ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI KHOA LUẬT LUẬT TÀI CHÍNH PHÁP LUẬT VỀ CHU TRÌNH NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN TS NGUYỄN THỊ THU HƯƠNG HÀ NỘI 2 30 MỤC LỤC LỜI MỞ ĐẦU 5 1 Tổng quan Pháp luật về chu trình ngân sách Nhà nước 6 1 1 Tổng quan về Chu trình ngân sách Nhà nước 6 1 1 1 Ngân sách Nhà nước 6 1 1 2 Chu trình ngân sách Nhà nước 7 1 2 Tổng quan Pháp luật về chu trình ngân sách Nhà nước 8 2 Pháp luật về chu trình ngân sách Nhà nước 9 2 1 Năm ngân sách 9 2 2 Quy định về lập dự toán Ngân sách N.
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
KHOA LUẬT - -
Trang 2Pháp luật về ngân sách Nhà nước luôn là một trong những vấn đề pháp lý quan trọng và thu hút được sự quan tâm, chú ý của xã hội đối với các vấn đề tài chính quốc gia.Việc xây dựng một hệ thống pháp luật thống nhất, chặt chẽ, đảm bảo tính bền vững cũng như hiệu quả của nguồn ngân sách Nhà nước trong các hoạt động chung của quốc gia là nhiệm vụ được đặt lên hàng đầu của các cơ quan có thẩm quyền
Trong bài thuyết trình này, nhóm em xin phép đưa ra những thông tin, kiến thức
mà chúng em đã tìm hiểu được về pháp luật về chu trình ngân sách Nhà nước Vậy, ngân sách Nhà nước là gì? Nhà nước phải thực hiện những công việc gì để đưa ra được nội dung ngân sách sẽ áp dụng? Đây chính là những nội dung chính sẽ có trong bài thuyết trình của chúng em
Trang 31 Tổng quan Pháp luật về chu trình ngân sách Nhà nước
1.1 Tổng quan về Chu trình ngân sách Nhà nước
1.1.1.Ngân sách Nhà nước
- Theo Khoản 14 – Điều 4 – Luật Ngân sách Nhà nước năm 2015 (sửa đổi bổ sung
năm 2020): “Ngân sách nhà nước là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước
được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định để bảo đảm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước”.
- Theo đó, ngân sách Nhà nước có những đặc điểm sau:
o Về mặt nội dung: Là toàn bộ các khoản thu – chi của Nhà nước Khái niệm
thu – chi đã được khái quát hoá, trong đó “thu” được hiểu là tất cả các nguồn tiền được huy động cho nhà nước; còn “chi” được hiểu là bao gồm tất cả các khoản chi và các khoản hoàn trả khác của Nhà nước Các khoản thu chi được xác định bởi những con số cụ thể nhằm xác định rõ khả năng tạo nguồn kinh phí để đáp ứng nhu cầu chi tiêu của nhà nước, đồng thời tạo thế cân bằng trong thu chi, tạo sự chủ động trong hoạt động của ngân sách Nhà nước
o Về mặt pháp lý: Các khoản thu – chi này phải nằm trong dự toán đã được
cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quyết định Ngân sách Nhà nước hoạt động trong lĩnh vực phân phối các nguồn tài chính, vì vậy nó thể hiện các mối quan hệ về lợi ích kinh tế giữa nhà nước và xã hội Quyền lực về ngân sách Nhà nước thuộc về nhà nước, nên ngân sách Nhà nước do Quốc hội với tư cách là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất ở nước ta quyết định
Trang 4o Về mặt thời gian: Các khoản thu – chi này chỉ được thực hiện trong một
năm Tính niên hạn của ngân sách Nhà nước được thể hiện quá trình thực hiện nhiệm vụ thu – chi của nhà nước; nó tồn tại trong vòng 12 tháng, có thểbao trùm năm dương lịch (từ ngày 01.01 đến 31.12 của năm) nhưng cũng có
thể bắt đầu và kết thúc vào những khoảng thời gian khác nhau như: Ví dụ:
có nước bắt đầu từ 1.4 của năm trước và kết thúc vào 31.03 của năm sau;
có nước bắt đầu từ 01.10 của năm trước và kết thúc vào 30.9 của năm sau…
o Về mục đích: Nhằm thực hiện các chức năng và nhiệm vụ của Nhà nước
Mọi khoản thu và chi tài chính của nhà nước đều do Nhà nước quyết định
và nhằm mục đích phục vụ yêu cầu thực hiện các chức năng nhà nước Bất
kỳ nhà nước nào cũng đều có quyền ban hành pháp luật Do nhu cầu chi tiêucủa mình, nhà nước đã sử dụng pháp luật để ban hành chính sách thuế khoá
và bắt buộc các tổ chức, cá nhân phải nộp một phần thu nhập của mình cho nhà nước với tư cách là chủ thể thực hiện nghĩa vụ với nhà nước Tính cưỡng bức của các khoản thu ngân sách không hề mang ý nghĩa tiêu cực; bởi vì đây là sự cần thiết Mọi đối tượng nộp thuế đều ý thức được nghĩa vụ của mình trong việc đảm bảo sự tồn tại và phát triển của nhà nước, của quốcgia Đồng thời họ cũng ý thức được vai trò quan trọng của nhà nước trong quá trình sử dụng các nguồn tài chính nhằm thực hiện các chức năng về kinh tế – xã hội của mình
1.1.2.Chu trình ngân sách Nhà nước
- Chu trình ngân sách hay còn gọi là Quy trình ngân sách có thể hiểu là “một trình
tự luật định, trong đó bao gồm các công việc, thủ tục và thời hạn tiến hành các công việc của các chủ thể có liên quan trong việc lập, chấp hành và quyết toán ngân sách Nhà nước” 1
1 TS Đinh Dũng Sỹ (2002), Giáo trình Luật Tài chính Việt Nam, NXB Đại học Quốc gia Hà Nội, tr.87
Trang 5- Chế độ pháp lý về chu trình ngân sách Nhà nước là tổng hợp các quy phạm pháp luật do cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành nhằm điều chỉnh các quan hệ xãhội phát sinh trong quá trình lập, chấp hành và quyết toán ngân sách Nhà nước.
- Các hoạt động trong một chu trình ngân sách bao gồm:
o Thứ nhất: Lập dự toán ngân sách nhà nước là quá trình xây dựng và quyết định dự đoán thu chi, ngân sách nhà nước trong thời hạn một năm với sự tham gia của cơ quan nhà nước có thẩm quyền
o Thứ hai: Chấp hành ngân sách nhà nước là quá trình sử dụng tổng thể các biện pháp kinh tế hành chính nhằm biến các chỉ tiêu thu chi ghi trong bản
dự toán ngân sách Nhà nước đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê chuẩn thành hiện thực trong thực tế
o Thứ ba: Quyết toán ngân sách nhà nước là việc tổng kết, đánh giá kết quả ngân sách Nhà nước hàng năm đã được phê duyệt theo trình tự luật định Đây là giai đoạn cuối cùng của chu trình ngân sách Trong giai đoạn này, các cơ quan nhà nước có thẩm quyền thông qua quyết đoán ngân sách Nhà nước, các cơ quan chấp hành của cơ quan quyền lực quản lý hành chính thực hiện quyết toán ngân sách nhà nước để rút ra những giải pháp cho côngtác xây dựng chấp hành ngân sách nhà nước trong giai đoạn tiếp theo
1.2 Tổng quan Pháp luật về chu trình ngân sách Nhà nước
- Các hoạt động phát sinh trong các giai đoạn của chu trình ngân sách nhà nước được điều chỉnh bằng pháp luật và tạo thành pháp luật về chu trình ngân sách nhà nước Như vậy, pháp luật về ngân sách nhà nước gồm:
o Thứ nhất: Pháp luật về lập dự toán ngân sách nhà nước gồm tổng hợp các quy phạm pháp luật điều chỉnh mối quan hệ phát sinh trong quá trình xây dựng dự toán ngân sách nhà nước và quyết định dự toán ngân sách nhà nướccủa các cơ quan nhà nước có thẩm quyền
Trang 6o Thứ hai: Pháp luật về chấp hành ngân sách gồm tổng hợp các quan hệ pháp luật điều chỉnh các quan hệ phát sinh trong quá trình các cá nhân, tổ chức chấp hành dự toán chi, dự toán thu ngân sách Nhà nước và hoạt động điều hành ngân sách nhà nước của cơ quan nhà nước có thẩm quyền
o Thứ ba: Pháp luật về kiểm toán, quyết toán ngân sách Nhà nước gồm tổng hợp các quy phạm pháp luật điều chỉnh các quan hệ pháp luật phát sinh trong quá trình tổng kết, đánh giá chấp hành ngân sách hàng năm
- Trong các giai đoan của chu trình ngân sách, những vấn đề quan trọng được tập trung nghiên cứu đó là thẩm quyền của các cơ quan nhà nước, tổ chức, cá nhân được tổ chức nhà nước trao nhằm lập dự toán ngân sách Nhà nước, phê chuẩn dự toán ngân sách Nhà nước, tổ chức thi hành ngân sách Nhà nước và kiểm toán, quyết toán ngân sách Nhà nước cùng trình tự, thủ tục, chặt chẽ theo quy định của pháp luật
2 Pháp luật về chu trình ngân sách Nhà nước
2.1 Năm ngân sách
- Năm ngân sách có thể được hiểu là khoảng thời gian khép kín của một chu kì ngân sách do pháp luật quy định để thực hiện dự toán ngân sách nhà nước của một quốc gia
- Theo Điều 14 – Luật Ngân sách Nhà nước năm 2015 (sửa đổi bổ sung năm 2020):
“Năm ngân sách bắt đầu từ ngày 01 tháng 01 và kết thúc vào ngày 31 tháng 12 năm dương lịch”
2.2 Quy định về lập dự toán Ngân sách Nhà nước
2.2.1.Tổng quan về Lập dự toán Ngân sách Nhà nước
- Khái niệm: Lập dự toán ngân sách Nhà nước là quá trình phân tích, đánh giá khả
năng thu và nhu cầu chi để đảm bảo lập dự toán sát với thực tế Chế độ lập dự toán ngân sách Nhà nước điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong quá trình lập,
Trang 7phê chuẩn, dự toán ngân sách Nhà nước Dưới góc độ pháp lý, lập dự toán ngân
sách Nhà nước cũng có thể được hiểu là “tập hợp các quy phạm pháp luật do Nhà
nước ban hành nhằm quy định thẩm quyền, trình tự, thủ tục xây dựng và quyết định dự toán ngân sách Nhà nước hàng năm” 1
- Đặc điểm:
o Lập dự toán ngân sách Nhà nước được tiến hành hàng năm, vào trước năm ngân sách
o Thể hiện rõ nét sự tập trung quyền lực nhà nước vào tay Quốc hội
o Có sự tham gia của nhiều chủ thể khác nhau, giữa các chủ thể có sự phân định quyền hạn và trách nhiệm rõ ràng
o Được tiến hành theo quy trình thủ tục chặt chẽ và được luật hóa
2.2.2.Yêu cầu của Lập dự toán ngân sách Nhà nước
Yêu cầu của Lập dự toán ngân sách Nhà nước được quy định tại Điều 42 – Luật Ngân sách Nhà nước năm 2015 (sửa đổi bổ sung năm 2020) Theo đó:
“1 Dự toán ngân sách nhà nước phải tổng hợp theo từng khoản thu, chi và theo cơ cấu chi đầu tư phát triển, chi thường xuyên, chi dự trữ quốc gia, chi trả nợ và viện trợ, chi bổ sung quỹ dự trữ tài chính, dự phòng ngân sách
2 Dự toán ngân sách của đơn vị dự toán ngân sách các cấp được lập phải thể hiện đầy
đủ các khoản thu, chi theo đúng biểu mẫu, thời hạn do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định Trong đó:
a) Dự toán thu ngân sách được lập trên cơ sở dự báo các chỉ tiêu kinh tế vĩ mô và các chỉ tiêu có liên quan, các quy định của pháp luật về thuế, phí, lệ phí và chế độ thu ngân sách;
b) Dự toán chi đầu tư phát triển được lập trên cơ sở quy hoạch, kế hoạch, chương trình,
dự án đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt; kế hoạch tài chính 05 năm, kế hoạch đầu tư trung
1 TS Nguyễn Văn Tuyến (2019), Giáo trình Luật Ngân sách Nhà nước, NXB Công an nhân dân, Hà Nội, tr.112
Trang 8hạn nguồn ngân sách nhà nước, khả năng cân đối các nguồn lực trong năm dự toán, quy định của pháp luật về đầu tư công, xây dựng và quy định khác của pháp luật có liên quan;
c) Dự toán chi thường xuyên được lập trên cơ sở nhiệm vụ được giao, nhiệm vụ được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định Việc lập dự toán ngân sách của các cơ quan nhà nước thực hiện chế độ tự chủ,
tự chịu trách nhiệm về sử dụng biên chế và kinh phí quản lý hành chính; đơn vị sự nghiệp công lập thực hiện quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiện nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, biên chế
và tài chính thực hiện theo quy định của Chính phủ;
d) Dự toán chi ngân sách nhà nước đối với lĩnh vực giáo dục - đào tạo và dạy nghề, khoa học và công nghệ bảo đảm tỷ lệ theo quy định của pháp luật có liên quan;
đ) Dự toán chi thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia được lập căn cứ vào danh mục các chương trình, tổng mức kinh phí thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia trong từng giai đoạn do Quốc hội quyết định, mục tiêu, nội dung, nhiệm vụ và chi tiết các dự án thành phần đối với từng chương trình mục tiêu quốc gia;
e) Dự toán chi trả nợ được lập trên cơ sở bảo đảm trả các khoản nợ đến hạn của năm dự toán ngân sách;
g) Dự toán vay bù đắp bội chi ngân sách nhà nước phải căn cứ vào cân đối ngân sách nhà nước, khả năng từng nguồn vay, khả năng trả nợ và trong giới hạn an toàn về nợ theo nghị quyết của Quốc hội.”
2.2.3.Căn cứ Lập dự toán ngân sách Nhà nước
Theo quy định tại Nghị định 163/2016/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật ngân sách nhà nước, việc lập dự toán ngân sách chủ yếu dựa trên các căn cứ chủ yếu sau:
- Thứ nhất: Căn cứ vào nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm quốc phòng,
an ninh: Mỗi vùng trên đất nước ta có điều kiện tự nhiên cũng như điều kiện về kinh tế - xã hội không giống nhau như về vị trí địa lý, dân số theo vùng lãnh thổ, khí hậu, tài nguyên thiên nhiên, trình độ phát triển… Do đó, để có thể lập được dự toán ngân sách phù hợp với điều kiện từng vùng cụ thể, các cơ quan có thẩm quyền
Trang 9phải thông báo đối với từng bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác ở trung ương, từng địa phương và đơn vị những điều kiện cụ thể, chi tiếtcủa vùng mình Từ đó, đưa ra được các chỉ tiêu, nhiệm vụ cụ thể của năm kế hoạch
và những chỉ tiêu phản ánh quy mô nhiệm vụ, đặc điểm hoạt động, điều kiện kinh
tế – xã hội và tự nhiên của từng vùng để xây dựng dự toán ngân sách
- Thứ hai: Căn cứ vào chính sách, chế độ thu ngân sách; định mức phân bổ ngân sách, chế độ, tiêu chuẩn định mức chi ngân sách do cấp có thẩm quyền quy định
Đó là những quy phạm pháp luật định ra những chuẩn mực pháp lý để cơ quan nhà nước có thẩm quyền tiến hành phù hợp với nhiệm vụ, quyền hạn của mình Tuy nhiên, các quan hệ xã hội không ngừng biến đổi nên nhiều trường hợp chính sách, chế độ không còn phù hợp để điểu chỉnh, vì thế, cần có sự sửa đổi, bổ sung cần thiết đối với những văn bản này Trong những trường hợp này, cấp có thẩm quyền cần nghiên cứu nhằm sửa đổi, bổ sung và ban hành trước thời điểm lập dự toán ngân sách nhà nước hàng năm
- Thứ ba: Việc xây dựng dự toán ngân sách còn căn cứ vào những quy định về phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi ngân sách nhà nước (đối với dự toán năm đầu thời kỳ
ổn định ngân sách); tỷ lệ phần trăm (%) phân chia các khoản thu và mức bổ sung cân đối của ngân sách cấp trên cho ngân sách cấp dưới đã được quy định (đối với
dự toán năm tiếp theo của thời kỳ ổn định)
- Thứ tư: Căn cứ vào chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ về việc xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội và dự toán ngân sách năm sau; thông tư hướng dẫn của
Bộ Tài chính về việc lập dự toán ngân sách; thông tư hướng dẫn của Bộ Kế hoạch
và Đầu tư về xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội, kế hoạch vốn đầu tư phát triển thuộc ngân sách nhà nước và văn bản hướng dẫn của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh về lập dự toán ngân sách ở các cấp địa phương
- Thứ năm: Căn cứ vào số kiểm tra về dự toán thu, chi ngân sách nhà nước do Bộ Tài chính thông báo và số kiểm tra về dự toán chi đầu tư phát triển do Bộ Kế hoạch
Trang 10và Đầu tư thông báo cho các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác ở Trung ương và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; Ủy ban nhân dân cấp trên thông báo số kiểm tra cho các đơn vị trực thuộc và
Ủy ban nhân dân cấp dưới
- Thứ sáu: Căn cứ vào tình hình thực hiện ngân sách các năm trước
2.2.4.Các chủ thể trong quá trình lập dự toán ngân sách Nhà nước
- Quyết định dự toán: Quốc hội, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội, Uỷ ban Kinh tế -
Ngân sách, Hội đồng nhân dân các cấp
o Quốc hội: Quyết định dự toán ngân sách nhà nước và phân bổ ngân sách
nhà nước; Quy định phân bổ ngân sách Trung ương; Quyết định các dự án, các công trình quan trọng Quốc gia được đầu tư từ nguồn ngân sách nhà nước; Quyết định điều chỉnh dự toán ngân sách nhà nước; Quyết định chính sách tài chính, tiền tệ quốc gia để phát triển kinh tế xã hội, bảo đảm cân đối thu, chi ngân sách nhà nước
o Ủy ban Thường vụ Quốc hội: Quyết định tỉ lệ phần trăm phân chia giữa
ngân sách trung ương và ngân sách địa phương, cho ý kiến đối với các báo cáo của Chính phủ về dự toán ngân sách nhà nước, phương án phân bổ ngânsách Trung ương
o Hội đồng nhân dân các cấp: Quyết định dự toán thu ngân sách nhà nước
trên địa bàn, dự toán thu, chi ngân sách địa phương; phân bổ dự toán ngân sách cấp mình; Quyết định các chủ trương biện pháp để triển khai thực hiện ngân sách địa phương; Quyết định điều chỉnh dự toán ngân sách địa phươngtrong trường hợp cần thiết; Phê chuẩn quyết toán ngân sách địa phương
- Xây dựng dự toán: Cơ quan quản lý nhà nước (Chính phủ, Uỷ ban nhân dân các
cấp), các cơ quan đơn vị dự toán khác
o Chính phủ:
Trang 11 1 Tổ chức, chỉ đạo việc lập và trình Quốc Hội dự toán ngân sách nhànước và phương án phân bổ ngân sách Trung ương hằng năm; Dự toán điều chỉnh ngân sách nhà nước trong trường hợp cần thiết;
2.Quyết định giao nhiệm vụ thu, chi ngân sách cho từng bộ, Cơ quan thuộc chính phủ và cơ quan trung ương khác, giao tỉ lệ % phân chia giữa ngân sách trung ương với ngân sách địa phương theo từng khoản thu;
3 Quy định/phân cấp quy định các mức phân bổ và các chế độ, tiêu chuẩn định mức chi ngân sách Nhà nước làm căn cứ xây dựng, phân
bổ và quản lý ngân sách Nhà nước
o Bộ Tài chính: Chủ trì việc chuẩn bị và soạn thảo dự toán ngân sách nhà
nước và phương án phân bổ ngân sách trung ương
o Ủy ban nhân dân các cấp:
1 Lập dự toán ngân sách địa phương, phương án phân bổ ngân sách cấp mình; dự toán điều chỉnh ngân sách địa phương trong trường hợpcần thiết, trình hội đồng nhân dân cùng cấp quyết định
2 Hướng dẫn tổ chức và chỉ đạo các đơn vị trực thuộc, chính quyền cấp dưới lập dự toán thu, chi ngân sách thuộc phạm vi quản lý;
3 Căn cứ vào nghị quyết của hội đồng nhân dân cùng cấp, quyết định giao nhiệm vụ thu, chi ngân sách cho từng cơ quan, đơn vị trực thuộc; nhiệm vụ thu, chi bổ sung cho ngân sách cấp dưới và tỉ lệ phần trăm phân chia giữa các cấp ngân sách ở địa phương đối với cáckhoản thu phân chia;
4 Chỉ đạo cơ quan tài chính địa phương chủ trì phối hợp với các cơ quan liên quan giúp Ủy ban nhân dân thực hiện nhiệm vụ
Trang 122.2.5.Quy trình Lập dự toán ngân sách Nhà nước
Căn cứ theo Điều 22 – Nghị định số 163/2016/NĐ-CP Quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Ngân sách Nhà nước, quy trình lập dự toán ngân sách Nhà nước gồm 3 bước:
Bước 1: Hướng dẫn lập dự toán
- Trước ngày 15/5, Thủ tướng Chính phủ ban hành quy định về việc xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, dự toán ngân sách nhà nước năm sau
- Trước ngày 1/6, Bộ Kế hoạch và Đầu tư:
o Ban hành thông tư hướng dẫn về xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, kế hoạch đầu tư phát triển năm sau;
o Thông báo số kiểm tra dự toán chi đầu tư phát triển thuộc ngân sách nhà nước năm sau đến từng bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, các
cơ quan khác ở trung ương và từng tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương;
o Thông báo số kiểm tra dự toán chi đầu tư phát triển thuộc ngân sách nhà nước năm sau của từng chương trình mục tiêu quốc gia, chương trình mục tiêu đến từng bộ, cơ quan quản lý chương trình mục tiêu quốc gia, chương trình mục tiêu
- Trước ngày 1/6, Bộ Tài chính:
o Ban hành Thông tư hướng dẫn xây dựng dự toán ngân sách nhà nước năm sau;
o Thông báo số kiểm tra về dự toán ngân sách với tổng mức và từng khoản thu, chi ngân sách cho dự trữ quốc gia, từng lĩnh vực chi ngân sách thường xuyên năm sau đến từng bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, các cơ quan khác ở trung ương;
Trang 13o Thông báo số kiểm tra dự toán chi ngân sách thường xuyên chi tiết theo từng lĩnh vực năm sau của từng chương trình mục tiêu quốc gia, chương trình mục tiêu đến từng bộ, cơ quan quản lý chương trình mục tiêu quốc gia,chương trình mục tiêu;
o Thông báo số kiểm tra dự toán tổng số thu ngân sách nhà nước trên địa bàn, tổng số chi ngân sách địa phương và một số lĩnh vực chi quan trọng đến từng tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương
- Trước ngày 15/6:
o Các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác ở trung ương hướng dẫn xây dựng dự toán ngân sách năm sau trong phạm vi được giao quản lý; thông báo số kiểm tra dự toán thu, chi ngân sách năm sau đến từng cơ quan, đơn vị trực thuộc;
o Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hướng dẫn xây dựng dự toán ngân sách năm sau ởđịa phương phù hợp với yêu cầu, nội dung và thời gian lập dự toán ngân sách tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương; thông báo số kiểm tra dự toán thu, chi ngân sách năm sau đến từng cơ quan, đơn vị trực thuộc và Ủy ban nhân dân cấp huyện; Ủy ban nhân dân cấp huyện thông báo số kiểm tra dự toán thu, chi ngân sách năm sau đến từng cơ quan, đơn vị trực thuộc và Ủy ban nhân dân cấp xã
Bước 2: Lập, xét duyệt, tổng hợp dự toán ngân sách Nhà nước
Trước ngày 20/7:
- Các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác ở trung ương lập dự toán thu, chi ngân sách, phương án phân bổ ngân sách năm sau chi tiết theo từng lĩnh vực và chi tiết tới từng cơ quan, đơn vị sử dụng ngân sách, gửi Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, các cơ quan quản lý chương trình mục tiêu quốc
Trang 14gia, chương trình mục tiêu (đối với phần chi chương trình mục tiêu quốc gia, chương trình mục tiêu);
- Ủy ban nhân dân cấp tỉnh lập, tổng hợp dự toán ngân sách địa phương năm sau gửi
Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, các cơ quan quản lý chương trình mục tiêu quốc gia, chương trình mục tiêu (phần dự toán chi chương trình mục tiêu quốc gia, chương trình mục tiêu);
Bước 3: Quyết định phân bổ, giao dự toán ngân sách Nhà nước
- Trước ngày 31/8, Bộ Kế hoạch và Đầu tư gửi phương án phân bổ chi đầu tư phát triển của ngân sách trung ương năm sau tới Bộ Tài chính để tổng hợp
- Bộ Tài chính chủ trì, tổng hợp và lập dự toán thu, chi ngân sách nhà nước, phương
án phân bổ ngân sách trung ương năm sau báo cáo Chính phủ để trình Ủy ban thường vụ Quốc hội cho ý kiến trước ngày 20 tháng 9 theo quy định tại khoản 2 Điều 44 Luật ngân sách nhà nước
- Trên cơ sở ý kiến thẩm tra của các cơ quan của Quốc hội, Bộ Tài chính chủ trì hoàn thiện báo cáo đánh giá tình hình thực hiện ngân sách nhà nước năm hiện hành, dự toán ngân sách nhà nước, báo cáo phân bổ ngân sách trung ương năm sau trình Chính phủ để gửi đến các Đại biểu Quốc hội chậm nhất là 20 ngày, trước ngày khai mạc kỳ họp Quốc hội cuối năm
- Sau khi Quốc hội quyết định dự toán ngân sách nhà nước, phân bổ ngân sách trungương, Thủ tướng Chính phủ giao dự toán thu, chi ngân sách năm sau cho từng bộ,
cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác ở trung ương và từng tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương trước ngày 20 tháng 11 năm trước
- Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định dự toán ngân sách địa phương, phân bổ ngân sách cấp tỉnh năm sau trước ngày 10 tháng 12 Hội đồng nhân dân cấp dưới quyết định dự toán ngân sách địa phương, phân bổ ngân sách năm sau của cấp
Trang 15mình chậm nhất là 10 ngày, kể từ ngày Hội đồng nhân dân cấp trên trực tiếp quyết định dự toán và phân bổ ngân sách.
- Chậm nhất là 05 ngày làm việc, kể từ ngày Hội đồng nhân dân quyết định dự toán ngân sách, Ủy ban nhân dân cùng cấp giao dự toán thu, chi ngân sách năm sau cho từng cơ quan, đơn vị thuộc cấp mình và cấp dưới; đồng thời, báo cáo Ủy ban nhân dân và cơ quan tài chính cấp trên trực tiếp, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh báo cáo Bộ Tài chính về dự toán ngân sách đã được Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định
- Trước ngày 31 tháng 12, các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác ở trung ương, Ủy ban nhân dân các cấp ở địa phương phải hoàn thành việc giao dự toán ngân sách cho từng cơ quan, đơn vị trực thuộc và Ủy ban nhân dân cấp dưới, trừ trường hợp quy định tại Điều 27 của Nghị định này
2.2.5.1. Ngân sách địa phương
Theo Điều 25 – Nghị định số 163/2016/NĐ-CP:
“1 Sở Tài chính chủ trì, phối hợp với Sở Kế hoạch và Đầu tư xem xét dự toán thu ngân sách nhà nước trên địa bàn do các cơ quan thu ngân sách lập, dự toán thu, chi ngân sách của đơn vị dự toán cấp I thuộc phạm vi quản lý và dự toán thu, chi ngân sách của cấp huyện; lập dự toán thu ngân sách nhà nước trên địa bàn, dự toán thu, chi ngân sách địa phương báo cáo Ủy ban nhân dân cấp tỉnh để trình Thường trực Hội đồng nhân dân cấp tỉnh xem xét, cho ý kiến.
2 Sau khi có ý kiến của Thường trực Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh gửi báo cáo dự toán ngân sách địa phương đến Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch
và Đầu tư, các cơ quan quản lý chương trình mục tiêu quốc gia, chương trình mục tiêu đối với phần dự toán chi chương trình mục tiêu quốc gia, chương trình mục tiêu.”
2.2.5.2. Ngân sách Trung ương
Theo Điều 26 - Nghị định số 163/2016/NĐ-CP:
“1 Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Kế hoạch và Đầu tư và các bộ, cơ quan liên quan, tổng hợp và lập dự toán thu, chi ngân sách nhà nước, phương án phân bổ ngân