Khoảng cách từ điểm đến mặt phẳng Bài toán 1: Tính khoảng cách từ hình chiếu vuông góc của đỉnh đến một mặt bên Phương pháp xác định khoảng cách từ hình chiếu của đỉnh đến một mặt phẳn
Trang 1TÀI LIỆU DÀNH CHO ĐỐI TƯỢNG KHÁ – GIỎI MỨC ĐỘ 7+
Dạng 1 Khoảng cách từ điểm đến mặt phẳng
Bài toán 1: Tính khoảng cách từ hình chiếu vuông góc của đỉnh đến một mặt bên
Phương pháp xác định khoảng cách từ hình chiếu của đỉnh đến một mặt phẳng bên
Bước 1: Xác định giao tuyến d
Bước 2: Từ hình chiếu vuông góc của đỉnh, DỰNG AH d ( H�d).
Bước 3: Dựng AI SH I �SH.Khoảng cách cần tìm là AI
Với S là đỉnh, A là hình chiếu vuông góc của đỉnh trên mặt đáy
Ví dụ điển hình: Cho hình chóp S.ABC có SA vuông góc với đáy (ABC) Hãy xác khoảng cách từ điểm A
đến mặt bên (SBC).
Ta có BC là giao tuyến của mp (SBC) và (ABC)
Từ hình chiếu của đỉnh là điểm A, dựng AH BCtại H Dựng AISHtại I
Bài toán 2: Tính khoảng cách từ một đểm bất kỳ đến một mặt phẳng
Thường sử dụng công thức sau:
Ở công thức trên cần tính khoảng cách từ điểm M đến mặt phẳng (P)
Câu 1 (Mã 102 - 2020 Lần 1) Cho lăng trụ đứng ABC A B C. ��� có đáy ABC là tam giác đều cạnh a và
2
AA� a Gọi M là trung điểm của CC� (tham khảo hình bên) Khoảng cách từ M đến mặt
phẳng A BC�
bằngHHKG - KHO NG CÁCH TRONG KHÔNG GIAN Ả
Chuyên đề 4
Trang 2Câu 2 (Mã 103 - 2020 Lần 1) Cho hình lăng trụ đứng ABC A B C. ��� có đáy ABC là tam giác đều cạnh
a và A A�2a Gọi M là trung điểm của A A� (tham khảo hình vẽ bên) Khoảng cách từ M đếnmặt phẳng AB C�
bằng
A
5719
a
55
a
2 55
a
2 5719
a
Câu 3 (Mã 104 - 2020 Lần 1) Cho hình lăng trụ đứng ABC A B C. ��� có tất cả các cạnh bằng a Gọi M
là trung điểm của AA� (tham khảo hình vẽ)
Khoảng cách từ M đến mặt phẳng AB C�
bằng
A
24
a
217
a
22
a
2114
a
Câu 4 (Mã 101 - 2020 Lần 1) Cho hình lăng trụ đứng ABC A B C. ��� có tất cả các cạnh bằng a Gọi M
là trung điểm của CC� (tham khảo hình bên) Khoảng cách từ M đến mặt phẳng A BC�
bằng
Trang 3A
2114
a
22
a
217
a
24
a
Câu 5 (Mã 101 2018) Cho hình chóp S ABC có đáy là tam giác vuông đỉnh B , AB a , SA vuông góc
với mặt phẳng đáy và SA2a Khoảng cách từ A đến mặt phẳng SBC
bằng
A
2 55
a
B
53
a
C
2 23
a
D
55
a
Câu 6 (Mã 102 2018) Cho hình chóp S ABC. có đáy là tam giác vuông đỉnh B , AB a , SA vuông góc
với mặt phẳng đáy và SA a Khoảng cách từ điểm A đến mặt phẳng SBC
bằng
A
63
a
B
22
a
C 2
a
D a
Câu 7 (Mã 103 - 2019) Cho hình chóp S ABCD có đáy là hình vuông cạnh a , mặt bên SAB là tam
giác đều và nằm trong mặt phẳng vuông góc với mặt phẳng đáy (minh họa như hình vẽ bên).Khoảng cách từ D đến mặt phẳng SACbằng
A
22
a
217
a
2114
a
2128
a
Câu 8 (Mã 101 -2019) Cho hình chóp S ABCD có đáy là hình vuông cạnh a,mặt bên SAB là tam
giác đều và nằm trong mặt phẳng vuông góc với mặt phẳng đáy (minh họa như hình vẽ bên)
Khoảng cách từ A đến mặt phẳng SBD bằng
Trang 4A
2114
a
217
a
22
a
D
2128
a
Câu 9 (Đề Tham Khảo 2019) Cho hình chóp .S ABCD có đáy là hình thoi cạnh a , � BAD60o,
SA a và SA vuông góc với mặt phẳng đáy Khoảng cách tứ B đến SCD
bằng?
A
213
a
153
a
217
a
157
a
Câu 10 (Mã 102 - 2019) Cho hình chóp S.ABCD có đáy là hình vuông cạnh a, mặt bên SAB là tam giác
đều và nằm trong mặt phẳng vuông góc với mặt phẳng đáy ( minh họa như hình vẽ bên) Khoảng
cách từ C đến mặt phẳng ( SBD bằng)
A
21.14
a
B
2.2
a
C
21.7
a
D
21.28
a
B
33
a
C
53
a
D
32
a
Câu 12 (Chuyên Vĩnh Phúc 2019) Cho tứ diện đều ABCD có cạnh bằng a Tính khoảng cách từ A
BCD
Trang 5A
62
a
63
a
32
Câu 14 (Chuyên Lam Sơn Thanh Hóa 2019) Cho hình chop S ABC có đáy là tam giác vuông tại A,
AB a , AC a 3, SA vuông góc với mặt phẳng đáy và SA2a Khoảng cách từ điểm A đếnmặt phẳng (SBC bằng:)
A
5719
a
B
2 5719
a
C
2 319
a
D
2 3819
a
Câu 15 (Hùng Vương Bình Phước 2019) Cho hình chóp tứ giác đều S ABCD có cạnh đáy bằng a và
chiều cao bằng a 2 Tính khoảng cách d từ tâm O của đáy ABCD đến một mặt bên theo a
A
2 53
a
32
a
52
a
23
a
Câu 16 (Chuyên Trần Phú Hải Phòng 2019) Cho khối chóp S ABCD. có đáy ABCD là hình vuông
cạnh a , SAABCD và SA a 2 Gọi M là trung điểm cạnh SC Khoảng cách từ điểm Mđến mặt phẳng SBD
bằng
A
24
a
B
1010
a
C
22
a
D
105
a
Câu 17 (THPT Gang Thép Thái Nguyên 2019) Cho hình chóp S ABC. có đáy ABC là tam giác vuông
tại A , AB a , AC a 3; SA vuông góc với đáy, SA2a Khoảng cách từ điểm A đến mặtphẳng SBC
bằng
A
2 37
a
37
a
319
a
2 319
a
Câu 18 (Chuyên Sơn La 2019) Cho hình chóp S ABC có đáy ABC là tam giác đều cạnh a , SA a và
SA vuông góc với mặt phẳng đáy Khoảng cách từ điểm A đến mặt phẳng SBC
bằng:
A
22
a
37
a
217
a
155
a
Câu 19 (Thpt Lê Văn Thịnh Bắc Ninh 2019) Cho hình chóp đều S ABCD , cạnh đáy bằng a , góc giữa
mặt bên và mặt đáy là 60� Tính khoảng cách từ điểm B đến mặt phẳng SCD
a
C
32
a
D 2
a
Câu 20 (Chuyên Vĩnh Phúc 2019) Cho hình chóp S ABCD có đáy là nửa lục giác đều ABCD nội tiếp
trong đường tròn đường kính AD2a và có cạnh SA vuông góc với mặt phẳng đáy ABCD với SA a 6 Tính khoảng cách từ B đến mặt phẳng SCD
Trang 6A a 2 B a 3 C
22
a
32
a
Câu 21 (THPT Minh Châu Hưng Yên 2019) Cho khối chóp .S ABCD có đáy ABCD là hình thang
vuông tại Avà B, AB BC a , AD2 a Hình chiếu của S lên mặt phẳng đáy trùng với trung
điểm H của AD và
6.2
a
B da C
64
a
D
155
a
Câu 22 (Chuyên Quang Trung Bình Phước 2019) Cho tứ diện O ABC có OA OB OC, , đôi một vuông
góc với nhau OA OB OC 3. Khoảng cách từ O đến mp ABC( ) là
Câu 23 (Thpt Cẩm Giàng 2 2019) Cho hình chóp .S ABCD có đáy ABCD là hình thoi cạnh a ,
a
22
a
25
a
5 303
a
Câu 24 (Chuyên Biên Hòa - Hà Nam - 2020) Cho hình chóp S ABCD có đáy ABCD là hình thang
vuông tại A và D; AB AD2 ;a DC a Điểm I là trung điểm đoạn AD, hai mặt phẳng
a
9 1510
a
2 155
a
9 1520
a
35
a
54
a
23
a
Câu 26 (Chuyên Hưng Yên - 2020) Cho hình chóp S ABC có đáy ABC là tam giác cân, BA BC a
và BAC� � Cạnh bên SA vuông góc với mặt phẳng đáy và SA a30 Gọi D là điểm đối xứngvới B qua AC Khoảng cách từ B đến mặt phẳng SCD
bằng
A
2 21
.7
a
B
2.2
a
C
21.14
a
D
217
a
Câu 27 (Chuyên Lam Sơn - 2020) Cho hình chóp S ABCD có đáy ABCD là hình thoi cạnh a Tam
giác ABClà tam giác đều, hình chiếu vuông góc của đỉnh S lên mặt phẳng ABCD trùng với
Trang 7trọng tâm tam giác ABC Góc giữa đường thẳng SD và mặt phẳng ABCD bằng 30� Tínhkhoảng cách từ điểm B đến mặt phẳng SCD
theo a
A
217
a
2 213
vuông góc với mặt phẳng đáy và SA2a (minh họa như hình vẽ bên dưới ) Gọi M
là trung điểm của CD , khoảng cách giữa điểm M và mặt phẳng( SBD) bằng
A
23
Câu 29 (Chuyên Nguyễn Bỉnh Khiêm - Quảng Nam - 2020) Cho hình chóp S ABCD có đáy là hình
thoi tâm O cạnh a và có góc �BAD600 Đường thẳng SO vuông góc với mặt đáy ABCD
và3
a
38
a
Câu 30 (Chuyên Hùng Vương - Phú Thọ - 2020) Cho hình chóp S ABCD. có SAABCD
,6
SA a ,ABCD là nửa lục giác đều nội tiếp đường tròn đường kính AD2a Khoảng cách từđiểm B đến mặt phẳng SCD
bằng
A
62
a
32
a
22
a
34
a
Câu 31 (Chuyên Lào Cai - 2020) Cho hình chóp tam giác S.ABC có đáy ABC là tam giác đều cạnh 2a
và SBA SCA� � 90 0 Biết góc giữa đường thẳng SA và mặt đáy bằng 450 Tính khoảng cách từđiểm B đến mặt phẳng (SAC)
Câu 32 (Chuyên Vĩnh Phúc - 2020) Cho hình chóp S ABC có đáy ABC là tam giác đều cạnh a , SA
vuông góc với mặt phẳng (ABC)
; góc giữa đường thẳng SB và mặt phẳng ABC bằng 60� Gọi
M là trung điểm cạnh AB Khoảng cách từ B đến (SMC)
bằng
Trang 8A
3913
là trung điểm của
đoạn OA Góc giữa SC và mặt phẳng ABCD bằng 30� Khoảng cách từ C đến mặt phẳng
a
2211
a
3 2244
a
Câu 34 (Sở Ninh Bình) Cho hình chóp S ABC có SA a , tam giác ABC đều, tam giác SAB vuông
cân tại S và nằm trong mặt phẳng vuông góc với mặt phẳng đáy Khoảng cách từ B đến mặt
phẳng SAC
bằng
A
427
a
4214
a
4212
a
426
a
Câu 35 (Bỉm Sơn - Thanh Hóa - 2020) Cho hình chóp .S ABCD có đáy ABCD là hình chữ nhật,
đường thẳng SC và mặt phẳng ABCD bằng 45� Gọi M là trung điểm của SD , hãy tính theo
a
d
B
1315.89
a
d
D
1513.89
a
d
Câu 36 (Hậu Lộc 2 - Thanh Hóa - 2020) Cho hình chóp S ABCD có đáy ABCD là hình thang vuông tại
A và B , AD2AB2BC2a , SA vuông góc với đáy, góc giữa SB và mặt phẳng đáy bằng
a
3 3010
a
3 3040
a
Câu 37 (THPT Nguyễn Viết Xuân - 2020) Cho hình hộp ABCD A B C D có đáy ABCD là hình vuông ����
cạnh a , tâm O Hình chiếu vuông góc của A� lên mặt phẳng ABCD
trùng với O Biết tam
giác AA C vuông cân tại � A� Tính khoảng cách h từ điểm D đến mặt phẳng ABB A��
A
66
a
h
26
a
h
23
a
h
63
AD AB a Cạnh bên SA2a và vuông góc với đáy Gọi M N lần lượt là trung điểm của,
SB và SD Tính khoảng cách d từ điểm S đến mặt phẳng AMN
A d2a. B
32
a
d
63
a
d
D d a 5.
Trang 9Câu 39 (Kìm Thành - Hải Dương - 2020) Cho hình chóp S ABC. có đáy ABC là tam giác vuông tại A
, biết SAABC và AB2a, AC 3a,SA4a Khoảng cách từ điểm A đến mặt phẳng
SBC
bằng
A
211
a
d
6 2929
a
d
12 6161
a
d
D
4312
a
32
a
8 73
a
6 77
a
3 72
a
53
a
57
a
55
a
Dạng 2 Khoảng cách của đường thẳng với đường thẳng
Ta có các trường hợp sau đây:
a) Giả sử a và b là hai đường thẳng chéo nhau và ab
- Ta dựng mặt phẳng ( ) chứa a và vuông góc với b tại B
Trang 10- Trong ( ) dựng BAa tại A , ta được độ dài đoạn AB là
khoảng cách giữa hai đường thẳng chéo nhau a và b
b) Giả sử a và b là hai đường thẳng chéo nhau nhưng không vuông góc với nhau
Cách 1:
- Ta dựng mặt phẳng ( ) chứ a và song song với b.
- Lấy một điểm M tùy ý trên b dựng MM' ( ) tại M '
- Từ M dựng ' b'/ /b cắt a tại A
- Từ A dựng AB/ /MM' cắt b tại B , độ dài đoạn AB là
khoảng cách giữa hai đường thẳng chéo nhau a và b
Cách 2:
- Ta dựng mặt phẳng ( ) tại a O, ( ) cắt b tại I
- Dựng hình chiếu vuông góc của b là b' trên ( ) .
- Trong mặt phẳng ( ) , vẽ OH b', H b� '.
- Từ H dựng đường thẳng song song với a cắt b tại B
- Từ B dựng đường thẳng song song với OH cắt a tại A
- Độ dài đoạn thẳng AB là khoảng cách giữa hai đường thẳng chéo nhau a và b
Câu 1 (Đề Tham Khảo 2018) Cho lập phương ABCD A B C D. ���� có cạnh bằng a ( tham khảo hình vẽ
bên ).Khoảng cách giữa hai đường thẳng BD và A C�� bằng
A
32
Trang 11A
23
a
63
a
33
M là trung điểm của AB Khoảng cách giữa hai đường thẳng SB và DM bằng
A
34
a
32
a
3 1313
a
6 1313
a
Câu 4 (Mã 101 – 2020 Lần 2) Cho hình chóp .S ABC có đáy ABC là tam giác vuông cân tại A
AB a , SA vuông góc với mặt phẳng đáy và SA a 3 Gọi M là trung điểm của BC (tham
khảo hình bên) Khoảng cách giữa hai đường thẳng AC và SM bằng
A
22
a
3913
a
Câu 5 (Mã 101 - 2018) Cho hình chóp S ABCD có đáy là ình chữ nhật, AB a BC , 2 ,a SA vuông
góc với mặt phẳng đáy và SA a Khoảng cách giữa hai đường thẳng AC và SB bằng.
A
62
a
B
23
Câu 6 (Mã 103 2018) Cho tứ diện OABC có OA, OB, OC đôi một vuông góc với nhau, và
và AC bằng
A
2 55
a
B
22
a
C
23
a
D
23
a
Câu 7 (THPT Việt Đức Hà Nội 2019) Cho lăng trụ đứng ABC A B C. ��� có đáy ABC là tam giác vuông
tại A với AC a 3 Biết BC� hợp với mặt phẳng AA C C��
một góc 30o và hợp với mặt
Trang 12phẳng đáy góc sao cho
6sin
4
Gọi M N, lần lượt là trung điểm cạnh BB� và A C��.
Khoảng cách giữa MN và AC� là:
A
64
a
B
36
a
C
54
a
D 3
a
Câu 8 (Chuyên Lam Sơn Thanh Hóa 2019) Cho hình chóp S ABC , có SA SB SC , đáy là tam giác
đều cạnh a Biết thể tích khối chóp S ABC bằng
3
a Khoảng cách giữa hai đường thẳng SA
và BC bằng:
A
47
a
B
3 1313
a
C
67
a
D
34
a
Câu 9 (Mã 102 2018) Cho hình chóp S ABCD có đáy là hình chữ nhật, AB a , BC 2a , SA vuông
góc với mặt phẳng đáy và SA a Khoảng cách giữa hai đường thẳng BD , SC bằng
A
4 2121
a
B
2 2121
a
C
3012
a
D
306
a
2 55
a
D
22
a
Câu 11 (Chuyên Lê Quý Đôn Quảng Trị 2019) Cho hình chóp S ABCD có SAABCD, đáy ABCD
là hình chữ nhật với AC a 5 và BC a 2 Tính khoảng cách giữa SD và BC
A
32
a
23
a
34
a
Câu 12 (Chuyên Vĩnh Phúc Năm 2019) Cho hình chóp S ABCD có đáy ABCD là hình thoi cạnh a ,
AC a Tam giác SAB cân tại S và nằm trong mặt phẳng vuông góc với mặt phẳng đáy Tính
khoảng cách giữa hai đường thẳng AD và SC , biết góc giữa đường thẳng SD và mặt đáy bằng
60�
A
90629
a
B
60929
a
C
60919
a
D
60029
Trang 13A
4 21045
d=
2105
d=
4 21015
d=
2 21015
127
2
13
2
123
Câu 16 (THPT Hoàng Hoa Thám Hưng Yên 2019) Cho hình chóp S ABC có đáy ABC là tam giác
đều cạnh 2a 3, mặt bên SAB là tam giác cân với �ASB120� và nằm trong mặt phẳng vuônggóc với đáy Gọi M là trung điểm của SC và N là trung điểm của MC Tính khoảng cách giữa
hai đường thẳng AM , BN
A
2 32779
a
23779
a
2 23779
a
5 237316
Câu 18 (THCS - THPT Nguyễn Khuyến 2019) Cho tứ diện ABCD có các cạnh AB AC AD, , vuông góc
với nhau đôi một và AD2AC3ABa. Gọi là đường thẳng chứa trong mặt (BCD sao)
cho khoảng cách từ điểm A đến là nhỏ nhất và khoảng cách lớn nhất giữa hai đường thẳng
và AD là d. Khẳng định nào sau đây là đúng?.
Trang 14A
14.14
Câu 19 (Mã 102 - 2020 Lần 2) Cho hình chóp S ABC. có đáy là tam giác ABC vuông cân tại A,
AB a , SA vuông góc với mặt phẳng đáy, SA2a, M là trung điểm của BC Khoảng cáchgiữa AC và SM là
A 2
a
22
a
2 1717
a
23
a
Câu 20 (Mã 103 - 2020 Lần 2) Cho hình chóp .S ABC có đáy ABC là tam giác vuông cân tại A,
AB = a SA vuông góc với mặt phẳng đáy và SA a Gọi = M là trung điểm của BC Khoảng cách giữa hai đường thẳng AC và SM bằng
A
33
a
22
a
Câu 21 (Mã 104 - 2020 Lần 2) Cho hình chóp .S ABC có đáy ABC là tam giác vuông cân tại A,
AB a , SA vuông góc với mặt phẳng đáy và SA 2a Gọi M là trung điểm của BC (tham khảo hình vẽ) Khoảng cách giữa hai đường thẳng AC và SM bằng
A
105
a
22
a
Câu 22 (Chuyên KHTN - 2020) Cho hình chóp S ABCD. có đáy là hình chữ nhật AB a AD , 2a , SA
vuông góc với mặt phẳng đáy và SA a Gọi M là trung điểm của AD Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng BM và SD
Trang 15A
63
a
22
a
2 55
a
66
a
Câu 23 (Chuyên Lương Văn Tỵ - Ninh Bình - 2020) Cho hình chóp S ABC. có đáy ABC là tam giác
vuông cân tại A, mặt bên (SBC) là tam giác đều cạnh a và nằm trong mặt phẳng vuông góc với
mặt phẳng đáy Khoảng cách giữa hai đường thẳng SA và BC bằng
A
34
a
24
a
54
a
33
Câu 25 (Chuyên Bắc Ninh - 2020) Cho hình chóp S ABCD. có đáy ABCD là hình vuông cạnh a,
SA a và SA vuông góc với mặt đáy M là trung điểm SD Tính khoảng cách giữa SB và CM
A
36
a
23
a
32
a
33
a
Câu 26 (Chuyên Bến Tre - 2020) Cho hình chóp .S ABCD có đáy ABCD là hình vuông cạnh a,
2
SA a và vuông góc với ABCD
Gọi M là trung điểm của SD Tính khoảng cách d giữa hai
a
d
23
Câu 27 (Chuyên Hùng Vương - Gia Lai - 2020) Cho lăng trụ đứng tam giác ABC A B C. ��� có đáy là một
tam giác vuông cân tại B , AB AA �2 ,a M là trung điểm BC(minh họa như hình dưới)
Khoảng cách giữa hai đường thẳng AM và B C� bằng
A 2
a
23
a
77
a
Câu 28 (Chuyên Lê Hồng Phong - Nam Định - 2020) Cho tứ diện đều ABCD có cạnh bằng a Gọi M
là trung điểm của cạnh AD Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng AB và CM
A
3311
a
Câu 29 (Chuyên Phan Bội Châu - Nghệ An - 2020) Cho hình lăng trụ đều ABC A B C ’ ’ ’ có tất cả các
cạnh có độ dài bằng 2 (tham khảo hình vẽ) Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng AC’ và A’B
Trang 16Câu 30 (Đại Học Hà Tĩnh - 2020) Cho lăng trụ đứng ABC A B C. ��� có đáy là tam giác vuông và
AB BC a , AA�a 2, M là trung điểm của BC Tính khoảng cách d của hai đường thẳng
AM và B C�
A
66
a
22
a
77
a
33
a
Câu 31 (ĐHQG Hà Nội - 2020) Cho lăng trụ đứng ABCA B C/ / / có tất cả các cạnh bằng a Gọi M là
trung điểm của AA Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng BM và / B C/ .
Câu 32 (Sở Phú Thọ - 2020) Cho hình chóp S ABCD có đáy ABCD là hình vuông cạnh a Hình chiếu
vuông góc của S trên mặt phẳng ABCD
là trung điểm của cạnh AB, góc giữa mặt phẳng
a
510
a
55
2
5
2.3
Câu 34 (Sở Yên Bái - 2020) Cho hình lăng trụ đứng ABC A B C ��� có đáy là tam giác vuông cân tại B,
biết AB BC a , AA�a 2, M là trung điểm của BC Tính khoảng cách giữa hai đường
thẳng AM và B C�
A
77
a
2 55
a
62
a
155
a
Câu 35 (Đặng Thúc Hứa - Nghệ An - 2020) Cho hình chóp tứ giác đều S ABCD có cạnh đáy bằng 2a ,
cạnh SA tạo với mặt phẳng đáy một góc 30 Khoảng cách giữa hai đường thẳng SA và CD bằngo
A
2 155
a
3 145
a
2 105
a
4 55
a
Trang 17
Câu 36 (Kim Liên - Hà Nội - 2020) Cho hình chóp S ABC có đáy là tam giác đều cạnh a , SA vuông
góc với mặt phẳng đáy, góc giữa mặt phẳng SBC
và mặt phẳng đáy là 60� (minh họa như hìnhdưới đây) Gọi M N lần lượt là trung điểm của ,, AB AC
Khoảng cách giữa hai đường thẳng SB và MN bằng
A
38
a
62
a
34
a
Câu 37 (Liên trường Nghệ An - 2020) Cho tứ diện ABCD có
ABC ADCACD BC a CD a , góc giữa đường thẳng AB và mặt phẳng BCD
bằng 600 Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng AC và BD
A
631
a
2 631
a
2 331
a
331
a
Câu 38 (Lý Nhân Tông - Bắc Ninh - 2020) Cho tứ diện OABC có OA OB OC, , đôi một vuông góc với
nhau và OA OB a , OC2a Gọi M là trung điểm của AB Khoảng cách giữa hai đường
thẳng OM và AC bằng
A
23
a
2 55
a
22
a
23
a
Câu 39 (Nguyễn Huệ - Phú Yên - 2020) Cho hình chóp .S ABC có đáy là tam giác vuông tại A,
Khoảng cách giữa hai đường thẳng SG và BC bằng
A
27
a
63
a
2 69
a
47
giữa hai đường thẳng AB và SD
22
2 D 4 11 Câu 41 (Tiên Du - Bắc Ninh - 2020) Cho hình lăng trụ tam giác ABC A B C. ��� có cạnh bên bằng a 2,
đáy ABC là tam giác vuông tại B BC a, 3,AB a Biết hình chiếu vuông góc của đỉnh A� lênmặt đáy là điểm M thoả mãn 3AMuuuur uuur AC Khoảng cách giữa hai đường thẳng AA� và BC bằng
A
21015
a
21045
a
71417
a
71451
a
Trang 18
Câu 42 (Hải Hậu - Nam Định - 2020) Cho hình chóp đều S ABCD có đáy ABCD là hình vuông cạnh
2
a Biết rằng bán kính mặt cầu ngoại tiếp hình chóp bằng
9 28
a
4 1717
a
4 3417
a
2 3417
a
3 10109
a
3 8517
a
Dạng 3 Khoảng cách của đường với mặt, mặt với mặt
Ở dạng toán này chúng ta đều quy về dạng toán 1
Cho đường thẳng và mặt phẳng song song với nhau Khi đó khoảng cách từ một điểm bất
kì trên đến mặt phẳng được gọi là khoảng cách giữa đường thẳng và mặt phẳng .
Trang 19
, , ,
Câu 1 (Chuyên Nguyễn Bỉnh Khiêm - Quảng Nam - 2020) Cho hình chóp S ABCD có đáy ABCD là
hình thang vuông tại A và D, AB3 ,a AD DC a Gọi I là trung điểm của AD, biết haimặt phảng SBI
và SCI
cùng vuông góc với đáy và mặt phẳng SBC
tạo với đáy một góc
a
619
a
315
a
1520
a
Câu 2 (THPT Lê Xoay Vĩnh Phúc 2019) Cho hình chóp S ABCD có đáy là hình thang vuông tại A
và D , SD vuông góc với mặt đáy ABCD
đường thẳng CD và mặt phẳng SAB
A
a
2a
a 3.2
Câu 3. Cho hình chóp .S ABCD có đáy ABCD là hình vuông cạnh a , SA vuông góc với đáy và
a
d
B d a C
23
a
Câu 5 (Chuyên Nguyễn Quang Diêu - Đồng Tháp - 2018) Cho hình lập phương ABCD A B C D. ���� cạnh
a Gọi I , J lần lượt là trung điểm của BC và AD Tính khoảng cách d giữa hai mặt phẳng
B d 2a 5. C
55
a
d
3 55
a
d
Trang 20
TÀI LIỆU DÀNH CHO ĐỐI TƯỢNG HỌC SINH KHÁ – GIỎI MỨC ĐỘ 7+
Dạng 1 Khoảng cách từ điểm đến mặt phẳng
Bài toán 1: Tính khoảng cách từ hình chiếu vuông góc của đỉnh đến một mặt bên
Phương pháp xác định khoảng cách từ hình chiếu của đỉnh đến một mặt phẳng bên
Bước 1: Xác định giao tuyến d
Bước 2: Từ hình chiếu vuông góc của đỉnh, DỰNG AH d( H�d).
Bước 3: Dựng AISH I �SH .Khoảng cách cần tìm là AI
Với S là đỉnh, A là hình chiếu vuông góc của đỉnh trên mặt đáy
Ví dụ điển hình: Cho hình chóp S.ABC có SA vuông góc với đáy (ABC) Hãy xác khoảng cách từ điểm A
đến mặt bên (SBC).
Ta có BC là giao tuyến của mp (SBC) và (ABC)
Từ hình chiếu của đỉnh là điểm A, dựng AH BCtại H Dựng AI SHtại I
Bài toán 2: Tính khoảng cách từ một đểm bất kỳ đến một mặt phẳng
Thường sử dụng công thức sau:
Ở công thức trên cần tính khoảng cách từ điểm M đến mặt phẳng (P)
2
AA� a Gọi M là trung điểm của CC� (tham khảo hình bên) Khoảng cách từ M đến mặt
phẳng A BC�
bằngKHO NG CÁCH TRONG KHÔNG GIAN Ả
Chuyên đề 4
Trang 21Gọi ,H K lần lượt là hình chiếu của A lên BC và A H�
a và A A�2a Gọi M là trung điểm của A A� (tham khảo hình vẽ bên) Khoảng cách từ M đếnmặt phẳng AB C�
bằng
A
5719
a
55
a
2 55
a
2 5719
a
Lời giải
Trang 22là trung điểm của AA� (tham khảo hình vẽ).
Khoảng cách từ M đến mặt phẳng AB C�
bằng
A
24
a
217
a
22
a
2114
a
Lời giải Chọn D
Trang 23là trung điểm của CC� (tham khảo hình bên) Khoảng cách từ M đến mặt phẳng A BC�
bằng
A
2114
a
22
a
217
a
24
Trang 24Suy ra
3
2
33
,
77
với mặt phẳng đáy và SA2a Khoảng cách từ A đến mặt phẳng SBC
bằng
A
2 55
a
B
53
a
C
2 23
a
D
55
a
Lời giải Chọn A
với mặt phẳng đáy và SA a Khoảng cách từ điểm A đến mặt phẳng SBC
bằng
A
63
a
B
22
Trang 25giác đều và nằm trong mặt phẳng vuông góc với mặt phẳng đáy (minh họa như hình vẽ bên).Khoảng cách từ D đến mặt phẳng SAC
bằng
A
22
a
217
a
2114
a
2128
a
Lời giải Chọn B
* Gọi O AC �BD và G là trọng tâm tam giác ABD, I là trung điểm của AB ta có
Trang 26* Gọi K là trung điểm của AO , H là hình chiếu của I lên SK ta có IK AC IH; SAC
giác đều và nằm trong mặt phẳng vuông góc với mặt phẳng đáy (minh họa như hình vẽ bên).Khoảng cách từ A đến mặt phẳng SBD bằng
A
2114
a
217
a
22
a
D
2128
a
Lời giải
Chọn B
Gọi H là trung điểm của AB. Khi đó, SH ABCD
Gọi O là giao điểm của AC và BD suy ra ACBD Kẻ HK BD tại K(K là trung điểm
BO).
Kẻ HI SH tại I Khi đó: d A SBD , 2d H SBD , 2HI
Trang 27Xét tam giác SHK,có:
3,2
SA a và SA vuông góc với mặt phẳng đáy Khoảng cách tứ B đến SCD
bằng?
A
213
a
153
a
217
a
157
a
Lời giải Chọn C
đều và nằm trong mặt phẳng vuông góc với mặt phẳng đáy ( minh họa như hình vẽ bên) Khoảng
cách từ C đến mặt phẳng ( SBD bằng)
Trang 28A
21.14
a
B
2.2
a
C
21.7
a
D
21.28
a
Lời giải Chọn C
Gọi Hlà trung điểm của AB�SH AB�SH (ABCD).
Từ H kẻ HM BD, M là trung điểm của BI và I là tâm của hình vuông
Trang 29Vậy: ( ;(d C SBD))
21.7
a
B
33
a
C
53
a
D
32
a
Lời giải Chọn D
a
63
a
32
a
Lời giải:
Chọn B
Gọi , ,E F G lần lượt là trung điểm của , BD CD và trọng tâm tam giác BCD
Tam giác BCD đều nên suy ra
Trang 30Câu 13 (Chuyên Bắc Giang 2019) Cho hình chóp SABC có D SAABCD, đáy ABC là hình chữD
Lời giải Chọn C
Gọi H là hình chiếu của A lên DS ta chứng minh được AH SCD
AB a , AC a 3, SA vuông góc với mặt phẳng đáy và SA2a Khoảng cách từ điểm A đếnmặt phẳng (SBC bằng:)
A
5719
a
B
2 5719
a
C
2 319
a
D
2 3819
a
Lời giải Chọn B
Trang 31AK
hay
2 57( ,( ))
19
a
d A SBC
chiều cao bằng a 2 Tính khoảng cách d từ tâm O của đáy ABCD đến một mặt bên theo a
A
2 53
a
32
a
52
a
23
D S
B
C
S ABCD là hình chóp tứ giác đều nên ABCD là hình vuông và SOABCD.
Vẽ OH vuông góc với CD tại H thì Hlà trung điểm CD, 2
a
Dễ thấy CDSOH � SCD SOH
nên kẻ OK vuông góc với SH tại K thì
4
a a
Trang 32Câu 16 (Chuyên Trần Phú Hải Phòng 2019) Cho khối chóp S ABCD. có đáy ABCD là hình vuông
cạnh a , SAABCD và SA a 2 Gọi M là trung điểm cạnh SC Khoảng cách từ điểm Mđến mặt phẳng SBD
bằng
A
24
a
B
1010
a
C
22
a
D
105
Gọi H là hình chiếu của A lên mp SBD �d A SBD ; AH
Lại có AS AB AD, , đôi một vuông góc nên
2
22
tại A , AB a , AC a 3; SA vuông góc với đáy, SA2a Khoảng cách từ điểm A đến mặtphẳng SBC
bằng
A
2 37
a
37
a
319
a
2 319
a
Lời giải
Trang 33Vì ABC vuông tại A nên BC AB2 AC2 2a.
Mặt khác có AH là đường cao nên
SH
Nhận xét Trong thực hành làm toán trắc nghiệm ta nên áp dụng bài toán sau:
Cho tứ diện OABC có OA OB OC đôi một vuông góc với nhau và H là hình chiếu của , , O lên mặt phẳng ABC
OH OA OB OC
.
SA vuông góc với mặt phẳng đáy Khoảng cách từ điểm A đến mặt phẳng SBC
bằng:
A
22
a
37
a
217
a
155
Trang 34a a
mặt bên và mặt đáy là 60� Tính khoảng cách từ điểm B đến mặt phẳng SCD
a
C
32
a
D 2
a
Lời giải Chọn C
chiếu vuông góc của O lên SCD.
* Gọi I là trung điểm của CD ta có:
trong đường tròn đường kính AD2a và có cạnh SA vuông góc với mặt phẳng đáy ABCD với SA a 6 Tính khoảng cách từ B đến mặt phẳng SCD
22
a
32
a
Lời giải Chọn C
Trang 35Từ giả thiết suy ra: 2
AD
, AC a 3.
Gọi EAB CD� , suy ra tam giác ADE đều
Khi đó C là trung điểm của ED và ACED.
vuông tại Avà B, AB BC a , AD2 a Hình chiếu của S lên mặt phẳng đáy trùng với trung
điểm H của AD và
6.2
a
B d a C
64
a
D
155
a
Lời giải Chọn C
Gọi M là trung điểm của CD , K là hình chiếu của H lên SM
Tam giác HCD vuông tại H có CD a 2 và
22
a
Trang 36góc với nhau OA OB OC 3. Khoảng cách từ O đến mp ABC( ) là
Lời giải Chọn B
Gọi 'A là chân đường cao kẻ từ A lên BC,C là chân đường cao kẻ từ C lên ' AB
Gọi H là giao của AA’ với CC’ suy ra H là trực tâm của tam giác ABC Ta dễ dàng chứng.
minh được OH (ABC).
Trang 3725
a
5 303
a
Lời giải
Cách 1: Sử dụng kiến thức ở lớp 11.
ABCD là hình thoi cạnh a , � ABC �60 �ABC, ACD là các tam giác đều cạnh a
Xét SAC vuông tại A có: SA SC2AC2 4a2a2 a 3.
Cách 2: Tính khoảng cách thông qua tính thể tích.
ABCD là hình thoi cạnh a , � ABC �60 �ABC, ACD là các tam giác đều cạnh a
Xét SAC vuông tại A có: SA SC2AC2 4a2a2 a 3.
4
a
Xét SAC và SAD có: AD AC a , SA chung, � SAC SAD� �90 .
Do đó SAC SAD �SC SD �SCD cân tại S
Gọi H là trung điểm CD �SH CD.
Xét SHC vuông ở H: SH SC2CH2
2 2
44
a a
Trang 38a a
155
vuông tại A và D; AB AD2 ;a DC a Điểm I là trung điểm đoạn AD, hai mặt phẳng
a
9 1510
a
2 155
a
9 1520
a
Lời giải Chọn A
Theo đề ta có SI ABCD
Gọi K là hình chiếu vuông góc của I trên BC
Suy ra: Góc giữa hai mặt phẳng �SBC , ABCD SKI� �60
Gọi E là trung điểm của AB, M IK�DE.
Trang 3935
a
54
a
23
IH là đường trung bình của tam giác SBC nên IH SB// �IH//SAB
và �BAC � Cạnh bên SA vuông góc với mặt phẳng đáy và SA a30 Gọi D là điểm đối xứngvới B qua AC Khoảng cách từ B đến mặt phẳng SCD bằng
A
2 21
.7
a
B
2.2
a
C
21.14
a
D
217
a
Trang 40Lời giải
Chọn D
Tam giác ABC cân tại B có �BAC � và 30 D đối xứng với B qua AC nên tứ giác ABCD là
hình thoi có �ADC �ABC120�
Trong mặt phẳng ABC
, kẻ AH vuông góc với đường thẳng CD tại H Khi đó CDAH và
CDSA nên CDSAH Do đó SCD SAH.
giác ABClà tam giác đều, hình chiếu vuông góc của đỉnh S lên mặt phẳng ABCD trùng vớitrọng tâm tam giác ABC Góc giữa đường thẳng SD và mặt phẳng ABCD bằng 30� Tínhkhoảng cách từ điểm B đến mặt phẳng SCD theo a
A
217
a
2 213
a
Lời giải