Bài 18 phép phân tích và tổng hợp

Tuần 20 Tiết 99 100 Bài 18 PHÉP PHÂN TÍCH VÀ TỔNG HỢP Ngày dạy I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT 1 Kiến thức Đặc điểm của phép lập luận phân tích và tổng hợp Sự khác nhau giữa hai phép lập luận phân tích và tổng hợp[.]

Tuần 20-Tiết 99-100 - Bài 18: PHÉP PHÂN TÍCH VÀ TỔNG HỢP

Ngày dạy: ………

I.MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

1.Kiến thức:

-Đặc điểm của phép lập luận phân tích và tổng hợp.

-Sự khác nhau giữa hai phép lập luận phân tích và tổng hợp

-Tá dụng của hai phép lập luận phân tích và tổng hợp

2.Kĩ năng:

-Nhận diện được phép lập luận phân tích và tổng hợp

-Vận dụng hai phép lập luận này khi tạo lập và đọc-hiểu văn bản nghị luận.

3.Thái độ:

Vận dụng có hiệu quả hai phép lập luận này khi viết văn nghị luận.

II.CHUẨN BỊ:

-GV: Sách GK, giáo án

-HS: Đọc trước bài, soạn bài

III.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

1.Ổn định tổ chức:

2.Kiểm tra bài cũ:

3.Bài mới:*Vào bài:

*Hoạt động 1: Tìm hiểu phép lập luận phân

tích và tổng hợp

PP: Thảo luận nhóm

?Đọc văn bản “Trang phục “ trong sách giáo

khoa ?

?Bài văn đã nêu những dẫn chứng gì về trang

phục ?

?Vì sao “không ai “làm cái điều phi lí như tác

giả nêu ra ?

?Việc không làm đó cho thấy những quy tắc

nào trong ăn mặc của con người ?

?Tác giả đã dẫn chứng, làm sáng tỏ vấn đề

bằng phép lập luận gì?

?Cuối cùng tác giả đã khẳng định lại một

nguyên tắc quan trọng trong trang phục là gì?

?Bài viết đã dùng phép lập luận gì để chốt lại

vấn đề ?Phép lập luận này thường đặt ở vị trí

nào trong văn bản ?

?Vai trò của các phép phân tích và tổng hợp

đối với bài nghị luận như thế nào?

?Khái niệm về phép phân tích, tổng hợp? Mối

quan hệ giữa hai phép lập luận này?

I.Tìm hiểu phép lập luận phân tích và tổng hợp:

1 Ví dụ :( SGK)

-Không ai ăn mặc chỉnh tề mà lại đi chân đất, hoặc đi giầy có bít tất đầy đủ nhưng lại phanh hết cúc áo, lộ cả da thịt

 Sự thiếu chỉnh tề, không đồng bộ ấy trông chướng mắt

-Ăn mặc phải phù hợp với hoàn cảnh chung (công cộng) và riêng (tùy công việc, sinh hoạt) -Ăn mặc phù hợp với đạo đức, giản dị, hòa mình vào cộng đồng

 Phép lập luận phân tích ->Trang phục hợp văn hóa, hợp đạo đức, hợp môi trường mới là trang phục đẹp

Phép tổng hợp, thường đặt ở vị trí kết bài

2 Kết luận:

-Vai trò: để làm rõ ý nghĩa của một sự vật, hiện tượng nào đó người ta thường dùng phép phân tích và tổng hợp

-Phép phân tích

TIẾT 2

*Hoạt động 2: hướng dẫn luyện tập

PP: Thảo luận nhóm

1 Bài tập 1 sgk

?Tác giả đã phân tích như thế nào để làm sáng

tỏ luận điểm “Học vấn không chỉ là chuyện

đọc sách, nhưng đọc sách vẫn là một con

đường quan trọng của học vấn ?

- HS thảo luận

- Nhận xét, bổ sung

- GV tổng kết

?Tác giả đã phân tích những lí do phải chọn

sách để đọc như thế nào ?

?Phân tích tầm quan trọng của cách đọc sách?

- HS thảo luận

- Nhận xét, bổ sung

- GV tổng kết

?Em hiểu phân tích có vai trò như thế nào

trong lập luận ?

-Phép tổng hợp -Mối quan hệ của hai phép lập luận này: đối lập nhưng không tác rời PT rồi phải TH mới có ý nghĩa, mặt khác dựa trên cơ sở PT thì mới có thể TH được

II Luyện tập:

*Bài tập 1

Tìm hiểu kĩ năng phân tích trong văn bản “Bàn

về đọc sách “ của Chu Quang Tiềm

.Gợi ý :

Chú ý thứ tự khi phân tích:

Học vấn là của nhân loại

Học vấn của nhân loại do sách lưu truyền lại

->Sách là kho tàng quý báu -Nếu chúng ta …Nếu xóa bỏ …làm kẻ lạc hậu

*BT2: Những lí do phải chọn sách mà đọc:

-Do sách nhiều, chất lượng khác nhau cho nên phải chọn sách tốt mà đọc mới có ích

-Do sức người có hạn, không chọn sách mà đọc thì lãng phí sức mình

-Sách có loại chuyên môn, có loại thường thức, chúng liên quan nhau, là chuyên môn cũng cần đọc sách thường thức

*Bài tập 3

-Không đọc không có điểm xuất phát cao -Đọc là con đường ngắn nhất để tiếp cận tri thức

-Không chọn lọc sách, đời người ngắn ngủi không đọc xuể, đọc không có hiệu quả

-Đọc ít mà kĩ còn hơn đọc nhièu mà qua loa, không có lợi gì

*BT4:

- Qua sự phân tích lợi –hại, đúng – sai thì các kết luận rút ra mới có sức thuyết phục:

IV.CỦNG CỐ-HD HS HỌC Ở NHÀ

*Củng cố: Khái niệm, vai trò, mối quan hệ của hai phép phân tích và lập luận?

*HD: Học bài, Làm lại bài tập SGK, chuẩn bị bài Luyện tập phép phân tích và

tổng hợp.

Tuần 21-Tiết 101-102 - Bài 18: LUYỆN TẬP PHÉP PHÂN TÍCH VÀ TỔNG

HỢP

Ngày dạy: ………

I.MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

1.Kiến thức:

Mục đích, đặc điểm, tác dụng của việc sử dụng phép phân tích và tổng hợp

2.Kĩ năng:

-Nhận dạng được rõ hơn văn bản có sử dụng phép lập luận phân tích và tổng hợp.

-Sử dụng phép lập luận phân tích và tổng hợp thuần thục hơn khi đọc-hiểu và tạo lập văn bản nghị luận.

3.Thái độ:

Vận dụng có hiệu quả hai phép lập luận này khi viết văn nghị luận.

II.CHUẨN BỊ:

-GV: Sách GK, giáo án

-HS: Đọc trước bài, soạn bài

III.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:

1.Ổn định tổ chức:

2.Kiểm tra bài cũ:

3.Bài mới:*Vào bài:

Hoạt động 1   : ÔN tập lại lý thuyết

- GV yêu cầu HS nhắc lại kiến thức đã học

- HS Trình bày và nhận xét

Hoạt động 2   : Hướng dẫn HS luyện tập

Giáo viên cho học sinh đọc đoạn văn (a)và

thảo luận chỉ ra trình tự phân tích của đoạn

văn?

?Đọc đoạn văn (b) và chỉ ra trình tự phân

tích?

Giáo viên: Hiện nay có một số học sinh học

qua loa, đối phó, không học thật sự

?Em hãy phân tích bản chất của lối học đối

phó để nêu lên những tác hại của nó?

I Ôn tập lý thuyết:

1 Kiến thức cơ bản về phép phân tích tổng hợp

- Đặc điểm

- Công dụng

II Luyện tập

1 Bài tập 1

a)Từ cái “hay cả hồn lẫn xác, hay cả bài “, tác

giả chỉ ra từng cái hay, hợp thành cái hay cả bài

-Cái hay ở :+Các điệu xanh +Những cử động +Các vần thơ +Các chữ không non ép

b)-Đoạn nhỏ mở đầu nêu cái quan niệm mấu chốt của sự thành đạt

-Đoạn thơ tiếp theo phân tích từng quan niệm đúng sai thế nào và kết lại ở việc phân tích bản thân chủ quan của mỗi người

2 Bài tập 2   :

-Học đối phó là học mà không lấy việc học làm mục đích xem học là việc phụ

-Học đối phó là học bị động, cốt đối phó với thầy cô, thi cử

?Hãy phân tích các lí do bắt buộc mọi người

phải đọc sách ?

Gợi ý :Học sinh làm dàn ý phân tích vào giấy

Giáo viên gọi 1 số học sinh đọc và sửa chữa

chung trước lớp, học sinh khác bổ sung

?Viết đoạn văn tổng hợp những điều đã phân

tích trong bài “Bàn về đọc sách “?

Gợi ý :Nêu tổng hợp tác hại của lối học đối

phó

?Tổng hợp theo yêu cầu bài tập 4?

Do học bị động nên không thấy hứng thú -chán học hiệu quả thấp

-Không đi sâu vào thực-Dù có bằng cấp nhưng đầu óc vẫn rỗng tuếch

3 Bài tập 3:

Lí do bắt buộc mọi người phải đọc sách :

*Sách vở đúc kết tri thức của nhân loại đã tích lũy từ xưa đến nay

*Muốn tiến bộ, phát triển thì phải đọc sách để tiếp thu tri thức, kinh nghiệm

*Đọc sách không cần đọc nhiều, mà cần đọc

kĩ, hiểu sâu đọc quyển nào nắm chắc được quyển đó

*Bên cạnh đọc sách chuyên sâu cần đọc rộng

4 Bài tập 4

-Học đối phó là lối học bị động, hình thức, không lấy việc học làm mục đích chính Lối học đó chẳng những làm cho người học mệt mỏi, mà còn không tạo ra được những nhân tài đích thực cho đất nước

-Tóm lại, muốn đọc sách có hiệu quả phải chọn những sách quan trọng nhất mà đọc cho

kĩ, đồng thời chú trọng đọc rộng thích đáng, để

hỗ trợ cho việc nghiên cứu chuyên sâu

IV.CỦNG CỐ-HD HS HỌC Ở NHÀ

*Củng cố: Khái niệm, vai trò, mối quan hệ của hai phép phân tích và lập luận?

*HD: Học bài, Làm lại bài tập SGK, chuẩn bị bài Tiếng nói của văn nghệ.