Giao an sinh 9 ki 1

I Môc tiªu:  HS nhận biết đợc bệnh nhân Đao và bẹnh tơcnơ qua các đặc điểm hình thái  Trình bày đợc đặc điểm di truyền của bệnh bạch tạng, bẹnh câm điếc bảm sinh và tật 6 ngãn tay  Nê[r]

Trang 1

v Ngày soạn: 15/08/2015

I Mục tiêu:

Học xong bài này , học sinh phải:

- Nêu đợc mục đích, nhiệm vụ và ý nghĩa của di truyền học

- Hiểu đợc công lao và trình bày biện pháp phân tích các thế hệ lai của Menden

- Hiểu và nêu đợc một số thuật ngữ trong di truyền

III Hoạt động trên lớp.

A/ ổn định tổ chức:

B/ Bài mới

Đặt vấn đề: Vì sao con ngời sinh ra lại có những tính trạng giống hay khác bố , mẹ ?

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

Đây là hai quá trình song song gắn liền vớiquá trình sinh sản

Hoạt động II MENDEN ngời đặt nền móng cho Di truyền học

- Giáo viên giới thiệu

- Giải thích nội dung PP nghiên cứu của

Menden

- Cho HS đọc SGK xem thử nội dung nào cha

hiểu tự giải thích

VD: Tính trạng tơng phản, Thuần chủng

- Yêu cầu HS quan sát H1.2 SGK

? Hãy nêu nhận xét về đặc điểm của từng cặp

tính trạng đem lai.

1 Menđen(1822 - 1884) là ngời đầu tiênvận dụng PP khoa học vào nc di truyền với

PP độc đáo " Phân tích các thế hệ lai"

2 Nội dung của " Phân tích các thế hệ lai "

- Chọn đúng đối tợng Cây đậu Hà lan lai các cặp bố mẹ khác nhau về một hoặc một

số cặp TT thuần chủng tơng phản

* Hạt: ( Trơn ) - ( Nhăn); ( Vàng) - ( Xanh); (Võ xám) - ( Võ trắng).

* Quả: ( Có ngấn) - ( không có ngấn); ( Lục) - ( Vàng);

* Thân: ( Hoa và quả ở trên thân) - ( Hoa và quả ở ngọn); (Thân cao) - ( Thân thấp).

- Dùng toán thống kê

Hoạt động III: một số thuật ngữ cơ bản của di truyền học

- Tính trạng - Về hình thái, cấu tạo, sinh lý của

- TT Tơng phản - Là hai TT biểu hiện trạng thái trái

ngợc nhau của cùng loại TT

Hạt trơn - hạt nhăn

- Nhân tố DT - Quy đinh các tính trạng của SV Nhân tố di truyền quy định màu

Tiết 1: MENDEN và di truyền học

Trang 2

sắc hạt, màu sắc hoa, hình dạng thân

-Giống(dòng)

TC

- Là giống có đặc tính DT đồng nhất, các thế hệ sau giống thế hệ trớc

Đậu HL thuần chủng, Lúa thuần

chủng

2 Ký hiệu ý nghĩa Ví dụ P (Parentes) Cặp bố mẹ xuất phát Thân cao TC , Thân thấp TC X Ký hiệu của phép lai Thân cao TC x Thân thấp TC G(Gamete) Giao tử( gồm Gt đực ♂ giao tử cái ♀) ♂ AB : ♀ ab F( Filia) Thế hệ con( F1 - Fn) Thế hệ con 1 n Cho giao phấn F1 x F2)

C/ Cũng cố - Đánh giá - HS đọc phần ghi nhớ - Làm bài tập sgk - Đọc phần em có biết D Hoạt động ở nhà - Xem lại đặc điểm cây tự thụ phấn - Nghiên cứu thí nghiệm của Menden - Làm Bt của bài 1 chuẩn bị phiếu học tâp E.Rút kinh nghiệm :

Ngày soạn :15/8/2015

Ngày giảng: 20/8/2015

I Mục tiêu:

Học xong bài này Hs phải:

- Trình bày và phân tích đợc thí nghiệm lai một cặp tính trạng của Menden

- Nêu đợc các khái niệm kiểu hình( KH), kiểu gen(KG), thể đồng hợp, thể dị hợp

- Phát biểu đợc nội dung của luật phân ly

- Giải thích đợc kết quả thí nghiệm theo quan điểm của Menden

- Rèn luyện kỷ năng phân tích số liệu và kênh hình

II Chuẩn bị:

- Nghiên cứu phần TTBS sgv

- Tranh phóng to H2.1,2.3 sgk

- Bảng kết quả: P2.1

Quả đỏ x Quả Trắng Hoa đỏ 705 hoa đỏ ; 224 hoa trắng ? hoa đỏ :? hoa trắng Thân Cao x Thân thấp Thân

cao 787 thân cao; 277 thânthấp ? thân cao:?thân thấp Quả lục x Quả vàng Quả lục 428 quả lục; 152 quả vàng ? quả lục: ? quả vàng

B/ Bài mới:

Đặt vấn đề: Menden nghiên cứu trên đối tợng cây đậu hà lan và thành công rút ra đợc quy luật di truyền

Biết đợc cách thức ông làm nh thế nào ta sẽ tìm hiểu thí nghiệm của Menden nh sau:

Hoạt động I Tìm hiểu thí nghiệm của Menden

- GV dùng trang phóng to H2.1 giới thiệu về

sự thụ phấn nhân tạo của Cây đậu Hà lan

- GV thông báo kết quả qua bảng P2.1

1 Thí nghiệm:

- HS theo giỏi giáo viên hớng dẫn tranh

- HS tính toán đợc tỉ lệ và báo cáo

Tiết 2: lai một cặp tính trạng

Trang 3

Yêu cầu Hs: - Điền tỉ lệ KH ở F2 vào ô trống

Qua đó có nhận xét gì về bảng trên ?

GV giải thích thêm các khái niệm

+ Kiểu hình:

+ Tính trạng trội:

+ Tính trạng lặn:

Dựa vào kết quả P2.1 và cách gọi TT của

Menden, hãy làm Bt sau:( Sgk)

- Gọi HS đọc to

- GV dùng sơ đồ h2.2 giải thích thêm cho

HS

P: Hoa đỏ x Hoa trắng

F1 Hoa đỏ

F2 3 Hoa đỏ: 1 Hoa trắng

+ Kiểu hình: là tổ hợp toàn bộ các tính trạng của cơ thể

+ Tính trạng trội: là TT biểu hiện ở F1 : Hoa

đỏ,thân cao

+ Tính trạng lặn: là TT biểu mới đợc biểu hiện ở F2 ; Hoa trắng, thân lùn, quả vàng

2 Kết luận: Khi lai hai bố mẹ khác nhau về một cặp TT Thuần chủng tơng phản thì F 1 đồng tính về tính trạng của bố hoặc mẹ, còn F 2 có sự phân ly tính trạng theo tỷ lệ trung bình 3 trội: 1 lặn. - HS lấy thêm các TT khác để minh hoạ: ( Thân cao - Thân thấp )

Hoạt động II Men Đen giải thích kết quả thí nghiệm - Gv dùng sơ đồ H2.3 Yêu cầu: Hãy quan sát H2.3 và cho biết: + Tỷ lệ các loại giao tử ở F1, Tỷ lệ các loại hợp tử ở F2 ? + Tạo sao F2 lại có tỷ lệ 3 hoa đỏ : 1 hoa vàng ? HS giải thích đợc nh sau: AA: đồng trội = Màu đỏ: A a: dị hợp = Màu đỏ aa: đồng hợp lặn = Màu trắng 1 Quy ớc của Menden - Giải thích các TT trên do một cặp nhân tố di truyền( sau này gọi là gen) - Ông giả định trong tế bào sinh dỡng các NTDT tồn tại thành từng cặp - Ông dùng: In hoa: TT trội; TT lặn in thờng lặn 2 Giả thích xác định các loại giao tử + Tỷ lệ các loại giao tử ở F1 là : 1 A: 1 a Còn tỉ lệ các loại hợp tử ở F2 là 1AA : 2 Aa : 1 aa + F2 có tỉ lệ 3 Hoa đỏ: 1 Hoa trắng C/ Cũng cố - hoàn thiện kiến thức - Đọc phần ghi nhớ - Làm Bt số 4 sgk D/ Hoạt động ở nhà - Làm Bt ở nhà - Xác định kết quả của 2 phép lai sau: PL1 P: Hoa đỏ (AA) x Hoa trắng (aa) F1 ? PL2 P: Hoa đỏ (Aa) x Hoa trắng (aa) F1 ? Từ đó có nhận xét gì ? E Rút kinh nghiệm :

G Kí duyệt của tổ tr ởng

Trang 4

Ngày soạn: 22/8/2015

Ngày giảng:24/8/2015

I Mục tiêu:

Học xong bài này Hs phải:

- Hiểu và trình bày đợc nội dung , mục đích và ứng dụng của phép lai phân tích

- Hiểu và giải thích đợc vì sao quy luật phân ly chỉ nghiệm đúng trong những điềukiện nhất định

- Nêu đợc ý nghĩa của quy luật phân ly trong lĩnh vực sản xuất

- Hiểu và phân biệt đợc sự di truyền trội không hoàn toàn( di truyền trung gian ) với

di truyền trội hoàn toàn

- Phát triển t duy lý luận nh phân tích, so sánh

Hoạt độngI: Lai phân tích

* GV cho HS làm bài tập sau

- Xác định kết quả của 2 phép lai sau:

PL1 P: Hoa đỏ (AA) x Hoa trắng

(aa)

F1 ?PL2 P: Hoa đỏ (Aa) x Hoa trắng

(aa)

F1 ?Trả lời hai câu hỏi trong sgk:

- Làm thế nào để xác định đợc kiểu gen

của cá thể mang tính trội ?

- 01 trội; 01 lặn thì đối tợng có KG

dị hợp

Kết luân: Sgk.

Hoạt động II: ý nghĩa của tơng quan trội - lặn

* Theo quy luật phân ly các tính tính trạng

ở vật nuôi, cây trồng cần phải tiến hành

Nếu trong KG chỉ có mặt một loại gen trội

A hoặc B hay toàn gen lặn(aabb) cho hoatrắng

Nh vậy: Màu hoa đỏ do 4 KG : AABB,AaBB, AABb, và AaBb do đó muốn xác

định KG của bất kỳ cây hoa đỏ nào cũngcần lai phân tích cụ thể là lai với cây hoatrắng có KG aabb rồi căn cứ vào kết quảphép lai để xác định KG của cây hoa đỏ

* Lai PT đợc hiểu là phép lai giữa các thể

có KHdo nhiều KG cùng quy định với các thể KG đồng hợp lặn

D/ Cũng cố hoàn thiện kiến thức

Tiết 3:lai một cặp tính trạng (tiếp)

Trang 5

- Nhắc lại thí nghiệm của Menden lai một cặp tính trạng, ý nghĩa mối quan hệ trội

lặn

- Làm Bt 4 sgk E/ Hoạt động ở nhà: Làm Bt sau: PL1 P: Hoa đỏ (AA) x Hoa trắng (aa) F1 ? PL 2: P: Vàng , trơn x xanh ,nhăn F1 ? F2 So sánh sự khác nhau ? Chuẩn bị bảng P 4.1 Kiểu hình F2 Số hạt TL Kiểu hình F2 TL từng cặp TT F2 Vàng , trơn Vàng  Vàng, nhăn Xanh Xanh, trơn Trơn  Xanh, nhăn Nhăn G Rút kinh nghiệm :

Ngày soạn:23/8/2015

I Mục tiêu:

- Mô tả đợc thí nghiệm lai hai cặp tính trạng của Men den

- Biết phân tích kết quả thí nghiệm lai hai cặp tính trạng của Men den

- Hiểu và phát biểu đợc nội dung của quy luật phân ly đợc lập của Menden Giải thích đợc khái niệm biến dị tổ hợp

- Phát triển đợc kỷ năng so sánh, phân tích thí nghiệm

II. Chuẩn bị

- Tranh phóng toH 4 sgk

- Thông tin bổ sung

- Xem lại định luật Phân tính khi lai một cặp Tính trạng

- Nh phần hoạt động ở nhà của bài 03

B/ Bài củ: Thế nào là phép lai phân tích ? Viết sơ đồ ?

C/Bài mới :

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

Hoạt độngI: thí nghiệm của menden

Tiết 4: lai hai cặp tính trạng

Trang 6

- Gv giới thiệu và giải thích H 4 sgk

- Yêu cầu HS đọc và giải thích sơ đồ:

+ Điền nội dung phù hợp vào bảng 4

?: Tỷ lệ KH ở F2 là bao nhiêu ?

Vậy xét từng cặp tính trạng riêng rẽ ở F2 ?

* TT màu sắc hạt:

Hạt vàng/ hạt xanh: 315+101/108+32

=416/140

 3/1

* TT hình dạng của hạt:

Hạt trơn / hạt nhăn: 315+108/101+32 =

423/134  3/1

Qua kết quả phân tích cho ta thấy điều

gì ?

Ví dụ: A và B gọi là độc lập với nhau nếu:

P(AB) = P(A).P(B); ở đây P là ký hiệu xác

xuất

- Yêu cầu HS đọc SGK

- Giọi một vài em nhắc lại

* Thí nghiệm:

PTC: ♂ Vàng , trơn x ♀ Xanh, nhăn

F1 100 % Vàng , trơn

F1 x F1 : 315 vàng, trơn ;108 xanh , trơn

101 vàng, nhăn, 32 xanh, nhăn

Ông Menden làm ngợc lại

PTC: ♀ Vàng , trơn x ♂ Xanh, nhăn

101 vàng, nhăn, 32 xanh, nhăn + Các tính trạng màu sắc hạt, hình dạng hạt di truyền riêng rẽ với nhau( Phân ly với nhau)

+ Xét hai tính trạng kiểu hình ở F2 là tích các tính trạng hợp thành nó

Vậy KH ở F2 sẽ là: (3: 1)x (3:1) = 9: 3: 3:1

+ Kết luận: Hoàn thành bài tập điều chổ

trống vào đoạn trên( Đây là định luật PLĐL)

hoạt động II biến dị tổ hợp

- Gv lấy lại ví dụ trên

? Thấy kiểu hình ở F2 và P có gì khác nhau

?

Xuất hiện 2 tổ hợp mới => Gọi HS đọc to

hai tổ hợp đó ?

Tại sao nh vậy ? bài sau chúng ta sẽ

nghiên cứu kỹ hơn

- Chính là do: Phân ly độc lập của

các tính trạng diễn ra sự tổ hợp lại

các tính trạng của P

PTC: Vàng , trơn x Xanh, nhăn

101 vàng, nhăn, 32 xanh, nhăn

=> Xuất hiện 2 tổ hợp mới: Xanh, trơn; Vàng, nhăn gọi đó là biến dị tổ hợp

- làm phongphú ở những loài sinh vật sinh sản hữu tính

Kết luận chung: gọi HS đọc phần ghi nhớ cuối bài

D Cũng cố hoàn thiện kiến thức

- Nhắc lại thí nghiệm của Menden khi lai hai cặp Tính trạng

- Làm Bt sgk

E Hoạt động ở nhà:

Làm Bt sau:

PL1 P: Hoa đỏ (AA) x Hoa trắng (aa)

F1 ? F2

PL 2: P: Vàng , trơn ( AABB)x Xanh ,nhăn(aabb)

F1 ? F2

G Rút kinh nghiệm :

H Kí duyệt của tổ tr ởng

Trang 7

I Mục tiêu:

- Giải thích đợc kết quả thí nghiệm lai hai cặp tính trạng theo quan điểm củaMenden, trình bày đợc quy luật phân ly độc lập

- Phân tích đợc ý nghĩa của quy luật phân ly độc lập đối với việc chọn giống

Tóm lại: ở F 2 có KH 9 Vàng , trơn: 3 xanh, trơn; 3 Vàng, nhăn; 1 xanh , nhăn

Tiết 5:lai hai cặp tính trạng ( Tiếp)

Trang 8

Ông giải thích thí nghiệm đó nh sau:

Hoạt động I: giải thích nghiệm của Menden

- Cho HS đọc thông tin trong sgk

- Gv treo tranh H 5 sgk

Yêu cầu: ?

+ Giải thích tại sao lại có 16 tổ hợp ?

+ Điền nội dung vào Bảng (P 5.1 )

=> qua đó chúng ta có nhận xét gì về gen

chi phối tính trạng màu sắc và hình dạng

hạt ?

- Ông quy ớc: A: là gen qđịnh TT hạt vàng

a: là gen qđịnh TT hạt xanh

B: là gen qđịnh TT hạt trơn

b: là gen qđịnh TT hạt nhăn

Ta thấy: F 2 có KH : 9 Vàng , trơn: 3 xanh,

trơn; 3 Vàng, nhăn; 1 xanh , nhăn

tức là: (9 : 3: 3 : 1) = 16 tổ hợp tổng tỉ lệ

KH này là tơng ứng với với 16 tổ hợp giao

tử

- GVdùng tranh minh hoạ

- Tính nh sau:

( 1/4 AB + 1/4 Ab + 1/4 aB + 1/4 ab)( 1/4

AB + 1/4 Ab + 1/4 aB + 1/4 ab)

= 1/16 AABB + 2 AABb + 1/16 AAbb +

2/16 aaBB + 4/16 aaBb + 2/16 aabb+

1/16 aaBB + 2/16 aaBb + 1/16 aabb

* Men den đa ra công thức tổng quát

nhau sau: Nếu gọi n là số cặp gen dị hợp

(PLĐL) thì:

+ Số loại gt là : 2 n

+ Số hợp tử là : 4 n

+ Số loại KG là 3 n

+ Số loại KH là 2 n

+ Tỷ lệ phân ly KG là ( 1+2+1)n

+ Tỷ lệ phân ly KH là: (3+1) n

- HS thảo luận

- Tự điền và đối chiếu kết quả với bảng của giáo viên

* HS nêu đợc: + Hạt vàng/ hạt xanh  3/1 + Hạt trơn/ hạt nhăn  3/1

=> Chửng tỏ: - Màu sắc hạt do một gen chi phối và Hv trội hoàn toàn so với hạt xanh

- Hình dạng hạt do một gen chi phối và Hạt trơn trội hoàn toàn so với hạt nhăn

* Để có 4 loại giao tử thì F1 phải dị hợp tử 2 cặp gen chúng PLĐL với nhau trong quá trình phát sinh giao tử

Trong đó: Các gen tơng ứng nh A và a ; B và b phân ly độc lập với nhau,còn các gen không

t-ơng ứng với nhau thì tổ hợp với nhau cho 4 loại giao tử có tỷ lệ bằng nhau : AB = Ab = aB = ab

* Ta có sơ đồ lai:

P tc vàng , trơn ( AABB) x xanh, nhăn ( aabb)

F1 aaBb - 100 % vàng , trơn

Gf1 1/4 AB: 1/4 Ab: 1/4 aB : 1/4 ab Kiểu gen: Kiểu hình 9/16 A- B- 9: Vàng, trơn 3/16 A- bb 3: vàng, nhăn 3/16 aa B- 3: xanh ,trơn 1/16 aabb 1: xanh, nhăn

Ví dụ: ( HS tự về nhà làm bt)

* Qua bảng phân tích của gv HS tự điền chính xác vào P 5 với nội dung đúng nh bảng P 5.2

hoạt động II ý nghĩa quy luật phân ly độc lập

- Yêu cầu HS đọc sgk

- Giải thích tại sao lại xuất hiện nhiều biến

dị tổ hợp mới làm phong phú ở những loài

giao phối

Nếu: n = 1 thì số tổ hợp = 4

n = 2 thì số tổ hợp = 16 n= 3 thì số tổ hợp = 64 vậy ở SV thì có n cặp gen dị hợp

Do đó sinh vật có vô số cặp gen dị hợp sẽ tạo

ra hàng loạt biến dị tổ hợp ở những loài giao phối

Kết luận chung: gọi HS đọc sgk phần ghi nhớ

IV Cũng cố - hoàn thiện kiến thức

- Nhắc lại Tn của Menden

- Làm bt sgk

V Hoạt động ở nhà

- Chuẩn bị một em hai đồng xu

- Làm bảng 6.1 và 6.2 trang 20, 2

VI Rút kinh nghiệm :

Trang 9

- Bảng ghi kết quả thống kê của các nhóm

( kẻ lên bảng phụ) p 6.1 nh hình

- Mỗi nhóm có sẳn hai đồng kim loại

- Kẻ bảng 6.1 và 6.2 vào vỡ Tiến hành

Thực hành : Tính xác suất xuất hiện các mặt của đồng kim loại

hoạt động I tiến hành gieo đồng kim loại

- yêu cầu gieo 25 lần

+ Thả tự do rồi xem kết quả

Ghi kết quả vào hai bảng

- Ghi nhớ quy trình thực hiện

- Các nhóm tiến hành gieo đồng KL

a Gieo một đồng KL

quy định: Sấp ( S) Ngữa: (N)hai trờng hợp xẫy ra

b Gieo hai đồng KL

Có 3 trờng hợp xẫy ra:

hai đồng sấp(SS)

1 sấp: 1 ngữa( SN)hai đồng ngữa(NN)hoạt động I thống kê kết quả của các nhóm

Qua bảng trên yêu cầu HS liên hệ:

+ Kết quả của bảng 6.1 với tỉ lệ các giao

tử sinh ra từ con lai F1 aa ?

+ Kết quả bảng 6.2 với tỷ lệ kiểu gen ở F2

+ Kết quả gieo hai đồng kim loại có tỉ lệ:

1 SS: 2 SN: 1NN => Tỷ lệ KG ở F2 1 AA : 2

aa 1 aa

- HS về nhà tiếp tục làm thêm 25 lần nữa đễchính minh độ chính xác khi gieo đồng kimloại

=> Tính sác xuất ngẫu nhiên khi các loại giao

Trang 10

- làm bài tập trong phần ôn tập ( tr 22 và 23)

VI Rút kinh nghiệm :

VII Kí duyệt của tổ tr ởng

I Mục tiêu:

Sau khi học xong tiết ôn tập HS phải :

- Khắc sâu và mỡ rộng nhận thức về các quy luật di truyền của menden

- Biết vận dụng lý thuyết đê giải các bài tập

- rèn luỵên kỷ năng nhận dạng, cũng nh kiểm tra khách quan của HS

II Chuẩn bị:

- Các bài toán trong sgk

- Bảng tóm tắt sơ đồ giải toán lai( bảng P

7.1)

- Thông tin bổ sung trong sgv

- Bảng viết sơ đồ phát sinh giao tử theo

hình cành cây P 7.2

- Giải các bài tập trong sgk

- nghiên cứu lại: Định luật phân tính, PLĐL,

điều kiện nghiệm đúng

- Lai phân tích, các khái niện có liên quan khác

P7.1

Định

Luật

Dạng

Toán

Các

b-ớc

lai 1 cặp TT ĐL phân

lai

thuận

Cho

biết Tìm tỷ lệ kiểu DT, KG, KH ở đời Fx? Cho biết KH thuần chủng ở Bố, mẹ.

Bớc 1 - Tóm tắt sơ đồ lai

Bớc 2 - Chứng minh tính trội, tính lặn

Bớc 3 - Quy ớc gen trội, gen lặn

Bớc 4 - Kiểm chứng SĐL và ghi tỉ lệ

lai

nghịc

h

Cho

biết

Cho biết KHở F x ? Tìn tỉ lệ DT, KH, KG ở bố , mẹ ?

Bớc 1 - Tóm tắt sơ đồ lai

Bớc 2 - Chứng minh tính trội, tính lặn

Bớc 3 - Quy ớc gen trội, gen lặn

Bớc 4 - Biện luận ngợc từ Fx trở về

đến F 1 , P

- Chứng minh các TT DT phân ly độc lập

Bớc 5 - Kiểm chứng , viết SĐL, ghi

tỉ lệ KH, KG - Biện luận ngợc từ Fx trở về đến F P 1 ,

KG

Tiết 7: bài tập chơng I

Trang 11

- Bảng P 7.2 Nếu cơ thể là dị hợp với hai TT PLĐL với nhau sẽ cho các loại giao tử nh sau

n là số cặp gen dị hợp thì số giao tử là: 2 n

ví dụ: có 3 cặp gen dị hợp AaBbDd thì có 2 3 = 8 gt

ta viết nh sau:

A

a

III Hoạt động trên lớp

A/ ổn định tổ chức

B/ Bài củ : Học sinh nộp báo cáo thực hành

C/Bài mới :

hoạt động I Phơng pháp giải bài tập

* Gv cung cấp các dạng toán nh ở p 7.1

- cung cấp thêm cách viết giao tử

a Lai một cặp tính trạng

b lai hai cặp tính trạng Hoạt động II hớng dẫn một số bài tập Cho HS tự giải tìm kết quả

Giải thích kết quả

Riêng bài 5 GV hớng dẫn kỹ

* HS Bài 5 cho biết cài gì ?

tìm cái gì ?

Bài 1 đúng là câu a Bài 2 đúng là câu d Bài 4 đúng là câu b Theo bài toán ta có

ở F 2 901 đỏ, tròn; 299 đỏ, bầu dục

301 vàng, tròn: 103 vàng, bầu dục

Ta có 9 : 3 : 3 : 1

P TC về hai cặp gen vậy P đỏ, bầu dục x vàng, tròn

P: AAbb x aaBB

đáp án : d D/ H ớng dẫn về nhà

- làm lại bài tập trong phần ôn tập ( tr 22 và 23)

- Nghiên cứu trớc bài 8

E Rút kinh nghiệm :

Ngày giảng : 10/9/2015

I

Mục tiêu :

- HS nêu đợc tính đặc trng của bộ nhiễm sắc thể ở mỗi loại

- Mô tả cấu trúc hiển vi của NST ở kỳ giữa của nguyễn phân, chức năng của NST đối với sự di truyền các tính trạng

Chơng II: nhiễm sắc thể

Tiết 8: nhiễm sắc thể

Trang 12

- Tham khảo: thông tin bổ sung ở sgv

- Khái niệm thụ tinh,

- Xem lại: các bài toán lai

III Hoạt động trên lớp

A/ ổn định tổ chức :

B/ Bài mới :

hoạt động I tính đặc trng của bộ nhiễm sắc thể

- GV giới thiệu cho HS h 8.1 thế nào là Bộ

+ Trong Tb Sinh dỡngNST tồn tại thành từngcặp tơng đồng, giốngnhau về hình thái và kíchthớc

Bộ NST lỡng bội: (2 n) = chứa các cặp NST

t-ơng đồng

Bộ NST đơn bội: (1 n) = chứa NST của mỗicặp tơng đồng

* SL: không thể hiện sự tiến hoá

- Ruồi giấm: 8 NST: ( 01 đôi hình hạt, 02 đôihình V; 01 đôi có hình dạng khác nhau: Concái: 01 đôi hình que; con đực : 01 một chiếchình que 01 chiếc hình móc

- ở những loài Đơn tính: có sự khác nhau giữacác thể đực và cái ở cặp NST giới tính

Tóm lại: Mỗi loài SV có bộ NST đặc trng về

hình dạng và số lợng

hoạt động II cấu trúc của nhiểm sắc thể

- GV thông báo cho HS: ở kỳ giữa NST có

C/ Cũng cố hoàn thiện kiến thức

1 Hãy hoàn thành bt sau:

Trang 13

D/ Hoạt động ở nhà:

- Học theo nội dung sgk

- đọc kỹ bài 9

- Kẻ bảng 9.1 và 9.2 vào vỡ Bt

E Rút kinh nghiệm :

I Mục tiêu:

Học xong bài này , học sinh phải:

- Trình bày đợc sự biến đổi hình thái NST trong các chu kỳ tế bào, những diễn biến cơ bản của NST trong các kỳ của NP

- Phân tích đợc ý nghĩa của NP đối với sự sinh sản và sinh trởng của cơ thê

- Rèn luyện kỷ năng quan sát, phân tích tranh, và kỷ năng hoạt động nhóm

- Tranh phóng to H 9.1, 9.2, 9.3 sgk

- bảng phụ nội dung P 9.1 và 9.2, 9.3

III Hoạt động trên lớp

A ổn định tổ chức:

B Kiểm tra bài củ : Bộ NST đợc đặc trng bởi yếu tố nào ? Nêu vai trò NST đốivới sự di truyền các tính trạng

C Bài mới

hoạt động I biến đổi hình thái nhiễm sắc thể trong chu kỳ tế bào

- Yêu cầu: * HS nghiên cứu thông tin sgk ,

Qs H 9.1 trả lời câu hỏi sau:

+ Chu kỳ Tb gồm những giai đoạn nào ?

* Qs tiếp H 9.2 thảo luận:

+ Nêu sự biến đổi hình thái NST ?

+ Hoàn thành tiếp P 9.1 ?

* Gọi HS hoàn thành

Gv chốt lại: + Tại sao sự đóng và duỗi

xoắn của NST có tính chất chu kỳ ?

- HS nêu đợc hai giai đoạn:

+ Kỳ trung gian: tế bào lớn lên và có nhân đôi NST

+ Nguyễn phân(NP): Có sự phân chia NST và chất tế bào tạo ra 2 tế bào mới

- HS nêu lên ý kiến:

NST có sự biến đổi hình thái trong cáckỳ của chu kỳ tế bào

+ Dạng sợi: duỗi xoắn ở kỳ trung gian

+ Dạng đặc trng: đóng xoắn cực đại ở kỳ giữa ( Từ kỳ trung gian đền kỳ giữa: NST đóng xoắn – Kỳ sau đến kỳ trung gian: NST duỗi xoắn

=> sau đó lại đóng xoắn và duỗi xoắn qua kỳ

tế bào tiếp theo hoạt động Ii những diễn biến cơ bản của NST trong quá trình

nguyên phân

- GV yêu cầu: * H9.2 và 9.3 trả lời câu hỏi

sau:

+ Hình thái NST ở kỳ trung gian?

1 Kỳ trung gian:

- NST dài mảnh , duỗi xoắn

Tiết 9: nguyên phân

Trang 14

( NST có dạng sợi mảnh)

+ Cuối kỳ trung gian NST cơ đặc điểm

gì ?

( NST tự nhân đôi)

* HS nghiên cứu thông tin SGK quan sát P

9.2 thảo luận hoàn thành nội dung điền từ

thích hợp vào ô trống

=> GV chốt lại nội dung các kỳ của NP

GV nhấn mạnh:

+ ở kỳ sau có sự phân chia tế bào chất và

các bào quan

+ Kỳ cuối có sự hình thành màng nhân

khác nhau giữa Tb TV và ĐV

Cuối cùng GV hỏi: Kết quả của quá trình

phân bào ?

- NSt nhân đôi thành NST kép

- Trung tử tự nhân đôi thành 2 trung tử

2 Nguyên phân:

HS hoàn thành bảng và ghi nhớ theo P 9.3

- HS ghi vào vỡ

+ Kết quả:

Từ một Tb ban đầu tạo ra 2 tế bào có bộ nhiễm sắc thể giống nhau và giống với tb mẹ

Hoạt động III ý nghĩa của nguyên phân

- Yêu cầu HS thảo luận:

+ Do đâu mà số lợng NST của tế bào con

giống mẹ ?

+ Trong NP số lợng tế bào tăng mà bộ

NST không đổi => Điều này có ý nghĩa

gì ?

- GV nêu ý nghĩa thực tiễn trong giâm ,

chiết, ghép cành

- HS thảo luận nêu đợc: + Do NST nhân đôi một lần và chia đội một lần + Bộ NST của loài đợc ổn định Tóm lại: - NP là hình thức SS của tế bào và sự lớn lên của cơ thể - Duy trì sự ổn định bộ NST đặc trng của loài qua các thế hệ tế bào Kết luận chung: HS đọc to phần ghi nhớ SGK 4 Cũng cố hoàn thiện kiến thức: Làm Bt sau: a Sự tự nhân đôi của NST diễn ra ở kỳ nào của chu kỳ tb ? a Kỳ trung gian b Kỳ đầu c Kỳ giữa d Kỳ sau e Kỳ cuối b ý nghĩa của sự nguyên phân là: a Sự chia đều chất nhân của Tb mẹ cho hai tb con b Sự sao chép nguyên vẹn bộ NST của tb mẹ cho hai tb con c Sự phân li đồng đều của các Crômatis về hai tb con d Sự phân chia đồng đều tb chất của tb mẹ cho hai tb con c ở ruồi giấm 2n = 8 Một tb ruồi giấm đang ở kỳ sau của NP a 4 NST b 8 NST c 16 NST d 32 NST 5 Hoạt động ở nhà 1 Làm bài tập sgk 2 Xem trớc bài 10 ; 3 Kẻ bảng vào vỡ bài tập E Rút kinh nghiệm :

Ngày soạn: 12/09/2015

I Mục tiêu:

- Trình bày đợc sự biến đổi cơ bản của NST trong các kỳ của NP Nêu đợc điểm khác nhau ở từng kỳ GP I và GP II và Nguyên phân

Tiết 10: giảm phân

Trang 15

- Phân tích đợc ý nghĩa của NP , đặc biệt sự kiện quan trọng có liên quan tới các cặpnhiễm sắc thể tơng đồng.

- Rèn luyện kỷ năng quan sát, phân tích tranh, và kỷ năng hoạt động nhóm

- NST co lại cho thấy số lợng NST képtrong bộ đơn bội

B Kiểm tra bài củ:

- Nguyên phân xẩy ra ở loại tế bào nào Diễn biến của NST nh thế nào ?

C Bài mới:

hoạt động I diễn biến cơ bản của NST trong GP

- Giáo viên Yêu cầu:

* Quan sát kỳ trung gian H 10 trả lời câu

+ Sau đó đa ra câu hỏi điểm cơ bản nào

nhất cho thấy sự NP khác GP ?

a Kỳ trung gian

- HS Qs nêu đợc:

+ NST duỗi xoắn, tự nhân đôi+ HS thảo luận hoàn thành bảng P 10.1+ Đại diện các nhóm trình bày

+ Các nhóm khác bổ sung + So sánh với kết quả bảng P10.2 của giáoviên

Kết luận:

- NST có dạng sợi mảnh

- Cuối kỳ NST nhân đôi thànhNST kép dínhnhau ở tâm động

b Diến biến cơ bản của NST trong GP

- HS tự ghi nhớ P 10.2

Kết quả: Từ 01 tế bào mẹ (2n) =====> qua

2 lần phân bào 4 tế bào con có bộ NST giảm

đi một nữa (1n) hoạt động II ý nghĩa của Giảm Phân

- GV yêu cầu: Nghiên cứu lại P 10.2

Sau đó đa ra câu hỏi

+ Vì sao trong GP các tế bào lại có bộ

NST giảm đi một nữa ?

( câu này HS khó trả lời do đó GV hớng

Tạo ra các tế bào con có bộ NST đơn bộikhác nhau về nguồn gốc NST

GP hình thành giao tử ( tế bào Sd ♂ : ♀ )Cơ chế thụ tinh: gt ♂ (1n) x ♀ (1n) = hợp tử(2n)

Kết luận chung : HS đọc to SGK phần ghi nhớ

D Cũng cố hoàn thiện kiến thức:

Trang 16

Làm Bt sau:

1 Tại sao những diến biến của NST trong kỳ sau của GP I là cơ chế tạo nên sự khác nhau về nguồn gốc NST trong bộ đơn bội (1n NST) ở các tế bào con ?

2 Trong tb của một loài giao phối, 2 cặp NST tơng đồng ký hiệu là Aa và Bb khi giảm phân

sẽ cho các tổ hợp NST nh thế nào ở tế bào con(giao tử)

3 Hoàn thành bảng sau:

- Xẫy ra ở tế bào sinh dỡng

- (1)

- Tạo ra (2) tế bào con có bộ NST nh tế bào mẹ - (3)

- Gồm 2 lân phân bào liên tiếp - Tạo ra (4) tế bào con có bộ NST (5)

E Hoạt động ở nhà 1 Làm bài tập sgk 2 Xem trớc bài 11 3 Kẻ bảng vào vỡ bài tập Giải thích Tại sao ? NP: 1 tế bào (2n ) ===== > 2 tế bào (2n) GP: Từ 01 tế bào mẹ (2n) =====> qua 2 lần phân bào 4 tế bào con có bộ NST giảm đi một nữa (1n) Vậy NP, GP và thụ tinh có liên quan gì ? E Rút kinh nghiệm :

Ngày soạn: 19/9/2015

I Mục tiêu:

Học xong bài này , học sinh nắm đợc :

- Quá trình phát sinh giao tử ở động vật, xác định đợc bản chất của quá trình thụ tinh

ở động vật

- Phân tích đợc ý nghĩa của các quá trình giảm phân và thụ tinh về mặt di truyền và biến dị

- Rèn luyện kỷ năng t duy lý luận

- Tranh phóng to H11 sgk

- Tham khảo Thông tin bổ sung ở sgv

- Bảng P 11

Giống

nhau

- Các tế bào mầm(noãn nguyên bào, tinh nguyên bào) đều thực hiện nguyên phân liên tiếp nhiều lần

- Noãn bào bậc 1 và tinh bào bậc 1 đều thực hiện giảm phân để tạo ra giao tử

Khác nhau

- Noãn bào bậc 1 ==> GP I cho thể cực thứ nhất ( kích thớc nhỏ)

và noãn bào bào bậc 2 (kích thớc lớn)

- Noãn bào bậc 2 ==> GP II cho thể cực thứ 2 (kích thớc nhỏ) và một tế bào trứng( kích thớc lớn)

- Tinh bào bậc 1 qua GPI ==> cho 2 tinh bào bậc 2

- Mỗi tinh bào bậc 2 qua GP II cho 2 tinh

tử, các tinh tử phát sinh thành tinh trùng

Kết quả Mỗi noãn bào bậc 1 qua GP cho2 thể cực và một tế bào trứng Từ 1 tinh bào bậc 1 qua GP cho 4 tinh tửphát sinh thành 4 tinh trùng

III Hoạt động trên lớp

A ổn định tổ chức:

B Kiểm tra bài củ :Giảm phân có gì giống và khác với quá trình nguyên phân ? Kết quả của

Gp là gì?

C Bài mới:

Tiết 11: phát sinh giao tử và thụ tinh

Trang 17

hoạt động I sự phát sinh giao tử

- GV yêu cầu:

* Quan sát hình H 11 sgk trả lời câu hỏi

+ Trình bày quá trình phát sinh giao tử đực

và cái ?

* Thảo luận câu hỏi đó và sau đó nêu

điểm giống và khác ở P 11.1

+ Thảo luận theo nhóm

Giáo viên chốt lại những điểm sau:

Dựa vào hình H11 sgk

Dựavào ví dụ và tranhHS hoàn thành bảng

với nội dung nh ở P 11.2

- HS thu nhận thông tin qua các bạn đọc totrên lớp

- HS trình bày đợc thông qua sự nguyên phân

và giảm phân ở H 11 sgk

Ví dụ: có 1 tế bào động vật khi xẫy ra sự

phát sinh giao tử thì cho mấy loại giao tử đực(nếu là tb sd đực) và mấy loại giao tử cái(nếu là tb sd cái)

+ 1 tb(2n) ==> 6 thể lỡng cực và 2 tế bàotrứng (1n) ở sự phát sinh giao tử cái

+ 1 tb(2n) ==> 8 tế bào (1n) (4 loại tinhtrùng) ở sự phát sinh giao tử đực

hoạt động II Khái niệm thụ tinh

- GV yêu cầu:

* HS nghiên cứu thông tin trả lời câu hỏi:

+ Nêu khái niện thụ tinh ?

+ Bản chất của quá trình thụ tinh ?

GV chốt lại kiến thức:

Hỏi: Tại sao sự kết hợp ngẫu nhiên giữa

các loại giao tử đực và giao tử cái lại tạo

đợc các hợp tử chứa các tổ hợp NST khác

nhau về nguồn gốc ?

1 Thụ tinh:

- là sự kết hợp ngẫu nhiên giữa một giao tử

đực đực và một giao tử cái => kết quả tạothành hợp tử

- Bản chất là sự kết hợp của hai bộ NST đơnbội tạo thành bộ nhân lỡng bội ở hợp tử

Gt ♀ (1n) x Gt ♂ (1n) = hợp tử (2n)

4 tinh trùng (n) đơn bộ khác nhau về nguồngốc ==> có các tổ hợp NST khác nhau

hoạt động III ý nghĩa của thụ tinh

- GV yêu cầu HS đọc thông tin sgk trả lời

câu hỏi:

+ Nêu ý nghĩa của GP ?

+ Thụ tinh có ý nghĩa gì về các mặt di

truyền , biến dị và thực tiến ?

* GP: Tạo bộ NST đơn bội (n)

* Thụ tinh: Tạo Bộ NST lỡng bội

* Biến dị: Tạo ra các hợp tử mang những tổ

+ Tạo nguồn biến dị cho chọn giống và tiến hoá

Kết luận chung : HS đọc to SGKphần ghi nhớ

GV đọc thông HS ghi những câu trả lòi đúng:

4.1 Sự kiện quan trọng nhất trong quá trình thụ tinh là:

a Sự kết hợp nhân của 2 gt đơn bội

b Sự kết hợp theo nguyên tắc 1 gt đực và 1 gt cái

c Sự tổ hợp bộ NST của gt đực và giao tử cái

Trang 18

I Mục tiêu::

- HS mô tả đợc một số cặp NST giới tính Trình bày đợc cơ chế NST xác định ở ngời

- Nêu đợc ảnh hởng của các yếu tố môi trờng và môi trờng ngoài đến sự phân hoá giới tính

- Rèn luyện và phát triển kỷ năng quan sát, so sánh

- Giáo dục các em về sức khoẻ sinh sản, khả năng sinh con trai và con gái là do nam quyết

- Thờng tồn tại với số cặp lớn hơn 1 trong

- Luôn tồn tại thành từng cặp tơng đồng - Tồn tại thành cặp tơng đồng (XX), không

tơng đồng (XY)

- Chỉ mang GEN quy định TT thờng của

II Hoạt động trên lớp

A ổn định tổ chức:

B Kiểm tra bài củ : Sự phát sinh giao tử đợc thực hiện nh thế nào ? Kết quả

C Bài mới :

hoạt động I nhiểm sắc thể giới tính

- GV yêu cầu HS:

* Qs hình 8.2 ở bài NST: “ Bộ NST của

ruồi giấm”

- Điểm giống nhau và khác nhau ở Bộ

NST của ruồi đực và ruồi cái ?

-Từ điểm giống và khác đó GV phân tích

đặc điểm NST thờng và NST giới tính

* QS tiếp h 12.1 cặp NST nào là cặp NST

giới tính ?

+ NST giới tính cơ ở tế bào nào ?

+ Sau đó GV dùng bộ NST ngời minh hoạ

2 Bộ NST ở ngời

- Có 2 n = 46 tức là cớ sự khác nhau giữanam và nữ ở cặp số 23

- ở tế bào lỡng bội:

+ Có các cặp NST thờng có 22 cặp NST ờng(A)

th-+ 1 cặp NST giới tính:

Nếu XX tơng đồng

XY không tơng đồngKết luận: NST giới tính mang gen quy địnhgiới tính; Tính đực, cái và các tính trạng liênquan đến giới tính

hoạt động II cơ chế xác định NST giới tính

+ Sự thụ tinh giữa trứng và tinh trùng nào

tạo ra hợp tử phát triển thành con trai hay

con gái.?

Phân tích cơ chế xác định giới tính sau đó

giải thích hai khái niệm: Đồng giao tử, dị

a Cơ chế NST xác định giới tính ở ngờiSau GP: Mẹ sinh ra một loại trứng có BộNSTlà 22 A + X

Bố sinh ra 2 loại tinh trùng có BộNSTlà 22 A + X và 22 A+ Y

Trang 19

giao tử

Vậy sự xác định giới tính theo cơ chế

nào ?

GV hỏi tiếp:

Ta thấy tỉ lệ trai gái là 50/50 hay là tỉ lệ

xấp xĩ 1:1 vay tại sao lại nh thế ?

và tỉ lệ này đúng với điều kiện nào ?

+ Sinh con trai hay con gái do ai quyết

định ?

Do bố quyết định có hai loại Tinh trùng =

Kết quả khác nhau diễn ra một cách nhẫu

nhiên

F1 44 AA + XX con gái

44 AA + XY con trai

- Sự phân ly của các cặp NST giới tính trong

quá trình phát sinh giao tử và sự tổ hợp lại

trong thụ tinh là cơ chế xác định giới tính

b ý nghĩa:

+ 2 loại tinh trùng tạo ra với tỷ lệ ngang nhau+ Các tinh trùng tham gia thụ tinh với xácsuất ngang nhau

+ Số lợng thống kê đủ lớn

=> Tỉ lệ nam/nữ trên nhân loại xấp xĩ 1: 1

hoạt động III yếu tố ảnh hỡng đến sự phân hoá giới tính

+ Sự hiểu biết về giới tính có ý nghĩa nh

thế nào trong sản xuất ?

- Các yếu tố:

+ Hốcmol+ Nhiệt độ, cỡng độ ánh sáng

Kết luận: Chủ động điều chỉnh tỷ lệ đực, cái

phù hợp với mục đích sản xuất

D Cũng cố hoàn thiện kiến thức: trả lời câu hỏi sau:

4.1 Tại sao trong thực tiễn ngời ta có thể điều chỉnh tỉ lệ đực, cái ở vật nuôi ? Điều này có ýnghĩa gì trong thực tiễn ?

E Hoạt động ở nhà - Học theo sgk

- Trả lời các câu hỏi 1,2,5 vào vỡ bài tập

- Ôn lại bài lai hai cặp tính trạng

- Đọc mục em có biết

6 Rút kinh nghiệm :

7 Kí duyệt của tổ trởng :

I Mục tiêu: Học xong bài này , học sinh phải:

- HS hiểu u thế của ruồi giấm đối với nghiên cứu di truyền

- Mô tả và giải thích đợc thí nghiệm của Moocgan, phân biệt với di truyền của Menden

- Nêu đợc ý nghĩa của di truyền liên kết, đặc biệt trong lĩnh vực chọn giống

- Phát triển tu duy quy nạp trong việc theo giỏi trình bày thí nghiệm Mocgan

hoạt động I thí nghiệm của

Mocgan

- Yêu cầu HS nghiên cứu SGK

* Trình bày TN của Mocgan ?

* Qs H 13 thảo luận ?

+ Tại sao phép lai giữa ruồi đực F1 với ruồi

cái thân đen, cánh cụt đợc gọi là phép lai

- TN: MocganP: Xám, dài x Đen, cụt

F1 Xám, dàiLai phân tích

♂ F 1 x ♀đen , cụt

Fb: 1 xám , dài: 1 đen, cụt

- Đây là phép lai giữa các thể mang KH trội

Tiết 13: di truyền liên kết

Trang 20

=> Giáo viên chốt lại:

* Yêu cầu HS giải thích TN , kết quả phép

lai

Ký hiệu: AB là hai gen nằm trên cùng 1 NST

thì ta viết: AB gọi là liên kết

Nếu PLĐL theo menden thì

có AaBb PLĐL thì có 4 KG có tỉ lệ ngang

nhau do ông giải thích các nhân tố di truyền

nằm trên các NST khác nhau do đó khi giảm

phân có các giao tử khác nhau

Còn Mocgan lại nghiên cứu trên Ruồi giấm

có số lợng NST ít ông giải thích rằng do các

gen cùng nằm trên 1 NST vậy khi giảm phân

di truyền cùng nhau tạo ra các tổ hợp tính

trạng khác nhau và khác với di truyền

menden

=> Do đó ngời ta gọi Mocgan là ngời kế

thừa và phát triển di truyền Menden

Vậy theo các em hiện tợng di truyền liên kết

=> ♂ F 1 cho hai loại gt

=> Các gen nằm trên NST cùng phân ly vềgiao tử

Kết luận: Di truyền liên kết là trờng hợp các

gen quy định tính trạng , nhóm tính trạngnằm trên 1 NST cùng phân ly về giao tử vàcùng tổ hợp qua thụ tinh

- Mỗi NST sẽ mang nhiều gen

mà Gen quy định tính trạng nếu xác định

đ-ợc KG , số lợng gen thì xác định đđ-ợctínhtrạng

+ PLĐL: Xuất hiện biến dị tổ hợp mới+ DTLK: Không xuất hiện biến dị tổ hợp

* Trong tế báo mỗi NST mang nhiều gen tạothành nhóm gen liên kết

* Trong chọn giống ngời ta có thể chọnnhững nhóm tính trạng tốt đi kèm với nhauNhằm tạo ra những giống tốt

trả lời câu hỏi sau:

E Hoạt động ở nhà

- Ôn lại NST, hình thái NST qua NP, GP ?

- Bộ NST tế bào ngời (có ở phụ lục)

- Bộ tranh sinh học 9

Trang 21

Ngày soạn: 27/09/2015

I Mục tiêu:

- HS biết nhận dạng hình thái NST ở các kỳ, đặc biệt là quan sát và phân biệt NSTgiới tính

- Phát triển kỹ năng quan sát hình vẽ, phân biệt hình trong điều kiện không có đủkính HV để qua sát

- Giáo dục ý thức trong việc quan sát, tự chủ trong việc suy nghĩ

- Trung thực, chỉ vẽ những hình quan sát đợc

- Thông tin bổ sung

- Trang sinh 9 ( tập ảnh sinh 9)

- Hình NST, hình thái bộ NST qua nguyên phân, giảm phân

II Hoạt động trên lớp

Đặt vấn đề:

Chúng ta đã nghiên cứu xong chơng NST , chức năng NST nh thế nào ?

Chúng ta xemlại cấu trúc NST qua NP, GP ?

NST giới tính ?

1 Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

2 Sau đó kiểm tra lại kiến thức của chơng ?

Câu 1: Tại sao nói Bộ NST đặc trng cho loài ?

Bộ NST lỡng bôị ? đơn bội ?

Câu 2: Biến đỗi NST qua NP, GP ?

Cơ chế nào đảm bảo bộ NST của loài qua nhiều thế hệ ?

Câu 3: ý nghĩa của DT PLĐL , DT LK ?

Câu 4: Phân biệt NF, GP ? ý nghĩa của NF, GP ?

Câu 5: tại sao nói tỷ lệ nam và nữ xấp xĩ 1: 1 ? Cơ chế của nó ?

Giáo viên mở băng hình cho học sinh

quan sát

* Cho HS qs hình cấu trức NST ?

- Yêu cầu nêu hình dạng ? Tại sao lại có

sự đặc trng đặc trng về những vấn đề gì ?

* Treo hai tranh NP, GP sau đó cho HS

nhận xét sự khác nhau và giống nhau ?

Cơ chế nào tạo ra sự giống nhau và khác

Kết luận: Vẽ đợc hình NST qua NP, GP ?

hoạt động II H ớng dẫn viết thu hoạch

Yêu cầu HS viết theo mẫu:

1 Bài thu hoạch thay bài KT 15 phút

Trang 22

7 Kí duyệt của tổ trởng :

Ngày soạn: 03/10/2015

Ngày dạy: 05/10/2015

Tiết 15: Ôn tập I) Mục tiêu:

 HS tự hệ thống hóa kiến thức cơ bản về NST, nguyên phân, giảm phân

 Rèn kĩ năng t duy tổng hợp hệ thống hóa kiến thức kĩ năng hoạt động nhóm

Trang 23

Hoạt động 1: Tính đặc trng của NST, cấu trúc không gian NST

GV chiếu phim về NST cho HS quan sát

- Tính đặc trng của NST đợc thể hiện ở đặc

điểm nào?

- Trình bày cấu trúc không gian của NST?

( Nếu học sinh không trả lời đợc thì giáo

viên gợi ý về hình dạng, kích thớc, cấu trúc)

- Học sinh trả lời câu hỏi của GV

- Học sinh khác bổ sung và rút ra kết luậnKL: Mỗi loài SV có bộ NST đặc trng về hìnhdạng và số lợng

- Học sinh trả lời câu hỏiKL: + Cấu trúc điển hình của NST đợc biểuhiện rõ ở kỳ giữa:

* HD: hạt, que, chữ V+ Dài: 0.5 – 50 μ m+ d = 0.2 – 2 μ m

- GV Chiếu đoạn phim về nguyên phân để

học sinh quan sát vài lần

- Một vài học sinh nhắc lại diễn biến NST

- GV chiếu những đoạn phim về các kỳ khác

nhau để học sinh nhận diện

b giảm phân: Tiến hành nh phần nguyên

phân

- Học sinh xem phim

- Học sinh nhắc lại diễn biến NST

- Làm bài tậẫnác định các kỳ theo yêu cầu

Hoạt động 3: Cơ chế NST xác định giới tính

- Hãy hoàn thành sơ đồ cơ chế NST xác định

giới tính ở ngời?

- Gọi học sinh lên bảng viết sơ đồ

- Hãy trình bày cơ chế NSt xác định gới tính

Học sinh lên bảng hoàn thành

- Các học sinh khác theo dõi, nhận xét

Hoạt động 4: Di truyền liên kết

- Trình bày thí nghiệm của Moóc gan

- Hãy giải thích thí nghiệm của Moóc gan

Học sinh lên bảng trình bày thí nghiệm bằngsơ đồ

- Học sinh lên bảng quy ớc , viết sơ đồ lai

- Học sinh khác nhận xét và rút ra kết luận

Học sinh trả lời các câu hỏi cuối bài Nguyên phân, giảm phân

E H ớng dẫn về nhà:

- Tiếp tục ôn lại các kiến thức chơng II

- Chuẩn bị bài ADN

Trang 24

Ngày soạn: 04/10/2015

I Mục tiêu:

Sau khi học xong bài này HS phải

- Phân tích đợc thành phần hoá học của ADN, đặc biệt là tính da dạng và tính đặc thùcủa nó Mô tả cấu trúc không gian của ADN theo mô hình của J Oatxơn & F Crick

- Phát triễn kỹ năng quan sát mô hình, hoạt động nhóm

- Giáo dục các em thói quen nghiên cứu khoa học, bằng cánh nghiên cứu thông tin ởnhà

hoạt động I Cấu tạo hoá học của adn

- Gv yêu cầu HS:

* Đọc thông tin , nghiên cứu sgk

+ Nêu thành phần hoá học của ADN ?

* Đọc lại thông tin SGK thảo luận

+ Vì sao ADN có tính đặc thù và đa

dạng ?

Nh thế nào gọi là đặc thù ?

Đa dạng về những vấn đề gì ?

Yêu cầu HS thảo luận tìm ra đợc

+ Đại diện nhóm phát biểu ?

=> Sau đó GVnhấn mạnh:

Cấu trúc theo NT đa phân với 4 loại đơn

phân khác nhau là yếu tố tạo nên tính đa

dạng và đặc thù cho ADN

* GVliên hệ: PP tìm kiếm thông qua làm

tiêu bản AND

+ ứng dụng trong nghành điều tra hình sự

+ Tìm kiếm mối quan hệ huyết thống

- HS tự thu nhận thông tin nêu đợc:

+ Gồm: C H O N P+ Đơn phân là các Nuclêotit(Nu)

=> AND là đại phân tử cấu tạo theo nguyên tắc

đa phân mà Nu chính là đơn phân

Có 4 loại: A: Ađemin T: Timin G: Guamin X: Xitozin ( C: Citozin)

* Tính đặc thù: - Số lợng

- Trình tự

- Thành phần các loại nu

Nh vậy cách sắp xếp 4 loại Nu tạo tính đa dạng

* Phân tử ADN có cấu tạo đa dạng và đặc thù

do thành phần , số lợng, trình tự sắp xếp của 4loại Nu

* Tính đa dạng, đặc thù của ADN là cơ sở phân

tử cho tính đa dạng và đặcthù của Sinh vật

hoạt động I cấu trúc không gian của phân tử adn

- Yêu cầu HS đọc thông tin SGK

- GV cho HS quan sát mô hình : Hãy thảo

luận , mô tả cấu trúc không gian của phân

tử ADN ?

- Gv đua mô hình yêu cầu HS thảo luận:

+ Các loại Nu nào liên kết với nhau tạo

thành cặp ?

+ GV cho một mạch đơn yêu cầu HS xác

định trình tự Nu mạch còn lại

a Cấu trúc không gian của ADN

- Phân tử ADN là chuỗi xoắn kép, gồm haimạch đơn xoắn đều quanh một trục theo chiều

từ trái sang phải

- Mỗi vòng xoắn có d = 20 Ă và gồm 10 cặpNu

b Các Nu sắp xếp theo NTBS

Vậy NTBS là gì ?

A liên kết đôi với T tạo cặp ( A – T)

Chơng IIi: adn và gen

Tiết 16: adn(Axit Đêôxibô Nuclêic)

Trang 25

+ Cho biết hệ quả của NTBS là gì ?

Theo các em sự liên kết của các Bazơ Ni

Hệ quả:

+ Do tính chất bổ sung của 2 mạch nên khi biếttrình tự đơn phân của mạch này thì suy ra đợcmạch còn lại

+ Tính đợc số lợng đơn phân trong AND là:

A = T; G = X => A + G = T + X = Tổng số Nu

1 Khoanh tròn vào câu trả lời đúng:

1.1 Tính đa dạng của phân tử ADN là do:

a Số lợng, thành phần và trình tự sắp xếp các loại N b Hàm lợng ADN trongnhân tế bào c Tỷ lệ A + T

Trang 26

I Mục tiêu:

- Trình bày đợc các nguyên tắc của sự tự nhân đôi của AND Nêu bản chất hoá học của Gen

- Phân tích đợc chức năng của AND

- Phát triển kỷ năng quan sát, phân tích kênh hình, qua sơ đồ, tranh

- Giáo dục cho các em biết: Bản chất của quá trình di truyền đó là có sự đóng góp của quátrình tự nhân đôi của ADN vật chất di truyền đợc sao chép qua các thế hệ tế bào

Hoạt động I ADN tự nhân đôi theo nguyên tắc nào ?

- Yêu cầu HS nghiên cứu thông tin đoạn 1 ,

đôi của ADN ?

+ Gv cho HS làm B t cấu trúc => Yêu cầu

HS viết cấu trúc hai đoạn tạo thành ADN

chính thức

=> Nh vậy Quá trình tự nhân đôi ADN diễn

ra theo nguyên tắc nào ?

+ Thế nào là khuôn mẫu ?

+ Bổ sung và Giữ lại một nữa ?

Em hiểu nh thế nào ?

a Quá trình tự nhân đôi ADN.

- HS nêu đợc: ADN tự nhân đôi tại NST ở kỳtrung gian

- ADN tự nhân đôi theo đúng mẫu ban đầu+ Phân tử ADN tháo xoắn, 2 mạch đơn táchdần ra( Enzin)

mạch( theo chiều ngợc nhau)

- Cấu tạo của 2 ADN con giống nhau vàgiống ADN mẹ

=> Kết quả: 2 phân tử ADN con đợc hình

thành giống nhau và giống với mẹ

hoạt động Ii ADN tự nhân đôi theo nguyên tắc nào ?

- GV yêu cầu HS đọc thông tin

+ Hãy nêu bản chất hoá học của Gen ?

+ Gv cho HS phân biệt: GEN – Nhân tố di

truyền

=> Gen nằm trên 1 NST : Di truyền PLĐL

của Menden ở đậu Hà lan

=> Nhiều gen trên 1 NST: Di truyền liên kết

của Mocgan Ruồi giấm

Trang 27

Vậy GEN có chức năng gì ?

hoạt động III chức năng của ADN

- Gv thông báo: Chức năng của ADN là:

=> Giải thích đợc “Con của Ông thì không

giống lông cũng giống cánh”

Tức là có đặc điểm di truyền từ Cha => con

GV nhấn mạnh: + Sự nhân đôi của ADN

chính là nhân đôi của NST

=> Vậy mà đặc tính di truyền đợc ổn định

qua các thế hệ

- Lu giữ thông tin di truyền

- Truyền đạt thông tin di truyền+ Nhân đôi ADN => Nhân đôi NST+ Duy trì và ổn định NST của loài

Ghi lại những câu nào trả lời đúng

1.1 Quá trình tự nhân đôi của ADN xãy ra ở:

a Kỳ trung gian b Kỳ sau c Kỳ cuối d Kỳ đầu e Kỳ cuối

1.2 Phân tử ADN nhân đôi theo NS nào ?

c Giữa lại một nữa d chỉ a và b đúng e cả a, b, c

E Hoạt động ở nhà * Học theo nội dung sgk

* Làm bài tập 2,4 vào vỡ * Nghiên cứu bài: Mối quan hệ GEN và ARN

Ngày soạn:11/10/2015

Ngày giảng:14/10/2015

I Mục tiêu:

- Trình bày đợc cấu tạo sơ bộ và chức năng của ARN, biết xác định những điểmgiống và khác cơ bản giữa ARN và ADN

- Phát triển kỷ năng quan sát, phân tích kênh hình, qua sơ đồ, tranh

- Mô tả sơ bộ quá trình tổng hợp ARN và nguyên tắc tổng hợp của quá trình này

B Kiểm tra bài củ : ? ADN thực hiện quá trình nhân đôi nh thế nào ? Sự tự nhân đôi đó diễn

ra theo mấy nguyên tắc Vai trò của ADN trong cơ thể sinh vật

C Bài mới

hoạt động I tìm hiểu ARN

- GV yêu cầu HS đọc thông tin, Qs hình

H17.1 => trả lời câu hỏi sau:

+ ARN có thành phần hoá học nh thế nào ?

+ Trình bày cấu tạo ARN ?

- Yêu cầu tiếp: HS làm Bt sau: So sánh ADN

– ARN

Tức là HS hoàn thành P 17.1 Sau đó chốt lại

- GV phân tích:

a Cấu tạo hoá học:

- Cấu tạo bỡi các nguyên tố: C.H.O.N và P

- Cấu tạo theo nguyên tắc đa phân đơn phân

Tiết 18: mối quan hệ gen và ARN

Trang 28

+ Tuỳ theo chức năng mà ARN chia thành

các loại khác nhau :

=> HS tự ghi nhớ

hoạt động II ARN đợc tổng hợp

theo nguyên tắc nào ?

- GV yêu cầu HS nghiên cứu thông tin trả lời

câu hỏi sau:

+ ARN đợc tổng hợp ở kỳ nào của chu kỳ tế

bào ?

- Gv dùng mô hình tổng hợp ARN để giảng

cho HS , HS vừa Qs vừa theo giỏi trong sgk

yêu cầu trả lời 3 câu hỏi sau sgk ?

+ ARN đợc tổng hợp dựa vào một hay hai

mạch đơn của gen ?

(ARN tổng hợp dựa vào 1 mạch đơn)

+ Các loại Nu nào liên kết với nhau tạo

- GV sử dụng thông tin Em có biết phân tích

t ARN và r ARN sau khi tổng hợp sẽ tiếp tục

tạo thành cấu trúc bậc cao hơn

- Gv yêu cầu HS thảo luận tiếp

+ Quá trình tự tổng hợp của ARN theo

nguyên tắc nào ?

Cho biết mối quan hệ Gen và ARN ?

+ r ARN Ribôxôm

a Sự tổng hợp ARN:

- Xẫy ra vào kỳ trung gian tại NST

- ARN tổng hợp dựa vào 1 mạch đơn

b Quá trình tổng hợp ARN:

+ Gen tháo xoắn , tách dần thành 2 mạch

đơn Dới sự tác động của Enzim+ Các Nu ở mạch khuôn liên kết với Nu tự

do theo NTBS + ARN có trình tơng ứng với mạch khuôntheo NTBS

=> Khi tổng hợp xong ARN tách khỏi Gen

đi ra chất tế bào

Khoanh tròn vào chữ cái chỉ ý trả lời đúng ?

1.1 Quá trình tổng hợp ARN xẫy ra ở:

a Kỳ trung gian b Kỳ đầu c Kỳ giữa

d Kỳ sau e kỳ cuối

1.2 Loại ARN nào có chức năng truyền đạt thông tin di truyền ?

a t ARN b r ARN c m ARN d Cả a, b, c đúng

H.

Kí duyệt của tổ tr ởng :

Trang 29

I Mục tiêu:

- Nêu thành phần hoá học của Pro, phân tích đợc tính da dạng và đặc thù của Pro

- Trong đó nêu đợc các bậc của Pro và hiểu vai trò của Pro chức năng của Pro

- Phát triển kỷ năng quan sát hình vẽ hệ thống hoá qua nội dung các bài trớc

- Liên hệ đến bệnh” HIV AIDS đại dịch của nhân loại hay H5N1 ”

Hoạt động I cấu trúc của Protein

- GV yêu cầu HS nghiên cứu thông tin

Trả lời câu hỏi sau:

+ Nêu thành phần hoá học và cấu tạo của

Pro ?

+ Vì sao Pro gọi là cấu trúc đại phân tử ?

Vậy đơn phân là gì ?

- GV yêu cầu HS thảo luận tiếp:

+ Vậy tính đặc thù của Pro đợc thể hiện

nh thế nào ?

+ Yếu tố nào xác định sự đa dạng của

Pro ?

+ Vì sao Pro có tính đa dạng và đặc thù ?

- GV yêu cầu HS HS tranh 18 sgk

Thông bào tính đa dạng và đặc thù còn

biểu hiện ở cấu trúc không gian

+ Tính đặc thù của pro đợc thể hiện thông

qua cấu trúc không gian nh thế nào ?

- Có khoảng 20 a.a khác nhau => sự đa dạngcủa A a

c Các bậc cấu trúc của Pro

- Tính đặc trng thể hiện ở cấu trúc bậc 3 vàbậc 4

+ Bậc 1: là chuổi a a có trình tự xác định + Bậc 2: là chuổi a a tạo vòng xoắn là xo.+ Bậc 3: Do cấu trúc bậc 2 cuộn xếp thànhkiểu đặc trng

+ Bậc 4: Gồm 1 hay nhiều chuổi a a kết hợpvới nhau

Hoạt động I chức năng của ProteinHọc sinh thảo luận hoàn thành phiếu học

tập

Yêu cầu học sinh trả lời đợc:

Tế bào( Pro, Lip, Glu, a nu )

Vi dụ: Pro dạng sợi là tp chủ yếu của d và

mô liên kết

hay Histon là loại Pro cấu trúc NST

Ví dụ: Tổng hợp ARN: enzim ARN –

b Vai trò xúc tác các quá trình trao đổi chất

- Bản chất Enzim là Pro, tham gia vào cácquá trình sinh hoá của cơ thể

c Vai trò điều hoà các quá trình trao đổi chất

- Hoôcml phần lớn là Pro điều hoà các quátrình sinh lý trong cơ thể

Ngoài ra:

+ Pro là thành phần tạo nên kháng thể =>

Tiết 19: prôtêin

Trang 30

Chức năng của tuyến yên ?

Ví dụ: Isulin – Glucagon

Tiroxin tuyến giáp Hay Progeterom –

+ Truyền xung thần kinh Tại vi: + Vòng xoắn dạng sợi, bện lại kiểudây thừng => Chịu lực khoẻ

+ Các Enzin

* Amilaza biến Tinh bột thành đờng

* Pépsin: Cắt chuổi Pro dài thành Pro ngắn

Kết luận:

Hoàn thành các câu trả lời sau:

1.1 Tính đa dạng và đặc thù của pro là do:

I Mục tiêu:

- Hiểu đợc mối quan hệ giữa ARN và Pro thông qua việc trình bày sự hình thànhchuổi a a

- Giải thích đợc sơ đồ mối quan hệ: GEN => m ARN => Pro =>Tính trạng

Hoạt động I mối quan hệ giữa ARN và Pro

- GV yêu cầu HS nghiên cứu sgk Hãy cho

biết GEN và Pro có mối quan hệ với nhau

qua dạng trung gian nh thế nào ?

Vai trò của dạng trung gian đó ?

- HS quan sát H 19.1 thảo luận:

+ Nêu thành phần tham gia tổng hợp chuỗi

Tiêu đề	Menden Và Di Truyền Học
Thể loại	giáo án
Năm xuất bản	2015

Định dạng
Số trang	60
Dung lượng	207,57 KB