Tiết 43 tìm hiểu văn bản PPTM và cách làm bài văn thuyết minh

Văn bản thuyết minh - Công dụng của cây dừa - Giới thiệu Bình Định là quê hương xứ sở của dừa Giới thiệu: Huế là trung tâm văn hóa, nghệ thuật của nước Việt Nam, nơi có những đặc điểm

NGỮ VĂN 8B,G

TIẾT 43:

A Tìm hiểu chung về văn bản thuyết minh.(T 114)

B Phương pháp thuyết minh (T126)

C Đề văn thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh (T137)

I Vai trò và đặc điểm chung của văn thuyết minh

A TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN THUY ẾT MINH

( Trang 114)

1.Văn bản thuyết minh trong đời sống con người

1 Vai trò của văn bản thuyết minh của con người

a VB mẫu; Cây dừa Bình Định Văn bản này trình bày và giới thiệu

điều gì?

- Trình bày, giới thiệu những lợi ích của

cây dừa Bình Định

Thiên nhiên

1 Vai trò của văn bản thuyết minh của con người

gì về Huế ?

Sản phẩm-nón lá Huế

Lịch sử

1 Vai trò của văn bản thuyết minh của con người

C Văn bản mẫu : Huế

Con người

Những cô gái Huế đẹp, duyên dáng

Giới thiệu Huế là một trung tâm văn hóa lớn của Việt Nam

Văn bản thuyết minh

- Công dụng của cây dừa

- Giới thiệu Bình Định là quê hương

xứ sở của dừa

Giới thiệu: Huế là trung tâm văn hóa, nghệ thuật của nước Việt Nam, nơi có những đặc điểm riêng biệt độc đáo

2 Đặc điểm chung của văn bản thuyết minh

Các văn bản trên có thể xem là văn bản tự sự (hay miêu tả, nghị luận, biểu cảm) không? Tại sao? chúng có khác với các văn bản ấy ở chỗ nào?

Các văn bản trên có thể xem là văn bản tự sự (hay miêu tả, nghị luận, biểu cảm) không? Tại sao? chúng có khác với các văn bản ấy ở chỗ nào?

Cả 3 Văn bản đều trình bày những tri thức tiêu biểu của sự vật , hiện tượng.

EM HÃY TRÌNH BÀY VỀ ĐẶC ĐIỂM CỦA MỖI THỂ LOẠI VĂN HỌC SAU: HÃY

2 Đặc điểm chung của văn bản thuyết minh

- Mục đích: Cung cấp tri thức

- Yếu tố chính: tri thức

- Phương thức biểu đạt chính: Thuyết minh

- Tri thức phải khách quan khoa học chính xác, hữu ích.

- Ngôn ngữ cô đọng, dễ hiểu :Trình bày rõ ràng, khoa học, chặt chẽ

* Ghi nhớ:

- Khái niệm : Văn bản thuyết minh nhằm cung cấp tri thức về đặc điểm, tính chất,nguyên nhân… của sự vật, hiện tượng trong tự nhiên và xã hội bằng phương thức trình bày, giới thiệu, giải thích.

- Đặc điểm: Tri thức trong văn bản thuyết minh đòi hỏi khách quan, xác thực, hữu ích cho con người.

- Văn bản thuyết minh cần được trình bày chính xác, rõ ràng, chặt chẽ và hấp dẫn.

B PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH ( TRANG 126)

I.Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh

1 Quan sát học tập, tích luỹ tri thức để làm bài văn thuyết minh( giới thiệu)

2 Phương pháp thuyết minh

2 Phương pháp thuyết minh

a , Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích

-Ví dụ:

-Nhận xét: Trong các câu thường gặp từ “ là”

+ Người định nghĩa phải xác định được đối tượng thuộc loại sự vật, hiện tượng gì, và chỉ ra đặc điểm nổi bật của đối tượng.

b, Phương pháp liệt kê

-Ví dụ:

-Nhận xét:

+ Kể ra các thuộc tính, biểu hiện cùng loại.

2 Phương pháp thuyết minh

a, Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích

b, Phương pháp liệt kê

c, Phương pháp nêu ví dụ

-Ví dụ:

-Nhận xét:

+ Ví dụ được chọn phải khách quan ( là phương pháp phổ biến).

d, Phương pháp dùng số liệu (con số)

-Ví dụ:

-Nhận xét:

+ Sử dụng vào trường hợp các sự vật có biểu hiện đặc trưng ở số lượng.

2 Phương pháp thuyết minh

a, Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích

b, Phương pháp liệt kê

C ĐỀ VĂN THUYẾT MINH VÀ CÁCH LÀM BÀI VĂN THUYẾT MINH (T137)

I Đề văn thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh

- Mệnh lệnh đề : Giới thiệu, Thuyết minh

- Nội dung: ( đối tượng thuyết minh)

C ĐỀ VĂN THUYẾT MINH VÀ CÁCH LÀM BÀI VĂN THUYẾT MINH (T137) 2.Cách làm bài văn thuyết minh

Văn bản mẫu: Xe đạp

- Đối tượng thuyết minh: xe đạp

- Bố cục bài văn:

+ Mở bài ( đoạn 1): Giới thiệu đối tượng xe đạp gắn bó với con người.

+ Thân bài ( đoạn 2, 3, 4, 5,6): Trình bày cấu tạo, đặc điểm lợi ích của xe đạp + Kết bài ( đoạn 7): B ày tỏ thái độ, tình cảm trân trọng với xe đạp

* Ghi nhớ, sgk.

DÀN Ý BÀI VĂN THUYẾT MINH

Mở bài : Giới thiệu đối tượng thuyết minh.

Thân bài : Trình bày cấu tạo, đặc điểm lợi ích của đối tượng.

Kết bài: Bày tỏ thái độ, tình cảm với đối tượng

1. MỞ BÀI : 2 Ý

-. Giới thiệu tên đối tượng thuyết minh

-. Mối quan hệ gắn bó của đối tượng thuyết minh với con người

2 THÂN BÀI : 4 Ý

-. Nguồn gốc của đối tượng

-. Đặc điểm cấu tạo

-. KhẳNG định vai trò của đối tượng đó với con người

-. Cách bảo tồn, giữ gìn đối tượng đó trong tương lai

II.LUYỆN TẬP

Đề bài: Giới thiệu về chiếc nón lá Việt Nam

Dàn ý:

a, Mở bài: giới thiệu đối tượng thuyết minh.

b,Thân bài:trình bày cấu tạo, đặc điểm lợi ích của đối tượng.

- Nguồn gốc của chiếc nón lá

Bài 1:

Văn bản sau có phải là văn bản thuyết minh không? Vì

sao?

- Về mục đích: Cung cấp kiến thức lịch sử về trường THCS Vũ Hội

- Về yếu tố chính: Tri thức thuộc lĩnh vực lịch sử (KHXH)

- Về PTBĐ chính: Giới thiệu

- Về cách trình bày diễn đạt: Chính xác , rõ ràng

- Kết luận: Văn bản mang đầy đủ đặc điểm của văn bản thuyết minh ( là văn bản thuyết minh)

Bài 2:

Văn bản Thông tin về Trái đất năm 2000 thuộc loại văn bản nào? Phần nội dung thuyết minh trong văn

bản có tác dụng gì?

Thông tin về ngày Trái Đất nĂm 2000

- Kiểu văn bản: Nghị luận

“… bao bỡ nilông có thể gây nguy hại bởi đặc tính không phân huỷ của pla-xtíc.

Theo các nhà khoa học bao bỡ ni lông : cản trở quá trỡnh sinh tr ư ởng của các loài thực vật tăng khả năng ngập lụt làm ô nhiễm thực phẩm do chứa các kim loại nh ư chất ca-đi-mi gây tác hại cho nóo và

là nguyên nhân gây ung th ư phổi Khi đốt thải ra các khí độc đặc biệt là chất đi-ô-xin có thể gây ngộ độc, khó thở, nôn ra máu, ảnh h ư ởng đến các tuyến nội tiết , gây ung th ư và gõycác dị tật bẩm sinh cho trẻ sơ sinh.”

- Yếu tố thuyết minh đ ược sử dụng trong văn bản:

Tác dụng: Làm sáng rõ đặc điểm: tác hại của việc

sử dụng bao bì ni lông từ đó tăng sức thuyết

phục cho văn bản

- Học bài: nắm được vai trò, khái niệm, đặc điểm của văn bản thuyết minh

- Sưu tầm đoạn văn thuyết minh trong các văn bản đã học

BÀI TẬP

- Học bài: nắm đc vai trò, khái niệm, đặc điểm của văn bản thuyết minh

- Sưu tầm đoạn văn thuyết minh trong các văn bản đã học

- Làm bài tập 3 (SGK-T118)

- Đọc, soạn văn bản “Ôn dịch thuốc lá“ theo câu hỏi hướng dẫn

BTVN

Kết thúc buổi học