Nhà Trần thay nhà Lý cai quản đất nước, không những đã tăng cường củng cố nhà nước quân chủ trung ương tập quyền vững mạnh mà còn thực hiện nhiều chủ trương và biện pháp để xây dựng quâ[r]
Trang 1Tuần: 11 Ngày soạn: 27/10/ 2016
Bài 13: NƯỚC ĐẠI VIỆT Ở THẾ KỈ XIII (tiếp theo)
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
Sau khi hoàn thành bài học, HS cần nắm được:
- Thế kỷ XIII, Nhà Trần đã thực hiện nhiều biện pháp tích cực để xây dựng quân đội và củng cố quốc phòng, phục hồi và phát triển kinh tế
- Quân đội và quốc phòng của Đại Việt hùng mạnh, kinh tế phát triển
2
Thái độ:
Bồi dưỡng lòng yêu nước, tự hào dân tộc đối với công cuộc xây dựng, củng cố và phát triển đất nước
3 Kĩ năng:
- Rèn luyện kỹ năng phân tích, nhận xét, đánh giá
II CHUẨN BỊ
1 Giáo viên:
Tranh ảnh trong SGK Giáo án
2 Học sinh:
Đọc bài trước theo câu hỏi SGK
III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Ổn định: 7A1……… 7A2……… 7A3………
7A4……… 7A5……….7A6………
1 Kiểm tra bài cũ:
- Bộ máy nhà nước thời Trần được tổ chức như thế nào ? So với bộ máy nhà nước thời Lý, thời Trần
có gì thay đổi ?
- Em hãy trình bày những nét chính về pháp luật dưới thời Trần ?
2.Giới thiệu bài mới:
Nhà Trần thay nhà Lý cai quản đất nước, không những đã tăng cường củng cố nhà nước quân chủ trung ương tập quyền vững mạnh mà còn thực hiện nhiều chủ trương và biện pháp để xây dựng quân đội, củng cố quốc phòng, phục hồi và pháp triển kinh tế.
3 Bài mới :
Hoạt động 1 : Tìm hiểu nhà Trần xây dựng quân đội
và củng cố quốc phòng.
GV: Gọi học sinh đọc mục 1 Sgk
? Vì sao khi mới thành lập , Nhà Trần rất quan tâm
tới việc xây dựng quân đội và củng cố quốc phòng ?
( Nước ta luôn đứng trước nguy cơ ngoại xâm )
? Quân đội nhà Trần được tổ chức như thế nào ?
+ Cấm quân : Lựa chọn những thanh niên khỏe
mạng ở quê hương họ Trần
+ Quân ở các lộ : Đồng bằng ( Chính binh ), Miền
núi ( Phiên binh )
+ ở làng xã có hương binh, ngoài ra còn có quân
của các vương hầu
? Vì sao nhà Trần chỉ lựa chọn những thanh niên
khỏe mạnh ở quên hương họ Trần ? ( Tăng độ tin cậy
trong việc bảo vệ vua và kinh thành )
? Quân đội nhà Trần được tuyển dụng theo chính
II NHÀ TRẦN XÂY DỰNG QUÂN ĐỘI
VÀ PHÁT TRIỂN KINH TẾ 1.Nhà Trần xây dựng quân đội và củng cố quốc phòng.
a Quân đội
- Gồm: cấm quân, quân ở các lộ, quân của các vương hầu
- Thực hiện chính sách “ngụ binh ư nông”
- Chủ trương : “ Quân lính cốt tinh nhuệ không cốt đông”
- Được học tập binh pháp và luyện tập võ nghệ
Trang 2sách và chủ trương nào ?
+ Chính sách “ngụ binh ư nông” gửi binh lính về địa
phương => đây là sự kết hợp xây dựng kinh tế và
quốc phòng
+ Chủ trương: Chọn quân không cần số lượng mà chỉ
cần những người giỏi coi trọng binh pháp và kĩ thuật
quân sự
* Giáo viên cho học sinh quan sát và mô tả hình 27
Sgk - thể hiện điều gì ? ( Tinh thần thượng võ của
nhân dân Đại Việt )
? Em có nhận xét gì về quân đội dưới thời Trần ?
* Học sinh chia nhóm thảo luận : Quân đội thời Trần
có gì giống và khác so với quân đội thời Lý ?
+ Giống: Gồm hai bộ phận, thực hiện chính sách ngụ
binh ư nông
+ Khác: có thêm quân của các vương hầu, Cấm quân
tuyển chọn những thanh niên khỏe mạnh ở quê hương
họ Trần, lấy quân chủ yếu là chất lượng không cần số
lượng
? Để củng cố quốc phòng nhà Trần đã làm gì ?
HS(yếu): dựa vào SGK, trả lời
GV: chốt chuẩn kiến thức
? Vì sao nhà Trần lại chú trọng tới công tác bảo vệ
vùng biên giới ?
HS: nhà Trần chú trọng bảo vệ nền độc lập đất nước,
tránh nguy cơ đe dọa bên ngoài
Em hãy nhận xét về chủ trương và biện pháp xây
dựng quân đội, và củng cố quốc phòng của nhà
Trần?
HS: tích cực và tiến bộ- chính sách “ngụ binh ư nông”
xây dựng quân đội “cốt tinh nhuệ, không cốt đông”,
chú trọng tinh thần đoàn kết
GV: phân tích để HS thấy được điểm tích cực bà tiến
bộ trong chính sách quân đội và quốc phòng
Điểm tích cực đó có ý nghĩa gì đối với phát triển kinh
tế và bảo vệ đất nước?
HS: suy nghĩ, trả lời
GV: phân tích
Hoạt động 2 : Tìm hiểu phục hồi và phát triển kinh
tế
? Nhà Trần đã làm gì để phát triển nông nghiệp
? Tên của chức quan đặt để trông coi việc đắp đê
( hà đê sứ )
=> Gọi học sinh đọc “Vua Trần….bãi biển”
? Nêu các biện pháp phục hồi và phát triển kinh tế
nhà Trần?
Giải thích khái niệm “điền trang”: SGK 151
? Em có nhận xét gì về những chủ trương phát triển
nông nghiệp của nhà Trần ?( Phù hợp, kịp thời, diện
b Quốc phòng
- Canh giữ các nơi hiểm yếu
- Thường xuyên tuần tra , xem xét
2 Phục hồi và phát triển kinh tế.
a Nông nghiệp
- Đẩy mạnh khẩn hoang
- Tăng cường thủy lợi( đắp đê, nạo vét kênh mương, Đặt chức Hà Đê trông coi việc đắp đê)
- Năm 1266, có chính sách lập điền trang Nông nghiệp nhanh chóng phục hồi và phát triển
Trang 3tích canh tác mở rộng, hệ thống thủy lợi phát triển,
mùa màng xanh tươi )
? Về thủ công nghiệp có đặc điểm gì ?
? Kể tên các nghề thủ công trong nhân dân ? ( Làm
gốm, tráng men, đúc đồng, làm giấy) -> Giới thiệu
hình 28 Sgk cho học sinh
? Về thương nghiệp dưới thời Trần ra sao ?
+ Ở các làng quê chợ mọc lên nhiều
+ Kinh thành Thăng Long có 61 phố phường
+ Ở các cửa biển buôn bán diễn ra sôi nỗi
? Em có nhận xét gì về nền kinh tế dưới thời Trần ?
HS: nhanh chóng khôi phục và phát triển
? nguyên nhân của sự phát triển đó?
HS: liệt kê các nguyên nhân
- nhà nước có nhiều biện pháp quan tâm
- nhân dân cần cù sáng tạo
GV: phân tích các biện pháp quan tâm của nhà nước
đến nông nghiệp, thủ công nghiệp và thương nghiệp
b Thủ công nghiệp
phục hồi các xưởng thủ công, các nghề: đồ gốm, làm giấy, đúc đồng,…phát triển
c Thương nghiệp
- Trao đổi trong và ngoài nước phát triển mạnh đặc biệt cảng Vân Đồn
4 Củng cố:
- Để ổn định và giữ vững nền độc lập, nhà Trần rất chú trọng tới việc xây dựng quân đội và củng
cố quốc phòng
- Kinh tế dưới thời Trần phát triển rất mạnh về nông nghiệp, thủ công nghiệp và thương nghiệp
5 Hướng dẫn học tập ở nhà:
- Học bài theo các câu hỏi Sgk trang 54
- Chuẩn bị bài mới : bài 14 phần I
- Quan sát hình 29 Sgk tập mô tả, xem trước lược đồ hình 30 Sgk trang 56
IV RÚT KINH NGHIỆM:
………
………
………
………