Tiết 95 y nghia van chuong

Nguồn gốc cốt yếu của văn chương là lòng thương người và rộng ra thương cả muôn vật, muôn loài.[…] Văn chương sẽ là hình dung của sự sống muôn hình vạn trạng.. Chẳng những thế, văn chươ

Hoạt động khởi động

1 Cho biết tác giả của văn bản “Đức tính giản dị của Bác Hồ”?

A.Phạm Văn Đồng C Tố Hữu

B.Đặng Thai Mai D Phan Bội Châu

Hoài Thanh

I Tìm hiểu chung:

1 Tác giả

Em hãy nêu đôi nét chính

về tác giả Hoài Thanh?

Hoài Thanh (1909-1982)

- Tên khai sinh là Nguyễn Đức Nguyên,

-Quê: Nghi Lộc-Nghệ An, sinh ra trong một gia

đình nhà nho nghèo

-Năm 1927 gia nhập Tân Việt Cách mạng

đảng Năm 1931 vào Huế đi dạy học, làm báo,

viết văn

+ Đã từng là hội viên Hội nhà văn Việt Nam,

Tổng thư kí Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật

Việt Nam

-> Nhà phê bình văn học xuất sắc, tác giả của

cuốn Thi nhân Việt Nam (một công trình

nghiên cứu về phong trào Thơ mới)

*Một số tác phẩm tiêu biểu:

2 Tác phẩm:

Viết năm 1936, lúc đầu in trong cuốn

“Văn chương và hành động” Có lần

in lại và đổi tên thành “ý nghĩa và

công dụng của văn chương”.

Văn Bản được viết trong cuốn sách nào?

3 Đọc-chú thích:

Ý Nghĩa Văn Chương

Người ta kể chuyện đời xưa, một nhà thi sĩ Ấn Độ trông thấy một

con chim bị thương rơi xuống bên chân mình.Thi sĩ thương hại quá,

khóc nấc lên, quả tim cùng hòa một nhịp với sự run rẩy của con chim sắp chết.Tiếng khóc ấy, dịp đau thương ấy chính là nguồn gốc của thi ca

Câu chuyện có lẽ chỉ là một câu chuyện hoang đường, song không

phải là không có ý nghĩa Nguồn gốc cốt yếu của văn chương là lòng thương người và rộng ra thương cả muôn vật, muôn loài.[…]

Văn chương sẽ là hình dung của sự sống muôn hình vạn trạng Chẳng những thế, văn chương còn sáng tạo ra cả sự sống.[…]

Vậy thì, hoặc hình dung sự sống, hoặc sáng tạo sự sống, nguồn gốc của văn chương đều là tình cảm, là lòng vị tha.Và vì thế, công dụng của văn chương cũng là giúp cho tình cảm và gợi lòng vị tha

Một người hằng ngày chỉ cặm cụi lo lắng vì mình, thế mà khi xem truyện hay ngâm thơ có thể vui, buồn, mừng, giận cùng những người ở đâu đâu, vì những chuyện ở đâu đâu, há chẳng phải là chứng cớ cho cái mãnh lực lạ lùng của văn chương hay sao?

Văn chương gây cho ta những tình cảm ta không có, luyện

những tình cảm ta sẵn có; cuộc đời phù phiếm và chật hẹp của

cá nhân vì văn chương mà trở nên thâm trầm và rộng rãi đến

trăm nghìn lần

Có kẻ nói từ khi các thi sĩ ca tụng cảnh núi non, hoa cỏ, núi

non, hoa cỏ trông mới đẹp; từ khi có người lấy tiếng chim kêu, tiếng suối chảy làm đề ngâm vịnh, tiếng chim, tiếng suối nghe mới hay Lời ấy tưởng không có gì là quá đáng

[ ] Nếu trong pho lịch sử loài người xóa các thi nhân,văn nhân

và đồng thời trong tâm linh loài người xóa hết những dấu vết họ còn lưu lại thì cái cảnh tượng nghèo nàn sẽ đến bực nào!

(Hoài Thanh* trong Bình luận văn chương,

NXB Giáo dục, Hà Nội, 1998)

Chú thích (SGK)

4 Thể loại:

-Nghị luận văn chương

-Vấn đề nghị luận: “Ý nghĩa văn chương đối với đời sống”

5 Bố cục:

2 phần:

-Phần 1: Từ đầu đến “Muôn loài”

->Nguồn gốc cốt yếu của Văn chương

-Phần 2: Phần còn lại

->Ý nghĩa và công dụng của Văn chương

Văn bản thuộc thể loại gì?

Vậy:văn bản nghị luận về vấn đề gì?

Văn bản có thể chia làm mấy phần? Nội dung chính của từng phần?

II Tìm hiểu văn bản

1 Nguồn gốc cốt yếu của Văn chương

-Tác giả dẫn chứng từ một câu chuyện

của thi sĩ Ấn Độ

“Câu chuyện về con chim bi thương và

tiếng khóc của Thi Sĩ”

-Cách vào bài: Dẫn câu chuyện gây bất

ngờ, cuốn hút, xúc động và rất tự nhiên

-Luận điểm: “…Nguồn gốc cốt yếu của

văn chương là lòng thương người và

rộng ra thương cả muôn vật, muôn

loài[…]”

Để làm rõ nguồn gốc văn chương, tác giả đã đưa ra dẫn chứng gì?

Em có thể kể lại câu chuyện đó

không?

Nhận xét cách vào bài của Tác

giả?

Tìm luận điểm trong đoạn 1 để thấy rõ nguồn gốc cốt yếu của văn chương?

Vậy theo tác giả, nguồn gốc cốt yếu của văn chương là gì?

Nguồn gốc cốt yếu của văn chương là

tình thương , lòng nhân ái, và vị tha!

Thảo luận nhóm:

Qua đoạn văn trên, em

có nhận xét gì về quan niệm của tác giả?

Đó là quan niệm đúng đắn, rất sâu sắc và đầy tính thuyết phục

Văn chương là niềm xót thương

của con người trước những điều

đáng thương

2 Ý nghĩa và công dụng của văn chương

a Ý nghĩa của văn chương

“Văn chương là hình dung của sự sống

muôn hình vạn trạng Chẳng những thế, văn

chương còn sáng tạo ra sự sống [ ]”

Theo tác giả:

ý nghĩa của văn chương là gì? (tìm câu

văn)

Thảo luận nhóm:

Em hiểu “văn chương là hình

dung của sự sống” là như thế

nào?

Trâu ơi, ta bảo trâu này.

Trâu ra ngoài ruộng, trâu cày với ta

Cày đồng đang buổi ban trưa

Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày

Ai ơi bưng bát cơm đầy Dẻo thơm một hạt đắng cay muôn phần

 Văn chương bắt nguồn từ

cuộc sống lao động, phản ánh

cuộc sống.

 “Văn chương bắt nguồn từ cuộc

-> Từ văn hoá, lễ hội, trò chơi dân gian, phong tục truyền thống, …

Cuộc chia tay của những con búp bê

Cổng trường mở ra

nghĩa, thúc đẩy sự sống phát triển

b Công dụng của văn chương

“Văn chương giúp cho tình cảm

và gợi lòng vị tha”

“Gây cho ta tình cảm mà ta không có”

“Luyện cho ta tình cảm mà ta sẵn có”

Sự giàu có của văn chương để nhân đôi tâm hồn mình

Văn chương giúp ta

mài sắc hơn cái nhìn cuộc sống

Em hãy nhận xét nghệ

thuật lập luận của tác giả?

Nghệ thuật lập luận chặt chẽ, có lí lẽ, dẫn chứng cụ thể, giàu hình ảnh, cảm xúc

Từ những ý nghĩa và công dụng của văn chương, tác giả

đã đặt ra giả định gì?

“Nếu…xóa các thi nhân, văn nhân và

đồng thời trong tâm linh loài người xóa

hết những dấu vết họ còn lưu lại thì cái

cảnh tượng nghèo nàn sẽ đến bực nào! ”

Qua đoạn văn trên, Em hãy nhận xét nghệ thuật lập luận

và tác dụng của nghệ thuật đó?

Nghệ thuật lập luận theo lối “suy tưởng”

Tác dụng: khẳng định văn chương là

món ăn tinh thần không thể thiếu !

1.Nghệ thuật

Em hãy lấy ví dụ làm rõ

vai trò, ý nghĩa của văn

chương?

Ví dụ: Qua câu chuyện “chú bé chăn cừu”,hay truyện ngụ ngôn

IV: Luyện Tập:

Bài học đường đời đầu tiên củaDế Mèn

Tạm

Chúc thầy cô và