GIÁO ÁN Sử 8 Bài 25 Tiết 38

Kiến thức - Biết được âm mưu, diễn biến cuộc tấn công đánh chiếm Bắc Kì lần thứ nhất của thực dân Pháp.. - Trình bày được sự chống trả quyết liệt của quân dân Hà Nội và các địa phương kh

Ngày soạn:

Ngày giảng

KHÁNG CHIẾN LAN RỘNG RA TOÀN QUỐC (1873 - 1884) (T1)

I MỤC TIÊU BÀI HỌC

1 Kiến thức

- Biết được âm mưu, diễn biến cuộc tấn công đánh chiếm Bắc Kì lần thứ nhất của thực dân Pháp

- Trình bày được sự chống trả quyết liệt của quân dân Hà Nội và các địa phương khác ở Bắc Kì trước cuộc tấn công của thực dân Pháp

- Nội dung của Hiệp ước Giáp Tuất năm 1874- hiệp ước thứ hai nhà Nguyễn kí với thực dân Pháp, từng bước đầu hàng Pháp (mất 6 tỉnh Nam Kì)

2 Kĩ năng

- Kĩ năng bài học: Rèn luyện kĩ năng sử dụng bản đồ, tường thuật những

sự kiện lịch sử, phân tích và khái quát một số vấn đề lịch sử điển hình

- Kĩ năng sống: Rèn kĩ năng hợp tác trong hoạt động nhóm

3 Thái độ

- Giáo dục HS trân trọng và tôn kính vị anh hùng của dân tộc

- Căm ghét bọn TD Pháp tham lam, tàn bạo và những hành động nhu nhược của triều đình Huế

- Có những nhận xét đúng đắn về trách nhiệm của triều đình Huế (khi bàn

về nguyên nhân mất nước)

4 Năng lực cần phát triển: rèn HS năng lực tự học (thực hiện soạn bài ở nhà có

chất lượng , Lựa chọn các nguồn tài liệu có liên quan ở sách tham khảo, internet,

hình thành cách ghi nhớ kiến thức, hệ thống các kiến thức đã học), năng lực giải quyết vấn đề (phát hiện và phân tích , đánh giá được sự kiện lịch sử), năng lực sáng tạo ( có hứng thú, chủ động nêu ý kiến về nội dung bài học), năng lực sử dụng ngôn ngữ khi nói, năng lực hợp tác khi thực hiện nhiệm vụ được giao trong nhóm; năng lực giao tiếp trong việc lắng nghe tích cực, thể hiện sự tự tin chủ động

trong việc chiếm lĩnh kiến thức bài học

*Tích hợp gd đạo đức

Tinh thần đoàn kết - Ý thức trách nhiệm khi tổ quốc bị xâm lăng

II CHUẨN BỊ

- GV: + Bản đồ hành chính Việt Nam cuối TK XIX.

+ Bản đồ thực dân Pháp đánh Bắc kỳ lần 1

+ Bản đồ chiến sự Hà Nội năm 1873

- HS: Đọc trước bài, trả lời câu hỏi

III PHƯƠNG PHÁP

- Nêu và giải quyết vấn đề, vấn đáp, trực quan, thảo luận nhóm, kĩ thuật động

não

IV TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1 Ổn định tổ chức lớp: (1’)

2 Kiểm tra bài cũ: (4’)

? Hãy trình bày tóm tắt cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta ở Nam kỳ

từ 1858-1873?

3 Bài mới(35’)

* Giới thiệu bài mới:(1p) Sau khi chiếm được các tỉnh Nam Kì TD Pháp thực hiện âm mưu mở rộng đánh chiếm Bắc Kì Vậy, TD Pháp đã đánh chiếm Bắc

Kì trong hoàn cảnh nào, nhân dân ta chiến đấu ra sao? Chúng ta cùng tìm hiểu qua nội dung bài học ngày hôm nay

Hoạt động 1: Tình hình VN trước khí Pháp

đánh chiếm Bắc Kì(10’)

- PP:vấn đáp, thảo luận nhóm

- KT: động não

(?) Sau khi chiếm 3 tỉnh miền đông Nam Kì

Pháp có âm mưu gì?

- Thiết lập bộ máy thống trị

- Tiến hành bóc lột về kinh tế

=> Biến Nam Kì thành bàn đạp để đánh

chiếm Campuchia rồi chiếm nốt 3 tỉnh miền

Tây Nam Kì

(?) TD Pháp đã dùng những biện pháp gì để

ổn định tình hình Nam Kì?

1 Tình hình Việt Nam trước khi Pháp đánh chiếm Bắc Kì

- Thực dân Pháp: Thiết lập bộ máy thống trị, tiến hành bóc lột

về kinh tế, âm mưu chiếm toàn bộ Nam Kì

- Xây dựng bộ máy cai trị có tính chất quân

sự.Đẩy mạnh bóc lột tô thuế, cướp đoạt ruộng

đất, mở trường đào tạo tay sai

(?) Trong khi Pháp chuẩn bị mở rộng xâm

lược, chính sách đối nội và đối ngoại của triều

đình ra sao?

- Tiếp tục chính sách đối nội đối ngoại lỗi

thời

+ Đối nội: Vơ vét tiền của của dân để ăn chơi

và bồi thường chiến phí

+ Đối ngoại: Tiếp tục thương lượng với thực

dân Pháp

? Nhận xét về chính sách của nhà Nguyễn lúc

đó?

HS thảo luận nhóm 1’, đại diện trả lời

GV nhận xét và kết luận về tình hình nước ta

lúc đó

Hoạt động 2: (15p) Thực dân Pháp đánh

chiếm Bắc Kì lần thứ nhất (1873)

- PP: vấn đáp

- KT: động não

(?) Tại sao đến năm 1873 quân Pháp ở Nam

Kì lại triển khai kế hoạch mở rộng đánh

chiếm Bắc Kì?

- Nam Kì đã được củng cố

- Biết rõ triều đình Huế suy yếu không có

phản ứng gì đáng kể

GVG về mục đích Pháp đánh Bắc Kì.

(?) Thực dân Pháp kéo quân ra Bắc trong

hoàn cảnh nào?

- Nhà Nguyễn yêu cầu Pháp đem tàu biển ra

vùng vịnh Hạ Long dẹp giặc biển => chúng

bày đặt ra vụ Giăng Đuy-puy gây rối tại Hà

Nội

-Triều đình nhà Nguyễn: Thực hiện chính sách đối nội, đối ngoại lỗi thời:

+ Đối nội: vơ vét của cải của nhân dân để ăn chơi và bồi thường chiến phí

+ Đối ngoại: tiếp tục thương lượng với TD Pháp

2 Thực dân Pháp đánh chiếm Bắc Kì lần thứ nhất (1873)

a Âm mưu của Pháp đánh ra Bắc Kì:

+ Lợi dụng việc triều đình nhờ Pháp đem tàu ra vùng biển Hạ Long đánh dẹp hải phỉ, cho tên lái buôn Đuy-puy gây rối ở Hà Nội + Lấy cớ giải quyết vụ Đuy-puy, Pháp cử Gác-ni-nê chỉ huy 200

GVG về vụ Giăng Đuy-puy.

(?) Chiến sự ở Bắc Kì diễn ra như thế nào?

GV Sử dụng bản đồ trình bày diễn biến, yêu

cầu HS đọc SGK và theo dõi trên lược đồ

GV nhấn mạnh tấm gương của Nguyễn Tri

Phương: khi bị giặc bắt, ông nhịn ăn mà chết

(?) Sau khi chiếm thành Hà Nội, chiến sự ở

các tỉnh Bắc Kì diễn ra như thế nào?

- Chưa đầy 1 tháng, TD Pháp đã chiếm được

Hải Dương, Phủ Lí, Nam Định, Hưng Yên,

Ninh Bình

Hoạt động 3: (9p) Kháng chiến ở Hà Nội và

các tỉnh đồng bằng Bắc Kì

- PP: vấn đáp.

- KT: động não

GV giới thiệu quá trình bành trướng của quân

Pháp năm 1873 và cuộc kháng chiến chống

Pháp của nhân dân ta

(?) Em có nhận xét gì về thái độ của triều

Nguyễn và thái độ của nhân dân ta khi Pháp

đánh Hà Nội?

- Triều đình có thái độ cầm chừng, chủ yếu

thiên về thương thuyết

- Nhân dân kiên quyết chống giặc (dưới sự

lãnh đạo của một số quan lại chủ chiến)

(?) Em hãy trình bày phong trào kháng chiến

của nhân dân Hà Nội 1873?

- Nhân dân anh dũng đứng lên kháng chiến

bằng mọi thứ vũ khí trong tay

(?) Phong trào kháng chiến ở các tỉnh Bắc Kì

quân kéo ra Bắc

b Diễn biến

- Ngày 20/11/1873: Pháp đánh và chiếm thành Hà Nội

- Pháp nhanh chóng chiếm các tỉnh Hải Dương, Hưng Yên, Ninh Bình, Nam Định

3 Kháng chiến ở Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc Kì (1873-1874)

- Khi Pháp vào Hà Nội, nhân dân anh dũng chống Pháp Tiêu biểu

là trận chiến ở cửa ô Thanh Hà (Quan Chưởng)

trong thời gian này diễn ra như thế nào?

- Quân pháp bị đánh khắp nơi, ở đâu Pháp

cũng vấp phải sự kháng cự của nhân dân ta

Căn cứ kháng chiến được hình thành ở Thái

Bình, Nam Định

*Tích hợp gd đạo đức

?Bài học rút ra từ sự việc trên?

tinh thân đoàn kết đấu tranh của nhân dân

(?) Trong thời kì này nhân dân Hà Nội đã lập

lên chiến thắng điển hình nào? Em biết gì về

chiến thắng đó?

- Chiến thắng Cầu Giấy

GV treo lược đồ và tường thuật trận Cầu

Giấy

(?) Trận Cầu Giấy có ý nghĩa như thế nào?

- Tạo nên 2 thái độ tương phản:

+ Quân Pháp hoang mang

+ Nhân dân phấn khởi, nô nức, hăng hái đánh

giặc, tinh thần chống Pháp càng lên cao

(?) Trước tình hình đó, thái độ của triều đình

Huế như thế nào?

- Thương thuyết với Pháp, kí Hiệp ước Giáp

Tuất ngày 15/3/1874

(?) Em cho biết nội dung Hiệp ước Giáp

Tuất?

- Quân Pháp rút khỏi Bắc Kì

- Nhà Nguyễn cắt 6 tỉnh Nam Kì cho Pháp

Giảng: Điều ước này, Pháp phải trả lại Hà

Nội, nhưng chúng đã đặt cơ sở chính trị, kinh

- Tại các tỉnh đồng bằng: Nhân dân kháng cự quyết liệt, các căn

cứ kháng chiến được hình thành ở Thái Bình, Nam Định

- Ngày 21/12/1873: quân Pháp bị thất bại ở Cầu Giấy, Gác-ni-ê bị giết

- Ngày 15/3/1874 : triều đình Huế

kí với Pháp hiệp ước Giáp Tuất Nội dung:

+ Quân Pháp rút khỏi Bắc Kì + Triều đình thừa nhận 6 tỉnh Nam Kì hoàn toàn thuộc Pháp

tế, quân sự ở Bắc Kì, Hà Nội có “nhượng địa”

với 100 quân thường trú

(?) Nhận xét và so sánh hiệp ước 1874 với

hiệp ước 1862?

- HS thảo luận nhóm bàn (1’) ->nhận xét

GV nhận xét và KL: Với hiệp ước này ta mất

một phần quan trọng chủ quyền lãnh thổ và

ngoại giao, thương mại

(?) Vì sao triều Nguyễn ký hiệp ước 1874?

Hậu quả?

- Xuất phát từ ý thức bảo vệ quyền lợi giai

cấp và dòng họ

4 Củng cố ( 3’)

- Tại sao Pháp đánh Bắc Kỳ năm 1873?

- Tại sao quân triều đình ở Hà Nội đông hơn Pháp nhưng bị thua?

5 Hướng dẫn về nhà: (2’)

- Học bài cũ, hoàn thành các bài tập

- Tìm hiểu phần tiếp theo của bài – Mục II

V RÚT KINH NGHIỆM

………

…… ………

………