Chương 1- Khái niệm cơ bản. Chương này cung cấp cho người học những kiến thức về: Khái niệm chung về quá trình sản xuất cơ khí (QTSX), định nghĩa cơ bản và liên quan đến QTSX cơ khí, những quá trình hoạt động cơ bản trong sản xuất cơ khí, những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí, đo lường trong sản xuất cơ khí, tiêu chuẩn hoá trong cơ khí. Mời các bạn cùng tham khảo.
Trang 1© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 1/35
I Khái ni ệ m chung v ề quá trình s ả n xu ấ t c ơ khí (QTSX)
II Đị nh ngh ĩ a c ơ b ả n và liên quan đế n QTSX c ơ khí III Nh ữ ng quá trình ho ạ t độ ng c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
IV Nh ữ ng y ế u t ố c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
V Đ o l ườ ng trong s ả n xu ấ t c ơ khí
VI Tiêu chu ẩ n hoá trong c ơ khí
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 2© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 2/35
I Khái niệm chung về quá trình sản xuất cơ khí (QTSX)
Trang 3© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 3/35
I Khái niệm chung về quá trình sản xuất cơ khí (QTSX)
Máy khoan tay
Máy gi ặ t
Máy vi tính Xe máy Có kho 8000 chi ti ế t ả ng
Boeing 747–400, Có kho ảng 6 triệu
chi tiết
Khung Ôtô – ôtô có kho ả ng
15000 chi ti ế t
Cây c ầ u thép
Các thi ế t b ị có r ấ t nhi ề u chi ti ế t ghép l ạ i
v ớ i nhau b ằ ng r ấ t nhi ề u phương pháp liên kết , vật liệu, phương pháp chế tạo
QTSX c ầ n ph ả i chia ra nhi ề u quy trình nh ỏ - m ỗ i quy trình nh ỏ này là m ộ t quy trình công ngh ệ
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 4© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 4/35
I Khái ni ệ m chung v ề quá trình s ả n xu ấ t c ơ khí (QTSX)
II Đị nh ngh ĩ a c ơ b ả n và liên quan đế n QTSX c ơ khí III Nh ữ ng quá trình ho ạ t độ ng c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
IV Nh ữ ng y ế u t ố c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
V Đ o l ườ ng trong s ả n xu ấ t c ơ khí
VI Tiêu chu ẩ n hoá trong c ơ khí
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 5© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 5/35
II Định nghĩa cơ bản và liên quan đến QTSX cơ khí
II.1 Chi tiết máy
II.8 Dây chuyền, phân xưởng, nhà máy sản xuất cơ khí
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 6© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 6/35
II.1 Chi tiết máy
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 7© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 7/35
II Định nghĩa cơ bản và liên quan đến QTSX cơ khí
Trang 8© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 8/35
II Định nghĩa cơ bản và liên quan đến QTSX cơ khí
Trang 9© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 9/35
II Định nghĩa cơ bản và liên quan đến QTSX cơ khí
II.4 Bộ phận máy
Đ n: là m ộ t ph ầ n c ủ a máy, g ồ m hai hay nhi ề u chi ti ế t máy đượ c liên k ế t vớ i nhau theo
nh ữ ng nguyên lý nh ấ t đị nh (liên k ế t độ ng hay liên k ế t c ố đị nh)
Ví d ụ :
II.5 Cơ cấu máy
Đ n: là m ộ t ph ầ n c ủ a máy ho ặ c b ộ ph ậ n máy g ồ m nhi ề u chi ti ế t liên k ế t nhau theo nguyên lý nào đ ó để th ự c hi ệ n nhi ệ m v ụ nh ấ t đị nh trong máy.
Ví d ụ :
M ộ t c ơ c ấ u máy có th ể là m ộ t b ộ ph ậ n máy.
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 10© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 10/35
II Định nghĩa cơ bản và liên quan đến QTSX cơ khí
II.6 Máy
II.7 Gá lắp
II.8 Dây chuyền, phân xưởng, nhà máy sản xuất cơ khí
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 11© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 11/35
I Khái ni ệ m chung v ề quá trình s ả n xu ấ t c ơ khí (QTSX)
II Đị nh ngh ĩ a c ơ b ả n và liên quan đế n QTSX c ơ khí III Nh ữ ng quá trình ho ạ t độ ng c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
IV Nh ữ ng y ế u t ố c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
V Đ o l ườ ng trong s ả n xu ấ t c ơ khí
VI Tiêu chu ẩ n hoá trong c ơ khí
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 12© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 12/35
III Những quá trình hoạt động cơ bản trong sản xuất cơ khí
III.1 Quá trình thiết kế
III.2 Quá trình sản xuất
III.3 Quy trình công nghệ
QUÁ TRÌNH THI Ế T K Ế VÀ CH Ế T Ạ O S Ả N PH Ẩ M
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 13© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 13/35
III Những quá trình hoạt động cơ bản trong sản xuất cơ khí
III.1 Quá trình thiết kế
là quá trình con ng ườ i s ử d ụ ng thành t ự u khoa h ọ c (thông qua s ự tích lu ỹ và b ằ ng
s ự sáng t ạ o c ủ a mình) t ạ o ra s ả n ph ẩ m th ể hi ệ n trên các b ả n v ẽ k ỹ thu ậ t và b ả n thuy ế t minh tính toán
III.2 Quá trình sản xuất
là quá trình con ng ườ i (thông qua các công c ụ s ả n xu ấ t) tác độ ng lên tài nguyên thiên nhiên ho ặ c bán thành ph ẩ m để bi ế n đổ i chúng thành nh ữ ng v ậ t ph ẩ m có ích cho
xã h ộ i
III.3 Quy trình công nghệ
là m ộ t ph ầ n c ủ a quy trình s ả n xu ấ t, làm thay đổ i tr ạ ng thái c ủ a đố i t ượ ng s ả n xu ấ t theo
m ộ t th ứ t ự nh ấ t đị nh và b ằ ng m ộ t công ngh ệ nh ấ t đị nh
Quy tr×nh s¶n xuÊt bao gåm nhiÒu giai ®o¹n !
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 14© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 14/35
III Những quá trình hoạt động cơ bản trong sản xuất cơ khí
III.4 Các thành phần của quy trình công nghệ
1 Nguyên công là m ộ t ph ầ n c ủ a quá trình công ngh ệ do m ộ t nhóm công nhân th ự c
hi ệ n liên t ụ c trên m ộ t ch ỗ làm vi ệ c để gia công m ộ t hay nhi ề u nhóm chi ti ế t cùng đượ c gia công m ộ t l ầ n.
Chú ý:
2 B ướ c là m ộ t ph ầ n c ủ a nguyên công để làm thay đổ i tr ạ ng thái hình dáng k ỹ thu ậ t
c ủ a b ề m ặ t chi ti ế t máy b ằ ng m ộ t hay m ộ t t ậ p h ợ p d ụ ng c ụ v ớ i ch ế độ làm vi ệ c không
đổ i c ủ a d ụ ng c ụ
3 Độ ng tá c là m ộ t phầ n củ a bướ c bao gồ m tậ p hợ p cá c hà nh độ ng thao tá c củ a
ngườ i công nhân để hoà n thà nh nhiệ m vụ củ a bướ c
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 15© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 15/35
III Những quá trình hoạt động cơ bản trong sản xuất cơ khí
Trang 16© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 16/35
I Khái ni ệ m chung v ề quá trình s ả n xu ấ t c ơ khí (QTSX)
II Đị nh ngh ĩ a c ơ b ả n và liên quan đế n QTSX c ơ khí III Nh ữ ng quá trình ho ạ t độ ng c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
IV Nh ữ ng y ế u t ố c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
V Đ o l ườ ng trong s ả n xu ấ t c ơ khí
VI Tiêu chu ẩ n hoá trong c ơ khí
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 17© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 17/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.1 Yếu tố công nghệ
IV.2 Y ế u t ố k ỹ thu ậ t
IV.3 Yếu tố kinh tế
IV.4 Yếu tố văn hoá
IV.5 Yếu tố môi trường
IV.6 An toàn trong sản xuất cơ khí
IV.7 Tổ chức và quản lý trong sản xuất cơ khí Quá trình thiết kế
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 18© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 18/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.1 Yếu tố công nghệ.
IV.1.1 Nguyên công.
IV.1.2 B ướ c.
IV.1.3 Độ ng tác.
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 19© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 19/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.2 Yếu tố kĩ thuật.
IV.2.1 Độ nhá m.
IV.2.2 Khái ni ệ m v ề độ chính xác gia công và các sai l ệ ch khác.
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 20© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 20/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.2 Yếu tố kĩ thuật
Chi ề u dài chu ẩ n L
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 21© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 21/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.2 Yếu tố kĩ thuật
Trang 22© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 22/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.2 Yếu tố kĩ thuật
( )
Trang 23© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 23/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.2 Yếu tố kĩ thuật
IV.2.2 Khái ni ệ m v ề độ chính xác gia công và các sai l ệ ch khác.
IV.2.2.1 Khái ni ệ m v ề tính l ắ p l ẫ n và dung sai
Tính l ắ p l ẫ n c ủ a m ộ t chi ti ế t hay b ộ ph ậ n máy là kh ả n ă ng thay th ế cho nhau không c ầ n l ự a ch ọ n và s ử a ch ữ a mà v ẫ n b ả o đả m đượ c các đ i ề u ki ệ n k ỹ thu ậ t và kinh t ế h ợ p lý.
Sai ph ạ m trong ph ạ m vi cho phép để b ả o đả m tính l ắ p l ẫ n g ọ i là Dung sai ( δδδδ )
δ = Dmax - Dmin
hoÆc cã thÓ viÕt
δδδδ (IT) = ES (es) + EI (ei)
δδδδ (IT): dung sai
ES, es: sai l ệ ch trên
EI, ei: sai l ệ ch d ướ i
ES, EI: dùng cho l ỗ
es, ei: dùng cho tr ụ c
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 24© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 24/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.2 Yếu tố kĩ thuật
IV.2.2 Khái ni ệ m v ề độ chính xác gia công và các sai l ệ ch khác.
IV.2.2.1 Khái ni ệ m v ề tính l ắ p l ẫ n và dung sai
Kích th ướ c danh ngh ĩ a là kích th ướ c c ơ b ả n, đượ c xác đị nh theo ch ứ c n ă ng c ủ a chi ti ế t
Trang 25© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 25/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.2 Yếu tố kĩ thuật
IV.2.2 Khái ni ệ m v ề độ chính xác gia công và các sai l ệ ch khác.
IV.2.2.1 Khái ni ệ m v ề tính l ắ p l ẫ n và dung sai
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 26© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 26/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.2 Yếu tố công nghệ
IV.2.2 Khái ni ệ m v ề độ chính xác gia công và các sai l ệ ch khác.
IV.2.2.1 Khái ni ệ m v ề tính l ắ p l ẫ n và dung sai
L ắ p ghép đượ c t ạ o thành do s ự n ố i ghép gi ữ a hai chi ti ế t
Tính ch ấ t c ủ a l ắ p ghép đượ c đặ c tr ư ng b ở i hi ệ u các kích th ướ c c ủ a hai chi ti ế t tr ướ c khi l ắ p, ngh ĩ a là b ở i tr ị s ố c ủ a độ h ở ho ặ c độ dôi có trong m ố i ghép
Tr ụ c là tên g ọ i đượ c dùng để ký hi ệ u các b ề m ặ t tr ụ ngoài c ủ a chi ti ế t
L ỗ là tên g ọ i đượ c dùng để ký hi ệ u các b ề m ặ t tr ụ trong c ủ a chi ti ế t
Kích th ướ c danh ngh ĩ a c ủ a m ố i ghép là kích th ướ c danh ngh ĩ a chung cho l ỗ
Trang 27© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 27/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.2 Yếu tố công nghệ
IV.2.2 Khái ni ệ m v ề độ chính xác gia công và các sai l ệ ch khác.
IV.2.2.2 Khái ni ệ m v ề độ chính xác gia công
Độ chính xác gia công là m ứ c độ đạ t đượ c khi gia công các chi ti ế t th ự c so vớ i độ
Trang 28© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 28/35
IV Những yếu tố cơ bản trong sản xuất cơ khí
IV.2 Yếu tố công nghệ
IV.2.2 Khái ni ệ m v ề độ chính xác gia công và các sai l ệ ch khác.
IV.2.2.2 Khái ni ệ m v ề độ chính xác gia công
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 29© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 29/35
I Khái ni ệ m chung v ề quá trình s ả n xu ấ t c ơ khí (QTSX)
II Đị nh ngh ĩ a c ơ b ả n và liên quan đế n QTSX c ơ khí III Nh ữ ng quá trình ho ạ t độ ng c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
IV Nh ữ ng y ế u t ố c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
V Đ o l ườ ng trong s ả n xu ấ t c ơ khí
VI Tiêu chu ẩ n hoá trong c ơ khí
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 30© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 30/35
V Đo lường trong sản xuất cơ khí
V.1 Các phương pháp kiểm tra, đo lường cơ bản
V.2 Dụng cụ đo lường
V.3 Tự động hoá đo lường trong cơ khí
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 31© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 31/35
V Đo lường trong sản xuất cơ khí
V.1 Các phương pháp kiểm tra, đo lường cơ bản
Trang 32© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 32/35
V Đo lường trong sản xuất cơ khí
V.2 Dụng cụ đo lường
V.3 Tự động hoá đo lường trong cơ khí
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 33© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 33/35
I Khái ni ệ m chung v ề quá trình s ả n xu ấ t c ơ khí (QTSX)
II Đị nh ngh ĩ a c ơ b ả n và liên quan đế n QTSX c ơ khí III Nh ữ ng quá trình ho ạ t độ ng c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
IV Nh ữ ng y ế u t ố c ơ b ả n trong s ả n xu ấ t c ơ khí
V Đ o l ườ ng trong s ả n xu ấ t c ơ khí
VI Tiêu chu ẩ n hoá trong c ơ khí
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt
Trang 34© B ộ môn Hàn & Công ngh ệ Kim lo ạ i - Đ HBKHN, Email: bmhan-fme@mail.hut.edu.vn, Đ T: 04.3869 2204, Fax: 04.3868 4543 34/35
VI Tiêu chuẩn hoá trong cơ khí
VI.1 Khái niệm
VI.2 Mục đích ý nghĩa
VI.3 Hệ thống tiêu chuẩn hoá cơ khí của Việt Nam và thế giới
Student VersionCuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt