Tiếng nói của mỗi dân tộc được hình thành và vun đắp bằng sự sáng tạo của biết bao thế hệ qua hàng ngàn năm, đó là thứ tài sản vô cùng quý báu của mỗi dân tộc.. Vì vậy, khi bị kẻ xâm lượ[r]
Trang 1Sở Giáo dục và đào tạo VINH PHÚC
Phòng giáo dục TAM DƯƠNG
đề thi học sinh giỏi cấp huyện Môn Ngữ văn - Lớp 6 ( Thời gian làm bài 150 phút )
-Bài 1 Cho đoạn văn: “ Những động tác thả sào, rút sào rập ràng nhanh nh cắt Thuyền cố lấn lên Dợng Hơng Th nh một pho tợng đồng đúc, các bắp thịt cuồn cuộn, hai hàm răng cắn chặt, quai hàm bạch ra, cặp mắt nảy lửa ghì lên ngọn sào giống nh một hiệp sĩ của Trờng Sơn oai linh hùng vĩ Dợng Hơng Th đang vợt thác khác hẳn Dợng Hơng Th ở nhà, nói năng nhỏ nhẹ, tính nêt nhu mì, ai gọi vâng vâng dạ dạ” ( Vợt thác - Vô Quảng) 1 - Hãy thực hiện các yêu cầu sau bằng cách khoanh tròn vào phơng án đúng a Đoạn văn trên có bao nhiêu phép so sánh? A 2 phép C 4 phép B 3 phép D 5 phép b Có bao nhiêu cụm danh từ: A 3 cụm C 5 cụm B 4 cụm D 6 cụm 2 - Nêu giá trị biểu cảm của các phép so sánh trong đoạn văn trên bằng cách điền vào chỗ có dấu( )
a So sánh những động tác thả sào, rút sào nhanh nh cắt nhằm
b So sánh Dợng Hơng Th nh pho tợng đồng đúc nhằm
c So sánh Dợng Hơng Th với cặp mắt nảy lửa giống nh một hiệp sĩ của trờng sơn oai linh hùng vĩ nhằm
d So sánh nhân vật lúc vợt thác với lúc ở nhà nhằm
e Các phép so sánh trên đã thể hiện đợc thái độ tình cảm của tác giả đối với nhân vật là
Bài 2 Trong câu: “ Những làn mây trắng trắng hơn, xốp hơn, trôi nhẹ nhàng hơn”.
a Đâu là bộ phận vị ngữ?
A Trắng hơn C.Trôi nhẹ nhàng hơn
B Xốp hơn D Trắng hơn, xốp hơn, trôi nhẹ nhàng hơn
b Có mấy cụm tính từ?
Bài 3 Từ nào dới đây là tính từ? Đánh dấu “ X” vào ô trống em thấy đúng:
Tác hại Tai hại Tai hoạ Hiểm hoạ
Đề số: 01
Trang 2Bài 4 Đọc câu sau: “ Mặt trời nhú lên dần dần, rồi lên cho kỳ hết.” Và trả lời các câu hỏi bằng cách khoanh
tròn vào phơng án đúng:
a Vị ngữ có cấu tạo nh thế nào?
B Cụm động từ D Cụm tính từ
b Câu có mấy vị ngữ?
c Từ nào có thể thay thế cho từ nhú lên:
Bài 5 Nối 2 cột A và B sao cho đúng
Từ
Cụm từ
Rọi lên Chân trời
Lễ phẩm Chài lới
Bài 6 Tìm những từ ngữ thích hợp để hoàn thiện phép so sánh trong bài ca dao sau:
Cổ tay em trắng nh
Đôi mắt em liếc dao cau Miệng cời hoa ngâu Cái khăn đội đầu nh thể
Bài 7 Tìm và gạch chân các ẩn dụ trong đoạn tả Thuý Vân của Nguyễn Du:
Vân xem trang trọng khác vời Khuôn trăng đầy đặn, nét ngài nở nang Hoa cời, ngọc thốt, đoan trang
Mây thua nớc tóc, tuyết nhờng màu da Bài 8
Em hãy miêu tả cảnh chiều hè nắng đẹp ở một miền quê
.
………
hớng dẫn chấm thi học sinh giỏi
Môn Ngữ văn - Lớp 6 Đề số: 01
-Phần trắc nghiệm (9 điểm)
Bài 1( 3,5 điểm)
Câu1(1 điểm) : ý a/ phơng án C; ý b/ phơng án C
Câu 2 ( 2,5 điểm)
Điền : a/ Khắc hoạ sự nhanh nhẹn dứt khoát của con ngời trong khi vợt thác (0,5 đ)
b/ khắc hoạ một con ngời gân guốc vững chãi, có đủ sức mạnh vợt thác (0,5 đ)
c/ Khắc hoạ t thế dũng mãnh hào hùng của con ngời trớc thiên nhiên (0,5 đ)
d/ Làm nổi bật vẻ đẹp dũng mãnh của nhân vật (0,5 đ)
e/ Yêu mến ngơị ca khâm phục (0,5đ)
Bài 2 ( 1 điểm):
Câu a/ phơng ánD; Câu b/ phơng án B
Bài 3 (0,5 điểm) : Đánh dấu x vào ô trống thứ 2 : tác hại
Bài 4 (0,75 điểm) : Mỗi câu đúng 0,25 điểm
a/ B ; b/ B ; c/ B
Bài 5 ( 1,25 điểm):
A B
Từ Rọi lên (0,5 đ)
Chân trời (0,25 đ)
Trang 3Cụm từ Lễ phẩm (0,25đ)
Chài lới (0,25đ)
Bài 6 (1 điểm) : Điền đúng 1 từ cho 0,25 điểm
Ngà ; nh là ; nh thể ; hoa sen
Bài 7 (1 điểm):Đúng mỗi ẩn dụ 0,25 điểm
Các ẩn dụ : Khuôn trăng; nét ngài; hoa cời ; ngọc thốt
Phần tự luận(11 điểm)
- Bài viết phải có bố cục 3 phần rõ ràng Văn viết có hình ảnh, có cảm xúc,câu văn mạch lạc ,ít sai lỗi (1 điểm)
- Mở bài:
Giới thiệu cảnh và nêu cảm nghĩ (2 điểm)
- Thân bài :
Tả đợc vẻ đẹp của cảnh với những nét tiêu biểu, có sự quan sát tinh tế, có liên tởng, so sánh (6 điểm)
- Kết bài : Cảm nghĩ về cảnh vật quê hơng (2 điểm)
‘
đề thi học sinh giỏi cấp huyện
Môn Ngữ văn - Lớp 6
( Thời gian làm bài 150 phút )
-Phần I/ Trắc nghiệm khách quan( 9 điểm)
Câu 1( 2 điểm)
Trả lời các câu hỏi sau bằng cách khoanh tròn vào chữ cái đầu câu trả lời đúng nhất
1 - ý nghĩa nổi bật của hình tợng “ bọc trăm trứng” trong truyền thuyết Con Rồng cháu Tiên là gì?
A Tình yêu nớc và lòng tự hào dân tộc
B Ca ngợi sự hình thành của Nhà nớc Văn Lang
C Giải thích sự ra đời của Nhà nớc Văn Lang
D Mọi ngời, mọi dân tộc Việt Nam cần phải thơng yêu nhau nh anh em một nhà
2 - ý nghĩa của chi tiết “ niêu cơm thần kỳ” trong truyện cổ tích Thạch Sanh là gì?
A Sức mạnh của cái thiện, cái đẹp, sức mạnh của nghệ thuật
B Chứng tỏ sự tài giỏi của Thạch Sanh
C Tợng trng cho tinh thần nhân đạo, t tởng hoà bình của nhân dân ta
D Thể hiện tình yêu của Thạch Sanh dành cho công chúa
3 - Vì sao các truyện Treo biển; Đẽo cày giữa đờng; Lợn cới, áo mới có thể xếp thành nhóm truyện có
đặc điểm nội dung và hình thức gần gũi nhau
A Các nhân vật có hành động kỳ quặc
B Kể về sự tích các loài vật, đồ vật
C Nêu ra bài học ứng xử trong cuộc sống
D Gây cời, phê phán những thói xấu của con ngời
4 - Nhận xét nào sau đây chính xác nhất về truyện Mẹ hiền dạy con.
A Truyện thể hiện tình thơng của ngời mẹ đối với đứa con
B Truyện thể hiện lòng kính yêu của con đối với mẹ
C Truyện đề cao tình mẫu tử thiêng liêng
Đề số: 02
Trang 4D Truyện nêu lên bài học sâu sắc về việc dạy con sao cho nên ngời.
5 - Truyền thuyết khác truyện cổ tích ở điểm nào?
A Có yếu tố kỳ ảo
B Có yếu tố hiện thực
C Có cốt lõi là sự thật lịch sử
D Thể hiện thái độ, ớc mơ của nhân dân
6 - Về hình thức nghệ thuật, truyện cời giống truyện ngụ ngôn ở điểm nào?
A Nhân vật chính thờng đợc nhân hoá
B Sử dụng tiếng cời
C Ngắn gọn, hàm xúc
D Dễ nhớ, dễ thuộc
7 - Trong những nhóm truyện sau, nhóm nào không cùng thể loại?
A Bánh chng, bánh giầy; Thánh Gióng; Sơn Tinh, Thuỷ Tinh; Sự tích Hồ Gơm.
B Thầy bói xem voi; ếch ngồi đáy giếng; Chân, Tay, Tai, Mắt, Miệng.
C Cây bút thần; Sọ Dừa; ông lão đánh cá và con cá vàng; Em bé thông minh.
D Con hổ có nghĩa; Mẹ hiền dạy con; Dế Mèn phiêu lu ký.
8 - Yếu tố nào sau đây có trong cả truyện và ký?
A Cốt truyện, nhân vật C Sự việc, lời kể
B Sự việc, nhân vật D Nhân vật, sự việc, lời kể
Câu 2( 1,5 điểm)
Đọc đoạn thơ sau và trả lời câu hỏi cho bên dới bằng cách khoanh tròn vào chữ cái đầu mỗi ý trả lời
đúng
Chú bé loắt choắt Ca lô đội lịch
( Lợm - Tố Hữu)
1 - Hình ảnh chú bé Lợm hiện lên với vẻ đẹp nh thế nào?
A Khoẻ mạnh, cứng cáp
B Hoạt bát, hồn nhiên
C Hiền lành, dễ thơng
D Rắn rỏi, cơng nghị
2 - Đoạn thơ sử dụng phơng thức biểu đạt chính nào?
3 - Những yếu tố nghệ thuật nào có tác dụng trong việc thể hiện hình ảnh chú bé Lợm?
A Sử dụng từ láy gợi hình, gợi cảm
B Thể thơ bốn chữ, giàu âm điệu
C Biện pháp so sánh
D Tất cả các yếu tố trên
4 - Nghĩa của từ “ loắt choắt” là gì?
A Gầy gò, ốm yếu C Nhỏ nhắn, xinh xắn
5 - Đoạn thơ trên có bao nhiêu từ láy?
Trang 56 - Trong các từ sau, từ nào là từ thuần việt?
Câu 3 ( 0,5 điểm)
Tìm những từ đồng nghĩa với những từ sau:
a.Xinh xinh:
b.Thoăn thoắt:
Câu 4( 1 điểm)
Nối cột A( tên tác phẩm) với cột B( tên tác giả) sao cho phù hợp
3 Đêm nay Bác không ngủ c Trần Đăng Khoa
e Tố Hữu
Câu 5( 2 điểm)
Nhớ lại các văn bản và trả lời các câu hỏi sau bằng cách khoanh tròn vào chữ cái đầu mỗi ý trả lời đúng nhất
1 - Bài Bức th của thủ lĩnh da đỏ lên án hành động và thái độ gì của ngời da trắng thời đó?
A Tàn sát những ngời da đỏ
B Huỷ hoại nền văn hoá của ngời da đỏ
C Thờ ơ, tàn nhẫn với thiên nhiên và môi trờng sống
D Xâm lợc các dân tộc khác
2 - Vấn đề nổi bật nhất đặt ra trong Bức th của thủ lĩnh da đỏ là gì?
A Bảo vệ thiên nhiên, môi trờng
B Bảo vệ di sản văn hoá
C Phát triển dân số
D Chống chiến tranh
3 - Thái độ ứng xử của ngời da đỏ đối với thiên nhiên nh thế nào?
B Đáng trân trọng D Không hợp thời đại
4 - Cầu Long Biên là chứng nhận cho sự kiện lịch sử nào?
A Cách mạng tháng tám thành công tại Hà Nội
B Những ngày đầu năm 1949, trung đoàn thủ đô bí mật ra đi
C Chiến thắng “ Điện Biên Phủ trên không” năm 1972
D Cả ba sự kiện trên
5 - Câu sau sai nh thế nào?
Trải qua bao thế kỷ với biết bao sự kiện diễn ta trên mảnh đất chúng tôi.
A Thiếu chủ ngữ C Thiếu chủ ngữ và vị ngữ
6 - Từ nào sau đây là tính từ?
7 - Các văn bản trên thuộc kiểu văn bản nào?
Trang 6A Tự sự C Hành chính
8 - Từ nào sau đây có thể thay thế cho từ “ hoang sơ” trong câu “ Nơi đây vừa có nét hoang sơ, bí hiểm, lại vừa thanh thoát và giàu chất thơ”
Câu 6( 1 điểm)
Hãy điền thêm chủ ngữ và vị ngữ phù hợp để hoàn chỉnh các câu sau:
A Ngoài sân
B Bài thơ Đêm nay Bác không ngủ
C Bạn Ngọc vừa học giỏi nhất lớp 6A,
D Nghe tin bạn Mai ốm,
Câu 7( 1 điểm) Chọn các từ trong ngoặc đơn để điền vào chỗ trống trong đoạn thơ sau sao cho phù hợp( con thoi, con tàu, con thuyền, con diều, con sóng, con chữ, con sông, con suối, con rối, con tem, con đờng, con cờ) .cỡi sóng ra khơi. .chao lợn ngang trời hè vui dệt vải ngợc xuôi .mang cảnh th ngời đi xa .dừng lại sân ga Đầy vơi hiền hoà dòng sông. Phần II/ Tự luận( 11 điểm) Dựa theo diễn biến của truyện Bức tranh của em gái tôi( của Tạ Duy Anh), em hãy nhập vai Kiều Phơng để kể lại câu chuyện Bức tranh của tôi.
-hớng dẫn chấm thi học sinh giỏi Môn Ngữ văn - Lớp 6 - Đề số 02
-Phần I( 9 điểm) Câu 1( 2 điểm) - Mỗi lựa chọn đúng đợc 0,25 điểm - Đáp án: 1 D; 2 C; 3 D; 4 D; 5 C; 6 B; 7 D; 8 D Câu 2( 1,5 điểm) - Mỗi lựa chọn đúng đợc 0,25 điểm - Đáp án: 1 B; 2 D; 3 D; 4 D; 5 B; 6 D Câu 3( 0,5 điểm) - Mỗi lựa chọn đúng đợc 0,25 điểm - Đáp án:Lựa chọn từ thích hợp Ví dụ: a Đẹp, b Nhanh nhẹn,
Câu 4( 1 điểm)
- Nối đúng mỗi cặp đợc 0,25 điểm
- Đáp án: Nối 1- b; 2 - c; 3 - d; 4 - e
Câu 5( 2điểm)
- Mỗi lựa chọn đúng đợc 0,25 điểm
- Đáp án: 1 C; 2 A; 3 B; 4 D; 5 C; 6 B; 7 D; 8 B
Câu 6( 1 điểm)
Trang 7- Mỗi ý điền đúng đợc 0,25 điểm.
- Đáp án: Điền đúng ngữ pháp phần chủ ngữ và vị ngữ
Câu 7( 1 điểm)
- Điền đúng một từ đợc 0,25 điểm Điền đúng 3 từ đợc 0,5 điểm
- Đáp án: Lần lợt là: con thuyền; con diều; con thoi; con tem; con tàu; con sóng.
Phần II( 11 điểm)
1 - Yêu cầu:
a Kiểu bài: Tự sự - kể chuyện tởng tợng: Thay đổi ngôi kể
b Bố cục hợp lý, rõ ràng, mạch lạc
c Nội dung:
- Kể theo trình tự của chuyện Bức tranh của em gái tôi.
- Thay đổi ngôi kể( ngôi thứ nhất - nhân vật Kiều Phơng)
- Kể đợc những suy nghĩ, việc làm, diễn biến tâm lý của nhân vật Kiều Phơng không đợc kể
trong chuyện Bức tranh của em gái tôi.
- Không kể lại diễn biến tâm lý, suy nghĩ của nhân vật ngời anh nh trong chuyện Bức tranh của
em gái tôi.
2 - Biểu điểm:
- Đảm bảo yêu cầu về kiểu bài bố cục đợc 2 điểm
- Mỗi yêu cầu trong phần nội dung đợc 2 điểm
- Hình thức trình bày, chữ viết, chính tả, diễn đạt, cho 1 điểm
ĐỀ CHọN HỌC SINH GIỎI
Năm học: 2011– 2012
Mụn: Ngữ văn 6
Thời gian: 90 phỳt
Cõu1:
a Phõn biệt nghĩa của cỏc yếu tố đại trong cỏc từ : đại thắng, đại diện
b Đặt hai cõu trong đú cú sử dụng cỏc từ: đại thắng, đại diện
Cõu 2: Cho đoạn trớch sau đõy:
“ Một hụm, Mó Lương vẽ con cũ trắng khụng mắt Vỡ một chỳt sơ ý, em đỏnh rơi một giọt mực xuống bức tranh Giọt mực rơi đỳng chỗ mắt cũ Thế là cũ mở mắt, xũe cỏnh, bay đi Chuyện làm chấn động cả thị trấn Mấy kẻ mỏch lẻo đến tố giỏc với nhà vua Vua phỏi triều thần đến đún Mó Lương về kinh đụ Mó Lương khụng muốn đi, nhưng họ tỡm đủ cỏch dụ dỗ, dọa nạt để bắt em về hoàng cung.”
(Cõy bỳt thần)
a Tỡm cỏc cụm danh từ cú trong đoạn trớch
b Điền cỏc cụm danh từ đó tỡm được vào mụ hỡnh cụm danh từ Nhận xột về cấu tạo của cỏc cụm danh
từ đú
Cõu 3: Hóy kể lại truyện “ Sự tớch hồ Gươm” theo ngụi thứ nhất.
………
Trang 8Đáp án:
Câu1:Phân biệt: Đại thắng: Chiến thắng lớn
Đại diện: Ngời tiêu biểu cho tổ chức, cơ quan nào đó
+ Đặt câu: - Đại thắng mùa xuân năm 1975 đã vang dội cả thế giới
- Bác Nông Đức Mạnh đại diện cho đoàn Việt Nam sang thăm nước bạn Lào Câu 2:
a Cụm danh từ:
- con cò trắng không mắt.
- một giọt mực
- mấy kẻ mách lẻo
- một chút sơ ý
- chỗ mắt cò
b Sau khi xác định đúng các cụm danh từ, Hs điền vào mô hình cụm danh từ Nhận xét, trong thực tế có nhiều cụm danh từ không đầy đủ các phần Tuy nhiên phần trung taambao giờ cũng phải có
Câu 3:
Yêu cầu cần đạt:
- Chọn ngôi kể là nhân vật Lê Lợi, Rùa Vàng, Lê Thận… ( 1 điểm)
- Kể lại đầy đủ các sự việc chính của truyện( 4 điểm)
- Lời kể sáng tạo, có thể thay đổi một vài chi tiết nhưng vẫn đảm bảo các sự việc chính của câu chuyện( 1 điểm)
- Viết đúng kiểu văn bản tự sự, bố cục rõ ràng, đúng chính tả, ngữ pháp, văn viết sinh động( 1 điểm)
==========================================================
Trang 9
ĐỀ CHọN HỌC SINH GIỎI
Năm học: 2010 – 2011
Mụn: Ngữ văn 6
Đề 2:
Thời gian: 90 phỳt
Câu 1 (4.0 điểm):
Chỉ ra và phân tích giá trị nghệ thuật của phép tu từ đợc sử dụng trong 2 câu thơ sau:
“Quê hơng là con diều biếc
Tuổi thơ con thả trên đồng”
(“Quê Hơng” - Đỗ Trung Quân)
Câu 2 (6.0 điểm): Viết đoạn văn ngắn (20-25 dòng) miêu tả buổi chiều trên quê em.
Câu 3 (10.0 điểm): Có một lần em mơ thấy mình đã gặp Âu Cơ và những ngời con của Âu Cơ (Con
Rồng cháu Tiên)
Em hãy kể lại giấc mơ kỳ thú đó
Trang 10
Hớng dẫn chấm môn Ngữ Văn 6
Câu 1 (4.0 điểm):
- Chỉ ra đợc biện pháp so sánh trong câu thơ “Quê hơng là con diều biếc” (1,0 điểm)
- Phân tích giá trị nghệ thuật:
+ Hình ảnh “Con diều biếc” đợc so sánh với quê hơng tạo nên hình ảnh đẹp, sáng tạo Cánh diều biếc gắn liền với hoài niệm tuổi thơ trên quê hơng, cánh diều biếc khiến ta liên tởng đến bầu trời bát ngát mênh mông, da trời xanh ngắt (1,0 điểm)
+ Tình cảm đằm thắm thiết tha với quê hơng, yêu quê hơng là yêu cánh đồng, bầu trời, kỷ niệm tuổi thơ đẹp đẽ (1,0 điểm)
+ Biện pháp tu từ so sánh đặc sắc gợi tả không gian nghệ thuật, có trời cao, sắc biếc bầu trời, chiều rộng cánh đồng, chiều dài của năm tháng; quê hơng còn là điểm tựa nâng cánh ớc mơ cho em bay tới những
đỉnh cao trí tuệ và thành công trên bớc đờng rèn luyện trởng thành (1,0 điểm)
Câu 2 (6.0 điểm):
a Yêu cầu:
- Sử dụng phơng thức miêu tả
- Diễn đạt mạch lạc, trong sáng, văn viết có cảm xúc
- Không mắc các lỗi về hình thức
- Tái hiện đợc cảnh buổi chiều quê em
Trang 11b Cụ thể:
- Học sinh tái hiện đợc hình ảnh con ngời, cảnh vật của quê hơng (1,0 điểm)
- Chọn lọc đợc các hình ảnh đặc sắc để miêu tả (2,0 điểm)
+ Thiên nhiên: bầu trời, cánh đồng, rặng cây
+ Con ngời: lao động, vui chơi
- Khung cảnh buổi chiều thể hiện điều gì? (Sự thanh bình nên thơ, đẹp đẽ của quê hơng) (1,0 điểm)
- Tình cảm của em với quê huơng (2,0 điểm)
Câu 3 (10.0 điểm):
a Yêu cầu chung:
- Kiểu bài: Kể chuyện tởng tợng, kể theo ngôi thứ nhất
- Yêu cầu đề bài: tởng tợng mình gặp gỡ và trò chuyện với cacá nhân vật trong truyền thuyết: nàng Âu cơ và những ngời con của nàng
- Bài viết có sự sáng tạo
- Hình thức: không mắc lỗi về hình thức: chính tả, dùng từ, đặt câu bài viết có bó cục 3 phần
b Cụ thể:
* Mở bài: (2,0 điểm)
- Giới thiệu về cuộc gặp gỡ kỳ lạ với nàng Âu Cơ và những ngời con
* Thân bài: (6,0 điểm)
- Kể về cuộc gặp gỡ
+ Em đã gặp nàng Âu Cơ và những ngời con của nàng trong hoàn cảnh nào, miêu tả hình dáng, điệu
bộ, cử chỉ của họ (1,0 điểm)
+ Khung cảnh của cuộc gặp (thiên nhiên, con ngời, sinh hoạt, lao động (1,0 điểm)
+ Em đã trò chuyện với họ những gì ? (1,0 điểm)
- Qua lần gặp gỡ ấy, em hiểu thêm điều gì về Âu Cơ, Lạc Long Quân, những ngời con của họ và đất
n-ớc của Hùng Vơng thuở ban đầu (1,0 điểm)
- Điều lí thú và bổ ích qua lần gặp ấy (1,0 điểm)
- Tình cảm và suy nghĩ của emvề những nhân vật đó (1,0 điểm)
* Kết bài: (2,0 điểm) Giấc mơ thật tuyệt diệu, cuộc gặp gỡ ấy vô cùng lí thú với em