PowerPoint Template KHOA CHÍNH TRỊ LUẬT BỘ MÔN CHỦ NGHĨA MÁC LÊNIN BÀI GIẢNG MÔN TRIẾT HỌC MÁC LÊNIN 2021 04/19/222 NỘI DUNG MÔN HỌC Chương 1 Triết học và vai trò của triết học trong đời sống xã hội C[.]
Trang 1KHOA CHÍNH TRỊ - LUẬT
BỘ MÔN CHỦ NGHĨA MÁC-LÊNIN
BÀI GIẢNG MÔN TRIẾT HỌC MÁC-LÊNIN
2021
Trang 2NỘI DUNG MÔN HỌC
Chương 1: Triết học và vai trò của triết học trong đời sống xã hội
Chương 2: Chủ nghĩa duy vật biện chứng
Chương 3: Chủ nghĩa duy vật lịch sử
Trang 304/19/22 3
TÀI LIỆU HỌC TẬP MÔN HỌC
1. Sách, giáo trình chính:
Giáo trình Triết học Mác – Lênin (giáo trình tập huấn
năm 2019- Bộ GDĐT)
2 Tài liệu tham khảo:
• [1] Bộ Giáo dục và Đào tạo, Giáo trình Những
Nguyên lý cơ bản của Chủ nghĩa Mác-Lênin,
Nxb.Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2014.
• [2] Hội đồng Trung ương chỉ đạo biên soạn
giáo trình quốc gia các bộ môn khoa học Mác
– Lênin, Giáo trình Triết học Mác-Lênin,
Nxb.Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2010
Trang 4Tiểu luận (5%)
Thi cuối kỳ (70%)
Trang 6NỘI DUNG BÀI GIẢNG
I HỌC THUYẾT HÌNH THÁI KINH TẾ - XÃ HỘI
II GIAI CẤP VÀ DÂN TỘC
III NHÀ NƯỚC VÀ CÁCH MẠNG XÃ HỘI
IV Ý THỨC XÃ HỘI
V TRIẾT HỌC VỀ CON NGƯỜI
Trang 71 Sản xuất vật chất là cơ sở của tồn tại và
Trang 8Sản xuất là một loại hình hoạt động đặc trưng
của con người và xã hội loài người
1 Sản xuất vật chất là cơ sở của tồn tại và
phát triển xã hội
Trang 92 Biện chứng giữa lực lượng sản xuất và
quan hệ sản xuất
2 Biện chứng giữa lực lượng sản xuất và
quan hệ sản xuất
I HỌC THUYẾT HÌNH THÁI KINH TẾ - XÃ HỘI
b Quy luật quan hệ sản xuất phù hợp với trình
độ phát triển của lực lượng sản xuất
b Quy luật quan hệ sản xuất phù hợp với trình
độ phát triển của lực lượng sản xuất
a Phương thức sản xuất
Trang 102 Biện chứng giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất
a Phương thức sản xuất
Trang 11b Quy luật quan hệ sản xuất phù hợp với trình độ phát triển của lực lượng sản xuất
Trang 12Khái niệm cơ sở hạ tầng:
3 Biện chứng giữa cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng
Trang 13QHSX MẦM MỐNG
3 Biện chứng giữa cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng
Trang 14Khái niệm: Kiến trúc thượng tầng
là toàn bộ những quan điểm, tư tưởng về xã hội như chính trị, pháp quyền, triết học, đạo đức, tôn giáo, nghệ thuật v.v…
Với những thiết chế xã hội tương ứng (Nhà nước, đảng phái, tôn giáo các tổ chức chính trị - xã hội khác…) được hình thành trên một
cơ sở hạ tầng nhất định.
3 Biện chứng giữa cơ sở hạ tầng và
kiến trúc thượng tầng
Trang 15b Quy luật về mối quan hệ biện chứng giữa cơ sở hạ
tầng và kiến trúc thượng tầng của xã hội.
CSHT và KTTT là hai phương diện cơ bản của đời sống xã hội Chúng tồn tại trong mối quan hệ thống nhất biện chứng với nhau, tác động lẫn nhau, trong đó CSHT đóng vai trò quyết định đối với KTTT, đồng thời KTTT thường xuyên có
sự tác động trở lại CSHT.
15
3 Biện chứng giữa cơ sở hạ tầng và
kiến trúc thượng tầng
Trang 164 Sự phát triển các hình thái kinh tế - xã hội là
một quá trình lịch sử - tự nhiên
a Phạm trù hình thái kinh tế - xã hội
b Tiến trình lịch sử - tự nhiên của xã hội loài người
c Giá trị khoa học bền vững và ý nghĩa cách mạng
Trang 17- HTKT-XH là một phạm trù của CNDVLS chỉ
xã hội ở từng nấc thang lịch sử nhất định,
-Với một kiểu QHSX đặc trưng cho xã hội đó,
- Phù hợp với một trình độ nhất định của LLSX với một KTTT tương ứng được xây dựng trên những QHSX ấy.
17
Khái niệm:
a Phạm trù hình thái kinh tế - xã hội
4 Sự phát triển các hình thái kinh tế - xã hội là
một quá trình lịch sử - tự nhiên
Trang 18“… Tôi nói, sự phát triển các hình thái kinh tế - xã hội là một quá trình lịch sử - tự nhiên…”
( C.Mác)
C.Mác (1818 -1883)
b Tiến trình lịch sử - tự nhiên của xã hội loài người
4 Sự phát triển các hình thái kinh tế - xã hội là
một quá trình lịch sử - tự nhiên
Trang 191 Vấn đề giai cấp và đấu tranh giai cấp
2 Dân tộc, quan hệ giai cấp - dân tộc - nhân loại
II GIAI CẤP VÀ DÂN TỘC
19
Trang 201 Vấn đề giai cấp và đấu tranh giai cấp
a Giai cấp
II GIAI CẤP VÀ DÂN TỘC
b Đấu tranh giai cấp
c Đấu tranh giai cấp của giai cấp vô sản
Trang 212 Dân tộc, quan hệ giai cấp - dân tộc - nhân loại
II GIAI CẤP VÀ DÂN TỘC
a Dân tộc
21
Dân tộc là cộng đồng người hình thành trong quá trình lịch sử với những đặc trưng cơ bản là: cùng chung sống trên một lãnh thổ, có chung một nền kinh
tế, có chung một ngôn ngữ
và có chung một nền văn hoá, tâm lý, tính cách.
Trang 22b Mối quan hệ giai cấp - dân tộc - nhân loại
*Quan hệ giai cấp – dân tộc:
Trong các thời kỳ lịch sử, vấn đề dân tộc và giai cấp luôn có mối quan hệ hữu cơ với nhau.
2 Dân tộc, quan hệ giai cấp - dân tộc - nhân loại
Trang 23b Mối quan hệ giai cấp - dân tộc - nhân loại
*Quan hệ giai cấp, dân tộc với nhân loại:
Giai cấp, dân tộc và nhân loại có mối quan hệ biện chứng với nhau với nhau.
2 Dân tộc, quan hệ giai cấp - dân tộc - nhân loại
Trang 241 Nhà nước
2 Cách mạng xã hội
2 Cách mạng xã hội
3 Phương pháp cách mạng
4 Vấn đề cách mạng xã hội trên thế giới hiện nay
III NHÀ NƯỚC VÀ CÁCH MẠNG XÃ HỘI
Trang 25- Nhà nước chỉ ra đời khi xã hội có sự phân chia giai cấp, mâu thuẫn giai cấp và đấu tranh giai cấp không thể điều hoà.
25
“Nhà nước là sản phẩm và biểu hiện của
những mâu thuẫn giai cấp không thể điều hoà được ”
V.I.LENIN
Nguồn gốc nhà nước
Trang 26- Nhà nước là một tổ chức chính trị của xã hội có giai cấp , là bộ máy quyền lực của giai cấp thống trị để quản lý mọi mặt của xã hội nhằm bảo vệ lợi ích và địa vị cho giai cấp mình.
Bản chất của nhà nước
Trang 291 Nhà nước
2 Cách mạng xã hội
2 Cách mạng xã hội
III NHÀ NƯỚC VÀ CÁCH MẠNG XÃ HỘI
2.1 Nguồn gốc của cách mạng xã hội
2.2 Bản chất của cách mạng xã hội
2.2 Bản chất của cách mạng xã hội
29
Trang 303 Phương pháp cách mạng
III NHÀ NƯỚC VÀ CÁCH MẠNG XÃ HỘI
Trang 314 Vấn đề cách mạng xã hội trên thế giới hiện nay
III NHÀ NƯỚC VÀ CÁCH MẠNG XÃ HỘI
- Hiện tại, có nhiều mâu thuẫn trong xã hội
- Xu thế hòa giải, đối thoại đang là xu thế
chủ đạo hiện nay
- Xu hướng giữ vững độc lập tự chủ của Quốc gia, dân tộc, không phụ thuộc, không can thiệp vào
công việc nội bộ của nhau, đấu tranh cho độc lập, hòa bình diện ra mạnh mẽ trên thế giới
- Hiện tại, có nhiều mâu thuẫn trong xã hội
- Xu thế hòa giải, đối thoại đang là xu thế
chủ đạo hiện nay
- Xu hướng giữ vững độc lập tự chủ của Quốc gia, dân tộc, không phụ thuộc, không can thiệp vào
công việc nội bộ của nhau, đấu tranh cho độc lập, hòa bình diện ra mạnh mẽ trên thế giới
31
Trang 32 a Khái niệm ý thức xã hội
b Kết cấu của ý thức xã hội
c Tính giai cấp của ý thức xã hội
d Quan hệ biện chứng giữa tồn tại xã hội
và ý thức xã hội
e Các hình thái ý thức xã hội
IV Ý THỨC XÃ HỘI
Trang 33Khái niệm tồn tại xã hội
33
- Tồn tại xã hội:
Là khái niệm dùng để chỉ phương diện sinh hoạt vật chất và các điều kiện sinh hoạt vật chất của xã hội; bao gồm các yêu tố cơ bản: phương thức sản xuất vật chất, điều kiện tự nhiên và dân cư.
Trang 34Các yếu tố cơ bản tồn tại xã hội
Điều hiện
tự nhiên
Điều kiện dân số
Phương thức sản xuất
Trang 35IV Ý THỨC XÃ HỘI
Khái niệm ý thức xã hội
YTXH là khái niệm dùng để chỉ phương diện sinh hoạt tinh thần của xã hội, nảy sinh từ tồn tại xã hội và phản ánh tồn tại xã hội trong những giai đoạn phát triển nhất định.
35
Trang 361 Khái niệm con người và bản chất con người
V TRIẾT HỌC VỀ CON NGƯỜI
Trang 37Bản chất con người không phải là một cái trừu tượng cố hữu của cá
nhân riêng biệt.
“Trong tính hiện thực của nó, bản chất con người là tổng hòa
của các quan hệ xã hội”.
1 Khái niệm con người và bản chất con người
Trang 382 Hiện tượng tha hóa con người và vấn đề giải Phóng con người
- Thực chất của hiện tượng tha hóa con người là lao động của con người bị tha hóa Do chế độ tư hữu về TLSX nên lao động không phải là để sáng tạo mà chỉ để đảm bảo
sự tồn tại của thể xác
- Thực chất của hiện tượng tha hóa con người là lao động của con người bị tha hóa Do chế độ tư hữu về TLSX nên lao động không phải là để sáng tạo mà chỉ để đảm bảo
sự tồn tại của thể xác
V TRIẾT HỌC VỀ CON NGƯỜI
Trang 39quần chúng nhân dân
Trang 40KHÁI NIỆM
LÃNH TỤ
- Là những cá nhân kiệt xuất do phong trào quần chúng nhân dân tạo nên, gắn bó mật thiết với
QCND
Trang 41V TRIẾT HỌC VỀ CON NGƯỜI
Đảng CSVN chủ trương “xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện”:
Trang 42CÂU HỎI ÔN TẬP
1 BẢN CHẤT CỦA CON NGƯỜI LÀ GÌ?
2 VAI TRÒ CỦA LÃNH TỤ?
