PHƯƠNG PHÁP LỒNG GHÉP TRONG DẠY HỌC LỊCH SỬ GÂY HỨNG THÚ CHO HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG, ĐẠT HIỆU QUẢ CAO. CHƯA ĐƯỢC CÔNG BỐ BẤT CỨ ĐÂU. GIÀNH CHO GIÁO VIÊN TRUNG HỌC PHỔ THÔNG NĂM HỌC 2021 QUA ĐÓ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIỜ DẠY VÀ HỌC Ở CẤP 3.
Trang 1I PHẦN MỞ ĐẦU:
1 Lý do chọn đề tài
Trong dạy học, mục đích của các môn học nói chung và của bộ môn Lịch
sử nói riêng ở trường phổ thông đều góp phần đào tạo thế hệ trẻ theo mục tiêugiáo dục chung của Đảng và nhà nước trên cơ sở nội dung của môn học Vì vậycũng như các môn học khác bộ môn Lịch sử có nhiệm vụ hoàn chỉnh vốn kiếnthức ở trình độ kiến thức phổ thông của học sinh về lịch sử để làm cơ sở cho sựhình thành thế giới quan khoa học và đạo đức công dân Xã hội chủ nghĩa trênđất nước ta Để hoàn thành nhiệm vụ này, bộ môn Lịch sử phải cung cấp đầy đủcho học sinh những tri thức cần thiết về quá trình phát triển hợp quy luật củalịch sử dân tộc và thế giới Nhưng do đặc thù của bộ môn lịch sử là học sinhkhông thể trực tiếp “trực quan sinh động” với sự kiện đã qua, cho nên trong giaiđoạn nhận thức cảm tính của các em không thể có cảm giác và tri giác về sựkiện Vì vậy giáo viên phải tìm cách dạy như thế nào để cho học sinh cảm thấythích học lịch sử và có như vậy học lịch sử mới đạt được hiệu quả cao
Qua mười năm giảng dạy, tôi nhận thấy muốn để cho học sinh hiểu và hứng thúhơn trong việc học lịch sử thì cần phải sử dụng phương pháp kể chuyện nhân vậtlịch sử trong dạy học Lịch sử, giúp học sinh nắm được nhân vật, sự kiện lịch sửmột cách cụ thể hơn, qua đó bồi dưỡng nhân cách đạo đức, lí tưởng tốt đẹp chohọc sinh Vì thế tôi mạnh dạn chọn phương pháp này thưc hiện trong quá trìnhgiảng dạy bài 17: NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HOÀ TỪ SAU NGÀY2-9-1945 ĐẾN TRƯỚC NGÀY 19-12-1946 Rất mong nhận được sự đóng góp
ý kiến của các cấp lãnh đạo, đồng nghiệp và các em học sinh
2 Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài
Sử dụng phương pháp kể chuyện nhân vật lịch sử hay bất kì phương phápdạy học nào khác cũng nhằm vào mục đích lớn nhất là truyền thụ đến người họcnhững đơn vị kiến thức chính xác, khoa học Bên cạnh đó bồi dưỡng lòng yêu
Trang 2nước, tinh thần cách mạng, niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch HồChí Minh Áp dụng phương pháp dạy học này giáo viên còn rèn luyện cho họcsinh kĩ năng phân tích nhận định, đánh giá về sự kiện lịch sử
3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài đã được áp dụng đối với tất
cả học sinh các lớp 12A1, 12A2, 12A3, 12A4 năm học 2013-2014 Trường trunghọc phổ thông Chu Văn An
4 Phương pháp nghiên cứu
Để thực hiện một tiết dạy lịch sử bằng phương pháp kể chuyện nhân vậtlich sử, giáo viên cần tiến hành theo các bước:
- Xác định vấn đề: xác định sẽ kể chuyện ở nội dung kiến thức nào
- Lập kế hoạch: tìm danh sách tài liệu cần đọc (câu chuyện sẽ kể)
- Tìm tài liệu: tìm tài liệu tại các thư viện qua các nguồn sử liệu hoặc mạngInternet, các phương tiện thông tin đại chúng khác Tổng hợp, tóm tắt, ghi nhớlại nguồn tài liệu
- Phân tích tài liệu (câu chuyên) đưa ra kết luận
- Kiểm tra lại nội dung để đảm bảo tính chính xác, khoa học, logich
- Áp dụng vào bài giảng
II NỘI DUNG ĐỀ TÀI.
1 Cơ sở, thực trạng.
Như chúng ta đã biết, trong số các môn học ở trường phổ thông, bộ mônLịch sử có vai trò rất quan trọng, là môn học rất cần thiết nhưng đang bị xã hộixem nhẹ Đây chính là một nghịch lý Một thực tế là trong những năm gần đây
có rất ít học sinh thi khối C, hoặc nếu có thì kết quả rất tệ
Trang 3Nguyên nhân lý giải có thể rất phong phú, nhưng chủ yếu là do xã hội( học sinh không muốn học, chán học), do người dạy, do sách giáo khoa TheoPhó giáo sư – Tiến sĩ Trịnh Đình Tùng, nguyên nhân quan trọng nhất vẫn là ởngười thầy Người thầy phải biết làm chủ kiến thức, điều tiết được bài học trongmột tiết; người thầy phải có nghiệp vụ, tinh thông nghề nghiệp, đam mê hết lòng
vì nghề, hiểu học sinh ( các em cần gì, muốn gì ở người thầy, khả năng trình độcủa các em đến đâu) Một khi người thầy đảm bảo được những yếu tố trên chắcchắn học sinh sẽ cảm thấy học Lịch sử không phải là tiết học nặng nề, khô khan,
mà ngược lại rất thú vị, bổ ích
2 Giải pháp.
Với cá nhân tôi từ thuở con tấm bé những câu chuyện cổ tích, lời ru ầu ơcủa bà của mẹ đã nuôi dưỡng tâm hồn tôi lớn khôn Đến khi là học sinh ngồitrên nghế nhà trường tôi đã rất thần tượng cô giáo dạy Sử của mình chỉ vì cô kểchuyện rất hay Cứ thế mỗi tuần tôi và các bạn trong lớp rất mong và thích tiếthọc Sử Chính nững bài giảng của cô giáo năm xưa đã nuôi dưỡng trong tôiniềm đam mê, yêu thích, lựa chọn bộ môn này làm nghề nghiệp của mình
Giờ đây khi đã trở thành một giáo viên đảm nhiệm phụ trách bộ môn Lịch
sử trong trường phổ thông, tôi không khỏi băn khoăn, trăn trở trước thực trạnghọc Lịch sử của các thế hệ đàn em Đây cũng là một phần trách nhiệm của nhàgiáo, vì thế bản thân tôi cũng không ngừng học hỏi trau dồi chuyên môn nghiệp
vụ và phương pháp sư phạm Qua hơn mười năm công tác, tôi cũng đã tích luỹđược một số kinh nghiệm dạy học có hiệu quả Một trong số kinh nghiệm đó làphương pháp dạy học Lịch sử bằng phương pháp kể chuyện nhân vật lịch sử.Khi ứng dụng phương pháp này tôi nhận thấy có sự chuyến biến mạnh mẽ ở họcsinh Đa số học sinh hiểu và nhớ bài học sâu hơn, quan trọng hơn là các em rấthứng thú, sôi nổi tiếp thu kiến thức so với những tiết học khác
a Chuẩn bị của giáo viên.
Trang 4Để một tiết dạy thành công, khâu quan trọng nhất là sự chuẩn bị của giáoviên Trước hết giáo viên phải làm chủ kiến thức, nắm vững nội dung trong sáchgiáo khoa, mục đích yêu cầu của sách giáo viên Nhận biết nội dung nào quantrọng, có tính giáo dục cần khắc sâu, nhấn mạnh, diễn giải cho học sinh, giáoviên đánh dấu vào nội dung đó.
Sau khi đã “khoanh vùng” nội dung kiến thức trọng tâm, giáo viên tìmđọc các tài liệu tham khảo, sách báo, tạp chí để cung cấp, bổ sung thông tin chokiến thức đã đánh dấu ở trên
Tiếp đến, giáo viên tóm tắt một cách cô đọng những kiến thức và kiểm tralại nội dung kiến thức đã tham khảo, tránh sai sót, và ôm đồm kiến thức
Cuối cùng, giáo viên ứng dụng kiến thức đã tham khảo vào bài giảng saocho chủ động, linh hoạt với các phương pháp dạy học khác, tránh trường hợpgiáo viên “ độc thoại”, học sinh thụ động
Bên cạnh sự chuẩn bị chu đáo về nội dung kiến thức, phương pháp vànghệ thuật sự phạm, sự chuẩn bị của học sinh đối với bài học cũng góp một phầnquan trọng đối với một tiết học Do đó giáo viên phải biết hướng dẫn học sinhchuẩn bị bài chu đáo, chủ động Có như vậy chúng ta mới phát huy được tínhtích cực của học sinh, học sinh trở thành đối tượng trung tâm của giờ học Nhưthế tiết học sẽ rất thú thú vị nhẹ nhàng
b Áp dụng vào bài giảng.
Bài 17: NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HOÀ
( TỪ SAU NGÀY 2-9-1945 ĐẾN TRƯỚC NGÀY 19-12-1946 ).
Về phân phối chương trình bài được chia làm hai tiết Giáo viên có thểlinh động phân phối nội dung kiến thức sao cho phù hợp với thời gian Theo tôi,tiết một có thể triển khai các mục:
Trang 51 Tình hình nước ta sau cách mạng tháng Tám 1945 ( tập trung vàonhững khó khăn).
2 Bước đầu xây dựng chính quyền cách mạng, giải quyết nạn đói, nạn dốt
và khó khăn về tài chính
Tiết hai của bài là các mục còn lại
Về nội dung kiến thức của tiết 1, giáo viên cần cung cấp:
1 Tình hình nước ta sau cách mạng tháng Tám
- Từ vĩ tuyến 16 trở ra Bắc, 20 vạn quân Trung Hoa Dân quốc kéo theo bọn taysai thuộc các tổ chức phản động, hòng cướp chính quyền mà nhân dân ta đãgiành được
- Từ vĩ tuyến 16 trở vào Nam, hơn 1 vạn quân Anh kéo vào dọn đường cho thựcdân Pháp trở lại xâm lược nước ta
- Bọn phản động trong nước ngóc đầu dậy, làm tay sai cho Pháp, chống phá cáchmạng
- Chính quyền cách mạng non trẻ, lực lượng vũ trang còn yếu
- Nạn đói vẫn chưa được khắc phục, lụt lớn, nửa số ruộng đất không canh tácđược Nhiều nhà máy vẫn nằm trong tay tư bản Pháp Hàng hoá khan hiếm, đờisống nhan dân gặp nhiều khó khăn
- Di sản văn hoá lạc hậu của chế độ cũ rất nặng nề, hơn 90% dân số mù chữ
- Ngân sách nhà nước trống rỗng Chính quyền chưa quản lý được Ngân hàngĐông Dương
Tóm lại, ngay sau cách mạng tháng Tám 1945, nước Việt Nam Dân chủ Cộnghoà đứng trước tình thế hiểm nghèo như “ ngàn cân treo sợi tóc”
Trang 62 Bước đầu xây dựng chính quyền cách mạng, giải quyết nạn đói, nạn dốt, khókhăn về tài chính.
a Xây dựng chính quyền cách mạng
- Ngày 6-1-1946 cả nước tiến hành Tổng tuyển cử bầu Quốc Hội, 333 đại biểu
trúng cử vào Quốc hội đầu tiên của nước ta.(1)
- 3-1946 Quốc hội họp phiên đầu tiên
- Các địa phương bầu cử HĐND các cấp
- Tháng 5-1946 Quân đội quốc gia Việt nam ra đời
b Giải quyết nạn đói
- Biện pháp trước mắt: quyên góp, điều hoà thóc gạo, nghiêm trị những kẻ đầu
cơ tích trữ Chủ tịch Hồ Chí Minh kêu gọi nhân dân cả nước “ Nhường cơm sẻ
- Hồ Chí Minh kí sắc lệnh lập Nha bình dân học vụ (9-1945) kêu gọi hân dân cả
nước tham gia phong trào xoá nạn mù chữ.(3)
- Trường học từ phổ thông đến đại học sớm được khai giảng, nội dung vàphương pháp giáo dục bước đầu được đổi mới theo tinh thần dân tộc dân chủ
- Cuối 1946, cả nước có 76.000 lớp học, xoá mù chữ cho hơn 2,5 triệu người
d Giải quyết khó khăn về tài chính
Trang 7- Biện pháp trước mắt: kêu gọi tinh thần tự nguyện đóng góp của nhân dân xây
Đối với tiết 1, bài 17, do nội dung kiến thức rất nhiều, dài, nên giáo viênkhông nên áp dụng kể chuyên nhiều mà chỉ chọn lọc một số câu chuyện về tấmgương đạo đức Hồ Chí Minh để kể Qua đó không chỉ khắc sâu đươc kiến thức
mà còn bồi dưỡng lòng yêu nước, tinh thần cách mạng, niềm tin vào sự lãnh đạocủa Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh Đồng thời góp phần vào việc thực hiện cuộcvận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh theo tinh thầnNghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng
Như vậy, với nội dung kiến thức tiết 1 bài 17, giáo viên sẽ áp dụng kểnhững câu chuyện sau:
+ Nội dung thứ nhất (1): Tổng tuyển cử bầu Quốc hội giáo viên triển khai nội dung kể chuyện: Chủ tịch Hồ Chí Minh với Quốc hội đầu tiên của đất nước
Sau thắng lợi vĩ đại của Cách mạng Tháng Tám, giành lại chính quyền về taynhân dân, việc tổ chức thành công Tổng tuyển cử bầu Quốc hội của nước ViệtNam Dân chủ Cộng hòa có ý nghĩa vô cùng trọng đại, khẳng định tính hợp pháp
và hợp hiến của Nhà nước trước toàn thế giới Trong tình thế “ngàn cân treo sợi
Trang 8tóc”, thù trong giặc ngoài đang câu kết với nhau hòng phá hoại Tổng tuyển cử,lật đổ Chính phủ Hồ Chí Minh, thì cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội càng mang ýnghĩa sâu sắc hơn Trong những ngày tháng vô cùng gian nan ấy, Chủ tịch HồChí Minh vừa là người đứng đầu sóng ngọn gió, chèo lái con thuyền cách mạngvượt qua mọi thác ghềnh, vừa chỉ đạo các Bộ chuẩn bị tốt mọi mặt cho cuộcTổng tuyển cử; đồng thời, Người trực tiếp gặp gỡ các tầng lớp nhân dân Thủ đô,kêu gọi toàn dân đoàn kết, không nghe theo luận điệu tuyên truyền phản dân hạinước của bọn Việt quốc, Việt cách, thực hiện nghĩa vụ và quyền lợi thiêng liêngcủa công dân yêu nước.
15 giờ ngày 5-1-1946, tại Việt Nam học xá (nay là khu Đại học Bách khoa),thay mặt các ứng cử viên của Quốc hội tại Hà Nội, Chủ tịch Hồ Chí Minh nóichuyện với đồng bào dự mít tinh: “Làm việc nước bây giờ là hy sinh phấn đấu,quên lợi riêng mà nghĩ lợi chung Những ai muốn làm quan cách mạng thìkhông nên bầu” Cùng ngày, Người viết “Lời kêu gọi quốc dân đi bỏ phiếu” bầuđại biểu Quốc hội - những người ra gánh vác việc nước, trong đó, Người căndặn đại biểu Quốc hội: “Những người trúng cử sẽ phải ra sức giữ vững nền độclập của Tổ quốc, ra sức mưu sự hạnh phúc cho đồng bào
Phải luôn luôn nhớ và thực hành câu: vì lợi nước, quên lợi nhà; vì lợi chung,quên lợi riêng Phải làm cho xứng đáng với đồng bào, với Tổ quốc Ngườikhông trúng cử, cũng không nên ngã lòng… ở trong Quốc hội hay ở ngoài Quốchội, mình cũng cứ ra sức giúp ích nước nhà”
Ngày 6-1-1946, Hà Nội tưng bừng trong ngày hội lớn Chủ tịch Hồ Chí Minhđến địa điểm hòm phiếu ở số 10 phố Lý Thái Tổ thực hiện nghĩa vụ công dân,sau đó, Người đi thăm hỏi cử tri ở phố Hàng Bạc, Hàng Đào, Lò Đúc, ThụyKhuê, Hồ Khẩu, Yên Thái… Hình ảnh vị Chủ tịch nước giản dị, gần gũi trongngày bầu cử mãi khắc sâu trong tâm khảm nhân dân Người đã được bầu với sốphiếu cao nhất
Trang 9Ngày 12-1-1946, Hà Nội tổ chức mít tinh mừng thắng lợi của Tổng tuyển cử.Thay mặt các đại biểu Quốc hội đã trúng cử, Hồ Chủ tịch cảm ơn nhân dân HàNội, biểu dương nhân dân Hà Nội và cả nước, trong hoàn cảnh khó khăn phứctạp đã làm tròn nhiệm vụ của người công dân yêu nước Người căn dặn đồngbào ra sức củng cố và giữ gìn độc lập Kết thúc bài phát biểu, Hồ Chủ tịch hứa:
“Trước sự khó khăn của nước nhà, chúng tôi xin đi trước Với việc giữ gìn nênđộc lập, chúng tôi xin đi trước”
Ngày 2-3-1946, kỳ họp thứ nhất của Quốc hội khóa I được tổ chức, Chủ tịch
Hồ Chí Minh đọc lời khai mạc, báo cáo trước Quốc hội những việc chính phủliên hiệp lâm thời đã làm trong 6 tháng: Ra sức kháng chiến; giảm bớt đói kémbằng cách thực hành tiết kiệm, tăng gia sản xuất; tổ chức Tổng tuyển cử; bầuQuốc hội thành công Quốc hội đã nhất trí thành lập Chính phủ mới - Chính phủkháng chiến với 10 Bộ do Hồ Chí Minh làm Chủ tịch, Nguyễn Hải Thần làmPhó chủ tịch
Thay mặt Chính phủ kháng chiến, Người đọc lời tuyên thệ thiêng liêng trướcbàn thờ Tổ quốc, trước Quốc hội: “Cương quyết lãnh đạo nhân dân kháng chiến,thực hiện nền dân chủ cộng hòa Việt Nam, mang lại tự do, hạnh phúc cho dântộc Trong công việc giữ gìn nền độc lập, chúng tôi quyết vượt nỗi khó khăn dùphải hi sinh tính mệnh cũng không từ”
Thực hiện lời tuyên thệ, Hồ Chủ tịch đã lãnh đạo chính phủ tiếp tục kháng chiếnkiến quốc, củng cố chính quyền, thành lập mặt trận liên Việt mở rộng khối đạiđoàn kết toàn dân, chuẩn bị mọi mặt cho cuộc kháng chiến
Ngày 31-10-1946, tại kỳ họp thứ hai của Quốc hội, Người được giao trọngtrách tiếp tục làm Chủ tịch nước Đọc lời tuyên thệ, Hồ Chủ tịch thẳng thắn bàytỏ: “Hồ Chí Minh không phải là kẻ tham quyền cố vị, mong được thăng quanphát tài… Tôi xin tuyên bố trước Quốc hội, trước quốc dân, trước thế giới: Tôichỉ có một đảng, đảng Việt Nam Tôi cũng xin tuyên bố trước Quốc hội, trướcquốc dân và thế giới, chính phủ sau đây phải là chính phủ liêm khiết” Quốc hội
Trang 10đã nhất trí thông qua Hiến pháp đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa,đặt nền móng cho tổ chức và hoạt động luật pháp của Nhà nước Đó là một sựkiện lớn có ý nghĩa quan trọng trong lịch sử Quốc hội nước ta.
Tự mình làm gương đạo đức cách mạng: Cần, Kiệm, Liêm, Chính, trước toànđảng toàn dân, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã là người tổ chức và là linh hồn củaQuốc hội, phát huy được sức mạnh đoàn kết của mọi tầng lớp nhân dân đểchống thù trong giặc ngoài, xây dựng chính quyền thực sự do dân, vì dân, thựchiện dân chủ và dân quyền của nhân dân Đó chính là cội nguồn để ngọn cờ độclập dân tộc được giữ vững trước muôn vàn thử thách của giặc giã, đói nghèo, lạchậu
+ Nội dung thứ (2): Giải quyết nạn đói…, giáo viên triển khai kể câu chuyện Bác Hồ với phong trào thi đua diệt giặc đói
Khi mới giành được chính quyền về tay nhân dân, Đảng và Chính phủ phátđộng phong trào toàn dân tham gia diệt giặc đói Hũ gạo tình thương (hũ gạocứu đói) ra đời và được mọi gia đình hưởng ứng; khi chuẩn bị bữa ăn, trước khicho gạo vào nồi nấu, người nấu tự bốc bớt một phần gạo cho vào hũ Gạo trong
hũ được định kỳ gửi đến chính quyền cách mạng để ủng hộ (cứu đói) nhữngngười dân thiếu đói
Chủ tịch Hồ Chí minh cũng tự nguyện thực hiện bằng việc mỗi tuần Bác báocho bộ phận hậu cần cắt khẩu phần ăn không nấu, để Bác nhịn ăn một bữa, Bácthực hiện rất đều đặn và thường nhịn ăn vào bữa trưa Biết chuyện, nhiều đồngchí Trung ương khuyên Bác làm như vậy ảnh hưởng đến sức khỏe, Bác cườihiền hậu nói: “Mình có đói mới hiểu nỗi khổ của người đói” và Bác kiên quyếtthực hiện Tiêu chuẩn khẩu phần ấy hằng tháng được chuyển đến cơ sở cứu đóicủa địa phương
Năm 1946, khi dẫn đầu đoàn Chính phủ của ta sang Pháp đàm phán, biết ngườidân Pháp cũng còn rất nhiều người đói khổ, kể cả những nhân viên phục vụ nhà
Trang 11hàng cũng gom nhặt đồ ăn thừa của thực khách Đoàn ta được đón tiếp và chiêuđãi trọng thị, đến bữa ăn Bác nhắc các thành viên trong đoàn: Ăn món nào thì ăncho hết, thấy ăn không hết thì nên để lại nguyên món ăn đó, để cho người đóinhư thế cũng là một cách tự tôn trọng mình Biết được thành tâm của Bác,không chỉ cán bộ trong đoàn ta xúc động mà các nhân viên phục vụ của Pháp rấtcảm kích Những việc như trên chính là đạo đức cách mạng, Bác luôn làmgương tiêu biểu nhất.
Đất nước ta trong những năm qua đã cơ bản giúp người dân xóa được nạn đói,giảm bớt nghèo, đây là thành tựu của toàn Đảng, toàn dân ta, các nước nghèokhác đang phải học tập cách làm của ta Tuy nhiên người dân ta còn nghèo,nhiều gia đình còn rất khó khăn, rất cần những tấm lòng thương yêu, chia sẻ củanhững người có cuộc sống đầy đủ Dân tộc ta có câu ngạn ngữ “Miếng khi đóibằng gói khi no”, sự giúp đỡ, ủng hộ dành cho người nghèo rất đáng trân trọngghi nhận, nhưng phải thật lòng, không nên mang tính bố thí Đồng thời với thựchành tiết kiệm, phải cùng chống lãng phí, chống ở tất cả mọi nơi, mọi việc làm,mọi sinh hoạt Làm được như thế là góp phần giúp dân ta bớt nghèo, đó chính làhành động học tập và làm theo tấm gương đạo đức cách mạng của Chủ tịch HồChí Minh
+ Nội dung thứ (3): Giải quyết nạn dốt… giáo viên triển khai kể câu chuyện Bác Hồ với phong trào bình dân học vụ.
Trong bộn bề khó khăn chồng chất tưởng chừng khó vượt qua, thế mà ngaytrong phiên họp Chính phủ đầu tiên, ngày 3 - 9, trong 6 nhiệm vụ đề ra, Bác xếpviệc “diệt giặc dốt” là nhiệm vụ thứ 2, chỉ sau nhiệm vụ số 1 là diệt “giặc đói”,hậu quả của thời kì phát xít Nhật thống trị làm hơn 2 triệu đồng bào ta chết đói.Bác nói: “Đây là một trong những phương pháp độc ác của bọn thực dân dùng
để cai trị chúng ta Hơn 90% đồng bào chúng ta mù chữ Nhưng chỉ cần 3 tháng
là đủ để học đọc, học viết tiếng nước ta theo vần quốc ngữ Một dân tộc dốt làmột dân tộc yếu Vì vậy tôi đề nghị mở một chiến dịch để chống nạn mù chữ”