HOÁN-DỤ

Slide 1 Phßng gi¸o dôc & ®µo t¹o THỊ Xà BA ĐỒN Tr êng thcs ba ®ån Tiết 104 HOÁN DỤ Áo nâu liền với áo xanh, Nông thôn cùng với thị thành đứng lên (Tố Hữu) Tiết 104 Hoán dụ Áo nâu Áo xanh Chỉ người nôn[.]

Phòng giáo dục & đào tạo THỊ XÃ BA ĐỒN

Tr ờng thcs ba đồn

Tiết 104

Áo nâu liền với áo xanh,

Nông thôn cùng với thị thành đứng lên.

(Tố Hữu) Tiết 104: Hoán dụ

Áo nâu

Áo xanh

Chỉ người nông dân

Chỉ người công nhân

Nông thôn

Thị thành

Những người sống ở nông thôn Những người sống ở thị thành

Áo nâu

Áo xanh

Chỉ người nông dân

Chỉ người

công nhân

quan hệ gần gũi

Nông thôn

Thị thành

Những người sống ở nông thôn

Những người sống ở thị thành

quan hệ gần gũi.

Cách 1 Tất cả nông dân ở nông thôn và công nhân ở thành phố đều đứng lên.

Cách 2 Áo nâu liền với áo xanh Nông thôn cùng với thị thành đứng lên.

Tiết 104: Hoán dụ

2 Kết luận:

Hoán dụ là gọi tên sự vật hiện tượng, khái niệm bằng tên của sự vật, hiện tượng ,khái niệm khác

có quan hệ gần gũi với nó nhằm tăng sức gợi hình gợi cảm cho sự diễn đạt.

Tiết 104: Hoán dụ

Hè đến, những áo xanh lại về với vùng sâu, vùng xa

Lớp học đang lắng nghe cô giáo giảng bài.

ví dụ:

Bàn tay ta làm nên tất cả

Có sức người sỏi đá cũng thành cơm

(Hoàng Trung Thông)

Người lao

đ ộng

Bàn tay

Toàn thể

Bộ phận

-> Lấy bộ phận để gọi toàn thể

Ví dụ:

Ngày Huế đổ

máu

Chú Hà Nội về

Tình cờ chú cháu

Gặp nhau Hàng

Bè

(Tố

Hữu)

-> Dấu hiệu của chiến tranh( Lấy dấu hiệu của sự vật để gọi

sự vật)

Đổ

máu

chiến tranh.

Ví dụ:

Một cây làm chẳng

nên non

Ba cây chụm lại nên hòn

núi cao

(Ca dao)

-> Số lượng

Một và

ba

Số

ít

Số nhiều

-> Lấy cái cụ thể để gọi cái trừu tượng

ví dụ:

Cô gái vừa bước vào, cả phòng đều ngạc nhiên.

Mọi người trong phòng

Cả phòng

Vật bị chứa đựng

Vật chứa

đựng

-> Lấy vật chứa đựng để gọi vật bị chứa đựng

Lấy bộ phận để gọi toàn thể

L ấy bộ phận để gọi toàn thể

Lấy vật chứa đựng để gọi vật bị chứa đựng

L ấy vật chứa đựng để gọi vật bị chứa đựng

Lấy dấu hiệu của sự vật để gọi sự vật

L ấy dấu hiệu của sự vật để gọi sự vật

Lấy cái cụ thể để gọi cái trừu tượng

L ấy cái cụ thể để gọi cái trừu tượng

Tiết 104: Hoán dụ

Ẩn dụ Hoán dụ

Giống

nhau

- Gọi tên sự vật, hiện tượng này bằng tên sự vật, hiện tượng khác.

- Làm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho lời văn

Khác

nhau

* Dựa vào quan hệ tương đồng

- Hình thức

- Cách thức thực hiện

- Phẩm chất

- Chuyển đổi cảm giác

* Dựa vào quan hệ gần gũi

- Bộ phận- toàn thể

- Vật chứa đựng - vật bị chứa đựng

- Cụ thể- trừu tượng

- Dấu hiệu của sv- với sv

Tiết 104: Hoán dụ

So sánh ẩn dụ và hoán dụ?

Bài 1: Chỉ ra phép hoán dụ và xác định kiểu của chúng trong các ví dụ sau?

đói rách.Làng xóm ta ngày nay bốn mùa nhộn nhịp cảnh làm ăn tập thể

(Hồ Chí Minh )

b) Vì lợi ích mười năm phải trồng cây,

Vì lợi ích trăm năm phải trồng người

(Hồ Chí Minh )

c) Áo chàm đưa buổi phân li

Cầm tay nhau biết nói gì hôm nay

(Tố Hữu )

d) Vì sao? trái đất nặng ân tình

Nhắc mãi tên Người Hồ Chí Minh

( Tố Hữu )

BÀI 1

BÀI 1

phép hoán dụ và kiểu trong câu thơ, a,b,c,d

a

a

b

b

c

c

- Làng xóm – Người nông dân

-> Vật chứa đựng- vật bị chứa đựng

- Làng xóm – Người nông dân – Người nông dân

- Mười năm : Thời gian trước mắt

- Trăm năm : Thời gian lâu dài

->Cái cụ thể- Cái trừu tượng.

- Mười năm : Thời gian trước mắt Thời gian trước mắt

- Trăm năm : Thời gian lâu dài : Thời gian lâu dài

- Áo chàm - Đồng bào Việt Bắc

->Dấu hiệu - Sự vật.

- Áo chàm - Đồng bào Việt Bắc - Đồng bào Việt Bắc

d

d - Trái Đất – Đông đảo những người sống trên trái đất.

->Vật chứa đựng- Vật bị chứa đựng.

- Trái Đất – Đông đảo những người sống trên trái đất – Đông đảo những người sống trên trái đất.

->Vật chứa đựng- Vật bị chứa đựng.

H Ưíng dÉn vÒ nhµ

- N¾m ch¾c khái niệm, các kiểu hoán dụ.

- Làm lại tất cả các bài tập.

ChuÈn bÞ bµi: Câu trần thuật đơn

+ Đặc điểm