Giao an Dai so 10 BCBDay du ca nam

Hoạt động 2: Tìm hiểu mệnh đề phủ định của một mệnh đề Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của Học sinh  GV đưa ra một số cặp mệnh  HS trả lời tính Đ–S của các đề phủ định nhau để cho HS[r]

Trang 1

– Biết lập MĐ phủ định của 1 MĐ, MĐ kéo theo và MĐ tương đương.

– Biết sử dụng các kí hiệu ,  trong các suy luận toán học

Thái độ:

– Rèn luyện tính tự giác, tích cực trong học tập

– Tư duy các vấn đề của toán học một cách lôgic và hệ thống

II CHUẨN BỊ:

Giáo viên: Giáo án, phiếu học tập Một số kiến thức mà HS đã học ở lớp dưới.

Học sinh: SGK, vở ghi Ôn tập một số kiến thức đã học ở lớp dưới

III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:

1 Ổn định tổ chức: Kiểm tra sĩ số lớp.

2 Kiểm tra bài cũ:

3 Giảng bài mới:

Hoạt động 1: Tìm hiểu khái niệm Mệnh đề, Mệnh đề chứa biến

Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của Học sinh Nội dung

 GV đưa ra một số câu và cho

c) “Hôm nay trời đẹp quá!”

GV:Câu đúng hoặc sai là

câu chứa biến, với mỗi giá trị

của biến thuộc một tập nào đó,

ta được một mệnh đề.

 Cho các nhóm nêu một số

 HS thực hiện yêu cầu

a) Đb) Sc) không biết

 Các nhóm thực hiện yêucầu

HS trả lời ( Không phải là mệnh đề )

 Các nhóm thực hiện yêu

I Mệnh đề Mệnh đề chứa biến.

1 Mệnh đề.

– Mỗi mệnh đề là một câu khẳng định đúng hoặc sai.

– Một mệnh đề không thể vừa đúng vừa sai.

VD:

2 Mệnh đề chứa biến.

“ n chia hết cho 3 ” với n N

là m đề chứa biến

Trang 2

mệnh đề chứa biến (hằng đẳng

Hoạt động 2: Tìm hiểu mệnh đề phủ định của một mệnh đề

 Các nhóm thực hiện yêu cầu

II Phủ định của 1 mệnh đề.

Kí hiệu mệnh đề phủ định của mệnh đề P là P

P đúng khi P sai

P sai khi P đúng

VD:

Hoạt động 3: Tìm hiểu khái niệm mệnh đề kéo theo

III Mệnh đề kéo theo.

Cho 2 mệnh đề P và Q Mệnh đề

“Nếu P thì Q” được gọi là mệnh

đề kéo theo, và kí hiệu P  Q Mệnh đề P  Q chỉ sai khi P đúng và Q sai.

VD:

* Các định lí toán học là những mệnh đề đúng và thường có dạng P  Q Khi đó, ta nói:

P là giả thiết, Q là kết luận.

P là điều kiện đủ để có Q.

Q là điều kiện cần để có P.

Hoạt động 4: Tìm hiểu khái niệm mệnh đề đảo – hai mệnh đề tương đương

IV Mệnh đề đảo – hai mệnh

đề tương đương.

 Mệnh đề QP được gọi là mệnh đề đảo của mệnh đề PQ.

 Nếu cả hai mệnh đề PQ và QP đều đúng ta nói P và Q là hai mệnh đề tương đương.

Kí hiệu: PQ Đọc là: P tương đương Q

Trang 3

hai mệnh đề tương đương.

 Cho các nhóm tìm các cặp

mệnh đề tương đương và phát

biểu chúng bằng nhiều cách

khác nhau

 Các nhóm thực hiện yêu cầu hoặc P là đk cần và đủ để có Q

hoặc P khi và chỉ khi Q.

Hoạt động 5: Tìm hiểu các kí hiệu  và 

 GV đưa ra một số mệnh đề có

sử dụng các lượng hoá: , 

Giới thiệu cách phát biểu bằng

lời

ý nghĩa của kí hiệu

a) “Bình phương của mọi số

thực đều lớn hơn hoặc bằng 0”

Hoạt động 6: Mệnh đề phủ định của các mệnh đề có chứa kí hiệu , 

 x X,P(x)   x X,P(x)

 x X,P(x)   x X,P(x)VD:

Trang 5

Giáo viên: Giáo án, phiếu học tập.

Học sinh: SGK, vở ghi Làm bài tập về nhà.

2 Kiểm tra bài cũ: (Lồng vào quá trình luyện tập)

1 Trong các câu sau, câu nào là

mệnh đề, mệnh đề chứa biến?a) 3 + 2 = 7

b) 4 + x = 3c) x + y > 1d) 2 – 5 < 0

2 Xét tính Đ–S của mỗi mệnh

đề sau và phát biểu mệnh đềphủ định của nó?

a) 1794 chia hết cho 3b) 2 là một số hữu tỉc)  < 3,15

d) 125 ≤ 0

Hoạt động 2: Luyện kĩ năng phát biểu mệnh đề bằng cách sử dụng điều kiện cần, đủ

Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của Học sinh Nội dung

3 Cho các mệnh đề kéo theo:

A: Nếu a và b cùng chia hết cho

c thì a + b chia hết cho c (a, b, c

 Z)

B: Các số nguyên có tận cùngbằng 0 đều chia hết cho 5.C: Tam giác cân có hai trungtuyến bằng nhau

D: Hai tam giác bằng nhau có

Trang 6

H3 Khi nào hai mệnh đề P và

“điều kiện đủ”

c) Phát biểu các mệnh đề trên,bằng cách sử dụng khái niệm

và ngược lại

b) Một hình bình hành có cácđường chéo vuông góc là mộthình thoi và ngược lại

c) Phương trình bậc hai có hainghiệm phân biệt khi và chỉ khibiệt thức của nó dương

Hoạt động 3: Luyện kĩ năng sử dụng các kí hiệu , 

Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của Học sinh Nội dung

H Hãy cho biết khi nào dùng

kí hiệu , khi nào dùng kí hiệu

c) Mọi số cộng với số đối của

 Làm các bài tập còn lại Đọc trước bài “Tập hợp”

IV RÚT KINH NGHIỆM, BỔ SUNG.

Trang 7

 Biết cách diễn đạt các khái niệm bằng ngôn ngữ mệnh đề.

 Biết cách xác định một tập hợp bằng cách liệt kê các phần tử hoặc chỉ ra tính chất đặctrưng

Thái độ:

 Luyện tư duy lôgic, diễn đạt các vấn đề một cách chính xác

Giáo viên: Giáo án, phiếu học tập

Học sinh: SGK, vở ghi Ôn tập các kiến thức về tập hợp đã học ở lớp dưới.

H Hãy chỉ ra các số tự nhiên là ước của 24?

b) Liệt kê các phần tử của B

H5 Liệt kê các phần tử của tập

hợp A ={xR/x2+x+1 = 0}

Đ1

a), c) điền b), d) điền 

Đ2 {1, 2, 3, 5, 6, 10, 15, 30}

Đ3 Không liệt kê được.

Đ4

a) B = {x  R/ x2 + 3x – 4 =0}

b) B = {1, – 4}

Đ5 Không có phần tử nào.

I Khái niệm tập hợp

1 Tập hợp và phần tử

 Tập hợp là một khái niệm cơ

bản của toán học, không định nghĩa.

 a  A; a  A.

2 Cách xác định tập hợp

– Liệt kê các phần tử của nó – Chỉ ra tính chất đặc trưng của các phần tử của nó.

 A ?   x: x  A.

Hoạt động 2: Tìm hiểu tập hợp con

Trang 8

Z

Q

A

C B

Hoạt động 3: Tìm hiểu tập hợp bằng nhau

4 BÀI TẬP VỀ NHÀ:

 Bài 1, 2, 3 SGK

 Đọc trước bài “Các phép toán tập hợp”

Trang 9

Giáo viên: Giáo án, phiếu học tập Hình vẽ biểu đồ Ven.

Học sinh: SGK, vở ghi Ôn lại một số kiến thức đã học về tập hợp.

2 Kiểm tra bài cũ: (3’)

H Nêu các cách cho tập hợp? Cho ví dụ minh hoạ.

Đ 2 cách: liệt kê các phần tử và chỉ ra tính chất đạc trưng của các phần tử.

Hoạt động 1: Tìm hiểu Giao của hai tập hợp

b) Liệt kê các phần tử của C

gồm các ước chung của 12 và

Hoạt động 2: Tìm hiểu Hợp của hai tập hợp

H1 Cho các tập hợp:

A = {nN/ n là ước của 12}

B = {nN/ n là ước của 18}

Liệt kê các phần tử của C gồm

các ước chung của 12 hoặc 18

H2 Nhận xét mối quan hệ giữa

thuộc A hoặc thuộc B

II Hợp của hai tập hợp

Trang 10

A = {1, 2, 3}, B ={3, 4, 7, 8},

C = {3, 4} Tìm AÈBÈC ?

Đ3 AÈBÈC ={1, 2, 3, 4, 7, 8}

Hoạt động 3: Tìm hiểu Hiệu và phần bù của hai tập hợp

A = {nN/ n là ước của 12}

B = {nN/ n là ước của 18}

a) Liệt kê các phần tử của C

gồm các ước chung của 12

nhưng không là ước của 18

III Hiệu và phần bù của hai tập hợp

A \ B = {x/ x  A và x  B}

x  A \ B  x Ax B

 Khi B  A thì A \ B đgl phần

bù của B trong A, kí hiệu CAB.

Hoạt động 3: Luyện tập các phép toán tập hợp

H1 Vẽ biểu đồ Ven biểu

diễn các tập HS giỏi các môn

Đ2 AB = {1, 5}

AÈB = {1, 3, 5}

A\B =  B\A = {3}

Số HS giỏi ít nhất một môn(Toán, Lý, Hoá) của lớp 10A

là bao nhiêu?

6 Cho

A = {1, 5}, B = {1, 3,5}

Tìm AB, AÈB, A\B, B\A

Bài 3: BÀI TẬP CÁC PHÉP TOÁN TẬP HỢP

Trang 11

Tiết: 05

I MỤC TIÊU:

Kiến thức:

 Củng cố các khái niệm tập hợp, tập hợp con, tập hợp bằng nhau, tập hợp rỗng

 Củng cố các khái niệm hợp, giao, hiệu, phần bù của hai tập hợp

Giáo viên: Giáo án Hệ thống bài tập.

Học sinh: SGK, vở ghi Ôn lại một số kiến thức đã học về tập hợp Làm bài tập về nhà.

Hoạt động 2: Luyện tập cách xác định tập con

H1 Nhắc lại khái niệm tập

a)

n(n 1)2

 = 6b) 2n – 1 = 8

3 Trong hai tập hợp A, B dưới

đây, tập nào là con của tập nào?a) A là tập các hình vuông

B là tập các hình thoi

b) A = {nN/ n là ước chungcủa 24 và 30}

Trang 12

Hoạt động 3: Luyện tập các phép toán tập hợp

H1 Vẽ biểu đồ Ven biểu

diễn các tập HS giỏi các môn

Đ2 AB = {1, 5}

AÈB = {1, 3, 5}

A\B =  B\A = {3}

Số HS giỏi ít nhất một môn(Toán, Lý, Hoá) của lớp 10A

là bao nhiêu?

6 Cho

A = {1, 5}, B = {1, 3,5}

Tìm AB, AÈB, A\B, B\A

Trang 13

 Vận dụng các phép toán tập hợp để giải các bài tập về tập hợp số.

 Biểu diễn được khoảng, đoạn, nửa khoảng trên trục số

Thái độ:

 Biết vận dụng kiến thức đã học vào thực tế

Giáo viên: Giáo án, phiếu học tập Biểu đồ minh hoạ quan hệ bao hàm các tập hợp số.

Học sinh: SGK, vở ghi Ôn lại các tính chất về tập hợp.

H Hãy biểu diễn các tập hợp sau trên trục số: A = {x  R / x > 3}, B = {x  R / 2 < x < 5}

Đ

Hoạt động 1: Ôn lại các tập hợp số đã học

Hoạt động 2: Giới thiệu Các tập con thường dùng của R

 GV giới thiệu khoảng, đoạn,

nửa khoảng Hướng dẫn HS

biểu diễn lên trục số

(a;+) = {xR/a

< x}

(–;b) = {xR/ x<b}

(–;+) = R Đoạn

Trang 14

Nửa khoảng

[a;b) = {xR/ a≤x<b}

(a;b] = {xR/ a<x≤b}

[a;+) = {xR/a

≤ x}

(–;b] = {xR/ x≤b}

 Đọc trước bài “Số gần đúng Sai số”

Bài 4: CÁC TẬP HỢP SỐ

Trang 15

 Vận dụng các phép toán tập hợp để giải các bài tập về tập hợp số.

 Biểu diễn được khoảng, đoạn, nửa khoảng trên trục số

Thái độ:

 Biết vận dụng kiến thức đã học vào thực tế

Giáo viên: Giáo án, phiếu học tập Biểu đồ minh hoạ quan hệ bao hàm các tập hợp số.

Học sinh: SGK, vở ghi Ôn lại các tính chất về tập hợp.

H Hãy biểu diễn các tập hợp sau trên trục số: A = {x  R / x > 3}, B = {x  R / 2 < x < 5}

Hoạt động 3: Vận dụng các phép toán tập hợp đối với các tập hợp số

 GV hướng dẫn cách tìm các

tập hợp:

– Biểu diễn các khoảng, đoạn,

nửa khoảng lên trục số

– Xác định giao, hợp, hiệu của

 Đọc trước bài “Số gần đúng Sai số”

Bài 5: SỐ GẦN ĐÚNG SAI SỐ

Tiết: 07

Trang 16

I MỤC TIÊU:

Kiến thức:

 Biết khái niệm số gần đúng

Kĩ năng:

 Viết được số qui tròn của một số căn cứ vào độ chính xác cho trước

 Biết sử dụng MTBT để tính toán với các số gần đúng

Thái độ:

 Rèn luyện tính cẩn thận, chính xác

 Biết được mối liên quan giữa toán học và thực tiễn

Giáo viên: Giáo án, phiếu học tập MTBT.

Học sinh: SGK, vở ghi Ôn tập kiến thức đã học về làm tròn số MTBT.

H Viết  = 3,14 Đúng hay sai? Vì sao?

Đ Sai.

Hoạt động 1: Tìm hiểu về Số gần đúng

H1 Cho HS tiến hành đo chiều

dài một cái bàn HS Cho kết

Hoạt động 2: Tìm hiểu về Sai số tuyệt đối

 Trong các kết quả đo đạt ở

trên, cho HS nhận xét kết quả

Đ1 Không Vì không biết được

số đúng

II Sai số tuyệt đối

1 Sai số tuyệt đối của một số gần đúng

Nếu a là số gần đúng của a thì

a = a a đgl sai số tuyệt đối

của số gần đúng a.

2 Độ chính xác của một số gần đúng

Nếu a = a a ≤ d thì –d ≤ a – a ≤ d hay

Vì thế ngoài sai số tuyệt đối  a

của số gần đúng a, người ta còn viết tỉ số  a =

a



, gọi là

Trang 17

sai số tương đối của số gần

đúng a.

Hoạt động 3: Tìm hiểu cách viết số qui tròn của số gần đúng

H1 Cho HS nhắc lại qui tắc

2 Cách viết số qui tròn của

số gần đúng căn cứ vào độ chính xác cho trước

 Cho số gần đúng a của số a Trong số a, một chữ số đgl chữ

số chắc (hay đáng tin) nếu sai

số tuyệt đối của số a không vượt quá một nửa đơn vị của hàng có chữ số đó.

 Cách viết chuẩn số gần đúng dưới dạng thập phân là cách viết trong đó mọi chữ số đều là chữ số chắc Nếu ngoài các chữ số chắc còn có những chữ

số khác thì phải qui tròn đến hàng thấp nhất có chữ số chắc

ÔN TẬP CHƯƠNG I

Tiết: 09

Trang 18

I.Mục tiêu:

Qua bài học HS cần:

1) Về kiến thức:

-Củng cố kiếnthức cơ bản trong chương: Mệnh đề Phủ định của mệnh đề Mệnh đề kéo theo, mệnh

đề đảo, điều kiện cần, điều kiện đủ, mệnh đề tương đương, điều kiện cần và đủ Tập hợp con, hợp, giao, hiệu và phần bù của hai tập hợp Khoảng, đoạn, nửa khoảng Số gần đúng Sai số, độ chính xác Quy tròn số gần đúng.

2) Về kỹ năng:

- Nhận biết được điều kiện cần, điều kiện đủ, điều kiện cần và đủ, giả thiết, kết luận của một định lí Toán học.

-Biết sử dụng các ký hiệu ,   Biết phủ định các mệnh đề có chứa dấu và .

- Xác định được hợp, giao, hiệu của hai tập hợp đã cho, đặc biệt khi chúng là các khoảng, đoạn.

- Biết quy tròn số gần đúng.

3) Về tư duy và thái độ:

-Tích cực hoạt động, trả lời các câu hỏi Biết quan sát phán đoán chính xác, biết quy lạ về quen.

II.Chuẩn bị :

Hs : Nghiên cứu bài trước soạn các hoạt động, bảng phụ để làm nhóm

Gv: Đèn chiếu, bảng phụ, thước dây, GA…

HĐ1( ): (Ồn tập lại các

khái niệm cơ bản của

chương)

GV gọi từng học sinh đứng

tại chỗ hoặc lên bảng trình

bày lời giải từ bài tập 1 đến

HS suy nghĩ và rút ra kết quả:

1 A đúng khi A sai, và ngược lại.

2.Mệnh đề đảo của A B là BA Nếu A B đúng thì chưa chắc BA đúng.

Ví dụ: “Số tự nhiên có tận cùng

0 thì chia hết cho 5” là mệnh đề đúng Đảo lại: “Số tự nhiên chia hết cho 5 thì cóa tận cùng 0” là mệnh đề sai.

2.Thế nào là mệnh đề đảo

của mệnh đề A B? Nếu

A Blà mệnh đề đúng, thì mệnh đề đảo của nó có đúng không? Cho ví dụ minh họa.

3 Thế nào là hai mệnh đề

tương đương?

4 Nêu định nghĩa tập hợp

con của một tập hợp và định nghĩa hai tập hợp bằng nhau.

5 Nêu các định nghĩa hợp,

giao, hiệu và phần bù của hai tập hợp Minh họa các khái niệm đó bằng hình vẽ.

6 Nêu định nghĩa đoạn [a,

b], khoảng (a;b), nửa khoảng [a; b), (a;b], (-∞; b], [a; +∞) Viết tập hợp các số thực dưới dạng một khoảng.

7 Thế nào là sai số tuyệt đối

của một số gần đúng? Thế nào là độ chính xác của một

số gần đúng?

8 Cho tứ giác ABCD Xét tính đúng sai của mệnh đề

P Q với

Trang 19

a)P: “ABCD là một hình vuông”

Q: “ABCD là một hình bình hành”

b)P: “ABCD là một hình thoi”

Q: “ABCD là một hình chữ nhật”

HĐ 2( ): (Bài tập về tìm

mối quan hệ bao hàm giữa

các tập hợp)

GV gọi một HS nêu đề bài

tập 9 SGK, cho HS thảo luận

suy nghix tìm lời giải và gọi

1 HS đại diện trình bày lời

HS nhận xét, bổ sung và sửa chữa, ghi chép.

HS chú ý theo dõi trên bảng

Bài tập 9( SGK).

HĐ3( ): (Phân tích và

hướng dẫn các bài tập còn

lại trong SGK )

GV gọi HS nêu đề các bài

tập trong SGK (Trong mỗi

bài tập GV giải nhanh tại lớp

hoặc có thể ghi lời giải

hướng dẫn trên bảng)

GV gọi HS trình bày lời giải,

nhận xét và bổ sung (nếu

cần)

HS đọc đề nội dung các bài tập

và thảo luận suy nghĩ tìm lời giải.

HS nhận xét, bổ sung và sửa chữa, ghi chép…

HS chú ý theo dõi lời giải các bài tập…

HĐ 4( ): (Kiểm tra 15

phút)

GV phát đề kiểm tra (gồm 4

đề)

Yêu cầu HS suy nghĩ tự làm,

không trao đổi trong quá

ÔN TẬP CHƯƠNG I

Trang 20

 Xác định được giao, hợp, hiệu của hai tập hợp, đặc biệt khoảng đoạn.

 Biết qui tròn số gần đúng và viết số gần đúng dưới dạng chuẩn

Hoạt động 1: Củng cố khái niệm mệnh đề và các phép toán về mệnh đề

b) Nếu em cố gắng học tập thì

em sẽ thành công c) Nếu một tam giác có một gócbằng 600 thì tam giác đó là tamgiác đều

2 Cho tứ giác ABCD Xét tính

Đ–S của mệnh đề P  Q và Q

 P với:

a) P:”ABCD là một h.vuông” Q:”ABCD là một hbh”

b) P:”ABCD là một hình thoi” Q:”ABCD là một hcn”

3 Trong các mệnh đề sau, tìm

mệnh đề sai ? a) –  < – 2 <=> 2 < 4 b)  < 4 <=> 2 < 16 c) 23 < 5 => 2 23 < 2.5 d) 23 < 5 => (–2) 23 >(–2).5

Hoạt động 2: Củng cố khái niệm tập hợp và các phép toán về tập hợp

Trang 21

Đ3 Biểu diễn lên trục số.

Hoạt động 3: Củng cố khái niệm số gần đúng và sai số

8 Chiều cao của một ngọn đồi

là h = 347,13m  0,2m Hãyviết số qui tròn của số gần đúng347,13

Trang 22

Chương II: HÀM SỐ BẬC NHẤT VÀ BẬC HAI

Bài 1: HÀM SỐ

Tiết: 11

I MỤC TIÊU:

Kiến thức:

 Hiểu khái niệm hàm số, tập xác định, đồ thị của hàm số

 Hiểu các tính chất hàm số đồng biến, nghịch biến, hàm số chẵn, lẻ

 Biết được tính chất đối xứng của đồ thị hàm số chẵn, lẻ

Kĩ năng:

 Biết tìm MXĐ của các hàm số đơn giản

 Biết cách chứng minh tính đồng biến, nghịch biến của một hàm số trên một khoảng chotrước

 Biết xét tính chẵn lẻ của một hàm số đơn giản

Thái độ:

 Biết vận dụng kiến thức đã học để xác định mối quan hệ giữa các đối tượng thực tế

Giáo viên: Giáo án Hình vẽ minh hoạ.

Học sinh: SGK, vở ghi Dụng cụ vẽ hình Ôn tập các kiến thức đã học về hàm số.

H Nêu một vài loại hàm số đã học?

Đ Hàm số y = ax+b, y = ax2

Hoạt động 1: Ôn tập các kiến thức đã học về hàm số

 Xét bảng số liệu về thu nhập

bình quân đàu người từ 1995

đến 2004: (SGK)

H1 Nêu tập xác định của h.số

H2 Nêu các giá trị tương ứng y

của x và ngược lại?

có một hàm số.

Ta gọi x là biến số, y là hàm số của x.

Tập hợp D đgl tập xác định của hàm số.

Trang 23

Hoạt động 2: Tìm hiểu cách cho hàm số

 GV giới thiệu cách cho hàm số

 GV giới thiệu thêm về hàm số

cho bởi 2, 3 cơng thức

y = f(x) = /x/ = x với x 0x với x 0

 Các nhĩm thảo luận– Bảng thống kê chất lượngHS

– Biểu đồ theo dõi nhiệt độ

Đ1

a) D = [3; +)b) D = R \ {–2}

2 Cách cho hàm số a) Hàm số cho bằng bảng b) Hàm số cho bằng biểu đồ

c) Hàm số cho bằng cơng thức

x y

f(x) = x + 1 f(x) = x 2

Đ2 f(–2) = –1, f(0) = 1

g(0) = 0, g(2) = 4

3 Đồ thị của hàm số

Đồ thị của hàm số y=f(x) xác định trên tập D là tập hợp các điểm M(x;f(x)) trên mặt phẳng toạ độ với mọi xD.

 Ta thường gặp đồ thị của hàm số y = f(x) là một đường Khi đĩ ta nĩi y = f(x) là phương trình của đường đĩ.

Trang 24

Bài 1: HÀM SỐ (tt)

Tiết: 12

I MỤC TIÊU:

Kiến thức:

 Hiểu khái niệm hàm số, tập xác định, đồ thị của hàm số

 Hiểu các tính chất hàm số đồng biến, nghịch biến, hàm số chẵn, lẻ

 Biết được tính chất đối xứng của đồ thị hàm số chẵn, lẻ

Kĩ năng:

 Biết tìm MXĐ của các hàm số đơn giản

 Biết cách chứng minh tính đồng biến, nghịch biến của một hàm số trên một khoảng chotrước

 Biết xét tính chẵn lẻ của một hàm số đơn giản

Thái độ:

 Biết vận dụng kiến thức đã học để xác định mối quan hệ giữa các đối tượng thực tế

Học sinh: SGK, vở ghi Dụng cụ vẽ hình Ơn tập các kiến thức đã học về hàm số.

H Tìm tập xác định của hàm số: f(x) =

x 12x 3



 ? Đ D = (

32



; + )

3 Gi ng bài m i: ảng bài mới: ới:

Hoạt động 1: Tìm hiểu về Sự biến thiên của hàm số

-3 -2 -1 1 2 3

-2

2 4 6 8

x 1 , x 2 (a;b): x 1 <x 2

 f(x 1 )<f(x 2 ) Hàm số y=f(x) đgl nghịch biến (giảm) trên khoảng (a;b) nếu:

x 1 , x 2 (a;b): x 1 <x 2

 f(x 1 )>f(x 2 )

2 Bảng biến thiên

x y

đồng biến

x y

1 Hàm số chẵn, hàm số lẻ

Hàm số y = f(x) với tập xác định D gọi là hàm số chẵn

Trang 25

-3 -2 -1 1 2 3

-1 1 2 3 4 5 6 7

x y

O y=x 2

x y

O

Đ1 a) chẵn b) lẻ

nếu với xD thì –xD và f(–x)=f(x) Hàm số y = f(x) với tập xác định D gọi là hàm số lẻ nếu với xD

thì –xD và f(–x)=– f(x).

 Chú ý: Một hàm số khơng nhất thiết phải là hàm số chẵn hoặc là hàm số lẻ.

2 Đồ thị của hàm số chẵn, hàm số lẻ

Đồ thị của hàm số chẵn nhận trục tung làm trục đối xứng.

Đồ thị của hàm số lẻ nhận gốc toạ độ làm tâm đối xứng.

Hoạt động 3: Củng cố

* Cách chứng minh hàm số đồng biến, nghịch biến trên một khoảng:

 f(x) đồng biến trên (a;b)  x (a;b) và x1 ? x2 :

2) Xét tính chẵn lẻ và vẽ đồ thị

của hàm số y = f(x) = x3

1) Xét 2 khoảng (–;0) và(0;+)

2) Hàm số lẻ

Bài tập 4: (2- SGK- 42)

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng

- Gọi 3 HS lên bảng giải

HD: Đồ thị HS đi qua điểm

nào thì x thế = hoành của

diểm, y thế = tung của điểm

a) a= -5; b=3b)a=-1; b=3c) a= 0; b= -3

Trang 26

Trang 27

Đọc bài trước Ôn tập kiến thức đã học về hàm số bậc nhất.

Đ3 Hàm số chẵn  đồ thị

nhận trục tung làm trục đốixứng

III Hàm số y x

Tập xác định: D = R Chiều biến thiên:

Đồ thị

-2.5 -2 -1.5 -1 -0.5 0.5 1 1.5 2 2.5

-0.5 0.5 1 1.5 2 2.5

x y

Hoạt động 2: Luyện kĩ năng khảo sát hàm số bậc nhất H1 Nêu các bước tiến hành?

 Cho HS nhắc lại các tính chất

của hàm số

Đ1.

– Tìm tập xác định– Lập bảng biến thiên– Vẽ đồ thị

1 Vẽ đồ thị của hàm số:

a) y = 2x – 3b) y = –

3

2 + 7

Trang 28

-8 -6 -4 -2 2 4 6 8

x y

Đ2 Toạ độ thoả mãn phương

trình của đường thẳng a) y = 2x – 5

b) y = –1

2 Xác định a, b để đồ thị của

hàm số y = ax + b đi qua cácđiểm:

a) A(0; –3), B(

3

5 ; 0)b) A(1; 2), B(2; 1)c) A(15; –3), B(21; –3)

3 Viết phương trình y = ax

+ b của các đường thẳng:a) Đi qua A(4;3), B(2;–1)b) Đi qua A(1;–1) và songsong với Ox

Hoạt động 4: Luyện tập kĩ năng vẽ đồ thị của các hàm số liên quan H1 Nêu cách tiến hành? Đ1 Vẽ từng nhánh.

-8 -6 -4 -2 2 4 6 8

x y

-3 -2 -1 1 2 3 4 5

-1 1 2 3 4 5 6 7 8 9

x y

4 Vẽ đồ thị của các hàm số:

a) y 2x 4 b) y= x 12x 4 với x 1  với x 1

Trang 29

 Xem lại các bài tập đã chữa và làm các bài còn lại

 Đọc trước bài “Hàm số bậc hai”

Trang 30

Bài 3: HÀM SỐ BẬC HAI

Tiết: 14

I MỤC TIÊU:

Kiến thức:

 Hiểu quan hệ giữa đồ thị của các hàm số y = ax2 + bx + c và y = ax2

 Hiểu và ghi nhớ các tính chất của hàm số y = ax2 + bx + c

Học sinh: SGK, vở ghi Đọc bài trước

Ôn lại kiến thức đã học về hàm số y = ax2 Dụng cụ vẽ đồ thị

H Cho hàm số y = x2 Tìm tập xác định và xét tính chẵn lẻ của hàm số?

Đ D = R Hàm số chẵn.

TL Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của Học sinh Nội dung

Hoạt động 1: Nhắc lại các kết quả đã biết về hàm số y = ax 2

 Cho HS nhắc lại các kiến

x y

y = ax 2 + bx + c (a ? 0)

1 Nhận xét:

a) Hàm số y = ax 2 : – Đồ thị là một parabol.

– a>0 (a<0): O(0;0) là điểm thấp nhất (cao nhất).

b) Hàm số y = ax 2 + bx + c

(a?0)

 y = ax 2 + bx + c = a

2

bx2a

 a<0  I là điểm cao nhất

Hoạt động 2: Tìm hiểu quan hệ giữa các đồ thị của các hàm số y = ax 2 + bx + c và y = ax 2

Trang 31

2a Parabol này quay bề lõm lên trên nếu a>0, xuống dưới nếu a<0.

Hoạt động 3: Tìm hiểu cách vẽ đồ thị hàm số bậc hai

x y

O

a > 0

a < 0 I I

b

2a 3) Xác định các giao điểm của paranol với các trục toạ độ.

c) x =

3

34

 Các nhóm thảo luận, trả lờicác câu hỏi

1 a)

2 b)3) a)

3) Tìm giao điểm của đồ thị với trục hoành

 Đọc tiếp bài “Hàm số bậc hai”

Trang 32

Bài 3: HÀM SỐ BẬC HAI (tt)

Tiết: 15

I MỤC TIÊU:

Kiến thức:

 Hiểu quan hệ giữa đồ thị của các hàm số y = ax2 + bx + c và y = ax2

 Hiểu và ghi nhớ các tính chất của hàm số y = ax2 + bx + c

Học sinh: SGK, vở ghi Đọc bài trước

Ôn lại kiến thức đã học về hàm số y = ax2 Dụng cụ vẽ đồ thị

H Cho hàm số y = –x2 + 4 Tìm toạ độ đỉnh, trục đối xứng của đồ thị hàm số?

Đ I(0; 4) (): x = 0.

Hoạt động 1: Tìm hiểu chiều biến thiên của hàm số bậc hai

 GV hướng dẫn HS nhận xét

chiều biến thiên của hàm số

bậc hai dựa vào đồ thị các

-9 -7 -5 -3 -1 1 3 5 7 9

x y

O

a > 0

a < 0 I I

 Nếu a > 0 thì hàm số+ Nghịch biến trên

b

;2a

b

;2a

Hoạt động 2: Luyện tập xác định chiều biến thiên của hàm số bậc hai

 Cho mỗi nhóm xét chiều

biến thiên của một hàm số

H1 Để xác định chiều biến

thiên của hàm số bậc hai, ta

Trang 33

dựa vào các yếu tố nào? biến

Hoạt động 3: Luyện tập khảo sát hàm số bậc hai

 Cho mỗi nhóm thực hiện

x y

 Làm bài tập ôn chương II

Bài 3: HÀM SỐ BẬC HAI

Trang 34

Tiết: 16

I Mục tiêu

Qua bài học HS cần:

1) Về kiến thức: Hiểu được đặc điểm ( hình dạng, đỉnh, trục đối xứng ) của hàm số bậc 2

và chiều biến thiên của nó

2) Về kĩ năng: vẽ được bảng biến thiên , đồ thị của một hàm số bậc 2 và giải được 1 số

bài toán đơn giản như: tìm phương trình của hàm số bậc 2 khi biết 1 số yếu tố

3) Về tư duy : rèn luyện năng lực tìm tòi và bồi dưỡng tư duy cho học sinh.

III Tiến trình bài học:

* Kiểm tra bài cũ:

- Yêu cầu học sinh vẽ vào bảng phụ treo lên bảng cách vẽ đồ thị hàm số y= ax2 + bx +

c (a 0) Bảng biến thiên cũng như các khoảng đồng biến, nghịch biến của hàm số

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung

* Hoạt động 1: giáo viên

yêu cầu học sinh sửa bài

tập làm ở nhà

Giáo viên yêu cầu 4 học

sinh lên bảng giải và yêu

cầu 4 học sinh khác nhận

xét kết quả

Giáo viên: 1 điểm nằm trên

Oy có gì đặc biệt ? tương tự

cho điểm nằm trên trục

hoành?

Giáo viên yêu cầu 2 học

sinh lên bảng ghi lại bài

giải câu c, d các câu khác

cách giải tương tự

Hs: điểm trên Ox: y=0 Điểm trên Oy: x=0c) I(

a) y=x2 – 3x + 2 b) y= -2x2 + 4x – 3 c) y=x2 – 2x d) y= -x2 + 4

2) Lập bảng biến thiên và vẽ đồ thị các hàm số a) y= 3x2 – 4x + 1 b) y=-3x2 +2x – 1 c) y= 4x2 – 4x + 1 d) y= -x2 + 4x – 4 e) y= 2x2 +x +1 f) y= -x2 + 2 -1

Trang 35

* Hoạt động 2: giải tiếp các

bài tập

Giáo viên chia học sinh

làm 4 nhóm làm câu a 2

nhóm làm trước nhất treo

lên bảng, 2 nhóm còn lại

Bảng biến thiên

x   2 

y 0

  

Đồ thị:

a) M (1;5) (P)a+b+2=5 (1)N(-2;8) (P)

A(3;-4) (P)

 9a+3b+2=-4 (1)

Trục đx x=-3/2 

3(2)

b a

HS:

;

b I

b a



b a

3) xác định Parapol (P) y= ax2 +bx +2 biết Parapol đó:

a) qua M(1;5); 2;8)

N(-b) qua A(3;-4) có trục đối xứng làx=

32



c) đỉnh I(2;-2)d) qua B(-1;6) tung

độ đỉnh là

14



Trang 36

Giáo viên: có nên ghi 4a

 

=-2 ?

Giáo viên:tung độ đỉnh y=?

Dự phòng còn thời gian:

Giáo viên hướng dẫn học

sinh làm bài 4







24

64

* CỦNG CỐ TOÀN BÀI

Giáo viên chia học sinh làm 2 nhóm làm 2 câu sau:

a) Hàm số y= -4x2 – x +1 có đỉnh I ( ? ) Đồng biến trên? Nghịch biến trên?

b) Hàm số y= x2 – x + 1 có đỉnh I: ? Đồng biến trên? Nghịch biến trên?

* HƯỚNG DẪN, DẶN DÒ

1) Học lại tập xác định của hàm số, định nghĩa hàm số chẵn, lẻ Tính đồng biến, nghịch biến của hàm số

2) Làm bài tập ôn chương 2

Trang 37

Bài dạy: ÔN TẬP CHƯƠNG II

Tiết: 17

I MỤC TIÊU:

Kiến thức:

 Hiểu và nắm được tính chất của hàm số, miền xác định, chiều biến thiên

 Hiểu và ghi nhớ các tính chất của hàm số bậc nhất, bậc hai Xác định được chiều biếnthiên và vẽ đồ thị của chúng

Giáo viên: Giáo án Hệ thống bài tập ôn tập.

Học sinh: SGK, vở ghi Ôn tập kến thức chương II.

2 Kiểm tra bài cũ: (Lồng vào quá trình ôn tập)

Hoạt động 1: Luyện tập tìm tập xác định của hàm số

H1 Nhắc lại định nghĩa tập

xác định của hàm số? Nêu điều

kiện xác định của mỗi hàm số?

2

31

x

b)

x x

Hoạt động 2: Luyện tập khảo sát sự biến thiên của hàm số H1 Nhắc lại sự biến thiên của

Trang 38

 Làm tiếp các bài tập còn lại

Trang 39

Chương III: PHƯƠNG TRÌNH HỆ PHƯƠNG TRÌNH Bài 1: ĐẠI CƯƠNG VỀ PHƯƠNG TRÌNH

Tiết: 20

I MỤC TIÊU:

Kiến thức:

 Hiểu khái niệm phương trình, nghiệm của phương trình

 Hiểu định nghĩa hai phương trình tương đương và các phép biển đổi tương đương

 Biết khái niệm phương trình hệ quả

Kĩ năng:

 Nhận biết một số cho trước là nghiệm của pt đã cho, nhận biết được hai pt tương đương

 Nêu được điều kiện xác định của phương trình

 Biết biến đổi tương đương phương trình

Thái độ:

Giáo viên: Giáo án

Học sinh: SGK, vở ghi Ôn tập kiến thức về phương trình đã học.

TL Hoạt động của Giáo viên Hoạt động của Học sinh Nội dung

Hoạt động 1: Tìm hiểu khái niệm phương trình một ẩn

 Cho HS nhắc lại các kiến

I Khái niệm phương trình

 x 0  R đgl nghiệm của (1) nếu f(x 0 ) = g(x 0 ) đúng.

Điều kiện xác định của (1)

là điều kiện của ẩn x để f(x)

và g(x) có nghĩa.

Hoạt động 3: Tìm hiểu khái niệm phương trình nhiều ẩn

Trang 40

H2 Khi nào phương trình đó

vô nghiệm, có nghiệm?

Đ1 a) (m + 1)x – 3 = 0

b) x2 – 2x + m = 0

Đ2.

a) có nghiệm khi m ? –1–> nghiệm x =

3

m 1b) có nghiệm khi  = 1–m ≥0

 m ≤ 1–> nghiệm x = 1  1 m

4 Phương trình chứa tham số

Trong một phương trình, ngoài các chữ đóng vai trò

ẩn số còn có thể có các chữ khác được xem như những hằng số và được gọi là tham số.

Giải và biện luận phương trình chứa tham số nghĩa là xét xem với giá trị nào của tham số thì phương trình vô nghiệm, có nghiệm và tìm các nghiệm đó.

Hoạt động 5: Củng cố

Nhấn mạnh các khái niệm về

phương trình đã học

 Tìm điều kiện xác định của các phương trình trong bài 3, 4 SGK

 Đọc tiếp bài "Đại cương về phương trình"

Định dạng
Số trang	135
Dung lượng	2,6 MB

Giao an Dai so 10 BCBDay du ca nam

Khỏi niệm cung và gúc lượng giỏc

Số đo của cung và gúc lượng giỏc