhin2020ciiaASEAN"(12/1997) tatcadienrakhédond a p deml a i c h o g i c i i q u a n s : i
t m e t s u hiingi:hfiiv é d a t a n g t ‹ 5 c hfiin h a piab:tohimtrienongthanhc f i n g cuahopt:ickinht e ASEAN.Nhfmgthanhtuudatduoctrongq u a trinhnay c i u p cthehient r é n c : i c linhvucsaudt ty :
dongthuéciia6nuocthanhviénbandduduoccatgiamx u o n g c o n tiJ09od e n 5 9o.ViétN a m v a c:ic thanhv i é n m ‹ 5 i g i anhapA S E A N c i i n g d a c a t g i a m thut:theod u n g l o t r i n h d a c a m k e t t i t d a uthiing7/2003
Nhinchung,hauhétcécnucicthanhviénASANdéunoluccéithienmoitruéngdan tu,thiicdayliénketkinhtékhuviJcnhanhhonvasauhon,dadobfi nhic:uraocanthuongmainfiibo,cosuphoihopchinhs:ichdsutu,caic:ich.tarchinhvaco:igty,ond|nhchinhtri,gopph6nn8ngcaotainvficciiaASEANtrc:nviidaikinhtethgi6i.Ve:
diéunay'cothethaymotvaichisoquantrongnhu:TytrongcuaASEANt r o n gGDPthegifiitangtir2,49onam1970lé:ft5 9cHaITl1994vakhoang5 , 7 9 « nam2
Trang 3317
Trang 34Cothe:nfii,ASEANdacosubiéndoito1‹5n tirchochiladiendanhpptiicvechinhtrinhamgaydimghoabinhvaanninhkhuvtic,dénnayASEANdangtp trungthiicdayhpptaekinhténhiéuhonvciiviécthanhlhpAFTAdédantensithfiinhapciiac:icnuccthanhvientrongboic:inhcanh
tranhthuongmaiquoctengayc a n g trfinéngaygat.Nhcidfi,ASEANnoilénnhu
initinauhinhhppI:ie,liénkétkinhteng dcingc u a thegiéii.r a déiciics:ingkié
nanninhvakinhtéchung,titvieclamnongcotchoDiendankhuvucASEAN(ARF)t c t i h a n g l o a t c h u o n g t r i n h t h u f i c K h u v u c i n a u d ) c h tud o A S
E A N (AFTA),d a k h i e n c h o c a c n u o c A S E A N h i ( n n a y c o é n h h u é n g q
u a n t r o n g
doiv o i v i ( c d i n h h i n h c a c c c chéhopti c kinht é ciiakhuv u c c h au A
-ThaiBinhDuong vahéthongthuongmaitoanchu honbatkygiaidoannéotrucicday.Vcri” T a i n nhinA S E A N 2020”, cacnuocASEAIs'dacogangdieuchinhchiénluochoptiiclaudéi,thficdaytiéntrinhgiémthuénhams6mdatduocchitien
th eo AFTA,dieuchinhhinhthilchppt:icvekinht e nhuthii nhl)pK h u vircdfiutirASEAN(AIA),thitnhl0pChuongtrinhhppt:iccfingnghiepASEAN( A I C O ) ,mcirongs u hpptécv e thuongm a i d)chv u , hpptacveban bquyéntritu(,vethuongmaidientu,v.v
Tuynhién,béncanhnhfingthanhtuudatdupc
trongquatrinhhppt:ic,lienkc:triotbfikhoi,ASEANclingdiingtrv‹5cnhfmgkh6khannhatdinhtrencor:duérigph:itt r i é n , nhatlatrongboic é n h xut h e toane a
u 1:oa.Truochét,dfila:TuythitruéngASEAN cosod:inhon500trienn g u c i inhimgsticmuakhongl6nd o c c c a u h a n g x u a t k h a u giiiac a c n u o c t h é n
h siéntuongf i o i giongnhauv a n h i é u n u o c t ro n g khoil a nhfmgnucicd a n g phatt r i e n D a i b f i phanc : i c nuocA S E A N d é u c o nhuc 6 u t h u h i i tm o t l u p
n g f i n d 8 u t i r nucicngoaideph:ittriennénkinhtéciiamoinucic.Matkh:ic,toancauhoakinhtedangdienram a n h m é buficc a c nuécASEANkhfing c h i dimglaiohopt:ie,lienketn fi i kh oi m a canphaim o rongrab én n g o a i , dodfixu
h u ‹5 n g h u 6 n g ngoai(rabénngoaikhoi) vandangchiphoichinhs:ichkinhtéciiac:ieniroc
Trang 36trongHiephfii.Did:unaycot:icdongd:ingkédéntit:ntrinhhinhthiinhKhuvucinaudich tutoASEAN-TrungQuoc.
Thuctéchothfiy,khic h i é n tranhl a n h kétthiic,c:ienucicASEANvaTrungQuocd é u conguy(nv o n g h o a binh v a o:idinhdex6yd i m g datnvcicad e ' a
c o r p h : i tt r i é n k i n h t é l a n h i e m v u t i ungt a i n X u 6 t p h a t t i t nhiirigmuct i é u n a y , c a c nuficA S E A N v a T r u n g Q u o c d é u d i é u c h i n h c h i n
h s a c h doingoaic i i a m i n h v c i i c:icnuocI : i n g g i e n g , voik hu v u c theohucing “ e 8 u dong,t o n d i ” , t a n g n h i i i i g d i é m d o n g v a n o l i r c t imgb u
Trang 37mobn h u c h u t h i é t t h u c ciiaTrungQ u o c , b f i i v i t r e n t h u c t e c : i c n u c i c f e
r n déuc h u t r o n g v a p h : i t h u y v a i t r o c h o d n a c h i e n l u p c ciiac a c n u
c i c l a n g
19
Trang 38gic:rig,h o l u 0 n c o i d 6 y l a d i é m k h o i d a u t r o n g chinhs : i c h n u o c l é
r n c i i a minh.V i d u , M y d a t h a n h c f i n g k h i 1 6 y MyL a t i n h t a i n “ s i n
s a u ” d e t a n g cuongd i a v i c h i e n l i t o c c i i a h o D a y p h é i c h a n g c t : r
i g l a k i n h n g h i ( m maTrungQ u o c c o t h e t h a m khao,v nd u n g t r o n g qnat r i n h thuch i e n chinhs a c h n g o a i g i a o nuc clcinn h a m t a n g c u o n g v i
Cothet h 6 y , d o i v c i i c : i c n u o c d a n g p h: it t r i e n t h i q i : : i t r i n h k h
u x t chfia,t o a n chuhfiakh0ngchitaoracchfiim é condnalaicénh tingth:icht h f r c l6n.SuradoiciiaWTO,suph:ittrienciiac:icthitruéiiglénnhuEU,NAFTA,N h f i 1 B an, d a t a o n e n s t i c épfernb u f i c c a c nucicA S E A N c
l i n g nhuT r u n g Q u o c p h a i d a y n h a n h l i e n trinht u d o h fiat h u o n g
m a i v a h f i i nhp,n é u k h f i n g , n h tingl o i t h é s o sanhciiahos e ngayc a n g b i g
i a m t h i é u sovoi c i t e t h i t r u c r n g f i n C h o nén,v i e c c a c n u d e A S E A N
v a T r u n g Q u o ccon h fmgb u f i c t i e n t i c h c u e t r o n g q u a t r i n h hppt a c, l i e n k é t t i e n t 6 i s u thanhl p Khuvucinu dichtudo(CAFTA)cothe:coilaphuongcachtfitdéhoiigiaisiicépkh0ngnhfinay
Trang 3920
Trang 40Tanngi:icChaegianglakhuvucrong1n,codie‘ntich1 9 9 4 5 0 0 Kni2,chiém2 0 , 7 8 9 s d i é n t i c h c a nucic,d6 nsola446trienn g l f ibig34,769odtinsocénucic.NO2002,9tinhtrongtaingi:icChaugiangdacotongs:inphamriotd i a l a
3 4 4 7 , 4 2 t i IsTlT, c h i e m 3 3 , 6 Woc u a c a nuoc, n e u c f i n g thém h o n1.000iidfilaHfingCfingtcingthunhapciia2dackhuHongCfingvaMaCaot h i consonayser61l6n
Décothechitdonghppt:icvéiic:icnucicDingNamA,ngaytitd6unam2003,duciisuchidaociiachinhphiiTrungQuoc,tinhQuéngDongdatochuchfiin g h i l i t : n t) c h gitianhfmgngucril a n h d a o 9tinht r o n g khuvu c dc: n g h i e n ciiunhiirign0idung,tinhchat,vattrovitrivaxuthehppt:ieciiatoanbfikhuvucnay.Ginth:ing8J2003,Hfiingh]lix:nt|
chl6nthiiri hatgiiiagi:innd o e cacSPkéhoachvadsutucilngd5duoctiénhanh.Sau
-kythuatdébanI:éhoachhppt:icvevandenayvcricacn vcrcASEANtrongthoi giant‹5i.Thang1 1/2003,Hfiinghig i a o thongv a n tai9tinhlaiduoctri(ut a p debankehoachthenkhaimangluciig i a o khongt o a n khuv u c voiA S E A N R i
e n g tinhQuang Dongdacokehoachd e n c u o i n a m 2 0 0 5 s é modent a t c a cactinhl a n cn i t nhatl a mottuyenc a o tocvanh ié u t u y é n d u f i n g ti6uc h u a
n c a p 2.Bfig i a o thongvn t a i TrungQ u o c c l i n g c o kt:hoachn 6 i l i é n c a c t i
n h t r o n g t a i n g i a c C h 6 u g i a n gbigduéngsat.Th:ing7/2004,11tinhvadackhuthufictaingiacCh6u
giangtrienk h a i h f i i t h a o hoptécve:cécvand e thongt i n , nangl u o n g , d i
e n Inc,nganhnghe,kéugotdautu,v.v