GV phát vấn: “Vào thời Âu Lạc, Cổ Loa nằm vào vị trí đỉnh của tam giác châu thổ sông Hồng và là nơi giao lưu quan trọng của đường thủy và đường bộ. Từ đây có thể kiểm soát được cả vù[r]
Trang 1Họ và tên: Phạm Bá Hoàng
Học phần: Lịch Sử Địa Phương
Giáo án Lịch sử địa phương – thành Cổ Loa
I Mục tiêu cần đạt
Sau khi học xong bài học sinh nắm được
1 Về kiến thức
Nhận biết vị trí địa lí và ý nghĩa của nó đối với phát triển kinh tế - xã hội của “Làng Gốm Bát Tràng Xưa và Nay”
Nêu được giới hạn, diện tích của “Thành Cổ Loa”
Đánh giá được những thuận lợi và khó khăn của tự nhiên đối với phát triển kinh tế - xã hội của “Làng Gốm Bát Tràng”
2 Về kĩ năng
Kĩ năng xác định vị trí trên bản đồ của “Thành Cổ Loa”
Kĩ năng sưu tầm tài liệu
3 Thái độ
Trân trọng những giá trị những thành công của thời An Dương Vương cho chúng ta
II Chuẩn bị
1 Về phía giáo viên
Giấy A0, bút dạ để HS thảo luận, xác định chủ đề cần tìm hiểu
Các tài liệu cần thiết để giới thiệu cho học sinh
2. Về phía học sinh
Thông tin, tranh ảnh về thành Cổ Loa
III. Tiến trình dạy học
1 Ổn định trật tự lớp
2 Giới thiệu bài mới
Trong sự tích nỏ thần của An Dương Vương, chúng ta có thể thấy vị vua này đã đem lại cho chúng ta những thành quả về vũ khí nhưng còn
Trang 2hơn nữa khi ông để lại 1 báu vật to lớn đó chính là thành Cổ Loa Và bài học hôm nay chúng ta hãy cùng tìm hiểu chúng
3 Nội dung bài học
a) Bối cảnh địa lý:
GV phát vấn: “Vào thời Âu Lạc,
Cổ Loa nằm vào vị trí đỉnh của tam
giác châu thổ sông Hồng và là nơi
giao lưu quan trọng của đường
thủy và đường bộ Từ đây có thể
kiểm soát được cả vùng đồng bằng
lẫn vùng sơn địa Cổ Loa là một
khu đất đồi cao ráo nằm ở tả
ngạn sông Hoàng Con sông này
qua nhiều thế kỷ bị phù sa bồi đắp
và nay đã trở thành một con lạch
nhỏ, nhưng xưa kia sông Hoàng là
một con sông nhánh lớn quan trọng
của sông Hồng, nối liền sông Hồng
với sông Cầu, con sông lớn nhất
trong hệ thống sông Thái Bình
Như vậy, về phương diện giao
thông đường thủy, Cổ Loa có một
vị trí vô cùng thuận lợi hơn bất kỳ
ở đâu tại đồng bằng Bắc Bộ vào
thời ấy Đó là vị trí nối liền mạng
lưới đường thủy của sông Hồng
cùng với mạng lưới đường thủy
của sông Thái Bình Hai mạng lưới
đường thủy này chi phối toàn bộ hệ
thống đường thủy tại Bắc bộ Việt
Nam Qua con sông Hoàng, thuyền
bè có thể tỏa đi khắp nơi, nếu
ngược lên sông Hồng là có thể
thâm nhập vào vùng Bắc hay Tây
Bắc của Bắc Bộ, nếu xuôi sông
Hồng, thuyền có thể ra đến biển cả,
còn nếu muốn đến vùng phía Đông
Bắc bộ thì dùng sông Cầu để thâm
nhập vào hệ thống sông Thái Bình
đến tận sông Thương và sông Lục
Nam
Hs lắng nghe - Cổ Loa nằm ở vị trí
đỉnh của tam giác châu thổ sông Hồng
- Là một khu đất đồi ở
tả ngạn sông Hoàng
- Nằm ở Phong Khê
Trang 3Địa điểm Cổ Loa chính là Phong
Khê, lúc đó là một vùng đồng bằng
trù phú có xóm làng, dân chúng
đông đúc, sống bằng nghề làm
ruộng, đánh cá và thủ công nghiệp
Việc dời đô từ Phong Châu về đây,
đánh dấu một giai đoạn phát triển
của dân cư Việt cổ, giai đoạn người
Việt chuyển trung tâm quyền lực từ
vùng Trung du bán sơn địa về định
cư tại vùng đồng bằng Việc định
cư tại đồng bằng chứng tỏ một
bước tiến lớn trong các lãnh vực xã
hội, kinh tế trong giao tiếp, trao đổi
con người dễ dàng đi lại bằng
đường bộ hay bằng đường thủy;
trong nông nghiệp có bước tiến
đáng kể về kỹ thuật trồng lúa nước,
mức độ dân cư cũng đông đúc hơn
Trung tâm quyền lực của các cư
dân Việt ở đồng bằng sông Hồng
cũng thể hiện sự phát triển về chiều
rộng của Văn hóa Đông Sơn.”
b) Cấu trúc thành:
Gv cho học sinh xem bản đồ
Gv phát vấn giới thiệu về cấu trúc
thành Cổ Loa và gọi học sinh lên
Hs lắng nghe và tường thuật lại
-Là thành cổ nhất, quy mô nhất, độc đáo nhất trong kiến trúc người Việt cổ
-Chất liệu chủ yếu là
đá và đất
-Gồm 9 vòng tròn xoáy ốc
-Chia 3 phần thành: nội, trung, ngoại
Trang 4c) Giá trị thành Cổ Loa:
GV chia học sinh làm 4 nhóm, mỗi
nhóm là 1 tổ, đưa ra câu hỏi giá trị
của thành Cổ Loa và cho học sinh
5p để thảo luận nhóm, sau 5p, mỗi
nhóm cử 1 thành viên lên bảng viết
những giá trị mà thành Cổ Loa để
lại
Hs bàn bạc -Về mặt quân sự, thể
hiện sự độc đáo trong việc chống giặc ngoại xâm
-Về mặt xã hội, là chứng cứ về việc phân hóa xã hội thời ấy
-Về mặt văn hóa, là 1 trong những di sản văn hóa quan trọng
IV Kết thúc:
1 Giao bài tập về nhà tìm hiểu sự tích An Dương Vương
2 Đọc bài mới