Tiêu chí đo lường, lựa chọn và quản lý nhà cung cấp q

Quá trình mua sắm cũng như lựa chọn nhà cung cấp có vai trò đặc biệt quan trọng khi mà các doanh nghiệp Việt Nam hiện nay, bởi việc lựa chọn được nhà cung cấp phù hợp giúp giảm chi phí đ

i

MỤC LỤC

DANH MỤC VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG

DANH MỤC HÌNH

LỜI MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục tiêu nghiên cứu 1

3 Đối tượng nghiên cứu 1

4 Kết cấu, nội dung đề tài 1

PHẦN 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ CHUỖI CUNG ỨNG 2

1.1 Khái niệm chuỗi cung ứng: 2

1.2 Các thành phần chuỗi cung ứng 2

1.3 Logistics 3

PHẦN 2: TIÊU CHÍ ĐO LƯỜNG- LỰA CHỌN VÀ QUẢN LÝ NHÀ CUNG CẤP 4

2.1 Quá Trình Mua Sắm 4

2.2 Lựa chọn quản lý nhà cung cấp 5

2.3 Tiêu chí lựa chọn nhà cung cấp 6

2.3.1.Chất lượng 6

2.3.2 Độ tin cậy 7

2.3.3 Năng lực nhà cung cấp 7

2.3.4 Tài chính 8

2.3.5 Mong đợi của khách hàng 10

2.3.6 Một yếu tố lựa chọn nhà cung cấp là vị trí địa lý 10

2.4 Các chỉ tiêu đo lường đánh giá nhà cung cấp 12

2.4.1 Cho điểm trọng số: 12

2.4.2 Thông tin đánh già nhà cung cấp 13

2.4.3 Quy trình đánh giá nhà cung cấp 13

2.5 Một vài ví dụ lựa chọn nhà cung cấp 13

KẾT LUẬN 16

ii

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

DWT

TEU

Deadweight tonnage: đơn vị đo năng lực vận tải

iii

DANH MỤC BẢNG

Bảng 2.3: Cho điểm trọng số các chỉ tiêu lựa chọn 12

Quá trình mua sắm cũng như lựa chọn nhà cung cấp có vai trò đặc biệt quan trọng khi mà các doanh nghiệp Việt Nam hiện nay, bởi việc lựa chọn được nhà cung cấp phù hợp giúp giảm chi phí đầu vào cho việc sản xuất kinh doanh từ đó tạo ra được lợi thế cạnh tranh và sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm hàng hóa dịch vụ của doanh nghiệp mình

Nhận thấy tầm quan trọng của hoạt động mua sắm lựa chọn nhà cung cấp em đã

chọn đề tài : “Tiêu chí đo lường, lựa chọn và quản lý nhà cung cấp ” làm đề tài cho

bài tiểu luận của mình

2 Mục tiêu nghiên cứu

Hiểu rõ được việc lựa chọn đánh giá nhà cung cấp thông qua các tiêu chí nào

3 Đối tượng nghiên cứu

Nghiên cứu những vấn đề về các tiêu chí đo lường, lựa chọn và quản lý các nhà cung cấp

4 Kết cấu, nội dung đề tài

Kết cấu của đề tài gồm 2 phần:

Chương 1: Những vấn đề chung về chuỗi cung ứng Logistic

Chương 2: Các tiêu chí đo lường, lựa chọn và quản lý nhà cung cấp

Hà Nội, ngày 23 tháng 04 năm 2016

Sinh viên

2

PHẦN 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ CHUỖI CUNG ỨNG

1.1 Khái niệm chuỗi cung ứng:

Chuỗi cung cấp là mạng lưới các tổ chức liên quan chặt chẽ với nhau về phía trên

và phía dưới của một quá trình bao gồm nhiều hoạt động nhằm tạo ra giá trị cho khách hàng thông qua quá trình cung cấp sản phẩm và dịch vụ

Có nhiều khái niệm khác nhau về chuỗi cung ứng

Chuỗi cung ứng là sự liên kết các công ty nhằm đưa sản phẩm hay dịch vụ ra thị trường” *– Fundamentals of Logistics Management of Douglas M Lambert, James R Stock and Lisa M Ellram

“Chuỗi cung ứng bao gồm mọi công đoạn có liên quan trực tiếp hay gián tiếp, đến việc đáp ứng nhu cầu khách hàng Chuỗi cung ứng không chỉ gồm nhà sản xuất và nhà cung cấp, mà còn nhà vận chuyển, kho, người bán lẻ và khách hàng” **– Supply Chain Management: strategy, planning and operation of Chopra Sunil and Peter Meindl

“Chuỗi cung ứng là một mạng lưới các lựa chọn sản xuất và phân phối nhằm thực hiện các chức năng thu mua nguyên liệu, chuyển đổi nguyên liệu thành bán sản phẩm, thành phẩm và phân phối chúng cho khách hàng” ***- An introduction to supply chain management – Ganesham, Ran and Terry P.Harrision

1.2 Các thành phần chuỗi cung ứng

Nhà sản xuất: là các tổ chức sản xuất ra sản phẩm: công ty sản xuất và phân phối sản phẩm, các nhà sản xuất nguyên vật liệu, sản xuất bán thành phẩm…

Nhà phân phối: là những công ty tồn trữ hàng hóa số lượng lớn, bán hàng và phục

vụ khách hàng theo nhu cầu, gồm các nhà bán sỉ, đại lý

Nhà bán lẻ: tồn trữ và bán sản phẩm với số lượng nhỏ hơn Sử dụng các công cụ Marketing: Giá, Quảng cáo, Cung cấp dịch vụ, PR…để thu hút khách hàng

Khách hàng: hay là người tiêu dùng mua và sử dụng sản phẩm Khách hàng cũng

có thể là tổ chức hay cá nhân mua một sản phẩm kết hợp với sản phẩm khác để bán chúng cho người khách hàng sau

3

Nhà cung cấp dịch vụ(các đối tác): cung cấp các dịch vụ cho nhà sản xuất, nhà

phân phối, nhà bán lẻ, khách hàng, như dịch vụ vận tải, dịch vụ kho, dịch vụ bảo hiểm,

bảo hành v.v

1.3 Logistics

Logistics là quá trình hoạch định, thực hiện và kiểm soát sự lưu thông và tích trữ

một cách hiệu qủa tối ưu các loại hàng hoá, nguyên vật liệu, thành phẩm và bán thành

phẩm, dịch vụ và thông tin đi kèm từ điểm khởi đầu tới điểm kết thúc nhằm mục đích

thoả mãn các yêu cầu của khách hàng

Hoạt động Logistics

Mua sắm nguyên vật liệu Dịch vụ khách hàng Quản lý hoạt động dự trữ Dịch vụ vận tải

Xác lập kênh phân phối, chọn thị trường tiêu thụ;

Chọn vị trí kho hàng;

Thiết lập các trung tâm phân phối, trung tâm logistics;

Quản lý quá trình vận chuyển hàng hóa trong mạng phân phối

Tuy nhiên việc lựa chọn nhà cung cấp không chỉ bằng cảm quan mà phải dựa trên nền tảng khoa học, đó là các tiêu chí dùng để đo lường và lựa chọn cũng như quản lý được các nhà cung cấp

Mua sắm có thể là một quy trình phức tạp trong đó tồn tại khó khăn vào những thời điểm xác định, hiểu, và quản lý Tuy nhiên, để quản lý quy trình, nó phải được nghiên cứu và xác định Tùy theo hoàn cảnh, mua sắm có thể được xác định, trong một nghĩa hẹp, là hành động mua hàng hóa và dịch vụ cho một công ty hoặc, ở một góc độ rộng hơn, là quy trình có được hàng hoá và dịch vụ cho công ty Tuy nhiên, quy trình mua sắm có thể được coi là cao hơn một hoạt động đơn thuần, nó là sự thành công của một loạt các hoạt động thường xuyên cắt qua các biên giới của tổ chức Cuối cùng, để chính thức hóa các định nghĩa, mua sắm bao gồm tất cả những hoạt động cần thiết để có được hàng hoá và dịch vụ phù hợp với yêu cầu người sử dụng

Hoạt động mua sắm:

Trung tâm chi phí chính Ảnh hưởng đến chất lượng của sản phẩm

2.2 Lựa chọn quản lý nhà cung cấp

Việc lựa chọn quản lý nhà cung cấp có ý nghĩa quan trọng trong việc chúng ta quyết định là nên chọn nhà cung cấp nào:

Hình 2.1: Lựa chọn nguồn cung cấp

 Chọn 1 hay nhiều nhà cung cấp

 Chọn nhà cung cấp nào

 Hội nhập nhà cung ứng vào các quá trình của doanh nghiệp, nhà cung ứng tham gia vào quá trình phát triển sản phẩm mới và các quá trình sản xuất

 Phát triển và hoàn thiện các nhà cung ứng - nâng cao hiệu quả hoạt động

và giúp đỡ họ để hoàn thiện

Nhà cung cấp tốt: Một nhà cung cấp tốt phải cung cấp được những sản phẩm

theo yêu cầu với chất lượng đảm bảo, theo đúng thời hạn đặt ra, với mức giá có thể chấp nhận được, và có khả năng phản ứng một cách linh hoạt trước những biến đổi Biết vận dụng những thế mạnh trong nghiên cứu và phát triển để phục vụ khách hàng, luôn cải tiến, hoàn thiện các dịch vụ và sản phẩm cung cấp, họ coi tất cả những khó khăn của khách hàng như những vấn đề của chính họ

2.3 Tiêu chí lựa chọn nhà cung cấp

Hình 2.2: Tiêu chí lựa chọn nhà cung cấp

Hình 2.1 Cung cấp một cái nhìn tổng quát về các tiêu thức để lựa chọn nhà cung cấp Yếu tố quan trọng nhất trong việc chọn nhà cung cấp luôn là chất lượng

2.3.1.Chất lượng

Thường đề cập đến các chi tiết kỹ thuật mà người dùng mong muốn trong một mục:

• Đặc điểm kỹ thuật

dễ sửa chữa, có khả năng đáp ứng yêu cầu bảo dưỡng, dễ sử dụng, và độ tin cậy Trong môi trường toàn cầu hóa ngày nay, không chỉ là tiêu chuẩn chất lượng cao hơn, nhưng các nhà cung cấp cũng có thể phải chịu trách nhiệm chính về chất lượng

2.3.2 Độ tin cậy

Bao gồm khả năng giao hàng và hiệu suất trong lịch sử tốt đây là cơ sở đánh giá cho hầu hết các chuyên gia mua sắm Để ngăn chặn dây chuyền sản xuất tắt máy do thời gian giao hàng lâu hơn dự kiến, người mua yêu cầu phù hợp về thời gian giao hàng:

số thách thức đặc biệt để đạt được độ tin cậy vì các khoảng cách xa

2.3.3 Năng lực nhà cung cấp

Đậy là tiêu chuẩn thứ ba để lựa chọn nhà cung cấp, xem xét các nhà cung cấp tiềm năng của cơ sở sản xuất và năng lực, năng lực kỹ thuật, quản lý và khả năng tổ chức, điều hành và kiểm soát:

• Năng lực sản xuất

Công ty mua có thể trả lời cung cấp dài hạn này mối quan tâm bằng cách xem xét

kỷ lục quan hệ lao động của nhà cung cấp Một kỷ lục của vendorlabor tình trạng bất ổn dẫn đến cuộc đình công có thể chỉ ra rằng các nhà cung cấp không thể cung cấp số lượng tài liệu người sử dụng mong muốn trong một thời gian dài Một công ty mua từ nhà cung cấp này sẽ phát sinh tăng chi phí hàng tồn kho để lưu trữ các tài liệu chuẩn bị cho sự gián đoạn có khả năng trong kinh doanh của nhà cung cấp do xung đột lao động Một lần nữa, tìm nguồn cung ứng từ các nhà cung cấp toàn cầu làm cho đánh giá này khó khăn hơn

2.3.4 Tài chính

Cân nhắc về tài chính là tiêu chí lựa chọn nhà cung cấp lớn thứ tư trong các tiêu chí đo lường lựa chọn nhà cung cấp Ngoài giá cả, các công ty mua xem xét tình hình tài chính của nhà cung cấp Tài chính các nhà cung cấp không ổn định gây ra sự gián đoạn có thể có trong một nguồn cung cấp liên tục dài hạn của vật liệu

• Tài chính ổn định

Tiêu chí này đã trở nên đặc biệt quan trọng trong việc mua dịch vụ vận chuyển

từ các tàu sân bay động cơ xe tải Với các xu hướng các công ty sử dụng một số lượng nhỏ hơn các tàu sân bay, sự thất bại tài chính của một nhà cung cấp như là một vấn đề lớn và nguồn gốc của sự gián đoạn trong chuỗi cung ứng

Giá Của Hàng Hóa Mua Sắm: Mục tiêu của quá trình mua sắm là mua những hàng hóa

và dịch vụ ở mức giá tốt nhất nhưng không phải là giá thấp nhất trên mỗi đơn vị tại

9

nguồn người bán Điều này đặc biệt đúng từ quan điểm chuỗi cung cấp toàn cầu Trong

cả bốn phần thiết lập, giá cơ bản cần được ước tính trong phạm vi tổng chi phí mua lại

Chúng ta bắt đầu bằng cách xác định bốn nguồn gốc của giá cả trong những tình huống mua sắm Đây là vấn đề cơ bản và rất quan trọng Các cuộc thảo luận về giá cả trở nên phức tạp hơn khi bổ sung thêm một phân tích tổng chi phí hay giá trị trong quy trình mua sắm từ chuỗi cung cấp Tổng chi phí và giá trị được thảo luận sau khi mô tả các nguồn gốc của giá

Nguồn gốc của giá cả: Người quản lý bán hàng sử dụng bốn cách để xác định giá của các nhà cung cấp tiềm năng: thị trường hàng hóa, bảng giá, báo giá và đàm phán thỏa thuận Thị trường hàng hóa bao gồm thị trường các nguyên liệu cơ bản như ngũ cốc, đường, dầu, và tài nguyên thiên nhiên bao gồm cả than đá và gỗ Cung và cầu quyết định đến giá để các nhà cung cấp tiềm năng có thể điều chỉnh Giám cung nguyên vật liệu hoặc tăng cầu thường dẫn đến tăng giá, ngược lại, giá giảm khi tăng cung và giảm cầu

Bảng giá công bố thường được sử dụng với các sản phẩm tiêu chuẩn hóa như xăng dầu, vật tư văn phòng Giá của nó được niêm yết và mô tả trên các bảng giá, bảng điện tử hoặc bảng giấy có sẵn Tùy thuộc tình hình, người mua có thể nhận chiết khấu mua hàng từ bảng giá Ví dụ, nhà cung cấp có thể chiết khấu 10% cho người mua số lượng nhỏ (ít hơn 1.000 $/tháng) và chiết khấu 35% cho người mua số lượng lớn (lớn hơn 10.000$/tháng)

Người mua sử dụng các phương pháp báo giá cho cả hai mục tiêu chuẩn và đặc biệt, nó đặc biệt hữu ích trong việc thúc đẩy cạnh tranh giữa các nhà cung cấp Một RFQ chứa tất cả các thông tin cần thiết liên quan đến các chi tiết kỹ thuật bên mua yêu cầu

và cách thức các nhà cung cấp tiềm năng cung cấp cho họ Trong đó, các nhà cung cấp kiểm tra chi phí họ sẽ phải chịu trong sản xuất vật liệu, xem xét số lượng người mua sẽ đặt hàng, thời gian mua hàng, và các yếu tố đó sẽ ảnh hưởng đến lợi nhuận của nhà cung cấp Cuối cùng, người mua so sánh giá của nhà cung cấp và chi tiết kỹ thuật cung cấp với các nhà cung cấp khác

Cách thức thứ tư là đàm phán, rất hữu ích khi các phương pháp khác không áp dụng hoặc đã thất bại Đàm phán đặc biệt hiệu quả khi người mua quan tâm đến một

10

liên minh chiến lược hoặc mối quan hệ lâu dài Quá trình đàm phán có thể được một số người sử dụng, nhưng những lợi ích tiềm năng có thể là đáng kể về giá cả và chất lượng Đàm phán được sử dụng rộng rãi bởi các nhà quản lý hậu cần mua hàng hóa và dịch vụ vận tải

2.3.5 Mong đợi của khách hàng

Các yếu tố lựa chọn nhà cung cấp còn lại có thể được nhóm lại thành một thể loại linh tinh của mong muốn, nhưng không phải luôn luôn cần thiết, tiêu chuẩn:

Ấn tượng hoặc hình ảnh các dự án nhà cung cấp cũng có ảnh tới sự lựa chọn nhà cung cấp Tầm quan trọng của hỗ trợ đào tạo và đóng gói sẽ phụ thuộc vào sản phẩm vật chất mà người mua được mua, nếu việc đóng gối bao bi tốt đẹp thuận tiện an toàn làm tăng sự tin tưởng đối với người mua Ví dụ, bao bì là rất quan trọng: người mua dễ dàng bị hư hỏng tài liệu, chẳng hạn như thủy tinh, nhưng không quan trọng đối với người mua mua hàng hóa đó là các sản phầm máy móc có kết cấu vững chắc khó bị hỏng, chẳng hạn như than, đá Gỗ Hỗ trợ đào tạo sẽ là đáng kể cho một để một công ty lựa chọn các nhà cung cấp cung cấp máy móc kỹ thuật như máy tính và robot nhưng không ảnh hưởng đến nếu như công ty tìm kiếm nguồn cung cấp văn phòng Tương tự như vậy, một người mua sẽ xem xét sự sẵn có của sửa chữa dịch vụ quan trọng hơn khi mua máy móc kỹ thuật và đối với việc mua sản phẩm có giá trị nhỏ như văn phòng phẩm

2.3.6 Một yếu tố lựa chọn nhà cung cấp là vị trí địa lý

Yếu tố này đề cập đến vấn đề liệu mua từ các nhà cung cấp địa phương ở gần hoặc ở xa Chi phí vận chuyển là một trong những khía cạnh ảnh hưởng khá rõ ràng với vấn đề nhà cung cấp Các yếu tố khác, chẳng hạn như khả năng đặt hàng nhanh chóng,

Tầm quan trọng tương đối của các yếu tố lựa chọn nhà cung cấp sẽ phụ thuộc vào nguyên liệu người mua được mua Khi một người mua mua một máy tính, ví dụ, năng lực kỹ thuật và hỗ trợ đào tạo có thể quan trọng hơn giá cả, giao hàng, và bảo đảm Ngược lại, một người mua vật tư văn phòng có thể sẽ nhấn mạnh giá cả và giao hàng nhiều hơn các yếu tố kỹ thuật khác Tất cả các tiêu chí chỉ thảo luận quan trọng hoặc có thể quan trọng trong việc mua sắm nhất định tình huống Tuy nhiên, các tiêu chí mà tạo

ra một cuộc thảo luận nhất và / hoặc sự thất vọng cho các chuyên gia mua sắm là giá cả hoặc chi phí Vì vậy, một số thảo luận mở rộng của tiêu chuẩn này là cần thiết

7 Năng lực kỹ thuật 2.54

8 Tình trạng tài chính 2.51

9 Khả năng tích ứng về thủ tục 2.48

10 Hệ thống thông tin 2.42

13

11 Đào tạo cho khách hàng

12 Chấp nhận có đi có lại

1.53 0.61

2.4.2 Thông tin đánh già nhà cung cấp

Để đo lường đánh giá nhà cung cấp người ta có thể dựa vào các nguồn thông tinh đánh giá các nhà cung cấp, để từ đó có cái nhìn tổng quan khi đưa ra lựa chọn nhà cung cấp

Nguồn thông tin nội bộ

Catalogue

Quảng cáo

Báo chí

Các nhà kỹ thuật và nhân viên đại diện của công ty

Thăm quan doanh nghiệp và giám định chất lượng

Mẫu thử sản phẩm

ý kiến của đồng nghiệp

Các cơ sở dữ liệu về các nhà cung cấp

2.4.3 Quy trình đánh giá nhà cung cấp

 Quy trình lựa chọn đánh giá một nhà cung cấp được trình bày như hình sau:

 Đánh giá chính sách mua

 Phân khúc mua

 Theo dõi nhà cung cấp

 Tiêu chuẩn đánh giá

Hình 2.3: Quy trình đánh giá nhà cung cấp

2.5 Một vài ví dụ lựa chọn nhà cung cấp

14

Công ty nổi tiếng về sản xuất điện thoại đó là Iphone, thay vì việc họ tự sản xuất các thiết bị phần cứng như: chíp, vi xử lý, main Ram thì họ lại đi chọn các nhà cung ứng các thiết bị đó để thuê gia công Họ chỉ có viết phần mềm IOS để ứng dụng của họ chạy trên nền tảng phần mềm đó

Việc lựa chọn nhà cung cấp của Iphone rất khắt khe và đòi hỏi có nhiều những tiêu chí đo lường phải thỏa mãn:

 Đối với lựa chọn màn hình: họ có các lựa chọn

Trong tất cả các hãng cuối cùng Iphone lựa chọn LG làm nhà sản xuất màn hình cho

họ bởi căn cứ tiêu chí:

1 LG là nhà sản xuất màn hính có chất lượng đánh giá trọng số thứ 2