Tiết 13 Các phương châm hội thoại I Mục tiêu bài học Giúp học sinh Nắm được mối quan hệ chặt chẽ giũa phương châm hội thoại và tình huống giao tiếp Hiểu được những phương châm hội thoại không phải là[.]
Trang 1Tiết 13:
Các phương châm hội thoại
Giúp học sinh:
Nắm được mối quan hệ chặt chẽ giũa phương châm hội thoại và tình huống giao
tiếp
Hiểu được những phương châm hội thoại không phải là những qui định bắt buộc
trong mọi tình huống giao tiếp
A Ổn định
B Kiểm tra: Thế nào là phương châm quan hệ? Cách thức? Quan hệ?
C Bài mới:
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung kiến thức
Hoạt động 1: Tìm hiểu quan hệ
giữa phương châm hội thoại và
tình huống giao tiếp
H đọc I Quan hệ giữa phương châm hội
thoại và tình huống giao tiếp.
Nhân vật chàng rể có tuân thủ
phương châm lịch sự? Vì sao?
H 1 Ví dụ; Đọc: chào hỏi.
Chàng rể đã quấy rối làm hiền
hà cho người khác
Vậy theo con trong trường
hợp này để đảm bảo phương
châm lịch sự chàng rể phải
làm thế nào?
H Thảo luận
Tìm thêm các tình huống cho
thấy phương châm lịch sự
được tuân thủ?
H Đưa tình huống.
Vậy trong trường hợp nào thì
được coi là lịch sự? H Nắm được đặc điểm tình huống
giao tiếp (nói với ai? Khi nào? Ở đâu? Mục đích?)
Rút ra bài học gì từ chuyện? 2 Kết luận: Vận dụng phương châm
hội thoại cần phù hợp với đặc điểm tình huống giao tiếp
H Đọc ghi nhớ 1. Ghi nhớ 1 / 36 / SGK GV: Hướng dẫn Hs phân tích
các trường hợp không tuân thủ
phương châm hội thoại?
H tìm. II.Những trường hợp không
tuân thủ phương châm hội thoại.
Trang 2Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung kiến thức
Trường hợp 1 H phân tích. Trường hợp 1 / 8 SGK và trang
10
Bà trả lời không đúng nội dung giao tiết đòi hỏi phương châm
về lượng
Câu hỏi + trả lời thừa nội dung giao tiếp đòi hỏi vi phạm phương châm về lượng
Trường hợp 2 H phân tích. Trường hợp 2 / 9 SGK:
Nói điều không tin, không có bằng chứng xác thực phương châm về chất
Trường hợp 3 H phân tích. Trường hợp 3 / 21 SGK
Thành ngữ: “Ông nói gà, bà nói vịt” nói không dúng đề tài, lạc
đề phương châm quan hệ
Trường hợp 4 H phân tích. Trường hợp 4 / 21 SGK
Thành ngữ: Dây cà ,lúng túng nói dài dòng, khó hiểu
mơ hồ
Phương châm cách thức
Trường hợp 5 H phân tích. Trưòng hợp 5 / 22 SGK
Giao tiếp cần tế nhị, tôn trọng người khác
phương châm lịch sự
Câu trả lời có đáp ứng nhu cầu
thông tin mà An muốn biết?
H đọc 2 Đọc đoạn hội thoại
Không đáp ứng đủ thông tin
Phương châm hội thoại nào
không được tuân thủ?
H Phương châm về lượng.
Vì sao người nói đã không
tuân thủ phương châm hội
thoại?
H Do sơ ý, vụng về
Có thể không tuân thủ phương
châm hội thoại nào?
H đọc 3/ 37 3 Bác sĩ nói với bệnh nhân về
chứng bệnh nan y phương châm lịch sự
Trang 34 “Tiền bạc chỉ là tiền bạc” Đọc ghi nhớ Ghi nhớ 2 / SGK/ 37
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung kiến thức
Hoạt động 3: Hướng dẫn Hs
luyện tập
III Luyện tập:
Câu trả lời của ông bố không
tuân thủ phương châm hội
thoại nào? Phân tích?
H đọc bài 1 Bài 1:
Không tuân thủ phương châm
Vì sao 4 nhân vật đến nhà lão
miệng
Thái độ của họ?
Phương châm hội thoại nào
bị vi phạm?
H đọc và trả lời. Bài 2:
Vi phạm phương châm lịch sự các nhân vật nổi giận vô cớ
GV: Đưa thêm 1 vài bài tập để
Hs làm
D Củng cố:
Đọc 2 phần ghi nhớ
E Dặn dò:
Học thuộc ghi nhớ
Chuẩn bị tót bài văn thuyết minh số 1
Soạn: Người con gái Nam Xương
Trang 4Tiết 14, 15:
Viết bài tập làm văn số 1.
(Văn thuyết minh)
Chọn 1 trong 2 đề:
Đề 1: Cây chuối trong đời sống Việt Nam
Đê 2: Con trâu ở làng quê Việt Nam