Chương 3 - Nguyên Lí Kế Toán

Tài khoản Tài sản Tài khoản Nợ phải trả Tài khoản Vốn CSH Tài khoản Doanh thu Tài khoản Chi phí Tài khoản XĐ KQKD 1.1..  Sổ cái tài khoản dùng để ghi nhận các nghiệp vụ kinh tế liên

Trang 1

 Tài khoản kế toán

Trang 2

ThS Nguyễn Nhã Quyên

MỤC TIÊU HỌC TẬP

3

This is a sample text.Insert your desired text here

 KIẾN THỨC

 Trình bày nội dung và kết

cấu tài khoản

 Trình bày nguyên tắc ghi

Tài khoản kế toán là việc

phân loại đối tượng kế toán

để tổ chức phản ánh và kiểm

tra một cách thường xuyên,

liên tục và có hệ thống về tình

hình và sự biến động của

từng đối tượng kế toán

Tài khoản Tài sản Tài khoản Nợ phải trả Tài khoản Vốn CSH

Tài khoản Doanh thu Tài khoản Chi phí Tài khoản XĐ KQKD

1.1 Nội dung tài khoản (1)

Trang 3

ThS Nguyễn Nhã Quyên 5

 Sổ cái tài khoản dùng

để ghi nhận các nghiệp

vụ kinh tế liên quan đến

từng đối tượng là tài

sản, nợ phải trả, vốn chủ

sở hữu, doanh thu, chi

phí và xác định KQKD

của doanh nghiệp

 Mỗi “sổ cái” còn được gọi là một “tài khoản kế toán” hay ngắn gọn là một “Tài khoản”

của một đối tượng cụ thể

Ví dụ “sổ cái tài khoản Tiền mặt” gọi là

“tài khoản Tiền mặt”…

1.1 Nội dung tài khoản (2)

* Mẫu sổ cái/tài khoản kế toán

Trang 4

Các nghiệp vụ làm tăng-giảm đối tượng KT

Số tiền

Số Ngày Nợ Có

Số dư đầu kỳ Phát sinh trong kỳ

Số dư cuối kỳ

Số dư đầu kỳ

Số dư cuối kỳ Phát sinh trong kỳ

* Kết cấu tài khoản kế toán

Tại sao gọi là bên

NỢ và bên CÓ?

Đó là ………….(dịch

từ Debit và Credit)

Trang 5

Số dư cuối kỳ:

SDCK = SDĐK + Tổng cộng SPS TĂNG – Tổng cộng SPS GIẢM

* Ví dụ 01:

Hãy mở, ghi và khóa sổ tài khoản tiền mặt (đơn vị tính: đồng)

 Tiền mặt tồn đầu tháng 02: 10.000.000

 Trong tháng phát sinh các nghiệp vụ sau:

1 Ngày 01/02, dùng tiền mặt mở TK ngân hàng: 5.000.000

2 Ngày 05/02, bán hàng thu bằng tiền mặt: 25.000.000

3 Ngày 13/02, vay ngắn hạn bằng tiền mặt 8.000.000

4 Ngày 21/02, trả lương nhân viên: 3.000.000

Trang 6

Tài khoản ……… đơn vị tính: đồng

Ngày

ghi sổ

Chứng từ

Diễn giải TK đối ứng

Số tiền

Số dư đầu kỳ Phát sinh trong kỳ

* Ví dụ 01:

SDĐK:………

SDCK:………

………

Tiền mặt tồn đầu tháng 02: 10tr

1 Dùng tiền mặt mở TK ngân hàng: 5tr

2 Bán hàng thu bằng tiền mặt: 25tr

3 Vay ngắn hạn bằng tiền mặt 8tr

4 Trả lương nhân viên: 3tr

Trang 7

* Bài tập thực hành 01:

Hãy mở, ghi và khóa sổ TK tiền gửi ngân hàng (TGNH) đơn vị tính: triệu đồng

Số dư tiền gởi ngân hàng ngày 30/4/20x1: 86

1 Giấy báo Nợ (GBN) số 381 ngày 5/5: Rút TGNH về nhập quỹ tiền mặt: 16

2 Giấy báo Có (GBC) số 024 ngày 8/5: Khách hàng thanh toán tiền nợ bằng

TGNH: 45

3 GBC số 236 ngày 14/5: Thu tiền bán hàng bằng chuyển khoản: 165

4 GBN số 374 ngày 20/5: Chuyển khoản thanh toán cho người bán: 132

5 GBN số 428 ngày 25/5: Rút TGNH thanh toán nợ vay ngắn hạn: 75

6 GBN số 532 ngày 29/5: Nộp thuế bằng chuyển khoản: 12

SDĐK:………

SDCK:………

………

Tài khoản ………

Chứng từ

Diễn giải TK đối

ứng

Số tiền

Phát sinh trong kỳ

Trang 8

Hãy mở, ghi và khóa sổ TK tiền mặt (đơn vị tính: 1.000 đồng)

Tồn quỹ đầu kỳ là: 50.000

Trong tháng có các nghiệp vụ kinh tế sau:

1.03/01, rút tiền gửi ngân hàng nhập quỹ tiền mặt: 100.000

2.07/01, mua tài sản cố định bằng tiền mặt: 50.000

3.08/01, khách hàng trả tiền hàng còn nợ kỳ trước bằng tiền mặt:

20.000

4.11/01, mua nguyên vật liệu nhập kho trả tiền mặt 10.000

SDĐK:………

SDCK:………

………

Chứng từ

Diễn giải TK đối

ứng

Số tiền

Phát sinh trong kỳ

Trang 9

…………

Số phát sinh

………

Tổng cộng SPS GIẢM

Tổng cộng SPS TĂNG

Hãy mở, ghi và khóa sổ TK vay ngắn hạn (đơn vị tính: triệu đồng)

Số dư cuối tháng 5/20X1: 200 Trong tháng 6 phát sinh các nghiệp

vụ sau:

1.Vay ngắn hạn ngân hàng để thanh toán cho người bán: 60

2.Chuyển khoản trả nợ vay ngắn hạn: 170

3.Mua nguyên vật liệu nhập kho, thanh toán bằng tiền vay ngắn

hạn: 130

Trang 10

SDĐK:………

SDCK:………

………

Chứng từ Diễn giải TK đối ứng Số tiền Số Ngày Nợ Có Số dư đầu kỳ Phát sinh trong kỳ Số dư cuối kỳ * Nguyên tắc ghi nhận trên tài khoản  Nhóm TK loại 5 ( ……… ), loại 7 ( ……… ),

loại 6,8 ( ……… )  thuộc bảng BCKQHĐKD

Nợ TK DT & TNK Có

X

 Số phát sinh GIẢM

 Kết chuyển DTT,

TNK để XĐKQKD

Số phát sinh TĂNG

Tổng cộng SPS

GIẢM

X

Số phát sinh TĂNG  Số phát sinh GIẢM

 Kết chuyển CHI PHÍ để XĐKQKD

Tổng cộng SPS GIẢM

Trang 11

Hãy mở, ghi và khóa sổ TK Chi phí bán hàng (đơn vị tính: triệu đồng)

Trong tháng 7 phát sinh các nghiệp vụ sau:

1.Ngày 01/7, thanh toán tiền điện thoại cho bộ phận bán hàng 50

2.Ngày 03/7, thanh toán tiền vận chuyển cho

bộ phận bán hàng 60

3.Cuối kỳ kết chuyển chi phí để xác định kết

quả kinh doanh

Trang 12

………

Chứng từ Diễn giải TK đối ứng Số tiền Số Ngày Nợ Có Số dư đầu kỳ Phát sinh trong kỳ Số dư cuối kỳ ………

X

Hãy mở, ghi và khóa sổ TK Doanh thu bán hàng, Giá vốn hàng bán

(đơn vị tính: triệu đồng)

Trong tháng 7 phát sinh các nghiệp vụ sau:

1.Ngày 01/7, bán hàng thu tiền 1.000, giá vốn 800

2.Ngày 03/7, bán hàng thu tiền 2.000, giá vốn 1.500

3.Cuối kỳ kết chuyển doanh thu, giá vốn để xác định kết quả kinh

doanh

Trang 13

………

X ThS Nguyễn Nhã Quyên 26 * Bài tập thực hành 05: Nợ TK ……… Có ………

………

X

Trang 14

 Nhóm tài khoản điều chỉnh GIẢM giá trị của tài sản:

 Tài khoản Hao mòn TSCĐ (TK 214)

 Các khoản dự phòng (TK 229)

 Tài khoản dùng điều chỉnh GIẢM nguồn vốn:

 Tài khoản Cổ phiếu quỹ (TK 419)

 Tài khoản điều chỉnh giảm doanh thu:

 Tài khoản Các khoản giảm trừ doanh thu (TK521)

Trang 15

* Lưu ý (2):

29

 Nhóm tài khoản HỖN HỢP phản ánh tài sản và nguồn vốn:

 Tài khoản Phải thu khách hàng (TK 131)

 Tài khoản Phải trả người bán (TK 331)

 TK dùng điều chỉnh TĂNG/GIẢM cho nguồn vốn:

 Tài khoản Chênh lệch đánh giá lại tài sản (TK 412)

 TK khác: Tài khoản Lợi nhuận chưa phân phối (TK 421)

KHÁI NIỆM:

 Hệ thống TKKT là những quy định chung về loại tài

khoản, tên gọi của tài khoản, số lượng tài khoản, số hiệu tài khoản và những nguyên tắc ghi chép

Trang 16

NGUYÊN TẮC XÂY DỰNG

1 Theo cơ chế quản lý

1.2 Hệ thống tài khoản kế toán VN (2)

1.2 Hệ thống tài khoản kế toán VN (3)

 Ban hành theo quyết định 1141-TC/CĐKT ngày 01/01/1995 áp dụng từ ngày 01/01/1996

 Ban hành theo QĐ15/2006 – BTC dành cho tất cả các

DN thay thế QĐ1141

 Ban hành theo QĐ48/2006 – BTC dành cho DN nhỏ

và vừa Hệ thống tài khoản này bao gồm TK cấp 1, 2,

Trang 17

Số hiệu TK

Tên tài khoản Cấp 1 Cấp 2

1111 Tiền Việt Nam

1112 Ngoại tệ

1113 Vàng tiền tệ

1121 Tiền Việt Nam

33

* Giới thiệu HTTK kế toán VN

 Chữ số thứ 1: ………

 Chữ số thứ 4,5…:………

………

1 1 1 1

Ph/ánh

tổng

quát các

đối

tượng

kế toán

Ph/ánh chi tiết các đối tượng

kế toán

* Tài khoản tổng hợp + Tài khoản chi tiết

 Mối quan hệ giữa tài khoản tổng hợp và tài khoản chi tiết:

SỐ DƯ TK TỔNG HỢP = TỔNG SỐ DƯ CÁC TK CHI TIẾT

Tổng phát sinh TK tổng hợp = Tổng phát sinh của các TK chi tiết

Trang 18

1 Ngày 01/3, mua NL A nhập kho trị giá: 20.000

2 Ngày 05/3, mua NL B nhập kho trị giá: 1.500

3 Ngày 15/3, xuất kho NL A để sản xuất trị giá: 22.500

4 Ngày 25/3, xuất kho NL B để sản xuất trị giá: 1.700

……… ………

……

Trang 19

1 Mua hàng nhập kho chưa thanh toán tiền cho Cty B, giá mua: 40.000

2 Dùng TGNH thanh toán cho Cty C: 80.000

3 Nhập kho hàng mua chịu của Cty A, giá mua: 110.000

4 Mua chịu của Cty C hàng đã nhập kho, giá mua: 200.000

5 Vay ngắn hạn ngân hàng thanh toán cho Cty A: 70.000

6 Dùng tiền mặt thanh toán cho Cty C: 50.000

Trang 21

* Bảng cân đối tài khoản:

* Ví dụ 03:

Công ty Thành Danh có số liệu như sau: ( đơn vị tính: 1.000 đồng)

TÀI SẢN SỐ TIỀN NGUỒN VỐN SỐ TIỀN

Trang 22

4. Mua một TSCĐ trị giá 32.000 chưa trả tiền cho người bán

5. Vay ngắn hạn ngân hàng để trả tiền nợ thiết bị ở NV4: 32.000

Yêu cầu:

 Phản ánh các nghiệp vụ trên vào tài khoản chữ T

 Lập bảng cân đối tài khoản vào 31/12/20X1

Trang 23

Công ty Sơn Hà có số liệu như sau: ( đơn vị tính: 1.000 đồng)

Trang 24

Phát sinh trong tháng 9/20X1:

1. Mua hàng hóa đã trả bằng tiền mặt 5.000

2. Chi 2.000 tiền mặt tạm ứng cho nhân viên

4. Trả nợ vay 10.000 bằng TGNH

5. Mua 1 laptop trị giá 30.000 chưa trả tiền cho NB

Yêu cầu:

Trang 25

Công ty An Phú có số liệu như sau: ( đơn vị tính: 1.000 đồng)

Trang 26

1. Mua hàng hóa đã trả bằng tiền gửi NH 30.000

2. Chi 5.000 tiền mặt tạm ứng cho nhân viên

3. Khách hàng trả nợ cho công ty bằng tiền mặt 10.000

5. Trả nợ vay 20.000 bằng TGNH

Yêu cầu:

Trang 28

1. Mua hàng hóa với giá mua 20.000 triệu đồng chưa trả tiền cho

người bán

2. Bán hàng với giá 15.000 thu bằng TGNH

3. Hàng hóa xuất kho để bán có giá trị 10.000

7. Chi phí bán hàng trong kỳ đã chi bằng TGNH 1.200

8. Chi phí quản lý trong kỳ đã chi TGNH 800

9. Kết chuyển DT, CP vào cuối kỳ, giả sử lợi nhuận kế toán là 3

Yêu cầu:

Trang 31

* Nguyên tắc ghi sổ kép (1):

▪ Một nghiệp vụ kinh tế phát sinh luôn được ghi ít nhất vào 2 tài khoản có liên quan, với tổng số tiền ghi

bên Nợ luôn bằng tổng số tiền ghi bên Có

Tổng phát sinh bên Nợ = Tổng phát sinh bên có

* Ví dụ 06 (a):

Nghiệp vụ: Ngày 5/5, mua hàng hoá 200, chưa trả tiền cho người bán

 Vận dụng nguyên tắc ghi trên TK:

Hàng hoá TĂNG  ……… 200

Phải trả người bán TĂNG  ……….200

Trang 32

* Nguyên tắc ghi sổ kép (2):

▪ Ghi sổ 1 nghiệp vụ kinh tế được trình bày như sau:

Nợ TK “Tên tài khoản”:…… … (Số tiền)

Có TK “Tên tài khoản”:……… (Số tiền)

 Được gọi là 1 “bút toán”  Định khoản nghiệp vụ

*Định khoản kế toán?

 Định khoản kế toán: phân tích nội dung kinh tế của nghiệp

vụ phát sinh và ảnh hưởng của nó đến các đối tượng kế toán

để xác định tài khoản ghi Nợ và tài khoản ghi Có

 Định khoản đơn giản: liên quan đến 2 tài khoản

 Định khoản phức tạp: liên quan đến nhiều hơn 2 tài khoản

Trang 33

* Các bước lập định khoản:

XĐ đối tượng KT

XĐ biến động TĂNG/GIẢM

XĐ loại TK của ĐTKT

Lập định khoản KT

Nghiệp vụ: Ngày 5/5, mua hàng hoá 200, chưa trả tiền cho người bán

 Định khoản nghiệp vụ kinh tế trên:

……… (156): 200

……… (331): 200

Trang 34

Trong thực tế, kế toán ghi bút toán trên vào đâu?

 Ghi vào sổ kế toán Ví dụ minh hoạ:

Sổ Cái

STT dòng TK đối ứng

Số phát sinh

Nợ Có

05/05 Mua hàng hoá chưa

thanh toán cho CTY A

* Ví dụ 07:

Ngày 01/01, ba sinh viên mới tốt nghiệp A, B, C góp vốn bằng tiền

mặt mỗi người 200 triệu đồng để thành lập công ty cung cấp rau

sạch lấy tên Clean & Green

………(411): 600.000.000

Trang 35

Áp dung nguyên tắc ghi sổ kép để ghi nhận các nghiệp vụ sau (đơn vị

tính: triệu đồng)

1.Ngày 01/8, mua hàng hóa trị giá 200 triệu đồng chưa trả tiền cho

người bán

2.Ngày 11/8, thu nợ của khách hàng 100 triệu đồng bằng tiền mặt

3.Ngày 16/8, vay ngắn hạn ngân hàng 150 triệu đồng bằng tiền mặt

4.Ngày 21/8, dùng tiền mặt trả nợ người bán 200 triệu đồng

NV Đối tượng ảnh hưởng Biến động Loại TK Ghi Nợ/Có

1

2

3

4

 Định khoản: ………

………

Trang 36

Bà Liên mở tiệm Photo SV Các nghiệp vụ kinh tế phát sinh đầu tiên

của photo SV trong tháng 8/20x1 như sau:

1.Ngày 1/8, bà Liên bỏ: 100 bằng tiền mặt để thành lập Photo SV

2.Mua 200 ram giấy và chưa thanh toán cho người bán, trị giá: 11

3.Mua máy photo: 54, trả ngay một nửa bằng tiền mặt

4.Mua 100 hộp mực photocopy, giá: 8, thanh toán bằng tiền mặt

5.Chi tiền mặt trả nợ cho người cung cấp giấy: 11

1

2

3

4

5

………

Trang 37

Công ty Lan Đài có tình hình kinh doanh trong kỳ như sau:

1. Bán hàng thu tiền mặt trị giá 500

2. Hàng hóa xuất kho để bán trị giá 300

3. Chi phí vận chuyển hàng đi bán là 10 chưa trả tiền cho người bán

Trang 38

1

2

3

4

5

………

Công ty Ngọc Mai trong kỳ có tình hình kinh doanh trong kỳ như sau:

1.Bán hàng thu tiền mặt: 420.000.000đ

2.Bán hàng chưa thu tiền khách hàng: 200.000.000đ

3.Hàng hóa xuất bán có giá trị: 510.000.000đ

4.Chi phí quảng cáo đã trả bằng tiền gửi ngân hàng : 20.000.000đ

5.Tiền lương của nhân viên bán hàng đã chi tiền mặt 30.000.000đ

Trang 39

1

2

3

4

5

………

Áp dung nguyên tắc ghi sổ kép để ghi nhận các nghiệp vụ sau (đơn vị tính:

triệu đồng)

1 Ngày 01/9, Chủ sở hữu góp 600 bằng tiền để thành lập công ty Anpha

2 Ngày 11/9, Anpha mua hàng hóa chưa trả tiền cho người bán 150

3 Ngày 16/9, Anpha lập uỷ nhiệm chi chuyển khoản 100 để thanh toán một

phần khoản nợ người bán

4 Ngày 21/9, Anpha mua hàng hóa trị giá 80 đã thanh toán bằng tiền mặt

5 Ngày 24/9, Anpha vay ngân hàng để trả nợ người bán 50

6 Ngày 25/9, Anpha bán ½ số hàng có trong kho thu tiền ngay 200

7 Ngày 27/9, Anpha thanh toán tiền điện, nước đã dùng trong tháng là 2

Trang 40

1

2

3

4

5

6

7

………

Tiêu đề	Tài Khoản Kế Toán Và Ghi Sổ Kép
Tác giả	ThS. Nguyễn Nhã Quyên
Năm xuất bản	2021

Định dạng
Số trang	42
Dung lượng	2,22 MB