* lưu ý: nói quá còn có tên gọi khác là khoa trương, ngoa dụ, thậm xưng, phóng đại, cường điệu; nhận ra biện pháp nói quácàn đối chiếu nội dung lời nói (tức là hiểu theo nghĩa bóng c[r]
Trang 1Tiết 37 : Nói quá
A Mục tiêu cần đạt :
1.Kiến thức :
- H/s hiểu đợc khái niệm nói quá
-Tác dụng và pham vi sử dụng của biện pháp tu từ nói quá
2.Kỹ năng : - Rèn kỹ năng sử dụng biện pháp tu từ nói quá trong viết văn và
trong giao tiếp 3.Thái độ : Phê phán những lời nói khoác,nói sai sự thật
B.Chuẩn bị:
- GV:Soạn giáo án,bảng phụ
-HS: Học bài cũ,chuẩn bị bài trớc ở nhà
C.Tổ chức các hoạt động dạy học :
* Bước1:
- ổn định :
- Kiểm tra bài cũ : : Nêu chức năng của tình thái từ? Lấy VD minh hoạ
* Bước 2: Bài mới: (Gv thuyết trỡnh)
Hoạt động của GV - HS Kiến thức cơ bản
Hoạt động1: Tìm hiểu k/n và tác dụng của
núi quỏ
MT: HS nắm đợc k/n và tác dụng của biện
pháp nói quá
PP:Trực quan, thảo luận nhóm, vấn đáp,tổng
hợp,rút ra kết luận
G/v yêu cầu h/s tìm hiểu VD trờn bảng phụ
- Đờm thỏng năm chưa nằm đó sỏng
Ngày thỏng mười chưa cười đó tối.
- Cày đồng
Mồ hụi thỏnh thút như mưa ruộng cày
? Cách nói của các câu tục ngữ, ca dao có
đúng sự thật không?
-> đỳng sự thật
? Thực chất nói cách ấy nhằm mục đích gì?
-> đờm thỏng năm và ngày thỏng mười ngắn
? Vậy theo em núi quỏ là gỡ?
- GV yờu cầu HS làm bài tập 1 – a SGK
a, Sỏi đá cơm : Thành quả của lao động gian
khổ, vất vả, nhọc nhằn => niềm tin vào lao
động
- GV treo bảng phụ: So sỏnh 2 cỏch núi
Ca dao, tục ngữ Núi đỳng sự thật
(VD 1- SGK) - Đờm thỏng năm - ngắn
- Ngày thỏng mười - ngắn
- Mồ hụi đổ nhiều
? Cách nói trên có tác dụng gì? (cỏch núi nào
I Nói quá và tác dụng của nói quá.
=> Núi quỏ là biện phỏp tu từ phúng đại mức độ, quy mụ, tớnh chất của sự vật ,hiện tượng.
Trang 2hay hơn?)
-> cỏch núi của ca dao, tục ngữ hay hơn vỡ nú
gõy ấn tượng mạnh cho người đọc, người
nghe
GV: Đờm thỏng năm và ngày thỏng mười rất
ngắn, ngắn đến mức chưa nằm đó sỏng,
chưa cười đó tối Nú nhấn mạnh đặc điểm
của đờm thỏng năm, ngày thỏng mười: giỳp
người nụng dõn biết về thời gian để điều
chỉnh cụng việc cho hợp lớ.
- Mụg hụi đổ nhiều như thế mới thấy được
nỗi vất vả của người nụng dõn ntn khi làm ra
lỳa gạo.
? Nói quá có tác dụng gì?
H/s đọc to ghi nhớ
* lưu ý: núi quỏ cũn cú tờn gọi khỏc là khoa
trương, ngoa dụ, thậm xưng, phúng đại,
cường điệu; nhận ra biện phỏp núi quỏcàn
đối chiếu nội dung lời núi (tức là hiểu theo
nghĩa búng chứ khụng hiểu nghĩa đen)
- GV chia nhúm thảo luận
- GV lấy VD so sỏnh giữa cỏch núi quỏ - núi
khoỏc.và yờu cầu HS phõn biệt sự giống và
khỏc giữa hai cỏch núi đú
Hoạt động2: Hớng dẫn luyện tập
MT: HS vận dụng kiến thức lý thuyến vào
làm bài tập thực hành
PP: Vấn đáp,giải thích,thảo luận, chơi trò
chơi
Bài tập1:Tìm biện pháp nói quá và giải thích
ý nghĩa của chúng trong các VD sau
H/s thảo luận theo nhóm tìm và giải thích
Bài tập 2: Điền các thành ngữ vào chổ trống
để tạo biện pháp tu từ nói quá
Bài tập3: Đặt câu với các thành ngữ nói quá
h/s suy nghĩ thực hiện
Bài tập 4: Tìm 5 thành ngữ so sánh có dùng
biện pháp nói quá
- GV chia nhóm thảo luận,đại diện trình
=> Tỏc dụng : Nhằm nhấn mạnh gõy
ấn tượng và tăng sức biểu cảm
II Luyện tập :
Bài tập 1 :
b, Đi lên trời : Viết thơng chẳng có nghĩa lý gì, không phải bận tâm
c, Thét ra lửa : Kẻ có quyền sinh, quyền sát đối với ngời khác
Bài tập 2 :
a, Chó ăn đá gà ăn sỏi
b, Bầm gan tím ruột
c, Ruột để ngoài ra
d, Nở từng khúc ruột
e, Vắt chân lên cổ Bài tập 5:
VD: Ngáy nh sấm
Đẹp nh tiên Vui nh tết
- Ngáy nh sấm
- Trơn nh mỡ
- Lừ đừ nh ông Tú vào đền
- Đủng đỉnh nh chỉnh trôi sông
Trang 3* Bước 3:Híng dÉn häc ë nhµ
- H/s lµm bµi tËp 5, 6
- ChuÈn bÞ so¹n bµi «n tËp truyÖn ký ViÖt Nam
*****************************************