Tuan 17 Ngu van 9

Câu 3: Phân tích nhân vật bé Thu và tình cha con của cô và ông Sáu MB: Giới thiệu tác giả Nguyễn Quang Sáng và tác phẩm “Chiếc lược ngà” - Nhận định sơ lược về nhân vật bé Thu và tình ch[r]

Trang 1

Tuần: 17 Ngày soạn: 12/12/2015 Tiết PPCT: 81 Ngày dạy: 14/12/2015

TRẢ BÀI KIỂM TRA THƠ VÀ TRUYỆN HIỆN ĐẠI

A MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT

- Qua tiết trả bài GV cho HS tự đánh giá về lực học của mình qua phân môn văn học, về khả năng tiếp nhận các tác phẩm thơ và truyện hiện đại

- Rèn kĩ năng tiếp thụ, rút kinh nghiệm, sửa chữa

- Ý thức tự rèn luyện, tự sửa chữa, chỉnh lý và ý thức vươn lên, yêu thích môn học

B CHUẨN BỊ

1 Giáo viên: Chấm, trả bài, sửa bài chi tiết, vào điểm chính xác

2 Học sinh: Lập dàn ý, xem lại đề bài Đọc lại bài để rút ra bài học cho bản thân

C TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1 Ổn định lớp (1’):

Kiểm diện HS: 9A1:

2 Kiểm tra bài cũ (2’): GV kiểm tra sự chuẩn bị của HS

3 Bài mới (43’):

* Vào bài (2’): Tiết học này sẽ giúp các em thấy được những ưu khuyết trong bài làm văn số 3 và bài

kiểm tra Tiếng Việt nhằm mục đích để các em để phát huy, sửa chữa, rút kinh nghiệm cho những bài sau đạt kết quả cao hơn và không bị mắc những lỗi đã gặp

HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG BÀI DẠY

* HĐ1 (7’): Phân tích đề

+ Đề trắc nghiệm

- Gv trình chiếu đề trắc nghiệm, gợi ý, phát vấn Hs trả

lời

- Hs trả lời

+ Đề tự luận:

- Gv: Yêu cầu của đề là gì, các ý cần trả lời ?

- Hs: Trả lời

* HĐ2 (13’): Công bố đáp án

Sau khi Hs trả lời, Gv công bố đáp án

* HĐ3 (14’): Nhận xét ưu khuyết điểm

a Ưu điểm:

- Làm tốt phần trắc nghiệm

- Kiến thức về văn bản khá vững, biết tình huống

truyện, viết được bài cảm nhận

b Nhược điểm:

- Diễn đạt còn dài dòng, lủng củng, viết câu chưa

chuẩn, sai chính tả, danh từ riêng không viết hoa

- Trong bài còn dùng các kí hiệu mũi tên và gạch đầu

dòng

* HĐ4 (3’): Thống kê chất lượng bài làm

* Hướng dẫn tự học (4’)

Gv Hướng dẫn hs ôn tập và chuẩn bị bài mới

I Phân tích đề (xem PPCT tiết 79)

II Công bố đáp án (Xem PPCT tiết 79) III Nhận xét ưu khuyết điểm

IV Thống kê chất lượng bài làm

(Xem cuối giáo án)

* Hướng dẫn tự học

- Bài cũ: Ôn lại các kiến thức về thơ và truyện hiện đại

- Bài mới: Chuẩn bị bài “Những đứa trẻ ” BẢNG THỐNG KÊ ĐIỂM

Trang 2

D RÚT KINH NGHIỆM

………

******************************

Tuần: 17 Ngày soạn: 12/12/2015 Tiết PPCT: 82 Ngày dạy: /12/2015

Hướng dẫn học thêm: NHỮNG ĐỨA TRẺ (Trích: Thời thơ ấu)

M Go-rơ-ki

- Có hiểu biết bước đầu về nhà văn M Go - rơ - ki và tác phẩm của ông

- Hiểu và cảm nhận được giá trị nội dung và nghệ thuật của tác phẩm của đoạn trích

B TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG, THÁI ĐỘ

1 Kiến thức:

- Những đóng góp của M Go-rơ-ki vào nền văn học Nga và văn học nhân loại

- Mối đồng cảm chân thành của nhà văn với những đứa trẻ bất hạnh.

- Lời văn tự sự giàu hình ảnh, đan xen giữa chuyện đời thường với truyện cổ tích

2 Kĩ năng:

- Đọc – hiểu văn bản truyện hiện đại nước ngoài

- Vận dụng kiến thức về thể loại và sự kết hợp các phương thức biểu đạt trong tác phẩm tự sự

để cảm nhận một văn bản truyện hiện đại

- Kể và tóm tắt được đoạn truyện

3 Thái độ:

- Có cái nhìn đúng đắn đối với xã hội Nga lúc bấy giờ.

C PHƯƠNG PHÁP

- Vấn đáp giải thích minh họa, phân tích, phát vấn, thảo luận nhóm, bình giảng.

D TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1 Ổn định lớp (1’): Kiểm diện HS 9A1:………

2 Kiểm tra bài cũ (4’):

- Tinh thần phê phán xã hội và lễ giáo phong kiến trong tác phẩm “Cố hương” thể hiện qua những chi tiết nào?

3 Bài mới (40’):

* Vào bài (2’): GV cho HS xem chân dung của M Go-rơ-ki kết hợp với giới thiệu các tác phẩm và vào bài

GIỚI THIỆU CHUNG (5’)

Gọi HS đọc lại mục chú thích * Sgk/216

GV: Hãy nêu những hiểu biết của em về tác giả?

HS xem chân dung nhà văn

GV: Tác phẩm được sáng tác vào thời gian nào?

Viết theo thể loại nào?

HS suy nghĩ và trả lời

GV: (Go-rơ-ki đã trải qua tuổỉ thơ cay đắng, tủi

nhục Bố mất sớm, mẹ đi lấy chồng khác, A-li-ô-sa ở

với ông bà ngoại Do cảnh nhà ngày càng túng thiếu,

A-li-ô-sa phải bỏ học, tự kiếm sống bằng nhiều nghề

khác nhau Năm 16 tuổi, A-li-ô-sa đi Can-đan, ước

mơ vào đại học, nhưng vì không có tiền nên lại phải

tiếp tục đi làm nuôi thân

I GIỚI THIỆU CHUNG

1 Tác giả: M Go-rơ-ki (1886-1936), là nhà

văn Nga nổi tiếng

- Mồ côi từ nhỏ, tự kiếm sống, tự học là những nhân tố góp phần tạo nên tấm lòng nhân hậu và tài năng nghệ thuật của nhà văn

2 Tác phẩm:

a Xuất xứ: Những đứa trẻ trích từ chương

IX của tác phẩm “Thời thơ ấu”

b Thể loại: Truyện ngắn

Trang 3

Gv tích hợp với tập làm văn và chuyển ý

ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN (33’)

* Đọc – Tìm hiểu từ khó (10’)

GV: Gv hướng dẫn học sinh đọc: to, rõ, chính xác,

chậm rãi, tình cảm, sâu lắng

(GV đọc mẫu – HS đọc – nhận xét)

* Tìm hiểu văn bản (17’)

GV: Bố cục, nội dung chính từng đoạn ?

HS: GV chốt ý và ghi bảng

HS: Nhân vật kể chuyện xưng tôi, nhân vật tôi xuất

hiện trong mọi sự việc được kể

GV: Cuộc gặp gỡ, trò truyện lúc đầu giữa nhân vật

“ tôi” với ba bạn nhỏ diễn ra ở đâu?

HS: diễn ra trên cái xe trượt tuyết cũ để dưới mái

hiên nhà kho

GV: Chúng nói với nhau những chuyện gì ?Vì sao

bọn trẻ con ông đại tá lại chơi thân với A-li-ô-sa, bất

chấp sự cấm đoán của ông bố ?

HS: Vì chúng đều thiếu tình thương của mẹ, là hàng

xóm của nhau, chúng đã từng cứu nhau thoát nạn

GV: Cách kể chuyện của tác giả trong đoạn trích này

có gì đặc biệt?

HS: Chủ yếu bằng ngôn ngữ đối thoại của nhân vật

GV: Tâm hồn trẻ thơ được thể hiện như thế nào qua

buổi trò chuyện ấy?

Trẻ thơ rất dễ đồng cảm với nhau, nhất là khi các

em có cùng cảnh ngộ Tuổi nhỏ rất thích nghe

chuyện cổ tích, thường sống với thế giới cổ tích

GV chốt và chuyển ý

GV: Vì sao ông đại tá lại cấm bọn trẻ chơi với

nhau ? (Hai gia đình thuộc những thành phần xã hội

khác nhau, một bên là dân thường, một bên là quan

chức giàu sang

GV: Những đứa trẻ tìm thấy sự đồng cảm qua những

điều gì?

HS thảo luận nhóm 4 phút – 4 nhóm Các nhóm nhận

xét và Gv chốt ý

GV: Mặc dù bị ông bố cấm đoán, mấy đứa trẻ vẫn

tìm cách gặp gỡ nhau để trò chuyện Chúng chơi với

nhau ở đâu và nói với nhau những chuyện gì ?

GV: Từ đó, em hiểu như thế nào về cuộc sống của

bọn trẻ?

HS: Cuộc sống đơn độc, sợ hãi, thiếu tình yêu

thương của cha mẹ … Đó là cuộc sống bất hạnh

GV: Trong khi kể chuyện, tác giả hay lồng những

chuyện đời thường với chuyện cổ tích Đó là một đặc

điểm của nghệ thuật kể chuyện trong đoạn trích này

GV liên hệ giáo dục HS tình bạn, lòng thương yêu

đối với những đứa trẻ bất hạnh

* Tổng kết (3’)

GV: Nét đặc sắc nghệ thuật của đoạn trích? Phát

II ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

1 Đọc – Tìm hiểu từ khó:

2 Tìm hiểu văn bản:

a Bố cục: 3 phần

Phần 1: Từ đầu đến ấn em nó cúi xuống (Những đứa trẻ gặp nhau)

Phần 2: Tiếp theo cho đến không được đến nhà tao (Những đứa trẻ bị cấm đoán)

Phần 3: Còn lại (Những đứa trẻ lại gặp nhau)

b Phân tích:

b1 Hoàn cảnh đáng thương của những đứa trẻ:

- Ba đứa trẻ nhà Ốp-xi-an-ni-cốp tuy là con

nhà quan chức giàu sang nhưng lại là những đứa trẻ thiếu tình thương, mẹ mất sớm, chúng phải sống với dì ghẻ và người cha độc đoán A-li-ô-sa cùng cảnh ngộ với chúng

=> Kể chuyện đời thường và chuyện cổ tích: tâm hồn trong sáng, khát khao tình cảm của những đứa trẻ

b2 Tình cảm trong sáng đẹp đẽ của những đứa trẻ:

- Tìm thấy sự đồng cảm trở thành những người bạn thân thiết thể hiện qua:

+ Những câu chuyện của chúng hằng ngày:

sở thích nuôi chim; kể cho nhau nghe chuyện cổ tích…

+ Những điều tin tưởng vào thế giới cổ tích + Bất chấp những cấm đoán của người cha, những đứa trẻ vẫn thân thiết

=> Ngôn ngữ đối thoại của nhân vật Trẻ thơ rất dễ đồng cảm với nhau, nhất là khi các

em có cùng cảnh ngộ Tuổi nhỏ rất thích

nghe chuyện cổ tích, thường sống với thế giới cổ tích

3.Tổng kết:

a Nghệ thuật

Trang 4

biểu ngắn gọn chủ đề của đoạn trích?

GV nhận xét, chốt ý và HS ghi bảng

HƯỚNG DẪN TỰ HỌC (3’)

- GV gợi ý: Một số chi tiết thể hiện kí ức bền vững

của nhân vật “tôi” về tình bạn tuổi thơ

Chi tiết những đứa trẻ bị người bố tàn nhẫn đánh đòn

làm cho nhân vật “tôi” tức tối…

- Mỗi HS sẽ sáng tác thơ theo một chủ đề như:

+ Mái trường

+ Tình bạn

+ Quê hương

- Kể chuyện đời thường và chuyện cổ tích lồng trong nhau thể hiện tâm hồn trong sáng, khát khao tình cảm của những đứa trẻ

- Kết hợp kể với tả, biểu cảm làm cho câu

chuyện về những đứa trẻ được kể chân thực, sinh động và đầy cảm xúc

b Nội dung: Hoàn cảnh đáng thương và

tình cảm đẹp đẽ của những đứa trẻ

b Ý nghĩa văn bản: Đoạn trích thể hiện

tình bạn tuổi thơ trong sáng, đẹp đẽ và những khát khao tình cảm của những đứa trẻ

* Ghi nhớ (SGK/234) III HƯỚNG DẪN TỰ HỌC

* Bài cũ:

- Đọc, nhớ một số chi tiết thể hiện kí ức bền vững của nhân vật “tôi” về tình bạn tuổi thơ

- Nắm được những kiến thức của bài học

* Bài mới:

- Chuẩn bị “Tập làm thơ tám chữ”

- Hs tự sáng tác thơ 8 chữ theo chủ đề tự chọn

E RÚT KINH NGHIỆM

Tuần: 17 Ngày soạn: 13/12/2015 Tiết PPCT: 83 Ngày dạy: /12/2015

TẬP LÀM THƠ TÁM CHỮ

- HS nắm được biết cách làm thơ tám chữ, gieo vần thích hợp

- Tiếp tục tìm hiểu những bài thơ tám chữ hay của các nhà thơ

2 Kĩ năng:

- Tập làm thơ tám chữ theo đề tài tự chọn hoặc viết tiếp theo những câu thơ vào một bài thơ cho trước

3 Thái độ:

- Giữ gìn sự trong sáng của Tiếng Việt và các thể thơ của dân tộc

C PHƯƠNG PHÁP:

- HS thực hành làm thơ tám chữ dựa vào kiến thức đã học về thơ tám chữ

Trang 5

1 Ổn định lớp (1’): Kiểm diện HS: 9A1:………

2 Kiểm tra bài cũ (3’): GV kiểm tra sự chuẩn bị của HS

3 Bài mới (40’):

* Vào bài (1’): Gv gi i thi u v th tám ch r i vào bài ớ ệ ề ơ ữ ồ

GIỚI THIỆU CHUNG (15’)

Tìm hiểu một số đoạn thơ tám chữ

Gọi hs đọc một số đoạn thơ tám chữ

mà học sinh đã chuẩn bị

Gv: Hãy nhận xét về cách gieo vần,

cách ngắt nhịp ở những đoạn thơ ấy ?

LUYỆN TẬP (21’)

Viết thêm một số câu thơ để hoàn

thiện khổ thơ

* Yêu cầu:

Câu mới viết phải đủ tám chữ

- Phải đảm bảo sự lô- gíc về ý nghĩa

với những câu đã cho

- Phải có vần chân gián tiếp hoặc trực

tiếp với những câu đã cho

Tập làm thơ tám chữ theo chủ đề

Học sinh thảo luận nhóm, mỗi nhóm

chọn một trong 3 chủ đề trên

HS làm theo nhóm trong thời gian 30

phút với 4 nhóm Sau khi HS làm

xong, cử đại diện nhóm đọc bài, các

nhóm nhận xét, bổ sung GV nhận

xét, ghi điểm

HƯỚNG DẪN TỰ HỌC (3’)

GV gợi ý: Học theo đề cương và ôn

kĩ nội dung ghi vở, SGK

I GIỚI THIỆU CHUNG 1.Tìm hiểu một số đoạn thơ tám chữ 1.Thế Lữ:

Nét mong manh thấp thoáng cánh hoa bay Cảnh cơ hàn nơi nước đọng bùn lầy

Thủ sán lạn mơ hồ trong ảo mộng Chí hăng hái ganh đua đời náo động

Tôi đều yêu, đều kiếm, đều say mê

(Cây đàn muôn điệu) 2.Xuân Diệu:

Cây bên đường, trụi lá đứng tần ngần

Khắp xương nhánh chuyển một luồng tê tái

Và giữa vườn im, hoa run sợ hãi Bao nỗi phôi phai, khô héo rụng rời (Tiếng gió )

* Nhận xét:

- Thơ tám chữ thường sử dụng vần chân một cách linh hoạt;

có vần trực tiếp tạo thành cặp câu thơ đi liền với nhau;

- Thơ tám chữ rất gần với văn xuôi, do đó cách ngát nhịp cũng rất linh hoạt

II LUYỆN TẬP

* Viết thêm một số câu thơ để hoàn thiện khổ thơ

1, Cành mùa thu đã mùa xuân nảy lộc

Hoa gạo nở rồi, nở đỏ bến sông

Tôi cũng khác tôi sau lần gặp khác

………

( Đỗ bạch Mai, Trước dòng sông)

2, Nhưng sớm nay tôi chợt đứng sững sờ

Phố Hàng Ngang dâu da xoan nở trắng

Và mưa rơi thật dịu dàng, êm lặng

………

( Bến Kiến Quốc, Dâu da xoan)

* Tập làm thơ tám chữ theo chủ đề

GV cho chủ đề:

- Mái trường

- Tình bạn

- Quê hương

III HƯỚNG DẪN TỰ HỌC

* Bài cũ: Xem lại tất cả các kiến thức có liên quan đến thể

thơ 8 chữ, tự sáng tác và làm thơ 8 chữ

* Bài mới: Chuẩn bị “Ôn tập tập làm văn”

Ôn lại kiểu văn nghị luận văn học

Trang 6

……… .…

**************************

ÔN TẬP TẬP LÀM VĂN (tt)

- HS nắm được cách viết bài văn cụ thể theo yêu cầu

- Nắm được các nội dung chính của phần Tập Làm Văn đã học trong Ngữ Văn 9, thấy được tính chất tích hợp của chúng với văn bản chung

2 Kĩ năng:

- Thấy được tính kế thừa và phát triển của các nội dung tập làm văn học ở lớp 9 bằng cách so sánh với nội dung các kiểu văn bản đã học ở lớp dưới

3 Thái độ:

- Rèn luyện tính cẩn thận, đọc kĩ đề trước khi làm bài

C PHƯƠNG PHÁP

- Phát vấn, giải thích, minh họa, Hs thực hành viết đoạn…

1 Ổn định lớp (1’): Kiểm diện HS 9A1:………

2 Kiểm tra bài cũ (2’): Kể tên một số kiểu bài tập làm văn đã học?

3 Bài mới (43’):

* Vào bài (1’): Gv gi i thi u v vai trò c a ti t ôn t p T p làm v n r i vào bài ớ ệ ề ủ ế ậ ậ ă ồ

* HĐ 1: LUYỆN TẬP (39’)

Gv hướng dẫn HS kĩ năng viết

đoạn cho các đề bài trên và lựa

chọn một số bài để chỉnh sửa

Câu 1:

- Gv cho dàn ý

- HS Luyện viết

Câu 2:

GV Gợi ý câu 2

Trăng tròn tượng trưng cho quá

khứ nguyên vẹn, đẹp đẽ, đầy

đặn Trăng im phăng phắc:

( nhân hóa )-> nghiêm khắc

nhắc nhở Trăng làm con người

giật mình: tự vấn lương tâm

Giọng điệu tâm tình, tự nhiên,

giàu hình ảnh và giàu tính biểu

cảm Bài thơ nhắc nhở ta về thái

độ sống, tình cảm với quá khứ,

gian lao mà nghĩa tình với thiên

I LUYỆN TẬP Câu 1: Phân tích tâm trạng của Thúy Kiều qua 8 câu thơ cuối của đoạn trích: “Kiều ở lầu Ngưng Bích”

MB: - Giới thiệu tác giả Nguyễn Du và Truyện Kiều, đoạn trích

“Kiều ở lầu Ngưng Bích”

- Nội dung cơ bản của 8 câu thơ cuối

TB: (HS c ần làm nổi bật được những điểm sau)

- Tâm trạng buồn, cô đơn, tuyệt vọng, bế tắc…

* Nghệ thuật:

- Tả cảnh ngụ tình:

- Điệp ngữ : " Buồn trông từ láy…

KB: Khẳng định tâm trạng Thúy Kiều qua đoạn trích Câu 2: Viết một đoạn văn ngắn nêu cảm nhận của em về khổ thơ cuối trong bài thơ “Ánh trăng” của Nguyễn Duy:

“ Trăng cứ tròn vành vạnh

Kể chi người vô tình

Ánh trăng im phăng phắc

Đủ cho ta giật mình”

Trang 7

nhiên, gắn bó với đất nước

Câu 3:

GV phát vấn, yêu cầu Hs nhắc

lại ý chính cần có trong bài văn

HS khá phân tích bằng miệng

tại lớp

Câu 4:

GV: hướng dẫn Hs về nhà viết

Câu 5:

Gv: gợi ý, đọc văn mẫu

HS: Luyện viết

Câu 3: Phân tích nhân vật bé Thu và tình cha con của cô và ông Sáu

MB: Giới thiệu tác giả Nguyễn Quang Sáng và tác phẩm “Chiếc

lược ngà”

- Nhận định sơ lược về nhân vật bé Thu và tình cha con

TB: * Về nhân vật bé Thu cần nêu những ý sau:

- Khát khao tình cha mãnh liệt

- Tình cảm bé Thu dành cho người cha trước lúc lên đường (HS tìm dẫn chứng)

- Hình ảnh bé Thu và tình yêu cha sâu sắc của Thu đã gây xúc động mạnh trong lòng người đọc,để lại những ấn tượng sâu sắc

* Về tình cha con trong chiến tranh:

- Tình cảm cha con trong chiến tranh có những xa cách trắc trở nhưng rất thiêng liêng và sâu sắc

- Người đọc thật sự xúc động về tình của họ nhưng không khỏi

có những trăn trở, suy nghĩ

KB: Khẳng định lại vẻ đẹp của nhân vật và tình cha con của họ Câu 4: Phân tích nhân vật ông Hai trong truyện ngắn

“Làng” của Kim Lân MB: Giới thiệu tác giả, tác phẩm và nhân vật ông Hai TB: - Tình yêu làng lòng yêu nước, tinh thần kháng chiến của người nông dân trong thời kỳ đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp

- Diễn biến tâm trạng và hành động của ông Hai khi nghe tin làng chợ Dầu theo giặc

* Khi nghe tin làng theo Việt gian:

*Tâm trạng của ông Hai khi nghe tin cải chính

*

Nghệ thuật

KB: - Khẳng định vẻ đẹp trong nhân vật ông Hai

- Liên hệ thực tế bản thân

Câu 5: Phân tích nhân vật anh thanh niên trong truyện ngắn

“Lặng lẽ Sa Pa” của Nguyễn Thành Long MB: Giới thiệu tác giả, tác phẩm và nhân vật anh thanh niên TB: Truyện nhằm ca ngợi những con người lao động mới đang ngày đêm lặng lẽ âm thàm làm việc cống hiến hết mình cho sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc trong những năm chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ

*Nhân vật anh thanh niên: 27 tuổi, làm công tác khí tượng kiêm

vậ lý địa cầu Sống trong căn nhà 3 gian sạch sẽ

- Ý thức công việc….có tinh thần trách nhiệm và lòng yêu nghề

- Có suy nghĩ thật đúng và sâu sắc về công việc

- Tự tổ chức, sắp xếp cuộc sống một mình ngăn nắp, chủ động: trồng hoa, nuôi gà, tự học và đọc sách

- Những nét tính cách và phẩm chất đáng mến:

=> Đó là một trong những con người lao động trẻ tuổi với những công việc bình thường mà cần thiết

*Nghệ thuật

- Câu chuyện đậm chất trữ tình Tình huống hợp lý

- Cách kể chuyện tự nhiên, kết hợp giữa tự sự, trữ tình với bình luận

*Nội dung Truyện khẳng định vẻ đẹp của con người lao động và ý nghĩa của

Trang 8

HĐ 2: HƯỚNG DẪN TỰ

HỌC (3’)

GV gợi ý: Học theo đề cương

và ôn kĩ nội dung ghi vở, SGK

những công việc thầm lặng của họ

KB: Khẳng định vẻ đẹp của nhân vật anh thanh niên

- Liên hệ bài học cho bản thân

II HƯỚNG DẪN TỰ HỌC

* Bài cũ:

- HS thực hành viết đoạn văn tự luận, ôn tập kĩ các kiến thức đã học Chú ý học kĩ 3 truyện ngắn hiện đại

* Bài mới: “Ôn tập kiểm tra học kì I”

- Lập bảng thống kê các văn bản đã học: Văn học trung đại, văn thơ hiện đại, văn bản nhật dụng

………

ÔN TẬP KIỂM TRA HỌC KÌ I

- HS nắm được cách viết bài văn cụ thể theo yêu cầu Ôn tập tổng hợp tất cả kiến thức về phần Văn bản, Tiếng Việt và Tập làm văn đã học ở học kì 1

- Những kiến thức cơ bản phần đọc hiểu văn bản và phần tiếng Việt, Tập làm văn

2 Kĩ năng:

- Rèn kĩ năng tổng hợp khái quát các kiến thức đã học

3.Thái độ:

- Nắm chắc các kiến thức, ôn tập kỹ lưỡng, nghiêm túc đạt hiệu quả cao trong học tập

C PHƯƠNG PHÁP:

- Phát vấn, giải thích – minh họa, phân tích…

1 Ổn định lớp (1’):

Kiểm diện HS 9A1:………

2 Kiểm tra bài cũ: Lồng ghép trong quá trình ôn tập

3 Bài mới (44’):

* Vào bài (1’): Gv giới thiệu về vai trò của tiết ôn tập rồi vào bài

TÌM HIỂU CHUNG (40’)

* Phần đọc - hiểu văn bản

GV: Hướng dẫn HS lập bảng thống kê giúp các

em nắm chắc các nội dung: văn bản đó của tác

giả nào? Ra đời trong hoàn cảnh nào ? Viết về cái

gì? Về chuyện gì? Về ai? Nội dung chính mà văn

bản đề cập là gì? Ca ngợi hay phê phán điều gì ?

Trong văn bản đó tác giả dùng phương thức biểu

I TÌM HIỂU CHUNG

1 Phần đọc –hiểu văn bản

1.1 Văn học Trung đại 1.2 Văn học hiện đại 1.3 Văn bản nhật dụng 1.4.Văn bản nước ngoài

(Xem bảng thống kê cuối giáo án)

Trang 9

đạt chính gì? Yếu tố nghệ thuật nổi bật của văn

bản

* HƯỚNG DẪN TỰ HỌC (3’)

- Cần học thuộc văn bản thơ, nắm vững cốt

truyện văn bản văn xuôi

II HƯỚNG DẪN TỰ HỌC

* Bài cũ: Xem lại tất cả các kiến thức và nội

dung trọng tâm đã ôn tập trong đề cương

* Bài mới: Chuẩn bị các đơn vị kiến thức tiếng

Việt

1.1 Văn học trung đại (15’):

1 Chuyện người con gái

Nam Xương

( Truyền kỳ mạn lục)

Nguyễn Dữ

( Thế kỷ 16)

- Khẳng định vẻ đẹp truyền thống của người phụ nữ Việt Nam Cảm thương trước số phận bi kịch của họ dưới chế

độ Phong kiến

- Thái độ của tác giả

- Viết bằng chữ Hán

- Khai thác vốn văn học dân gian

- Kết hợp giữa yếu tố hiện thực và yếu tố truyền kì

2 HDĐT: Chuyện cũ

trong phủ chúa Trịnh

(Vũ trung tùy bút - Tùy

bút viết trong những

ngày mưa)

Phạm Đình Hổ

( Thế kỷ 18)

- Cuộc sống xa hoa, vô độ của bọn vua Lê - Chúa Trịnh

- Thái độ bất bình của tác giả

- Tùy bút bằng chữ Hán, kể chuyện, miêu

tả sinh động, cụ thể, lựa chọn sự việc tiêu biểu, có ý nghĩa phản ánh bản chất sự việc -con người

3 Hồi thứ 14: Đánh

Ngọc Hồi, quân

Thanh bị thua trận,

bỏ Thăng Long,

Chiêu Thống trốn ra

ngoài (Hoàng Lê nhất

thống chí)

Ngô Gia Văn Phái

(Thế kỷ 18)

- Hình ảnh người anh hùng dân tộc Quang Trung – Nguyễn Huệ

- Sự thất bại thảm hại của quân Thanh và bè lũ bán nước

- Tiểu thuyết lịch sử chương hồi viết bằng chữ Hán, cách kể nhanh gọn, khắc họa nhân vật qua hành động

Du

(Nửa cuối thế kỷ 18 đầu 19)

- Cuộc đời và sự nghiệp

- Vai trò, vị trí trong lịch sử văn học dân tộc

- Tóm tắt truyện Kiều

- Giá trị nội dung và giá trị nghệ thuật trong truyện Kiều

- Giới thiệu về tác giả

- Tác phẩm truyện thơ Nôm lục bát

- Tóm tắt nội dung, cốt truyện

5 Chị em Thúy Kiều

( Truyện Kiều)

Nguyễn Du

- Ca ngợi vẻ đẹp chị em Thúy Kiều

+ Thúy Vân: vẻ đẹp đoan trang, phúc hậu, dự báo cuộc đời êm đềm, trôi chảy

+ Thúy Kiều: vẻ đẹp sắc sảo, mặn mà, dự báo cuộc đời lênh đênh, sóng gió

- Ước lệ, tượng trưng, điển cố - điển tích…

- Lấy thiên nhiên làm chuẩn mực để tả vẻ đẹp của con người

- Giá trị nhân đạo sâu sắc

6 Cảnh ngày xuân

(Truyện Kiều) Nguyễn Du - Bức tranh thiên nhiên vàquang cảnh lễ hội mùa xuân

- Cảnh chị em Thúy Kiều du xuân trở về

- Nghệ thuật tả cảnh đặc sắc, sử dụng từ ngữ, hình ảnh giàu nhạc điệu

7 Kiều ở lầu Ngưng

Bích

(Truyện Kiều)

Nguyễn Du

(1765-1820)

- Tâm trạng nhân vật Thúy Kiều:

+ Đau đớn, xót xa nhớ về Kin Trọng->Tấm lòng chung thủy

- Tả cảnh ngụ tình đặc sắc

Trang 10

+ Day dứt, thương nhớ gia đình-> hiếu thảo với cha mẹ

- Hai bức tranh thiên nhiên trước lầu Ngưng Bích:

+ Bức tranh thứ nhất phản chiếu tâm trạng, suy nghĩ của Kiều

+ Bức tranh thứ hai: phản chiếu tâm trạng nhân vật với thực tại phủ phàng

- Ngôn ngữ độc thoại

- Giá trị nhân đạo sâu sắc

8 Lục Vân Tiên cứu

Kiều Nguyệt Nga

(Truyện Lục Vân

Tiên)

Nguyễn Đình Chiểu

(1822-1888)

- Sơ giản về tác giả Nguyễn Đình Chiểu

- Đạo lí nhân nghĩa thể hiện qua nhân vật Lục Vân Tiên.và Kiều Nguyệt Nga

- Truyện thơ Nôm

- Miêu tả nhân vật thông qua cử chỉ, hành động, ngôn ngữ, lời nói

- Ngôn ngữ mộc mạc, giản dị mang màu sắc Nam Bộ

1.2 Văn học hiện đại (15’): (VH trong kháng chiến chống Pháp, Mỹ, thời kì xây dựng CNXH ở miền Bắc, hòa bình)

T

1 Đồng chí –

1948(Đầu súng

trăng treo)

Thơ tự do

Chính Hữu

Sáng tác về những người lính trong 2 cuộc kháng chiến

Ca ngợi tình đồng chí của những người lính cụ Hồ trong kháng chiến chống Pháp

Hình ảnh, ngôn ngữ bình dị

Bút pháp tả thực kết hợp với lãng mạn

2 Bài thơ về tiểu

đội xe không

kính

(Vầng trăng và

những quầng lửa

1969)

Thơ tự do

Phạm Tiến Duật

Là gương mặt tiêu biểu của thế hệ nhà thơ trẻ thời kháng chiến chống Mĩ cứu nước

Ca ngợi người chiến sĩ lái

xe Trường Sơn dũng cảm, hiên ngang, tràn đầy niềm tin chiến thắng trong thời

kì chống giặc Mĩ xâm lược

- Lựa chọn chi tiết độc đáo, hình ảnh đậm chất hiện thực

- Sử dụng ngôn ngữ của đời sống, giọng điệu ngang tàng, tinh nghịch

3

Đoàn thuyền

đánh cá

1948

(Ngày mai trời

lại sáng)

Thơ 7 chữ

Huy Cận

là nhà thơ nổi tiếng rong phong trào thơ Mới

Bài thơ thể hiện nguồn cảm lãng mạn ngợi ca biển

cả lớn lao, giàu đẹp, ngợi

ca nhiệt tình lao động vì sự giàu đẹp của đất nước của những người lao động mới

- Sử dụng bút pháp lãng mạn với các BPNT đối, so sánh, nhân hóa, phóng đại + Hình ảnh đẹp về mặt trời ngư dân và đoàn thuyền

+ Miêu tả sự hài hòa giữa thiên nhiên và con người, ngôn ngữ thơ giàu hình ảnh, nhạc điệu, gợi sự liên tưởng 4

Bếp lửa – 1963

( Hương cây bếp

lửa)

Bằng Việt

là nhà thơ trưởng thành trong thời kì kháng chiến chống

Mĩ cứu nước

Từ những kỉ niệm của tuổi thơ ấm áp tình bà cháu, nhà thơ cho ta hiểu thêm

về những người bà, những người mẹ, về nhân dân

- Xây dựng hình ảnh thơ vừa cụ thể, gần gũi,liên tưởng, mang ý nghĩa biểu tượng

- Thơ tám chữ, giọng điệu cảm xúc hồi tưởng

Định dạng
Số trang	12
Dung lượng	40,23 KB