SINH LÝ, SINH HOÁ SAU THU HOẠCH Gibberellin

- Các chất điều hòa sinh trưởng thực vật là một nhóm chất có bản chất hóa học khác nhau nhưng đều có một tác dụng điều hòa quá trình sinh trưởng, phát triển của cây và đảm bảo mối liên h

Trương Ngọc Cát Tường

Nguyễn Thị Hoàng Vy

Hồ Thị Hồng

Loan

1 Cấu tạo của gibberellin

2 Sự trao đổi chất của gibberellin

3 Hiệu quả sinh lý của gibberellin

4 Cơ chế tác động của gibberellin

NỘI DUNG

5 Ứng dụng của

gibberellin

- Các chất điều hòa sinh trưởng thực vật là một

nhóm chất có bản chất hóa học khác nhau

nhưng đều có một tác dụng điều hòa quá trình

sinh trưởng, phát triển của cây và đảm bảo mối

liên hệ giữa các cơ quan, bộ phận của cây

- Các chất điều hòa sinh trưởng của thực vật

bao gồm các phytohormon và

các chất điều hoà sinh trưởng nhân tạo.Chất

điều hòa sinh trưởng thực vật được chia ra làm

2 nhóm có tác dụng đối kháng với nhau về mặt

sinh lý

+Các chất kích thích sinh trưởng (stimulator)

+Các chất ức chế sinh trưởng (inhibitor)

Giới thiệu Gibberellin

- Khái niệm: Gibberellin là một hoóc môn

thực vật có tác dụng điều chỉnh sự phát triển

ở thực vật và có ảnh hưởng tới một loạt các

quá trình phát triển như làm cho thân dài ra, nảy mầm, ngủ, ra hoa, biểu hiện gen, kích

thích enzym và tình trạng già yếu của lá cũng như quả v.v

- Nguồn gốc: Gibberellin là nhóm

phytohormone thứ hai được phát hiện sau

auxin, từ nghiên cứu bệnh lý “bệnh lúa von”

do loài nấm Fusarium moniliforme ở giai đoạn dinh dưỡng ký sinh ở cây lúa Gibberella

fujikuroi gây ra.

1 Cấu tạo hoá học

Gibberellin

Các Gibberellin (Gibberellin) có cấu tạo hóa học khác nhau nhưng đều là dẫn xuất của vòng

gibban.

2 Sự trao đổi chất của

Gibberellin

• Gibberellin ở trong cây cũng tồn tại ở dạng tự do và dạng liên kết như Auxin,

chúng có thể liên kết với glucose, protein

• Gibberellin vận chuyển không phân cực, có thể vận chuyển theo hướng gốc hay hướng ngọn tùy theo nhu cầu và vị trí của cơ quan cần Gibberellin

• Sự tổng hợp của Gibberellin:

3 Hiệu quả sinh lý

của Gibberellin

Hiệu quả sinh lý rõ rệt nhất của

Gibberellin với sự ra hoa và phân hóa giới tính.

4 Cơ chế tác động

của Gibberellin

Gibberellin làm tăng hoạt động thủy phân của hạt, củ trong quá trình nảy mầm, do đó nó có tác dụng trong việc phá bỏ trạng thái ngủ nghỉ của chúng.

Hàm lượng gibberellin thường tăng lên lúc chồi cây, củ, căn hành hết thời kỳ nghỉ, lúc hạt nảy mầm Gibberellin đóng vai trò là nhân tố hoạt hóa gen nhân tố mở gen mà các gen này bị ức chế hoàn toàn trong quá trình ngủ, nghỉ của hạt, củ và do đó các enzym thủy phân mới được hình thành

Cơ chế tác động của Gibberellin lên sự nảy mầm

Sơ đồ tác động của Gibberellin lên sự nảy

mầm:

Sự giãn tế bào có thể do cơ chế hoạt hóa bơm H+ của Gibberellin và gây nên hiệu ứng mềm tế bào Sự có mặt của Gibberellin cũng gây nên sự tăng các chất hoạt động thẩm thấu và áp suất thẩm thấu của tế bào tạo điều kiện cho tế bào hút nước, sức trương tăng lên, tế bào giãn ra.

Gibberellin hạ thấp nồng độ Ca2+ trong vách ( có lẽ bằng

cách kích thích sự hấp thụ ion này vào trong tế bào), và do đó giúp sự kéo dãn vách, vì Ca2+ cản sự kéo dãn vách ở dicot

(không cản ở monocot)

Cơ chế tác động của sự giãn tế bào

Sự kéo dài tế bào

Sự kéo dài của thân

Hiệu quả sinh lý rõ rệt nhất của

gibberellin là kích thích mạnh mẽ

sự sinh trưởng kéo dài của thân,

sự vươn dài của lóng Hiệu quả

này có được là do của gibberellin

kích thích mạnh lên pha giãn của

tế bào theo chiều dọc.

Kích thích sự kéo dài lóng, vừa do sự kéo dài vừa

do sự phân chia tế bào thân, là đặc tính nổi bật của gibberellin Gibberellin kích thích mạnh sự phân chia tế bào nhu mô vỏ và biểu bì

Giberelin liều cao (hay phối hợp với cytokinin) kích thích mạnh sự tăng trưởng lá (diện tích có thể gấp đôi bình thường như ở Trefle, Radis)

Vd: Xử lý gibberellin làm tăng năng suất mía cây

và đường được thực hiện thông qua cơ chế hoạt hóa gen của Gibberellin

Sự kéo dài lóng và tăng trưởng lá

Sự sinh trưởng kéo dài và nhanh chóng của cụm hoa.

Gibberellin ảnh hưởng đến sự phân hóa giới tính của hoa, ức

chế sự phát triển hoa cái và kích thích sự phát triển hoa đực.

Ảnh hưởng đặc trưng của sự ra hoa

5 Ứng dụng của

Gibberellin

Kích thích chiều cao, tăng sinh khối

• Với các cây rau như bắp cải, su hào, xà lách việc xử lý GA (2-5 ppm) đã làm

tăng năng suất chất xanh

• Ví dụ: Bắp cải phát triển nhanh chóng khi được xử lý bằng các chất điều hòa sinh trưởng thực vật Ứng dụng GA3 kích thích các đặc điểm hình thái như chiều cao cây, số lá, đường kính đầu, độ dày của đầu cũng như trọng lượng của đầu

Kích thích chiều cao, tăng sinh khối

• Với cây mía, phun GA sẽ làm tăng

chiều dài lóng lên nhiều lần, tăng

năng suất.

Tăng năng suất và tạo quả không hạt:

• Xử lý Nho bằng GA3 (5-40 ppm) tùy giống, giúp tăng năng

suất nho và cải thiện các phẩm chất chưa đạt.

Tăng năng suất và tạo quả không hạt:

• Đối với cà phê, điều và các cây ăn quả: (nhãn, vải, xoài, chôm chôm, táo,

vú sữa…) để kích thích cây ra hoa nhiều, nhanh và đồng loạt phun GA khi mầm hoa bắt đầu hình thành, khoảng 20-30 ngày trước khi trổ hoa chính

vụ hoặc sau khi đã thực hiện các biện pháp xử lý ra hoa (để khô hạn, bóc khoanh vỏ hoặc phun, tưới thuốc), phun GA lúc này còn làm tăng tỉ lệ đậu quả, hạn chế rụng hoa và quả non.

Điều chỉnh giới tính

• Xử lý Gibberellin cho bầu, bí, các loại dưa làm tăng

tỷ lệ hoa đực Điều này có ý nghĩa trong việc sản xuất hạt lai của các cây họ bầu bí.

Cảm ơn cô và

các bạn đã

lắng nghe