Giao an lop 10 Chuong II

hoá bài làm của các đại diện nhóm Hoạt động 3 : Hàm số bậc nhất xác định trên từng khoảng.. Hoạt động của GV - Chia líp thµnh 4 nhãm.[r]

Trang 1

Chơng 2 : Hàm số bậc nhất và bậc hai

Ngày tháng năm

Tiết 8 - 9: hàm số.

I Mục tiêu :

1 Về kiến thức: Giúp học sinh:

- Ôn tập về hàm số: khái niệm, tập xác định và đồ thị

- Nắm đợc khái niệm hàm số đồng biến, nghịch biến

- Nắm đợc khái niệm hàm số chẵn, lẻ và tính chất của đồ thị hàm chẵn lẻ

2 Về kỹ năng:

- Tìm TXĐ của hàm số

- Tìm giá trị của hàm số tại 1 điểm cho trớc

- XĐ 1 điểm có thuộc đồ thị hàm số

- C/m tính đồng biến, nghịch biến của một hàm số Lập bảng biến thiên

- C/m tính chẵn lẻ của một hàm số

- Biết đọc các tính chất của hàm số dựa trên đồ thị

II Phơng tiện dạy học

- Chuẩn bị bảng, biểu đồ ( thể hiện hàm số )

- Chuẩn bị đồ thị của một số hàm số để minh hoạ

- Chuẩn bị phiếu học tập

III Phơng pháp dạy học

- Phơng pháp chủ đạo: Vấn đáp gợi mở kết hợp với các hoạt động điều khiển t duy

và hoạt động nhóm

IV- Tiến trình bài học và các hoạt động

Tiết 9 :

Hoạt động 1 : Nhắc lại khái niệm hàm số

- Phát biểu khái niệm hàm số:

Hàm số là một quy tắc cho tơng ứng

mỗi giá trị x  D (D  R) với 1 và chỉ

1 số thực y (x - biến số; y - là hàm số

của x; D - tập xác định)

- Lấy ví dụ về hàm số:

VD: y = x +2; y = x2

- Cho HS nhắc lại khái niệm hàm số (đã học ở lớp 7 và lớp 9)

- Cho HS lấy ví dụ về hàm số

Hoạt động 2 : Cách cho hàm số

Thực hiện nhiệm vụ GV giao: - Lu ý HS: Các hàm số y = x +2; y =

Trang 2

- Tìm tập xác định của hàm số:

+) Cho bằng bảng: D = {1995; 1996;

1997; 1998; 1999; 2000; 2001; 2002;

2004}

+) Cho bằng biểu đồ: D = {1995;

1996; 1997; 1998; 1999; 2000; 2001}

- Xác định giá trị của hàm số tại một

số giá trị x

x2 là hàm số cho bởi công thức Ngoài cách cho bằng công thức còn 2 cách cho hàm số nào khác là:

+) Hàm số cho bằng bảng(trang 32) +) Hàm số cho bằng biểu đồ(trang 33)

 Cho HS tìm tập xác định của các hàm số cho bằng bảng và biểu đồ

- Cho HS tìm giá trị của hàm số tại một số giá trị x

Hoạt động 3 : Tập xác định của hàm số cho bằng biểu thức

Thực hiện nhiệm vụ GV giao:

+ f(x) = 1

x2−3 x+2

có nghĩa khi x2 - 3x + 2  0



¿

x ≠ 2

x ≠ 1

¿ {

¿

=> TXĐ : D = R \  1; 2

+ f(x) = √x +1

x −3 có nghĩa khi

¿

x +1 ≥ 0

x − 3≠ 0

¿ {

¿



¿

x ≥ −1

x ≠ 3

¿ {

¿

=> TXĐ : D = [-1; +  ]\ 3

- Khái quát khái niệm tập xác định của

hàm số cho bằng công thức:

Tập xác định của hàm số cho bởi

công thức y = f(x) là tập các số thực x

làm cho biểu thức f(x) có nghĩa.

- Đa ra một số VD về hàm số cho bởi công thức:

f(x) = 1

x2−3 x+2 ; g(x) =

√x +1

x −3

- Cho HS tìm tập xác định của các hàm số

- Từ đó cho HS khái quát khái niệm tập xác định của hàm số cho bằng công thức

Hoạt động 4 : Hoạt động nhắc lại khái niệm đồ thi hàm số

- Lên bảng vẽ đồ thị hàm số: y = x –

- Cho HS lên bảng vẽ đồ thị hàm số

y = x - 2

Trang 3

y

2

-2 O x

- Nhắc lại khái niệm: đồ thị hàm số y

= f(x) XĐ/D trong mf toạ độ Oxy là

tập hợp các điểm có toạ độ (x; f(x))

(x D)

- Từ đồ thị tính :

+) f(2) = 3 ; g(1) = 0,5

+) f(-2) = -1 ; g(2) = 2

+) f(x) > 0  x > - 1

+) g(x) > 0  x  0

- Từ đó cho HS nhắc lại khái niệm đồ thị hàm số

- Lu ý HS: Đồ thị hàm số thể hiện đầy

đủ các tính chất của hàm số

=> Rèn luyện cho học sinh kỹ năng

đọc đồ thị hàm số

=> Yêu cầu học sinh từ đồ thị (h 14) tìm:

+ f(2) = ? g(1) = ? + f(?) = -1 g(?) = 2 + f(x) > 0  ?

+ g(x) > 0  ?

Hoạt động 5 : Hoạt động củng cố tiết 1

- Cho HS chốt lại các nội dung đã học trong tiết

- Lu ý HS phần TXĐ và đồ thị của hàm số

- Giao BTVN: BT 1, 2, 3(SGK trang 38, 39

Tiết 2

Hoạt động 6 : Kiểm tra bài cũ.

BT 1, 2(SGK):

- Giải bài nh đã học

- Nhận xét, chuẩn hoá bài làm của bạn

- Qua đó chốt lại nội dung của tiết học

trớc

- Cho 2 HS lên bảng làm bài

- Quan sát các HS làm bài

- Cho các HS khác nhận xét, chuẩn hoá bầi làm của 2 HS

Hoạt động 7 : Sự biến thiên của hàm số.

- Quan sát đồ thị tính:

g(1) = 0,5; g(2) = 2; g(3) = 4,5

g(-1) = 0,5; g(-2) = 2; g(-3) = 4,5

- Nhận xét:

+) Trên khoảng (0; +) x tăng y tăng

+) Trên khoảng (-; 0) x tăng y giảm

- Khái quát khái niệm:

- Cho HS quan sát đồ thị hàm số:

g(x) = 1

2 x2 (hình 14SGK)

- Cho HS tính: g(1); g(2); g(3) g(-1); g(-2); g(-3)

- Cho HS nhận xét:

+) Trên khoảng (0; +) hàm số có đặc

điểm gì?

Trang 4

H/số f gọi là đồng biến trên D nếu

x 1 , x 2 D : x 1 < x 2 => f(x 1 ) < f(x 2 )

H/số f gọi là nghịch biến trên D nếu

x 1 , x 2 D : x 1 < x 2 => f(x 1 ) < f(x 2 )

x - 0 +

y 0

+) Trên khoảng (-; 0) hàm số có đặc

điểm gì?

 Từ đó cho HS khái quát khái niệm hàm số đồng biến, nghịch biến

- Cho HS lập bảng biến thiên của hàm số

- Lu ý HS đăc điểm của đồ thị khi hàm

đồng biến, nghịch biến

Hoạt động 8 : Củng cố sự biến thiên của hàm số.

- Từ đồ thị hàm số đọc sự biến thiên

+) Hàm số ĐB (- ; -1)  (1; +)

+) Hàm số NB/(-1; 1)

- CM hàm số y = 2x đồng biến

x1, x2  R : x1 < x2  2x1 < 2x2

 f(x1) < f(x2)

=> hàm số ĐB/R

- CM hàm số y = -x + 3 nghịch biến

x1,x2  R : x1 < x2  -x1+ 3 <- x2+ 3

 f(x1) < f((x2)

=> Hàm số NB/R

- Từ đồ thị y = x3- 3x +2 cho HS đọc

sự biến thiên của hàm số:

y

-1 O 1 x

- áp dụng đ/n cho HS chứng minh : + Hàm số y = 2x đồng biến trên R + Hàm số y = x + 3 nghịch biến trênR

Hoạt động 9 : Hoạt động hình thành khái niệm hàm số chẵn, lẻ

Trang 5

+ HS tiếp thu kiến thức

+ áp dụng định nghĩa HS C/M VD :

f (x) = x2 + 2

+ TXĐ : D = R => xR => - x

+ f(x) = (-x)2 + 2

 f(-x) = x2 + 2 = f(x)

=> f là hàm số chẵn (đpcm )

g(x) = x3 + x

TXĐ : D = R => xR -> - xR

g(-x) = (-x)3 + (-x)

= - x3 - x = - (x3 + x )

= - g(x)

=> f - là hàm số lẻ

- Trình bày khái niệm hàm số chẵn, lẻ Hàm số: y = f(x) XĐ/D

f hàm số chẵn  xD => - xD f(-x) = f(x)

f hàm số lẻ  xD => - xD f(-x) = -f(x)

- áp dụng GV cho học sinh chứng minh VD1: a) C/m : f(x) = x2 + 2 là hàm số chẵn b) C/m : f(x) = x3 + x là hàm số lẻ

+ Lu ý HS :

- Đặc điểm đồ thị hàm số chẵn đối xứng qua trục tung

- Đặc điểm đồ thị hàm số lẻ đối xứng qua gốc toạ độ

VD : y = x và y = x2

y y

O x O x

( Tranh treo)

Hoạt động 10 : Hoạt động củng cố khái niệmchẵn lẻ của hàm số

Phiếu học tập

Từ đồ thị hàm số đọc các tính chất của hàm số ( sự biến thiên, tính chẵn lẻ)

y y

O x O x

0 Đồ thị hàm số y = x Đồ thị hàm số : y = -x2 + 2x2 + 1

O x -1 O 1 x

Trang 6

Đồ thị hàm số y = 1

x Đồ thị hàm số y = - x3 + 3x

Thực hiện nhiệm vụ GV giao :

- Độc lập làm việc

- Trao đổi thảo luận trong nhóm

- Cử đại diện nhóm trình bày bài

- Chia lớp thành 4 nhóm

- Giao nhiệm vụ tới từng nhóm

- Quan sát theo dõi các tổ làm việc

- Nhận xét chuẩn hoá phần trình bày của mỗi đại diện nhóm

Hoạt động 11 : Hoạt động tổ chức cho HS làm các BT:1a,1c,2,3,4 trang 41-42

Ngày tháng năm 201

Tiết 10,11 : bài tập

I Mục tiêu

1 Về kiến thức : Giúp học sinh củng cố, khắc sâu

-Các tính chất và đô thị hàm số bậc nhất y = ax + b

- Các tính chất và đồ thị hàm số trên từng khoảng ( đặc biệt là đồ thị chứa dấu giá trị tuyệt đôí : y = ax+b

2 Về kỹ năng : Giúp học sinh rèn luyện kỹ năng

- Khảo sát sự biến thiên và vẽ đồ thị y = ax + b

- Khảo sát sự biến thiên và vẽ đồ thị hàm số trên từng khoảng

- Khảo sát sự biến thiên và vẽ đồ thị hàm số y = ax+b

- GV : Chuẩn bị thớc kẻ, phiếu bài tập

- HS : Chuẩn bị sẵn các BT đã đợc giao về nhà

- Phơng pháp chủ đạo là vấn đáp gợi mở kết hợp các hoạt động điều khiển t duy

IV Tiến trình bài học và các hoạt động

Hoạt động 1 : Xét sự biến thiên và vẽ đồ thị hàm số bậc nhất y = ax+b

BT1: Xét sự biến thiên và vẽ đồ thị hàm số:

−3

7x +7

Trang 7

Hoạt động của GV Hoạt động của HS

- Quan sát các HS làm bài (hớng dẫn

khi cần)

- Cho các HS khác nhận xét, chuẩn

hoá bài làm của bạn

- Qua đó chốt lại các tính chất của

hàm số bậc nhất

- Trình bày bài nh đã học

Hoạt động 2 : Luyện tập các tính chất của đồ thị hàm số bậc nhất

BT2: Xác định a, b để đồ thị hàm số y = ax + b:

a) Qua các điểm A(0; 3) và B( 3

5 ; 0).

b) Qua các điểm A(1; 2) và B(2; 1)

c) Qua điểm A(1; -1) song song với Ox

d) Qua điểm A(-1; 1) song song với đờng thẳng y = 2x

- Giao nhiệm vụ cho từng nhóm

- Quan sát các nhóm làm việc( hớng

dẫn khi cần)

- Cho các đại diện nhóm lên bảng

trình bày bài

- Cho các HS khác nhận xét, chuẩn

hoá bài làm của các đại diện nhóm

- Cử đại diện nhóm lên bảng trình bày bài

- Nhận xét, chuẩn hoá bài làm của các

đại diện nhóm

Hoạt động 3 : Hàm số bậc nhất xác định trên từng khoảng

BT3: Vẽ đồ thị hàm số từ đó xét sự biến thiên của hàm số:

- 1

2 x nếu x < 0

- Quan sát các nhóm làm việc( hớng

dẫn khi cần)

- Cho 2 đại diện nhóm lên bảng trình

bày bài còn 2 đại diện còn lại nhận xét

bài làm

- GV nhận xét, chuẩn hoá và qua đó

chốt lại cách vẽ đồ thị hàm bậc nhất

xác định trên từng khoảng

- Cử đại diện nhóm lên bảng trình bày bài

đại diện nhóm

Hoạt động 4 : Củng cố toàn bài.

- Cho HS chốt lại các dạng bài tập đã làm:

1) Xét sự biến thiên và vẽ đồ thị hàm số bậc nhất

2) Xác định hàm số khi biết các tính chất của đồ thị

Trang 8

3) Xét sự biến thiên và vẽ đồ thị hàm số bậc nhất trên từng khoảng.

Qua đó chốt lại các tính chất của hàm số bậc nhất

- Giao BTVN: tiếp tục hoàn thành các bài tập trong SGK và sách BT

Ngày tháng năm 201

Tiết 12, 13 : Hàm số bậc 2-Bài tập

I Mục tiêu

1 Về kiến thức

- Tái hiệu và củng cố các tính chất và đồ thị của hàm số y = ax2

- Hiểu và ghi nhớ các đặc điểm của đồ thị hàm số y = ax2 + bx + c

- Hiểu và ghi nhớ các tính chất của hàm số y = ax2 + bx + c

2 Về kỹ năng

- Biết cách XĐ toạ độ đỉnh, trục đối xứng và hớng của bề lõm của parabol

- Vẽ thành thạo các parabol dạng y = ax2 + bx + c

- Qua đó suy ra đợc sự biến thiên, lập bảng biến thiên

- Nêu đợc một số tính chất khác của hàm số(nh giao của parabol với các trục toạ

độ, dấu của hàm số trên khoảng đã cho giá trị LN, NN )

- Biết cách giải một số bài toán đơn giản về đồ thị của hàm số bậc 2

- Chuẩn bị tranh vẽ các parabol

- Chuẩn bị phiếu học tập

- Phơng pháp chủ đạo là vấn đáp gợi mở kết hợp các hoạt động điều khiển t duy

IV Tiến trình bài học

Tiết 13:

Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ - nhắc lại về đồ thị hàm số y = ax 2

BT: Vẽ đồ thị hàm số:

- Lên bảng làm bài

- Nhận xét, chuẩn hoá bài làm của bạn,

- Chốt lại các đặc điểm của đồ thị hàm

số y = ax2

- Cho các HS khác nhận xét, chuẩn hoá bài làm của 2 HS

- Qua đó chốt lại các kiến thức về đồ thị hàm số y = ax2 và dẫn vào bài mới

Hoạt động 2 : Hình thành khái niệm hàm số bậc hai

Trang 9

- Phát biểu khái niệm hàm số bậc 2:

Hàm số bậc 2 là hàm số cho bằng

biểu thức có dạng : y = ax 2 + bx + c

(a, b, c hằng số, a 0 )

- Tìm TXĐ: D = R

- Cho HS phát biểu khái niệm hàm số bậc 2

- GV nhận xét, chuẩn hoá

Hoạt động 3 : Đồ thị hàm số y = ax 2 + bx + c

HĐTP1: Vẽ đồ thị hàm số y = (x+1) 2

- Theo hớng dẫn của GV định dạng đồ

thị

- Tìm một số điểm mà đồ thị đi qua

- Vẽ đồ thị:

y

1

-1 O x

HĐTP2: Vẽ đồ thị hàm số y = (x+1) 2 +2 - Đặt ẩn phụ để đa về dạng Y = X2 - Tìm: toạ độ đỉnh, trục đối xứng và một số điểm mà đồ thị đi qua - Vẽ đồ thị: y 3

-1 O x

HĐTP3: Khái quát đồ thị trong trờng

hợp tổng quát.

- Đặt ẩn phụ để đa về dạng Y = X2

- Kết luận về dạng của đồ thị

- Tìm: toạ độ đỉnh, trục đối xứng

Từ đồ thị hàm số y = x2 hớng dẫn HS vẽ

đồ thị hàm số y = (x+1)2:

- Hớng dẫn HS đặt ẩn phụ để đa hàm số

về dạng: y = X2 từ đó suy ra dạng của

đồ thị vẫn là parabol với đỉnh là I(-1; 0), trục đối xứng x = -1 và bề lõm quay lên

- Cho HS lấy thêm một số điểm để chính xác hoá đồ thị

Tơng tự :

- Cho HS đặt ẩn phụ để đa về dạng Y =

X2 từ đó cho HS suy ra:

+) dạng của đồ thị

+) Đỉnh của parabol +) Trục đối xứng của parabol

- Cho HS lên bảng vẽ đồ thị

Tơng tự :

- Hớng dẫn HS đặt ẩn phụ để đa về dạng Y = X2 từ đó cho HS suy ra:

+) dạng của đồ thị – parabol

+) Đỉnh của parabol +) Trục đối xứng của parabol

- Đa ra hình vẽ khái quát về parabol (Hình 21)

Trang 10

Hoạt động 4 : Hoạt động củng cố tiết 1

- Độc lập làm bài

- Trao đổi, thảo luận trong nhóm

- Cử đại diện nhóm lên bảng làm bài

- Chia lớp thành 4 tổ

- Giao nhiệm vụ cho từng tổ

- Quan sát các tổ làm việc

- Cho đại diện 2 tổ lên bảng làm bài

- Cho 2 tổ còn lại nhận xét, chuẩn hoá bài làm của 2 tổ

- Qua đó chốt lại cách vẽ đồ thị hàm

số bậc 2 (4 bớc:

1- Xác định toạ độ đỉnh

2- Vẽ trục đối xứng

3- Xác định giao điểm với các trục 4- Vẽ parabol.)

Tiết 14:

Hoạt động 5 : Kiểm tra bài cũ

- Lên bảng làm bài

- Nhận xét, chuẩn hoá bài làm của bạn,

- Chốt lại các đặc điểm của đồ thị hàm

số y = ax2

- Cho các HS khác nhận xét, chuẩn hoá bài làm của 2 HS

- Qua đó chốt lại về đồ thị hàm số y =

ax2 + bx + c

Hoạt động 6 : Chiều biến thiên của hàm số bậc hai.

- Quan sát hình dạng của đồ thị hàm số

bậc hai tổng quát (H21SGK)

- Đọc chiều biến thiên:

a > 0 h/số đồng biến trên (- ; − b

2 a )

Nghịch biến trên ( − b

2 a ;+ ).

a < 0 h/số nghịch biến trên (- ;

2 a )

- Cho HS quan sát hình dạng của đồ thị hàm số bậc hai tổng quát H21SGK

- Từ hình vẽ cho HS đọc chiều biến thiên và lập bảng biến thiên của hàm

số y = ax2 + bx + c

- GV chuẩn hoá

Trang 11

Đồng biến trên ( − b

2 a ;+ ).

- Lập bảng biến thiên: a > 0

x - − b

2 a +

y

− Δ

4 a

a < 0

x - − b

2 a +

y − Δ

4 a

Hoạt động 7 : Rèn luyện kĩ năng lập bảng biến thiên và vẽ đồ thị hàm số:

BT: Lập bảng biến thiên và vẽ đồ thị hàm số:

- Độc lập làm bài

- Trao đổi, thảo luận trong nhóm

- Cử đại diện nhóm lên bảng làm bài

- Nhận xét, chuẩn hoá bài làm của

bạn

- Quan sát các nhóm làm việc

- Cho các đại diện lên bảng làm bài

đại diện nhóm

- Qua đó chốt lại nội dung của toàn bài

 Hoạt động 7: Bài tập

-HS thực hiện nhiệm vụ mà GV giao

Bài 3/49

a + b = 3 a = 2

.

2a - b = 3 b = 1

a  

Vậy y = 2x2 + x + 2

-GV yờu cầu HS làm cỏc BT1a,1b,2a,2b/49

-Gợi ý HS làm BT3/49

Bài 3/49:

Xỏc định parabol y= ax2 +bx + 2 biết parabol

a đi qua hai điểm M (1, 5) và N(-2, 8)

(P) qua Mệnh đề, N  tọa độ M & N phải pt parabol  thế giỏ trị x, y của M

& N lần lượt vào pt (*)

Định dạng
Số trang	16
Dung lượng	112,73 KB