trình bày quan hệ giữa các với những kiểu hành - Câu cầu khiến: dùng để điều kiểu câu nghi vấn, cầu động nói : khiển Cách dùng trực tiếp, khiến, cảm thán, trần thuật - Các câu trần thuật[r]
Trang 1Ngày soạn: 22/ 02/2012
Ngày giảng: 24/02/2012
Tiết 98: HÀNH ĐỘNG NÓI (tiếp theo)
I-MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
Sau tiết học này học sinh cần đạt:
1/ Kiến thức:
Nắm được cách dùng các kiểu câu để thực hiện hành động nói
2/ Kĩ năng:
Vận dụng các kiểu câu để thực hiện hành động nói
3/ Thái độ:
Sử dụng các kiểu câu để thực hiện hành động nói phù hợp
II- GIÁO DỤC KĨ NĂNG SỐNG
Qua đó hướng dẫn học sinh biết cách thực hiện các lời nói trong quá trình giao tiếp, cụ thể là trong hành động nói và viết
Giúp học sinh nói đúng, nói chuẩn
III- CHUẨN BỊ:
1/Giáo viên: - SGK, sách giáo viên
- Giáo án
- Bảng phụ
2/ Học sinh: -SGK, vở viết, bút
- Bài soạn
IV- HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1/ Ổn định tổ chức lớp
- Kiểm tra sĩ số
Tổng số: Vắng: Có phép: Không phép:
- Kiểm tra đồ dùng học tập
2 Kiểm tra bài cũ:
*Câu hỏi :
-Thế nào là hành động nói ?
- Hãy nêu các kiểu hành động nói thường gặp?
*Gợi ý trả lời:
Trang 2-Hành động nói là hành động được thực hiện bằng lời nói nhằm mục đích nhất định
-Dựa theo mục đích của hành động nói,ta có những kiểu sau:
+ Hành động hỏi
+ Hành động điều khiển
+ Hành động hứa hẹn
+Hành động bộc lộ cảm xúc
3 Bài mới.
Ở tiết trước chúng ta đã hiểu thế nào là hành động nói và biết được các kiểu hành động nói thường gặp Vậy ta có thể dùng những cách nào để thực hiện hành động nói? Hôm nay cô và các em sẽ tìm hiểu phần tiếp theo:
NỘI DUNG HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG
CỦA HS Hoạt động 1: Tìm hiểu chung
I- CÁCH THỰC HIỆN
HÀNH ĐỘNG NÓI
1 Bài tập: sgk- 70
2.Nhận xét
a) Xác định mục đích nói
- Các câu 1,2,3: trình bày ->
trực tiếp
- Câu 4-5: điều khiển -> gián
tiếp
b)Quan hệ giữa hành động nói
và kiểu câu.
- Câu nghi vấn: dùng để hỏi
(cách dùng trực tiếp), dùng để
điều khiển, bộc lộ cảm xúc
(cách dùng gián tiếp)
- Câu cầu khiến: dùng để điều
khiển (Cách dùng trực tiếp),
dùng để hứa hẹn, điều khiển
- Treo bảng phụ
s Yêu cầu HS đọc đoạn trích và đánh dấu vào bảng phụ để kết luận hành động nói
s Các câu trong đoạn trích đều cùng một kiểu Đó là kiểu câu gì?
*Tổ chức cho HS thảo luận nhóm VD2
sDựa vào VD1,em hãy trình bày quan hệ giữa các kiểu câu nghi vấn, cầu khiến, cảm thán, trần thuật với những kiểu hành động
Quan sát trên bảng phụ
4Các câu 1,2,3 thực hiện hành động trình bày Câu 4,5 thực hiện hành động điều khiển
4Đều là câu trần thuật
4HS thảo luận nhóm ghi kết luận về quan
hệ giữa các kiểu câu với những kiểu hành động nói :
- Các câu trần thuật 1,2,3 ->trình
Trang 3( cách dùng gián tiếp)
- Câu cảm thán: dùng để bộc
lộ cảm xúc (cách dùng trực
tiếp)
- Câu trần thuật: dùng để trình
bày ( cách dùng trực tiếp),
dùng để hứa hẹn, điều khiển
(cách dùng gián tiếp)
* Ghi nhớ: SGK- Tr 71
nói mà em đã biết?
sVậy mỗi hành động nói
có thể thực hiện bằng kiểu câu nào?
s Bài tập nhanh: Xác định kiểu câu và hành động nói?
a) Cho tôi gặp bạn Vũ được không ạ ?
b) Chúng ta phải làm tròn nghĩa vụ công dân
c) Hãy cho tôi biết cảm giác của bạn thế nào d) Ai không thấm thía nỗi đau buồn đó ?
-Gọi HS đọc ghi nhớ
bày( cách dùng trực tiếp)
- Các câu trần thuật 4,5 -> điều khiển (cách dùng gián tiếp)
4Kiểu câu có chức năng chính phù hợp với hành động đó( cách dùng trực tiếp) hoặc bằng kiểu câu khác
(cách dùng gián tiếp)
4HS phân tich: a) Câu nghi vấn-> điều khiển
b) Câu trần thuật-> điều khiển
c)Câu cầu khiến-> điều khiển
d) Câu nghi
vấn->Bộc lộ cảm xúc
-Đọc ghi nhớ SGK-71
Hoạt động 2: Luyện tập
II- LUYỆN TẬP:
1/ Bài tập 1:
+ Từ xưa các bậc trung thần
nghĩa sĩ bỏ mình vì nước đời
nào không có? ( Câu nghi
vấn thực hiện hành động
khẳng định)
+ Lúc bấy giờ, dẫu các ngươi
Cho HS đọc, xác định và thực hiện yêu cầu
HS thực hiện theo yêu cầu của giáo viên
Trang 4muốn vui vẻ phỏng cĩ được
khơng? (Câu nghi vấn thực
hiện hành động phủ định)
+ Lúc bấy giờ, dẫu các ngươi
khơng muốn vui vẻ phỏng cĩ
được khơng? (Câu nghi vấn
thực hiện hành động khẳng
định)
+ Vì sao vậy? (Câu nghi vấn
thực hiện hành động gây sự
chú ý)
+ Nếu vậy, rồi đây sau khi
giặc giả dẹp yên, muơn đời để
thẹn, há cịn mặt mũi nào
đứng trong trời đất nữa?
(Câu nghi vấn thực hiện hành
động phủ định)
* Những câu nghi vấn đứng
cuối đoạn văn thường dùng để
khẳng định hoặc phủ định điều
được nêu ra trong câu ấy Cịn
câu nghi vấn mở đầu đoạn
dùng để nêu vấn đề cho tướng
sĩ chuẩn bị tư tưởng nghe phần
lí giải của tác giả
2/ Bài tập 2:
a)
- Câu 1,2 là câu trần thuật thực
hiện hành động cầu khiến
- Cách dùng gián tiếp này tạo
ra sự đồng cảm sâu sắc làm
cho quần chúng thấy gần gũi
với lãnh tụ và thấy nhiệm vụ
mà lãnh tụ giao cho chính là
nguyện vọng của mình
3/ Bài tập 3:
Các câu cĩ mục đích cầu khiến
Cho HS đọc ý (a) , xác định và thực hiện yêu cầu bài tập 2 SGK- 71
Cho HS đọc, xác định và
HS thực hiện theo yêu cầu của giáo viên
HS thực hiện theo
Trang 5* Dế Choắt:
- Song, anh cho phép em mới
dám nĩi…
- Anh đã nghĩ thương em như
thế này thì hay là anh đào giúp
em một cái nghách sang bên
nhà anh,phịng khi tắt lửa tối
đèn cĩ đứa nào đến bắt nạt thì
em chạy sang…
* Dế Mèn:
- Được, chú mình cứ nĩi thẳng
thừng ra nào?
- Thơi im cái điệu hát mưa
dầm sùi sụt ấy đi
* Nhận xét:
- Dế Choắt yếu đuối nên lời đề
nghị một cách khiêm nhường,
nhã nhặn, mềm mỏng
- Dế Mèn ỷ thế là kẻ mạnh nên
giọng điệu ra lệnh huênh
hoang và hách dịch
4/ Bài tập 4:
- Cĩ thể dùng cả 5 phương
án
- Phương án (b) và (e) là nhã
nhặn và lịch sự hơn các
phương án cịn lại
thực hiện yêu cầu bài tập
3 trang 72 SGK
Cho HS đọc, xác định và thực hiện yêu cầu bài tập
4 trang 72 SGK
yêu cầu của giáo viên
HS thực hiện theo yêu cầu của giáo viên
4/ Củng cố
Hệ thống kiến thức
5/ Hướng dẫn học sinh tự học
- Học thuộc lịng ghi nhớ và làm ý (b) bài 2, bài 5 (SGK- 72)
- Chuẩn bị bài “Hội thoại”
Trang 6IV- Rút kinh nghiệm
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
…