Tiêu chí đo lường, lựa chọn và quản lý nhà cung cấp tiểu luận

Quá trình mua sắm cũng như lựa chọn nhà cung cấp có vai trò đặc biệt quan trọng khi mà các doanh nghiệp Việt Nam hiện nay, bởi việc lựa chọn được nhà cung cấp phù hợp giúp giảm chi phí đ

MỤC LỤC

DANH MỤC VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG

DANH MỤC HÌNH

LỜI MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục tiêu nghiên cứu 1

3 Đối tượng nghiên cứu 1

4 Kết cấu, nội dung đề tài 1

PHẦN 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ CHUỖI CUNG ỨNG 2

1.1 Khái niệm chuỗi cung ứng: 2

1.2 Các thành phần chuỗi cung ứng 2

1.3 Logistics 3

PHẦN 2: TIÊU CHÍ ĐO LƯỜNG- LỰA CHỌN VÀ QUẢN LÝ NHÀ CUNG CẤP 4

2.1 Quá Trình Mua Sắm 4

2.2 Lựa chọn quản lý nhà cung cấp 5

2.3 Tiêu chí lựa chọn nhà cung cấp 6

2.3.1.Chất lượng 6

2.3.2 Độ tin cậy 7

2.3.3 Năng lực nhà cung cấp 8

2.3.4 Tài chính 8

2.3.5 Mong đợi của khách hàng 10

2.3.6 Một yếu tố lựa chọn nhà cung cấp là vị trí địa lý 11

2.4 Các chỉ tiêu đo lường đánh giá nhà cung cấp 13

2.4.1 Cho điểm trọng số: 13

2.4.2 Thông tin đánh già nhà cung cấp Error! Bookmark not defined 2.4.3 Quy trình đánh giá nhà cung cấp Error! Bookmark not defined 2.5 Một vài ví dụ lựa chọn nhà cung cấp 15

KẾT LUẬN 14

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

DWT Deadweight tonnage: đơn vị đo năng lực vận tải

SYSTEM TEST Kiểm tra hệ thống

DANH MỤC BẢNG

Bảng 2.1: Cho điểm trọng số các chỉ tiêu lựa chọn 12 Bảng 2.2: Bảng cho điểm trọng số FPT 15

DANH MỤC HÌNH

05

Hình 2.2: Tiêu chí lựa chọn nhà cung cấp 06

Hình 2.3: Quy trình đánh giá nhà cung cấp 13

LỜI MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Kinh tế Việt Nam ngày càng hội nhập với nền kinh tế thế giới, đặc biệt là sau khi chúng ta gia nhập WTO và TPP thì việc mở của nền kinh tế sẽ được thực hiện

Đó cũng là những cơ hội cho các doanh nghiệp hội nhập và phát triển và đó cũng là những thách thức khi nó sẽ tạo ra sự cạnh tranh ngày càng khốc liệt Môi trường ngày càng khó khăn hơn đặc biệt là với các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực logistics, bởi khi mở cửa sẽ có nhiều đối thủ cạnh tranh từ phía nước ngoài tham gia thị trường

Quá trình mua sắm cũng như lựa chọn nhà cung cấp có vai trò đặc biệt quan trọng khi mà các doanh nghiệp Việt Nam hiện nay, bởi việc lựa chọn được nhà cung cấp phù hợp giúp giảm chi phí đầu vào cho việc sản xuất kinh doanh từ đó tạo ra được lợi thế cạnh tranh và sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm hàng hóa dịch vụ của doanh nghiệp mình

Nhận thấy tầm quan trọng của hoạt động mua sắm lựa chọn nhà cung cấp em đã

chọn đề tài : “Tiêu chí đo lường, lựa chọn và quản lý nhà cung cấp ” làm đề tài cho

bài tiểu luận của mình

2 Mục tiêu nghiên cứu

Hiểu rõ được việc lựa chọn đánh giá nhà cung cấp thông qua các tiêu chí nào

3 Đối tượng nghiên cứu

Nghiên cứu những vấn đề về các tiêu chí đo lường, lựa chọn và quản lý các nhà cung cấp

4 Kết cấu, nội dung đề tài

Kết cấu của đề tài gồm 2 phần:

Chương 1: Những vấn đề chung về chuỗi cung ứng Logistic

Chương 2: Các tiêu chí đo lường, lựa chọn và quản lý nhà cung cấp

Hà Nội, ngày 23 tháng 04 năm 2016

Sinh viên

PHẦN 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ CHUỖI CUNG ỨNG

1.1 Khái niệm chuỗi cung ứng:

Chuỗi cung cấp là mạng lưới các tổ chức liên quan chặt chẽ với nhau về phía trên và phía dưới của một quá trình bao gồm nhiều hoạt động nhằm tạo ra giá trị cho khách hàng thông qua quá trình cung cấp sản phẩm và dịch vụ

Có nhiều khái niệm khác nhau về chuỗi cung ứng

Chuỗi cung ứng là sự liên kết các công ty nhằm đưa sản phẩm hay dịch vụ ra thị trường” *– Fundamentals of Logistics Management of Douglas M Lambert, James R Stock and Lisa M Ellram

“Chuỗi cung ứng bao gồm mọi công đoạn có liên quan trực tiếp hay gián tiếp, đến việc đáp ứng nhu cầu khách hàng Chuỗi cung ứng không chỉ gồm nhà sản xuất và nhà cung cấp, mà còn nhà vận chuyển, kho, người bán lẻ và khách hàng” **– Supply Chain Management: strategy, planning and operation of Chopra Sunil and Peter Meindl

“Chuỗi cung ứng là một mạng lưới các lựa chọn sản xuất và phân phối nhằm thực hiện các chức năng thu mua nguyên liệu, chuyển đổi nguyên liệu thành bán sản phẩm, thành phẩm và phân phối chúng cho khách hàng” ***- An introduction to supply chain management – Ganesham, Ran and Terry P.Harrision

1.2 Các thành phần chuỗi cung ứng

 Nhà sản xuất: là các tổ chức sản xuất ra sản phẩm: công ty sản xuất và phân

phối sản phẩm, các nhà sản xuất nguyên vật liệu, sản xuất bán thành phẩm…

 Nhà phân phối: là những công ty tồn trữ hàng hóa số lượng lớn, bán hàng và phục vụ khách hàng theo nhu cầu, gồm các nhà bán sỉ, đại lý

 Nhà bán lẻ: tồn trữ và bán sản phẩm với số lượng nhỏ hơn Sử dụng các công

cụ Marketing: Giá, Quảng cáo, Cung cấp dịch vụ, PR…để thu hút khách hàng

 Khách hàng: hay là người tiêu dùng mua và sử dụng sản phẩm Khách hàng cũng có thể là tổ chức hay cá nhân mua một sản phẩm kết hợp với sản phẩm khác để bán chúng cho người khách hàng sau

 Nhà cung cấp dịch vụ(các đối tác): cung cấp các dịch vụ cho nhà sản xuất, nhà phân phối, nhà bán lẻ, khách hàng, như dịch vụ vận tải, dịch vụ kho, dịch vụ bảo hiểm, bảo hành v.v

1.3 Logistics

Logistics là quá trình hoạch định, thực hiện và kiểm soát sự lưu thông và tích trữ một cách hiệu qủa tối ưu các loại hàng hoá, nguyên vật liệu, thành phẩm và bán thành phẩm, dịch vụ và thông tin đi kèm từ điểm khởi đầu tới điểm kết thúc nhằm mục đích thoả mãn các yêu cầu của khách hàng

Hoạt động Logistics

 Mua sắm nguyên vật liệu

 Dịch vụ khách hàng

 Quản lý hoạt động dự trữ

 Dịch vụ vận tải

 Xác lập kênh phân phối, chọn thị trường tiêu thụ;

 Chọn vị trí kho hàng;

 Thiết lập các trung tâm phân phối, trung tâm logistics;

 Quản lý quá trình vận chuyển hàng hóa trong mạng phân phối

PHẦN 2: TIÊU CHÍ ĐO LƯỜNG- LỰA CHỌN VÀ QUẢN LÝ NHÀ CUNG

CẤP

Một trong các yếu tố vô cùng quan trọng trong chuỗi cung ứng Logistic đó là phần lựa chọn nhà cung cấp đầu vào của hệ thống cung cấp /hậu cần, bao gồm: việc mua sắm và các hoạt động quản lý nguyên liệu liên quan Việc lựa chọn được nhà cung cấp tốt sẽ làm giảm chi phí đầu vào nguyên vật liệu làm giảm giá thành và sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh nó là một trong các yếu tố giúp doanh nghiệp thành công trong môi trường cạnh tranh ngày một gay găt như hiện nay

Tuy nhiên việc lựa chọn nhà cung cấp không chỉ bằng cảm quan mà phải dựa trên nền tảng khoa học, đó là các tiêu chí dùng để đo lường và lựa chọn cũng như quản

lý được các nhà cung cấp

2.1 Quá Trình Mua Sắm

Mua sắm hàng hoá và dịch vụ có hiệu quả góp một phần đáng kể vào lợi thế cạnh tranh của một tổ chức Quá trình mua sắm liên kết các thành viên trong chuỗi cung cấp và đảm bảo chất lượng của các nhà cung cấp trong chuỗi đó Chất lượng của vật liệu và dịch vụ là kết thúc đầu vào ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm và do đó ảnh hưởng đến sự hài lòng của khách hàng và doanh thu Chi phí đầu vào là một phần lớn trong tổng chi phí của nhiều ngành công nghiệp Mua sắm được coi là một yếu tố quyết định doanh thu, chi phí, và tạo ra các mối quan hệ trong dây chuyền cung cấp, rất dễ để hiểu lý do tại sao gần đây nó đã nhận được sự chú ý nhiều hơn từ cả học viên

và các học giả

Mua sắm có thể là một quy trình phức tạp trong đó tồn tại khó khăn vào những thời điểm xác định, hiểu, và quản lý Tuy nhiên, để quản lý quy trình, nó phải được nghiên cứu và xác định Tùy theo hoàn cảnh, mua sắm có thể được xác định, trong một nghĩa hẹp, là hành động mua hàng hóa và dịch vụ cho một công ty hoặc, ở một góc độ rộng hơn, là quy trình có được hàng hoá và dịch vụ cho công ty Tuy nhiên, quy trình mua sắm có thể được coi là cao hơn một hoạt động đơn thuần, nó là sự thành công của một loạt các hoạt động thường xuyên cắt qua các biên giới của tổ chức Cuối cùng, để chính thức hóa các định nghĩa, mua sắm bao gồm tất cả những hoạt động cần thiết để

có được hàng hoá và dịch vụ phù hợp với yêu cầu người sử dụng

Hoạt động mua sắm:

 Có nhiệm vụ thu mua hàng hóa và dịch vụ

 Các họat động

 Giúp quyết định tự sản xuất hay mua

 Xác định nguồn cung

 Lựa chọn nhà cung cấp và đàm phán về hợp đồng

 Kiểm sóat, quản lý hiệu quả của nhà cung ứng

 Tầm quan trọng

 Trung tâm chi phí chính

 Ảnh hưởng đến chất lượng của sản phẩm

2.2 Lựa chọn quản lý nhà cung cấp

Việc lựa chọn quản lý nhà cung cấp có ý nghĩa quan trọng trong việc chúng ta quyết định là nên chọn nhà cung cấp nào:

Hình 2.1: Lựa chọn nguồn cung cấp

 Chọn 1 hay nhiều nhà cung cấp

 Chọn nhà cung cấp nào

 Hội nhập nhà cung ứng vào các quá trình của doanh nghiệp, nhà cung ứng tham gia vào quá trình phát triển sản phẩm mới và các quá trình sản xuất

 Phát triển và hoàn thiện các nhà cung ứng - nâng cao hiệu quả hoạt động

và giúp đỡ họ để hoàn thiện

Quản lý nhà cung cấp

Quản lý nhà cung cấp

1 hay nhiều nhà CC

1 hay nhiều nhà CC

Chọn nhà CC nào?

Chọn nhà CC nào?

Đánh giá nhà

CC

Đánh giá nhà

CC

Đặt mua

hay tự SX

Đặt mua

hay tự SX

 Đánh giá các nhà cung cấp xác định xem nhà cung ứng có đủ năng lực

để thoả mãn nhu cầu không

 Xác định nhà cung cấp tìm ra được các nhà cung ứng tiềm năng thoả mãn các nhu cầu

Nhà cung cấp tốt: Một nhà cung cấp tốt phải cung cấp được những sản phẩm

theo yêu cầu với chất lượng đảm bảo, theo đúng thời hạn đặt ra, với mức giá có thể chấp nhận được, và có khả năng phản ứng một cách linh hoạt trước những biến đổi Biết vận dụng những thế mạnh trong nghiên cứu và phát triển để phục vụ khách hàng, luôn cải tiến, hoàn thiện các dịch vụ và sản phẩm cung cấp, họ coi tất cả những khó khăn của khách hàng như những vấn đề của chính họ

2.3 Tiêu chí lựa chọn nhà cung cấp

Hình 2.2: Tiêu chí lựa chọn nhà cung cấp

Sự mong đợi của

KH

Độ tin cậy

N h à c u n g c ấ p t ố t

Tài chính

T à i c h í n h

Năng lực

N ă n g l ự c

Chất

l ư ợ n g

Hình 2.1 Cung cấp một cái nhìn tổng quát về các tiêu thức để lựa chọn nhà cung cấp Yếu tố quan trọng nhất trong việc chọn nhà cung cấp luôn là chất lượng

2.3.1.Chất lượng

Thường đề cập đến các chi tiết kỹ thuật mà người dùng mong muốn trong một mục:

• Đặc điểm kỹ thuật

• Tính chất hóa học và vật lý

• Thiết kế

• Chu kỳ sống của sản phẩm

• Dễ sửa chữa

• Bảo trì

• Độ tin cậy

Những nhà mua sắm chuyên nghiệp so sánh chất lượng thực tế của sản phẩm của nhà cung cấp với thông số kỹ thuật mong muốn của người dùng Trong thực tế, chất lượng bao gồm các yếu tố bổ sung chẳng hạn như độ bền của sản phẩm, khả nanawng dễ sửa chữa, có khả năng đáp ứng yêu cầu bảo dưỡng, dễ sử dụng, và độ tin cậy Trong môi trường toàn cầu hóa ngày nay, không chỉ là tiêu chuẩn chất lượng cao hơn, nhưng các nhà cung cấp cũng có thể phải chịu trách nhiệm chính về chất lượng

Ví dụ: Khi lựa chọn các hãng cung cấp lốp xe cho mình thì TOYOTA luôn đặt chất lượng của lốp xe lên hàng đầu, là tiêu chí đánh giá cao nhất Và Toyota đã lựa chọn nhà cung cấp Michelin cho các dòng xe cao cấp của mình.

2.3.2 Độ tin cậy

Bao gồm khả năng giao hàng và hiệu suất trong lịch sử tốt đây là cơ sở đánh giá cho hầu hết các chuyên gia mua sắm Để ngăn chặn dây chuyền sản xuất tắt máy

do thời gian giao hàng lâu hơn dự kiến, người mua yêu cầu phù hợp về thời gian giao hàng:

• Giao hàng đúng hẹn

• Lịch sử hoạt động

• Chế độ bảo hành

Ngoài ra, vòng đời hoạt động của sản phẩm mua sắm trực tiếp ảnh hưởng đến chất lượng của sản phẩm cuối cùng, yêu cầu bảo hành của nhà sản xuất, và bán hàng

lặp lại Cuối cùng, trong trường hợp sự cố các tài liệu, các công ty mua xem xét bảo hành của nhà cung cấp và thủ tục tuyên bố một biện pháp đáng tin cậy độ tin cậy là thường được coi là một phần của một chương trình quản lý chất lượng tổng Nó cũng phải được lưu ý rằng sự phụ thuộc ngày càng tăng khi các nhà cung cấp nước ngoài trình bày một số thách thức đặc biệt để đạt được độ tin cậy vì các khoảng cách xa

Ví dụ: hiện nay việc lựa chọn cung cấp dịch vụ cơm trưa văn phòng thì điều được đánh giá đầu tiên đó là giao hàng đúng hẹn Việc giao hàng trễ hẹn sẽ không được chấp nhận.

2.3.3 Năng lực nhà cung cấp

Đậy là tiêu chuẩn thứ ba để lựa chọn nhà cung cấp, xem xét các nhà cung cấp tiềm năng của cơ sở sản xuất và năng lực, năng lực kỹ thuật, quản lý và khả năng tổ chức, điều hành và kiểm soát:

• Năng lực sản xuất

• Năng lực kỹ thuật

• Hoạt động kiểm soát

• Quan hệ lao động

Những yếu tố này cho thấy các nhà cung cấp khả năng cung cấp một chất lượng cần thiết và khối lượng vật liệu một cách kịp thời Đánh giá không chỉ bao gồm khả năng vật lý của nhà cung cấp để cung cấp vật liệu nhu cầu của người sử dụng, mà còn khả năng của nhà cung cấp để làm điều đó một cách nhất quán trong một khoảng thời gian kéo dài

Công ty mua có thể trả lời cung cấp dài hạn này mối quan tâm bằng cách xem xét kỷ lục quan hệ lao động của nhà cung cấp Một kỷ lục của vendorlabor tình trạng bất ổn dẫn đến cuộc đình công có thể chỉ ra rằng các nhà cung cấp không thể cung cấp

số lượng tài liệu người sử dụng mong muốn trong một thời gian dài Một công ty mua

từ nhà cung cấp này sẽ phát sinh tăng chi phí hàng tồn kho để lưu trữ các tài liệu chuẩn

bị cho sự gián đoạn có khả năng trong kinh doanh của nhà cung cấp do xung đột lao động Một lần nữa, tìm nguồn cung ứng từ các nhà cung cấp toàn cầu làm cho đánh giá này khó khăn hơn

2.3.4 Tài chính

Cân nhắc về tài chính là tiêu chí lựa chọn nhà cung cấp lớn thứ tư trong các tiêu chí đo lường lựa chọn nhà cung cấp Ngoài giá cả, các công ty mua xem xét tình hình tài chính của nhà cung cấp Tài chính các nhà cung cấp không ổn định gây ra sự gián đoạn có thể có trong một nguồn cung cấp liên tục dài hạn của vật liệu

• Tài chính ổn định

Tiêu chí này đã trở nên đặc biệt quan trọng trong việc mua dịch vụ vận chuyển

từ các tàu sân bay động cơ xe tải Với các xu hướng các công ty sử dụng một số lượng nhỏ hơn các tàu sân bay, sự thất bại tài chính của một nhà cung cấp như là một vấn đề lớn và nguồn gốc của sự gián đoạn trong chuỗi cung ứng

Giá Của Hàng Hóa Mua Sắm: Mục tiêu của quá trình mua sắm là mua những hàng hóa

và dịch vụ ở mức giá tốt nhất nhưng không phải là giá thấp nhất trên mỗi đơn vị tại nguồn người bán Điều này đặc biệt đúng từ quan điểm chuỗi cung cấp toàn cầu Trong

cả bốn phần thiết lập, giá cơ bản cần được ước tính trong phạm vi tổng chi phí mua lại

Chúng ta bắt đầu bằng cách xác định bốn nguồn gốc của giá cả trong những tình huống mua sắm Đây là vấn đề cơ bản và rất quan trọng Các cuộc thảo luận về giá cả trở nên phức tạp hơn khi bổ sung thêm một phân tích tổng chi phí hay giá trị trong quy trình mua sắm từ chuỗi cung cấp Tổng chi phí và giá trị được thảo luận sau khi mô tả các nguồn gốc của giá

Nguồn gốc của giá cả: Người quản lý bán hàng sử dụng bốn cách để xác định giá của các nhà cung cấp tiềm năng: thị trường hàng hóa, bảng giá, báo giá và đàm phán thỏa thuận Thị trường hàng hóa bao gồm thị trường các nguyên liệu cơ bản như ngũ cốc, đường, dầu, và tài nguyên thiên nhiên bao gồm cả than đá và gỗ Cung và cầu quyết định đến giá để các nhà cung cấp tiềm năng có thể điều chỉnh Giám cung nguyên vật liệu hoặc tăng cầu thường dẫn đến tăng giá, ngược lại, giá giảm khi tăng cung và giảm cầu

Bảng giá công bố thường được sử dụng với các sản phẩm tiêu chuẩn hóa như xăng dầu, vật tư văn phòng Giá của nó được niêm yết và mô tả trên các bảng giá, bảng

điện tử hoặc bảng giấy có sẵn Tùy thuộc tình hình, người mua có thể nhận chiết khấu mua hàng từ bảng giá

Ví dụ, nhà cung cấp có thể chiết khấu 10% cho người mua số lượng nhỏ (ít hơn 1.000 $/tháng) và chiết khấu 35% cho người mua số lượng lớn (lớn hơn 10.000$/tháng)

Người mua sử dụng các phương pháp báo giá cho cả hai mục tiêu chuẩn và đặc biệt, nó đặc biệt hữu ích trong việc thúc đẩy cạnh tranh giữa các nhà cung cấp Một RFQ chứa tất cả các thông tin cần thiết liên quan đến các chi tiết kỹ thuật bên mua yêu cầu và cách thức các nhà cung cấp tiềm năng cung cấp cho họ Trong đó, các nhà cung cấp kiểm tra chi phí họ sẽ phải chịu trong sản xuất vật liệu, xem xét số lượng người mua sẽ đặt hàng, thời gian mua hàng, và các yếu tố đó sẽ ảnh hưởng đến lợi nhuận của nhà cung cấp Cuối cùng, người mua so sánh giá của nhà cung cấp và chi tiết kỹ thuật cung cấp với các nhà cung cấp khác

Cách thức thứ tư là đàm phán, rất hữu ích khi các phương pháp khác không áp dụng hoặc đã thất bại Đàm phán đặc biệt hiệu quả khi người mua quan tâm đến một liên minh chiến lược hoặc mối quan hệ lâu dài Quá trình đàm phán có thể được một số người sử dụng, nhưng những lợi ích tiềm năng có thể là đáng kể về giá cả và chất lượng Đàm phán được sử dụng rộng rãi bởi các nhà quản lý hậu cần mua hàng hóa

và dịch vụ vận tải

2.3.5 Mong đợi của khách hàng

Các yếu tố lựa chọn nhà cung cấp còn lại có thể được nhóm lại thành một thể loại linh tinh của mong muốn, nhưng không phải luôn luôn cần thiết, tiêu chuẩn:

• Hỗ trợ đào tạo

• Thái độ người cung cấp

• Vị thế nhà cung cấp

• Dịch vụ sửa chữa

Mặc dù người mua có thể tìm thấy các nhà cung cấp có các thái độ khó khăn khác nhau để định lượng, tuy nhiên thái độ không ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn nhà cung cấp Một thái độ tiêu cực, ví dụ, có thể bị loại bỏ một nhà cung cấp nếu