Lý do chọn đề tài: Trong sự nghiệp cái cách giáo dục hiện nay, việc phát huy tính cực chủđộng sáng tạo trong học tập của học sinh nhằm nâng cao chất lượng dạy học bộmôn, dần hình thành v
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
TRƯỜNG THPT NGUYỄN TRÃI _
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
THANH HOÁ NĂM 2019
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
TRƯỜNG THPT NGUYỄN TRÃI _
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Trang 21 Mở đầu
1 Lý do chọn đề tài:
Trong sự nghiệp cái cách giáo dục hiện nay, việc phát huy tính cực chủđộng sáng tạo trong học tập của học sinh nhằm nâng cao chất lượng dạy học bộmôn, dần hình thành và phát triển các năng lực tự học, năng lực ngôn ngữ lịch
sử, năng lực so sánh, đánh giá, nhận xét… cho học sinh là một vấn đề vô cùngquan trọng, là mối quan tâm hàng đầu của mỗi Nhà trường, mỗi tổ bộ môn, mỗithầy cô giáo đang giảng dạy môn lịch sử Tuy nhiên, sử dụng phương pháp dạyhọc tích cực không có nghĩa là xóa bỏ phương pháp dạy học truyền thống mà là
kế thừa phát triển những mặt tích cực của dạy học truyền thống đồng thời họchỏi, vận dụng một số phương pháp mới hiện đại
Cũng như các môn học khác, học tập lịch sử cung cấp cho học sinh nhữngkiến thức khoa học hình thành thế giới quan khoa học, dần hoàn thiện và pháttriển nhân cách lối sống, đạo đức của học sinh, mặt khác học tập lịch sử sẽ gópphần rất to lớn trong việc giáo dục truyền thống đạo đức, lòng yêu quê hươngđất nước thông qua các bài học về quá trình đấu tranh giành và bảo vệ độc lậpdân tộc của bao thế hệ người Việt Nam ta, học sinh nhận thức đúng đắn các quyluật vận động và phát triển của lịch sử, các giá trị văn hóa truyền thống của dântộc, cũng như tiếp cận với những tri thức tiến bộ của nhân loại…
Mặc dù có vai trò quan trọng như vậy, nhưng trong thực tế hiện nay đa sốhọc sinh không thích học lịch sử, nếu có thì tiếp thu một cách hời hợt khôngthành hệ thống, không hiểu hay không giải thích được các khái niệm lịch sử.Học sinh chỉ học những gì giáo viên cho ghi chép mà không chịu đào sâu kiếnthức Một bộ phận nhỏ học sinh có ý thức học thì chỉ học được một số sự kiện,khái niệm chính, nhưng trong một thời gian không nhắc đến sẽ mau quên, một
số lại không xác định được kiến thức cơ bản, không khái quát được vấn đề
Sỡ dĩ còn những tồn tại trên là do các nguyên nhân sau:
- Nhiều giáo viên chưa chuyên tâm tìm tòi, đổi mới các phương pháp dạyhọc lịch sử cho phù hợp từng bài, từng đối tượng học sinh, nhiều khi cònnghiêng về cách dạy đọc – chép tóm tắt lại nội dung trong sách giáo khoa, nhưthế học sinh không hứng thú trong học tập bộ môn, không phát huy được tư duyđộc lập sáng tạo, không phát triển được tối đa các năng lực nhận thức của họcsinh
- Đối với học sinh và phụ huynh còn xem nhẹ môn lịch sử, coi đó là mônphụ, chỉ cần học thuộc lòng bài học thầy cô cho ghi chép ở trên lớp là được Nên
Trang 3học sinh quên kiến thức rất nhanh, không đọng lại được gì, từ đó kết quả học tậpthi cử của môn lịch sử rất thấp.
Để giúp học sinh lĩnh hội kiến thức lịch sử một cách tốt nhất, hiểu và nhớlịch sử sâu nhất, tôi đã sử dụng một số phương pháp dạy học khác nhau như:thảo luận nhóm, hỏi đáp các vấn đề, các sự kiện lịch sử, kể chuyện lịch sử, lậpbảng biểu, sử dụng các đồ dùng trực quan… Trong đó phương pháp kể chuyệnlịch sử là một phương pháp rất quan trọng, bức tranh quá khứ sẽ được khôi phụcmột cách chân thực, sinh động, nó giúp học sinh có thể nhớ nhanh, nhớ lâu mộtvấn đề, một sự kiện lịch sử hay một nhân vật lịch sử từ đó so sánh, đối chiếu đểtìm được mối quan hệ giữa các sự kiện – hiện tượng lịch sử, giúp học sinh nhậnthức đúng đắn các vấn đề lịch sử và rút được bài học kinh nghiệm,… Học sinh
sẽ nhớ lâu, nhớ sâu và hiểu kiến thức lịch sử từ đó dần nâng cao chất lượng bộmôn Phương pháp này cũng giúp giáo viên giảng dạy hiệu quả hơn, không còn
sự nhàm chán trong mỗi tiết học
Để góp phần nâng cao chất lượng bộ môn và qua thực tế giảng dạy nhiềunăm, bản thân tôi rút ra một số kinh nghiệm trong dạy học lịch sử, tôi xin trình
bày một số vấn đề về: “Sử dụng phương pháp kể chuyện lịch sử nhằm nâng
cao hiệu quả học tập môn lịch sử lớp 10 ở trường Trung học phổ thông” 1.2 Mục đích nghiên cứu
- Đề tài góp một phần giúp các em học sinh có những kiến thức lịch sửnhất định; khắc phục tình trạng “học vẹt” lịch sử
- Giúp học sinh hình thành và phát huy tư duy tự học, tự tìm hiểu và giảiquyết vân đề liên quan đến lịch sử
1.3 Đối tượng nghiên cứu
- Học sinh lớp 10 trường THPT Nguyễn Trãi năm học 2018-2019
1.4 Phương pháp nghiên cứu
- Dự giờ, thao giảng, trao đổi rút kinh nghiệm trong dạy học lịch sử
- Nghiên cứu tài liệu: sách giáo viên, chuẩn kiến thức kĩ năng môn lịch sửlớp 10, sách lịch sử Việt Nam thời trung đại, sách lịch sử thế giới thời cổ đại,các câu truyện kể về các nhà bác học, …
- Sử dụng các câu hỏi, bài tập lịch sử….để tăng cường kiểm tra, đánh giáhọc sinh từ đó có những điều chỉnh phù hợp, đánh giá khách quan
Trang 42 Nội dung
2.1 Cơ sở lý luận
Lịch sử là những gì đã diễn ra trong quá khứ, không thể diễn ra nữa vàcũng không thể tái hiện được Vì vậy, học tập tốt môn lịch sử là rất khó khăn,đòi hỏi phải có sự nỗ lực, phấn đấu say mê của cả giáo viên và học sinh Thếnên, trong dạy học lịch sử giáo viên sử dụng phương pháp kể chuyện lịch sử đểcung cấp kiến thức lịch sử cho học sinh là một việc làm có ý nghĩa rất to lớngiúp học sinh hiểu nhanh, hiểu sâu và nhớ lâu kiến thức từ đó hình thành kháiniệm, rút ra quy luật và bài học lịch sử rồi vận dụng vào thực tiễn
Muốn tái hiện bức tranh quá khứ một cách sinh động chúng ta phải dựatrên cơ sở tài liệu tham khảo trong đó có những câu chuyện, những giai thoạilịch sử Thông qua việc kể các câu chuyện, các giai thoại lịch sử trong bài dạy,học sinh có thêm cơ sở để nắm vững bản chất sự kiện và hứng thú hơn với mônhọc Ngoài ra, còn giúp phát triển tư duy trí tưởng tượng của học sinh
Từ những ý nghĩa trên sử dụng phương pháp kể chuyện lịch sử trong một
số bài dạy ở lớp 10 góp phần rất lớn vào việc nâng cao chất lượng bộ môn, giúphọc sinh nhớ, hiểu và biết lịch sử
2.2 Thực trạng của vấn đề.
Như trên đã nói dạy học lịch sử là dạy, học những gì diễn ra trong quákhứ Mỗi mục, mỗi bài, mỗi chương đều có rất nhiều các sự kiện, hiện tượng,nhân vật lịch sử nhưng học sinh buộc phải nhớ, phải hiểu
Cũng do đặc thù trên nên học sinh rất ngại học lịch sử, không hứng thúvới bộ môn, hầu như học sinh học bài nào biết bài ấy, không biết tư duy, kháiquát liên kết các vấn đề, các sự kiện, hiện tượng lịch sử dẫn tới học sinh nắmkiến thức một cách rời rạc, qua loa nên nhanh quên kiến thức Như vậy rõ rànghọc sinh chưa tìm ra được phương pháp học tập thích hợp
Đối với chương trình sách giáo khoa lịch sử lớp 10 hiện nay mặc dù BộGiáo dục và Đào tạo đã và đang thực hiện giảm tải chương trình ở một số vấn đềnhưng lượng kiến thức học sinh phải học vẫn rất nhiều Các bài học lịch sử diễn
ra trong thời gian dài, trong một không gian rộng: Cả phần lịch sử thế giới (từnguyên thủy, cổ đại, trung đại tới cận đại), cả phần lịch sử Việt Nam (từ nguồngốc đến giữa thế kỉ XIX) Đa số các bài thường có nhiều phần, nhiều mục, họcsinh sẽ không thể nhớ hết được các sự kiện – hiện tượng - lịch sử Vì thế, để họcsinh có thể dễ dàng tiếp thu kiến thức, hiểu bài một cách nhanh chóng, tạo được
Trang 5hứng thú cho học sinh trong việc tiếp thu kiến thức lịch sử giáo viên có thể lồngghép các câu chuyện lịch sử, qua đó học sinh chủ động tìm tòi, khám phá, pháthiện rèn luyện và sử lý thông tin tự hình thành hiểu biết, năng lực, phẩm chất
Trong dạy học lịch sử hiện nay, nội dung dạy học đã được hiện đại hóa,mức độ ngày càng cao, kiến thức ngày càng sâu nên tìm ra phương pháp dạyhọc thích hợp, tăng cường các hoạt động cá nhân, từ đó kích thích được động cơham học, thích học, tăng cường tính chủ động, tự tin phát huy tư duy phán đoán,
tư duy độc lập để phát hiện ra kiến thức mới Muốn vậy cần kết hợp cả phươngpháp dạy học hiện đại với phương pháp truyền thống theo tinh thần mới Riêngtôi nhận thấy rằng phương pháp lồng ghép kể chuyện lịch sử trong dạy học làphương pháp học tập rất hữu ích cho học sinh, giúp cho học sinh tìm hiểu , nắmbắt được một sự kiện, hiện tượng, nhân vật lịch sử, một vùng đất mới hoặc mộtphát minh khoa học thông qua lời kể của giáo viên và học sinh để hình thànhmột biểu tượng, một khái niệm trong một không khí nhẹ nhàng, không hề căng
thẳng gò bó
Từ thực trạng trên, dẫn tới chất lượng bộ môn lịch sử trong những nămgần đây còn thấp, tỉ lệ điểm yếu kém trong các bài thi còn nhiều, tình trạngnhầm lẩn kiến thức rất nghiêm trọng hay còn chưa nắm bắt được những cônglao, đóng góp của những nhân vật lịch sử, danh nhân văn hóa tiêu biểu Nhưvậy các em chưa nắm được kiến thức cơ bản, không hiểu, không nắm được bảnchất sự kiện
Từ thực trạng kết quả trên, để nâng cao chất lượng dạy học bộ môn tôimạnh dạn sử dụng phương pháp lồng ghép kể chuyện lịch sử ở một số bài lịch
sử lớp 10, nhằm nâng cao hiệu quả học tập môn lịch sử ở trường Trung học phổthông (chương trình cơ bản) nhằm nâng cao, khắc sâu kiến thức lịch sử cho họcsinh
2.3 Các giải pháp thực hiện
2.3.1 Các giải pháp
Để phần nào khắc phục được hạn chế kết quả thực trạng trên, việc đầu tiênđối với giáo viên cần phải thực hiện là đầu tư, tìm tòi, nghiên cứu, tham khảotrên nhiều “kênh” khác nhau: tài liệu, báo, ti vi, internet thích hợp cho từngmục, từng bài, từng chương Giúp học sinh hứng thú trong học tập, hệ thống hóa
được kiến thức, học sinh dễ dàng tiếp thu bài giảng
Trang 6a Qua thực tế giảng dạy và qua nghiên cứu, thực hiện tôi đã sử dụng các phương pháp lồng ghép kể chuyện lịch sử sau:
* Thứ nhất: sử dụng kể chuyện lịch sử để tạo biểu tượng về nhân vật, sựkiện, hiện tượng lịch sử
Đi cùng với các sự kiện lịch sử thường gắn với 1 nhân vật lịch sử cụ thể.Những anh hùng dân tộc như Hai Bà Trưng, Bà Triệu, Ngô Quyền, Lý ThườngKiệt, Trần Hưng Đạo, Nguyễn Huệ, Lê Lợi, và đặc biệt là Nguyễn Ái Quốc –
Hồ Chí Minh Những nhân vật này có vai trò rất lớn với lịch sử dân tộc do vậytrong dạy học giáo viên không thể lướt qua, bỏ qua mà phải khắc họa, tạo biểutượng về các nhân vật đó, sử dụng phương pháp kể chuyện có tác dụng tạo biểutượng về nhân vật lịch sử một cách sinh động, đậm nét từ đó giáo dục học sinhkính trọng, noi gương các anh hùng dân tộc, biết phát huy các truyền thống tốtđẹp sẵn có của dân tộc
Khi kể chuyện giáo viên kết hợp với tranh ảnh để tạo biểu tượng Trongbài học trên lớp do thời gian có hạn giáo viên tạo biểu tượng về những nét chính,tiêu biểu đủ để khắc hoạ nên nhân vật đó
* Thứ hai: Sử dụng kể chuyện lịch sử để giải thích từ đó rút ra bản chấtmột sự kiện, một hiện tượng lịch sử
Để cho học sinh nắm được bản chất của sự kiện, hiện tượng lịch sử tức làtrả lời được câu hỏi vì sao thì giáo viên sử dụng các mẩu chuyện, các giai thoạilịch sử rồi từ đó nêu tình huống có vấn đề
* Thứ 3: Sử dụng kể chuyện lịch sử để giới thiệu, dẫn dắt vào bài mới.
Khi bắt đầu vào học một tiết lịch sử, giáo viên thường có lời dẫn dắt vào bài mớivới những câu quen thuộc, xưa cũ như: ở bài trước cô trò ta đã tìm hiểu về hômnay chúng ta sẽ tiếp tục tìm hiểu bài mới về để xem có điểm gì giống vàkhác với cách lặp đi lặp lại như vậy lâu dần học sinh sẽ cảm thấy nhàm chán,ngay từ đầu đã không gây được sự quan tâm, hứng thú cho học sinh Vì vậy,giáo viên sẽ dẫn dắt bằng những tình huống có vấn đề để kích thích trí tưởngtưởng, giúp học sinh khám phá những điều mới mẻ
Đối với phương pháp này giúp nâng cao nhận thức cho học sinh, tạo nênhứng thú, học sinh sẽ tích cực chủ động hơn trong quá trình nhận thức
Trang 7b Một số nguyên tắc sử dụng khi kể chuyện lịch sử trong dạy học lịch sử
Để sử dụng các câu chuyện, các giai thoại lịch sử trong dạy học lịch sử 1cách hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng dạy học, nâng cao hứng thú họctập cho học sinh, đỏi hỏi giáo viên phải tuân thủ 1 một số nguyên tắc sau:
- Nguyên tắc đảm bảo tính cơ bản, khoa học đúng mục tiêu bài học
Có nhiều giai thoại, nhiều câu chuyện lịch sử nhưng điều quan trọng làgiáo viên phải xác định đúng những câu chuyện có liên quan đến các sự kiện củabài học, tránh việc sử dụng quá nhiều dẫn tới việc dạy học lịch sử thành tiết kểchuyện lịch sử
- Nguyên tắc đảm bảo tính vừa sức
Nội dung câu chuyện đưa vào dạy học phải phù hợp với tâm lý lứa tuổi,hoàn cảnh và trình độ nhận thức của học sinh Ngôn ngữ phải trong sáng, dễhiểu, biểu cảm Dung lượng ngắn gọn tránh lan man,dài dòng
- Nguyên tắc phát huy tính tích cực của học sinh
Giáo viên cần phải lựa chọn các câu chuyện lịch sử cho phù hợp vớinhững kiến thức sự kiện lịch sử cơ bản, phục vụ cho bài học để từ đó học sinhhiểu sâu sắc bài học, kích thích sự ham học, thích học Giáo viên sử dụngphương pháp kể chuyện không đơn thuần là để minh hoạ mà còn để cụ thể hoákiến thức, tái hiện nội dung kiến thức để tạo biểu tượng lịch sử, rút ra bài họclịch sử
2.3.2 Tổ chức thực hiện
a Đối với phương pháp sử dụng kể chuyện lịch sử để tạo biểu tượng về nhân vật, sự kiện, hiện tượng lịch sử.
Ví dụ 1: Khi dạy bài 16: Thời Bắc thuộc và các cuộc đấu tranh giành
độc lập dân tộc (Từ thế kỉ II TCN đến đầu thế kỉ X), khi học sinh tìm hiểu mục 2: Một số cuộc khởi nghĩa tiêu biểu, đến phần d: Ngô Quyền và chiến thắng Bạch Đằng năm 938 giáo viên tạo biểu tượng về Ngô Quyền.
Ngô Quyền là người Đường Lâm (Vùng Sơn tây- Hà Nội ngày nay) vốn
là tướng của Dương Đình Nghệ vừa là con rể của ông, Ngô Quyền từng thamgia cuộc kháng chiến chống Nam Hán của Dương Đình Nghệ, lập công lớn vàrất được cha vợ quý mến, cho ở lại giữ đất Ái Châu Nhân việc Dương ĐìnhNghệ bị ám hại, vua Nam Hán lại cất quân sang đánh nước ta, Ngô Quyền đem
Trang 8quân từ Ái Châu ra, tiêu diệt tên phản bội và tổ chức trận Bạch Đằng lịch sử.Chiến thắng vĩ đại trên sông Bạch Đằng năm 938 đã vĩnh viễn đè bẹp ý chí xâmlược của nhà Nam Hán, kết thúc 1000 năm xâm lược của phong kiến phươngBắc, mở ra thời đại mới - thời đại độc lập tự chủ lâu dài của dân tộc.
Ví dụ 2: Khi dạy bài 19: Những cuộc kháng chiến chống giặc ngoại xâm
ở thế kỉ X đến XV.Ở mục III Phong trào chống quân Minh xâm lược và khởi nghĩa Lam Sơn Giáo viên hỏi học sinh về anh hùng Lê Lợi, sau đó kể chuyện:
Ông quê ở Lam Sơn (Thọ Xuân- Thanh Hóa) con một hào trưởng có tiếng ở địaphương Đầu thế kỉ XV, quân Minh xâm lược nước ta, nhà Hồ sụp đổ Nhân dân
ta nổi dậy khắp nơi chống quân xâm lược Từ đó ông sớm nuôi chí diệt thù, xuấtcủa cải chiêu mộ hào kiệt, mộ quân luyện tập Mùa xuân 1418, ông phất cờ khởinghĩa (Khởi nghĩa Lam Sơn) Mặc dầu gặp muôn vàn khó khăn gian khổ, ôngvẫn giữ vững ý chí cùng tướng lĩnh chiến đấu với quân xâm lược Trải qua 10năm chiến đấu anh dũng, kiên cường, nghĩa quân lam Sơn đã đánh bại quânMinh, giải phóng hoàn toàn đất nước
Năm 1428, ông lên ngôi Hoàng đế, lập nên nhà Lê, đặt lại tên nước là ĐạiViệt, đóng đô ở Thăng Long Trong những năm làm vua, ông chăm lo khôi phụcđất nước, xây dựng triều đình mới, ổn định cuộc sống cho nhân dân, dựng lạiQuốc Tử Giám, phát triển giáo dục, củng cố các vùng biên cương Năm 1433ông mất, miếu hiệu là Lê Thái Tổ
Để tiết học thêm phần lý thú, hấp dẫn và học sinh có thể thể hiện đượckiến thức lịch sử của mình, giáo viên có thể mở rộng hỏi thêm về các câuchuyện trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, ví như :
Câu 1: Khởi nghĩa Lam Sơn mở đầu là một hội thề, kết thúc là một hộithề Đó là những hội thề nào? Nội dung của hai hội thề đó?
Câu 2: Hãy giải thích câu nói : “Hai mốt Lê Lai, hai hai Lê Lợi ”
Câu 3: Một trong những nhà lãnh đạo xuất sắc trong khởi nghĩa Lam Sơn
là Nguyễn Trãi, em hãy cho biết cuộc đời, sự nghiệp của ông?
Như vậy, với cách tạo biểu tượng nhân vật lịch sử và hệ thống câu hỏinhư trên, sẽ giúp các em học sinh có cánh nhìn nhận bao quát, sinh động hơn về
_
Trong trang này, tác giả sử dụng tài liệu tham khảo số 6
Trang 9cuộc khởi nghĩa gian khổ hào hùng, mưu trí tài tình nhưng cũng rất khoan dung
độ lượng của cha ông trong thời kì đấu tranh giành độc lập cho dân tộc, cũngnhư trong thời kì xây dựng và phát triển đất nước
Ví dụ 3: Trong khi dạy bài 25: Tình hình chính trị, kinh tế, văn hóa dưới
triều Nguyễn (Nửa đầu thế kỉ XIX), mục 2: tình hình kinh tế và chính sách của nhà Nguyễn, ở ý thủ công nghiệp dân gian xuất hiện nghề mới : in tranh dân gian Giáo viên hỏi: Em biết gì về tranh dân gian? Sau khi học sinh trả lời giáo
viên kể: Tranh Đông Hồ tên đầy đủ là: tranh khắc gỗ dân gian Đông Hồ, xuất xứ
từ làng Đông Hồ (xã Song Hồ, Thuận Thành, Bắc Ninh), được công nhận là disản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia
Trước kia tranh chủ yếu bán ra để phục vụ tết nguyên đán, người dânnông thôn mua tranh về dán trên tường, hết năm lại lột bỏ, dùng tranh mới
Đây là dòng tranh gắn bó và thể hiện sinh động xã hội người Việt cổtruyền, cuộc sống lao động của người nông dân bình dị chất phác, phong tục tậpquán sinh hoạt của người dân Việt Với những hình ảnh quen thuộc: đám cướichuột, đàn lợn, đàn gà, những cô thiếu nữ hứng dừa hoặc đánh ghen của đôi vợchồng trẻ nó phản ánh chân thực, sinh động cuộc sống mộc mạc, giản dị củangười Việt Tranh độc đáo ở giấy in và màu sắc
Với giấy in là giấy điệp, người ta nghiền nát con điệp – một loại sò vỏmỏng ở biển, trộn với hồ - được nấu từ bột (gạo tẻ, gạo nếp hoặc từ sắn) rồidùng chổi lá thông quét lên mặt giấy dó Chổi lá thông tạo nên những gạch chạytheo đường quét và vỏ điệp tự nhiên cho màu trắng với những ánh lấp lánh củanhững mảng điệp nhỏ dưới ánh sáng, có thể pha thêm màu khác vào hồ trongquá trình làm giấy điệp
Với màu sắc: tranh được in từ màu tự nhiên từ cây cỏ như màu đen (thanxoan hay than lá tre), xanh (gỉ đồng, lá chàm), vàng (hoa hòe), đỏ (sỏi son, gỗvang) vì thế màu sắc rất tươi sáng, đẹp tự nhiên
Cách in tranh là lối in ván sấp và in theo dây truyền Mỗi người in mộtmàu, trong tranh có bao nhiêu màu thì phải có bấy nhiêu bản khắc và lần in.Khâu cuối cùng và quan trọng là in nét, nét in sẽ chặn các mảng màu và địnhhình cho các hình tượng trong tranh
_
Trong trang này, tác giả sử dụng tài liệu tham khảo số 1
Trang 10Là những sáng tạo của nhân dân và gắn bó với cuộc sống bình dị củangười dân nên tranh đã đi vào thơ ca :
Nhà thơ Tú Xương đã viết: “Đì đoẹt ngoài sân tràng pháo chuột
Loẹt lòe trên vách bức tranh gà”
Bài thơ: Bên kia sông Đuống của nhà thơ Hoàng Cầm:
“Tranh Đông Hồ gà lợn nét tươi trong
Màu dân tộc sáng bừng trên giấy điệp”
Hoặc dân gian có câu: “Hỡi anh đi đường cái quan
Dừng chân ngắm cảnh mà tan nỗi sầu
Mua tờ tranh điệp tươi màu
Mua đàn gà lợn thi nhau đẻ nhiều”
Như vậy, qua câu chuyện trên, học sinh sẽ biết, hiểu được về một làng nghềtruyền thống với một nét văn hóa rất gần gũi, bình dị của người Việt, đồng thờithấy được sự cần cù trong lao động,sức sáng tạo độc đáo của nhân dân ta
b Đối với phương pháp sử dụng kể chuyện lịch sử để giải thích từ đó rút ra bản chất một sự kiện, một hiện tượng lịch sử.
Ví dụ1 : Khi dạy bài 1: Sự xuất hiện loài người và bầy người nguyên
thủy Để học sinh hiểu được vì sao việc phát minh ra lửa và chế ngự được ngọn lửa của người nguyên thủy là một phát minh quan trọng, được xem như là cuộc cánh mạng lần thứ nhất của con người Giáo viên kể câu chuyện:
Người nguyên thủy đã biết dùng lửa từ rất lâu Họ đã lấy lửa từ đám rừng cháyhay núi lửa Nhưng mãi hàng ngàn năm sau, con người mới phát minh ra lửa vàchế ngự được nó Cách lấy lửa phổ biến rộng rãi nhất là rùi và mài Cách dùi gỗlấy lửa đơn giản nhất là dùng 2 bàn tay xoay trục gỗ, tiến bộ hơn họ dùng dây dalàm xoay trục gỗ thay tay, hoàn thiện hơn thì dùng dây cung đặc biệt để xoaytrục lấy lửa, tuy vậy cũng phải có kĩ xảo đặc biệt không phải ai cũng bắt trướcđược
_
Trong trang này, tác giả sử dụng tài liệu tham khảo số 5